न चतुष्ट्वम् ऐतिह्यार्थापत्तिसंभवाभावप्रामाण्यात् ॥
na catuṣṭvam aitihyārthāpattisaṃbhavābhāvaprāmāṇyāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Gautama: Nyayasutra 5.1, with Bhasya [NyS]·2·2.2
न चतुष्ट्वम् ऐतिह्यार्थापत्तिसंभवाभावप्रामाण्यात् ॥
na catuṣṭvam aitihyārthāpattisaṃbhavābhāvaprāmāṇyāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्द ऐतिह्यानर्थान्तरभावाद् अनुमाने ऽर्थापत्तिसंभवाभावानर्थान्तरभावाच्चाप्रतिषेधः ॥
śabda aitihyānarthāntarabhāvād anumāne 'rthāpattisaṃbhavābhāvānarthāntarabhāvāccāpratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थापत्तिरप्रमाणम् अनैकान्तिकत्वात् ॥
arthāpattirapramāṇam anaikāntikatvāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनर्थापत्तौ अर्थापत्त्यभिमानात् ॥
anarthāpattau arthāpattyabhimānāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतिषेधाप्रामाण्यं चानैकान्तिकत्वात् ॥
pratiṣedhāprāmāṇyaṃ cānaikāntikatvāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्प्रामाण्ये वा नार्थापत्त्यप्रामाण्यम् ॥
tatprāmāṇye vā nārthāpattyaprāmāṇyam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाभावप्रामाण्यम् प्रमेयासिद्धेः ॥
nābhāvaprāmāṇyam prameyāsiddheḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लक्षितेष्वलक्षणलक्षितत्वादलक्षितानां तत्प्रमेयसिद्धिः ॥
lakṣiteṣvalakṣaṇalakṣitatvādalakṣitānāṃ tatprameyasiddhiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असत्यर्थे नाभाव इति चेन् नान्यलक्षणोपपत्तेः ॥
asatyarthe nābhāva iti cen nānyalakṣaṇopapatteḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्सिद्धेरलक्षितेष्वहेतुः ॥
tatsiddheralakṣiteṣvahetuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न लक्षणावस्थितापेक्षासिद्धेः ॥
na lakṣaṇāvasthitāpekṣāsiddheḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रागुत्पत्तेरभावोपपत्तेश्च ॥
prāgutpatterabhāvopapatteśca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आदिमत्त्वादैन्द्रियकत्वात् कृतकवदुपचाराच्च ॥
ādimattvādaindriyakatvāt kṛtakavadupacārācca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न घटाभावसामान्यनित्यत्वाद् नित्येष्वप्यनित्यवदुपचाराच्च ॥
na ghaṭābhāvasāmānyanityatvād nityeṣvapyanityavadupacārācca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्त्वभाक्तयोर्नानात्वविभागादव्यभिचारः ॥
tattvabhāktayornānātvavibhāgādavyabhicāraḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्तानानुमानविशेषणात् ॥
santānānumānaviśeṣaṇāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कारणद्रव्यस्य प्रदेशशब्देनाभिधानाद् नित्येष्वप्यव्यभिचार इति ॥
kāraṇadravyasya pradeśaśabdenābhidhānād nityeṣvapyavyabhicāra iti //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रागुच्चारणादनुपलब्धेरावरणाद्यनुपलब्धेश्च ॥
prāguccāraṇādanupalabdherāvaraṇādyanupalabdheśca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदनुपलब्धेरनुपलम्भादावरणोपपत्तिः ॥
tadanupalabdheranupalambhādāvaraṇopapattiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुपलम्भादप्यनुपलब्धिसद्भाववद् नावरणानुपपत्तिरनुपलम्भात् ॥
anupalambhādapyanupalabdhisadbhāvavad nāvaraṇānupapattiranupalambhāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुपलम्भात्मकत्वादनुपलब्धेरहेतुः ॥
anupalambhātmakatvādanupalabdherahetuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्पर्शत्वात् ॥
asparśatvāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न कर्मानित्यत्वात् ॥
na karmānityatvāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाणुनित्यत्वात् ॥
nāṇunityatvāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संप्रदानात् ॥
saṃpradānāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदन्तरालानुपलब्धेरहेतुः ॥
tadantarālānupalabdherahetuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अध्यापनादप्रतिषेधः ॥
adhyāpanādapratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उभयोः पक्षयोरन्यतरस्याध्यापनादप्रतिषेधः ॥
ubhayoḥ pakṣayoranyatarasyādhyāpanādapratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभ्यासात् ॥
abhyāsāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नान्यत्वेप्यभ्यासस्योपचारात् ॥
nānyatvepyabhyāsasyopacārāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यदन्यस्माद् अनन्यत्वादनन्यदित्यन्यताभावः ॥
anyadanyasmād ananyatvādananyadityanyatābhāvaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदभावे नास्त्यनन्यता तयोरितरेतरापेक्षसिद्धेः ॥
tadabhāve nāstyananyatā tayoritaretarāpekṣasiddheḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनाशकारणानुपलब्धेः ॥
vināśakāraṇānupalabdheḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्रवणकारणानुपलब्धेः सततश्रवणप्रसङ्गः ॥
aśravaṇakāraṇānupalabdheḥ satataśravaṇaprasaṅgaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपलभ्यमाने चानुपलब्धेरसत्त्वाद् अनपदेशः ॥
upalabhyamāne cānupalabdherasattvād anapadeśaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाणिनिमित्तप्रश्लेषाच्छब्दाभावे नानुपलब्धिः ॥
pāṇinimittapraśleṣācchabdābhāve nānupalabdhiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनाशकारणानुपलब्धेश्चावस्थाने तन्नित्यत्वप्रसङ्गः ॥
vināśakāraṇānupalabdheścāvasthāne tannityatvaprasaṅgaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्पर्शत्वादप्रतिषेधः ॥
asparśatvādapratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विभक्त्यन्तरोपपत्तेश्च समासे ॥
vibhaktyantaropapatteśca samāse //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विकारादेशोपदेशात् संशयः ॥
vikārādeśopadeśāt saṃśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकृतिविवृद्वौ विकारवृद्धेः ॥
prakṛtivivṛdvau vikāravṛddheḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न्यूनसमाधिकोपलब्धेर्विकाराणामहेतुः ॥
nyūnasamādhikopalabdhervikārāṇāmahetuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नातुल्यप्रकृतीनां विकारविकल्पात् ॥
nātulyaprakṛtīnāṃ vikāravikalpāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रव्यविकारे वैषम्यवद् वर्णविकारविकल्पः ॥
dravyavikāre vaiṣamyavad varṇavikāravikalpaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न विकारधर्मानुपपत्तेः ॥
na vikāradharmānupapatteḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विकारप्राप्तानामपुनरापत्तेः ॥
vikāraprāptānāmapunarāpatteḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णादीनां पुनरापत्तेरहेतुः ॥
suvarṇādīnāṃ punarāpatterahetuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तद्विकाराणां सुवर्णभावाव्यतिरेकात् ॥
na tadvikārāṇāṃ suvarṇabhāvāvyatirekāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यत्वे ऽविकारादनित्यत्वे चानवस्थानात् ॥
nityatve 'vikārādanityatve cānavasthānāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यानामतीन्द्रियत्वात्तद्धर्मविकल्पाच्च वर्णविकाराणामप्रतिषेधः ॥
nityānāmatīndriyatvāttaddharmavikalpācca varṇavikārāṇāmapratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनवस्थायित्वे च वर्णोपलब्धिवत् तद्विकारोपलब्धिः ॥
anavasthāyitve ca varṇopalabdhivat tadvikāropalabdhiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विकारधर्मित्वे नित्यत्वाभावात् कालान्तरे ऽविकारोपपत्तेश्चाप्रतिषेधः ॥
vikāradharmitve nityatvābhāvāt kālāntare 'vikāropapatteścāpratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकृत्यनियमाद् वर्णविकाराणाम् ॥
prakṛtyaniyamād varṇavikārāṇām //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनियमे नियमाद् नानियमः ॥
aniyame niyamād nāniyamaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नियमानियमविरोधादनियमे नियमाच्चाप्रतिषेधः ॥
niyamāniyamavirodhādaniyame niyamāccāpratiṣedhaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणान्तरापत्त्युपमर्दह्रातवृद्धिलेशश्लेषेभ्यस्तु विकारोपपत्तेर्वर्णविकाराः ॥
guṇāntarāpattyupamardahrātavṛddhileśaśleṣebhyastu vikāropapattervarṇavikārāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते विभक्त्यन्ताः पदम् ॥
te vibhaktyantāḥ padam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यक्त्याकृतिजातिसंनिधावुपचारात् संशयः ॥
vyaktyākṛtijātisaṃnidhāvupacārāt saṃśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
याशब्दसमूहत्यागपरिग्रहसंख्यावृद्ध्यपचयवर्णसमासानुबन्धानां व्यक्तावुपचाराद् व्यक्तिः ॥
yāśabdasamūhatyāgaparigrahasaṃkhyāvṛddhyapacayavarṇasamāsānubandhānāṃ vyaktāvupacārād vyaktiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तदनवस्थानात् ॥
na tadanavasthānāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहचरणस्थानतादर्थ्यवृत्तमानधारणसामीप्ययोगसाधनाधिपत्येभ्यो ब्राह्मणमञ्चकटराजसक्तुचन्दनगङ्गाशाकटान्नपुरुषेष्वतद्भावे ऽपि तदुपचारः ॥
sahacaraṇasthānatādarthyavṛttamānadhāraṇasāmīpyayogasādhanādhipatyebhyo brāhmaṇamañcakaṭarājasaktucandanagaṅgāśākaṭānnapuruṣeṣvatadbhāve 'pi tadupacāraḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकृतिस् तदपेक्षत्वात् सत्त्वव्यवस्थानसिद्धेः ॥
ākṛtis tadapekṣatvāt sattvavyavasthānasiddheḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यक्त्याकृतियुक्ते ऽप्य् अप्रसंगात् प्रोक्षणादीनां मृद्गवके जातिः ॥
vyaktyākṛtiyukte 'py aprasaṃgāt prokṣaṇādīnāṃ mṛdgavake jātiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाकृतिव्यक्त्यपेक्षत्वाज्जात्यभिव्यक्तेः ॥
nākṛtivyaktyapekṣatvājjātyabhivyakteḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यक्त्याकृतिजातयस्तु पदार्थः ॥
vyaktyākṛtijātayastu padārthaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यक्तिर्गुणविशेषाश्रयो मूर्तिः ॥
vyaktirguṇaviśeṣāśrayo mūrtiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकृतिर्जातिलिङ्गाख्या ॥
ākṛtirjātiliṅgākhyā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समानप्रसवात्मिका जातिः ॥
samānaprasavātmikā jātiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकृतिर्जातिलिङ्गाख्या ॥
ākṛtirjātiliṅgākhyā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समानप्रसवात्मिका जातिः ॥
samānaprasavātmikā jātiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.