क्अ इइ,२११।२१-२१२।१२ रो इइइ,४८६-४८८ ऊधसः नकारः लिङ्गाधिकारे । ऊधसः नकारः लिङ्गाधिकारे कर्तव्यः । इह मा भूत् । महोधाः पर्जन्यः इति । न वा समासान्ताधिकारे स्त्रीग्रहणात् । न वा लिङ्गाधिकारे नकारः कर्तव्यः । किम् कारणम् । समासान्ताधिकारे स्त्रीग्रहणात् । समासान्ताधिकारे स्त्रीग्रहणम् कर्तव्यम् । इतरथा हि कब्विधिप्रसङ्गः । इतरथा हि कब्विधिः प्रसज्येत । कस्याम् पुनः अवस्थायाम् कप् प्राप्नोति । प्राक् ङीषुत्पत्तेः । प्राक् तावत् न प्राप्नोति । किम् कारणम् । न हि ङीष् विभाषा । लुत्क्पन्ने तर्हि ङीषि प्राप्नोति । उत्पन्ने च अपि न प्राप्नोति । किम् कारणम् । नद्यन्तानाम् यः बहुव्रीहिः इति एवम् तत् । न च एषः नद्यन्तानाम् बहुव्रीहिः । प्राक् एव तर्हि प्राप्नोति । ननु च उक्तम् न हि ङीष् विभाषा इति । यदि अपि न ङीष् विभाषा कप् तु विभाषा । कपः अवकाशः अन्यः बहुव्रीहिः । अयवकः अव्रीहिकः । ङीषः अवकाशः । विभाषा कप् । यदा न कप् सः अवकाशः । कुण्डोध्नी घटोध्नी । कप्प्रसङ्गे लुभयम् प्राप्नोति । परत्वात् कप् स्यात् । तस्मात् सुष्थु उच्यते न वा समासान्ताधिकारे स्त्रीग्रहणात् । इतरथा हि कब्विधिप्रसङ्गः इति ।
KA II,211.21-212.12 Ro III,486-488 ūdhasaḥ nakāraḥ liṅgādhikāre . ūdhasaḥ nakāraḥ liṅgādhikāre kartavyaḥ . iha mā bhūt . mahodhāḥ parjanyaḥ iti . na vā samāsāntādhikāre strīgrahaṇāt . na vā liṅgādhikāre nakāraḥ kartavyaḥ . kim kāraṇam . samāsāntādhikāre strīgrahaṇāt . samāsāntādhikāre strīgrahaṇam kartavyam . itarathā hi kabvidhiprasaṅgaḥ . itarathā hi kabvidhiḥ prasajyeta . kasyām punaḥ avasthāyām kap prāpnoti . prāk ṅīṣutpatteḥ . prāk tāvat na prāpnoti . kim kāraṇam . na hi ṅīṣ vibhāṣā . lutkpanne tarhi ṅīṣi prāpnoti . utpanne ca api na prāpnoti . kim kāraṇam . nadyantānām yaḥ bahuvrīhiḥ iti evam tat . na ca eṣaḥ nadyantānām bahuvrīhiḥ . prāk eva tarhi prāpnoti . nanu ca uktam na hi ṅīṣ vibhāṣā iti . yadi api na ṅīṣ vibhāṣā kap tu vibhāṣā . kapaḥ avakāśaḥ anyaḥ bahuvrīhiḥ . ayavakaḥ avrīhikaḥ . ṅīṣaḥ avakāśaḥ . vibhāṣā kap . yadā na kap saḥ avakāśaḥ . kuṇḍodhnī ghaṭodhnī . kapprasaṅge lubhayam prāpnoti . paratvāt kap syāt . tasmāt suṣthu ucyate na vā samāsāntādhikāre strīgrahaṇāt . itarathā hi kabvidhiprasaṅgaḥ iti .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.