Library·Yāska: Nirukta·2·2.22

Yāska: Nirukta 2.22

Nir 2.22

ऽऽदेवानाम्माना७।प्रथमाअतिष्ठन्कृण्तत्रादेषामुपराउदायन्। त्रयस्तपन्तिपृथिवीमनूपाद्वाबृबूकम्वहतःपुरीसम्।ऽऽ देवानाम्निर्मानेप्रथमाअतिष्ठन्माध्यमकादेवगनाह्। प्रथमैतिमुख्यनाम,।प्रतमस्भवति। कृण्तत्रमन्तरिक्षम्विकर्तनम्मेघानाम्। विकर्तनेनमेघानामुदकम्जायते। त्रयस्तपन्तिपृथिवीमनूपाह्। पर्जन्योवायुरादित्यःशीतौस्नवर्षैरोषस्हीःपाचयन्ति,।अनूपाअनुवपन्तिलोकान्त्स्वेनस्वेनकर्मणा। अयमपिइतरोअनूपएतस्मादेवअनूप्यतौदकेन,।अपिवा।[आप्नोतेह्]।अन्वापितिस्याद्यथाप्राकिति। तस्यअनूपैतिस्याद्यथाप्राचीनमिति। द्वाबृबूकम्बहतःपुरीसम्। वायुआदित्याउदकम्। बृबूकमित्युदकनाम,।ब्रवीतेर्वाशब्दकर्मणोभ्रंशतेर्वा। पुरीसम्पृणातेःपूरयतेर्वा।

``devānām.mānā7.prathamā.atiṣṭhan.kṛṇtatrād.eṣām.uparā.udāyan/ trayas.tapanti.pṛthivīm.anūpā.dvā.bṛbūkam.vahataḥ.purīsam/'' devānām.nirmāne.prathamā.atiṣṭhan.mādhyamakā.deva.ganāh/ prathama.iti.mukhya.nāma,.pratamas.bhavati/ kṛṇtatram.antarikṣam.vikartanam.meghānām/ vikartanena.meghānām.udakam.jāyate/ trayas.tapanti.pṛthivīm.anūpāh/ parjanyo.vāyur.ādityaḥ.śīta.usna.varṣair.oṣashīḥ.pācayanti,.anūpā.anuvapanti.lokānt.svena.svena.karmaṇā/ ayam.api.itaro.anūpa.etasmād.eva.anūpyata.udakena,.api.vā.[āpnoteh].anvāp.iti.syād.yathā.prāk.iti/ tasya.anūpa.iti.syād.yathā.prācīnam.iti/ dvā.bṛbūkam.bahataḥ.purīsam/ vāyu.ādityā.udakam/ bṛbūkam.ity.udaka.nāma,.bravīter.vā.śabda.karmaṇo.bhraṃśater.vā/ purīsam.pṛṇāteḥ.pūrayater.vā/

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Nir/2.22

Cite as: Yāska: Nirukta 2.22, in HREEM (hreem.cc/library/Nir/2.22), after GRETIL, Yaska: Nirukta Based on the edition by Lakshman Sarup Input by Munoe Tokunaga (and partly M.

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/5_vedang/3_pratis/niruktau.htm — Yaska: Nirukta Based on the edition by Lakshman Sarup Input by Munoe Tokunaga (and partly M. Kobayashi) 29.7.1999 THIS GRETIL TEXT FILE IS FOR REFERENCE PURPOSES ONLY! COPYRIGHT AND TERMS OF USAGE AS FOR SOURCE FILE. Text converted to Unicode (UTF-8). (This fi

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text