सुलभेषु पदार्थेषु सर्वेष्वेतेषु पर्वते । नेक्षेहमशनं क्वापि दैवेनापि हतं सदा
sulabheṣu padārtheṣu sarveṣveteṣu parvate | nekṣehamaśanaṃ kvāpi daivenāpi hataṃ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Padma Purāṇa·6·6.129
Padma Purāṇa 6.129
वाताहारेण जीवामि यथा जीवंति पन्नगाः । पुनर्जीवामि भो विप्र देवयोनिप्रभावतः
vātāhāreṇa jīvāmi yathā jīvaṃti pannagāḥ | punarjīvāmi bho vipra devayoniprabhāvataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बलेन प्रज्ञया नित्यं मंत्रपौरुषविक्रमैः । सहायैश्चैव मित्रैश्च नालभ्यं लभते नरः
balena prajñayā nityaṃ maṃtrapauruṣavikramaiḥ | sahāyaiścaiva mitraiśca nālabhyaṃ labhate naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लाभालाभे सुखे दुःखे विवाहे मृत्युजीवने । भोगे रोगे वियोगे च दैवमेव हि कारणम्
lābhālābhe sukhe duḥkhe vivāhe mṛtyujīvane | bhoge roge viyoge ca daivameva hi kāraṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुरूपाः कुकुला मूर्खाः कुत्सिताचारनिंदिताः । शौर्यविक्रमहीनाश्च दैवाद्राज्यानि भुंजते
kurūpāḥ kukulā mūrkhāḥ kutsitācāraniṃditāḥ | śauryavikramahīnāśca daivādrājyāni bhuṃjate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काणाः खंजा अभव्याश्च नीतिहीनाश्च दुर्गुणाः । नपुंसकाश्च दृश्यंते दैवाद्राज्ये प्रतिष्ठिताः
kāṇāḥ khaṃjā abhavyāśca nītihīnāśca durguṇāḥ | napuṃsakāśca dṛśyaṃte daivādrājye pratiṣṭhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यैर्दत्ताश्च तिला गावो हिरण्यं वसनानि च । गौरी कन्या च यैर्दत्ता यैर्दत्ता च वसुंधरा
yairdattāśca tilā gāvo hiraṇyaṃ vasanāni ca | gaurī kanyā ca yairdattā yairdattā ca vasuṃdharā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शय्यासनानि तांबूलं मंदिराणि धनानि च । भक्ष्यभोज्यानि दत्तानि चंदनान्यगरूणि च
śayyāsanāni tāṃbūlaṃ maṃdirāṇi dhanāni ca | bhakṣyabhojyāni dattāni caṃdanānyagarūṇi ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अटव्यां पर्वताग्रे च ग्रामे वा नगरेऽपि वा । पुरः पुरःश्च तिष्ठंति तेषां भोगाः प्रयत्नतः
aṭavyāṃ parvatāgre ca grāme vā nagare'pi vā | puraḥ puraḥśca tiṣṭhaṃti teṣāṃ bhogāḥ prayatnataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संत्यत्र पर्वतेऽन्येऽपि राक्षसा बलवत्तराः । राक्षसाश्च पिशाचाश्च पिशाच्यश्चातिदारुणाः
saṃtyatra parvate'nye'pi rākṣasā balavattarāḥ | rākṣasāśca piśācāśca piśācyaścātidāruṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कदाचिच्च कथंचिच्च क्वापि यत्र स्वकर्मणा । लभंते चान्नपानानि पर्यटंतो वनेवने
kadācicca kathaṃcicca kvāpi yatra svakarmaṇā | labhaṃte cānnapānāni paryaṭaṃto vanevane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति श्रुत्वाऽत्र तेभ्यश्च मा भयं भवतां भवेत् । शुचिं गोविंदभक्तं त्वां न ते द्रष्टुमपि क्षमाः१३४। विष्णुभक्तितनुत्राणं नारायणपरायणम् । न स्पृशंति न पश्यंति राक्षसाः प्रेतपूतनाः
iti śrutvā'tra tebhyaśca mā bhayaṃ bhavatāṃ bhavet | śuciṃ goviṃdabhaktaṃ tvāṃ na te draṣṭumapi kṣamāḥ134| viṣṇubhaktitanutrāṇaṃ nārāyaṇaparāyaṇam | na spṛśaṃti na paśyaṃti rākṣasāḥ pretapūtanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतवेतालगंधर्वाः शाकिन्यश्चार्यका ग्रहाः। रेवत्यो वृद्धरेवत्यो मुखमंड्यस्तथा ग्रहाः
bhūtavetālagaṃdharvāḥ śākinyaścāryakā grahāḥ| revatyo vṛddharevatyo mukhamaṃḍyastathā grahāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यक्षा बालग्रहाः क्रूरा दुष्टा वृद्धग्रहाश्च ये । तथा मातृग्रहा भीमा ग्रहाश्चान्ये विनायकाः
yakṣā bālagrahāḥ krūrā duṣṭā vṛddhagrahāśca ye | tathā mātṛgrahā bhīmā grahāścānye vināyakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्याः सर्पाश्च कूष्मांडा ये चान्ये दुष्टजंतवः । न पश्यंति परं विप्र वैष्णवं ब्राह्मणं शुचिम्
kṛtyāḥ sarpāśca kūṣmāṃḍā ye cānye duṣṭajaṃtavaḥ | na paśyaṃti paraṃ vipra vaiṣṇavaṃ brāhmaṇaṃ śucim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुचिं रक्षंति भूतानि धर्मिष्ठं पीडयंति न । रक्षंति च शुचिं नित्यं ग्रहनक्षत्रदेवताः
śuciṃ rakṣaṃti bhūtāni dharmiṣṭhaṃ pīḍayaṃti na | rakṣaṃti ca śuciṃ nityaṃ grahanakṣatradevatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोविंदनाम जिह्वाग्रे हृदि वेदस्तु संस्थितः । शुचिश्च दानशीलश्च त्वं सर्वत्राकुतोभयः
goviṃdanāma jihvāgre hṛdi vedastu saṃsthitaḥ | śuciśca dānaśīlaśca tvaṃ sarvatrākutobhayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं ब्राह्मण तिष्ठामि भुंजानः कर्मणः फलम् । न शोचामीति मत्वाऽहं विमृश्य च पुनः पुनः
evaṃ brāhmaṇa tiṣṭhāmi bhuṃjānaḥ karmaṇaḥ phalam | na śocāmīti matvā'haṃ vimṛśya ca punaḥ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न दुनोमि तथा तावद्यावज्जंबालिनी तटे । सारसोदीरितं वाक्ये श्रुतं पर्यटता मया
na dunomi tathā tāvadyāvajjaṃbālinī taṭe | sārasodīritaṃ vākye śrutaṃ paryaṭatā mayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच। सारसोदीरितं वाक्यं कीदृशं हि श्रुतं त्वया । तदहं श्रोतुमिच्छामि ब्रूहि त्वं प्रेत सत्वरम्
brāhmaṇa uvāca| sārasodīritaṃ vākyaṃ kīdṛśaṃ hi śrutaṃ tvayā | tadahaṃ śrotumicchāmi brūhi tvaṃ preta satvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेत उवाच। ब्रवीमि सारसं वाक्यं शृणु कार्पाटिकोत्तम । धूसरा नाम कक्षेऽस्मिन्नदीगिरिसमुद्भवा
preta uvāca| bravīmi sārasaṃ vākyaṃ śṛṇu kārpāṭikottama | dhūsarā nāma kakṣe'sminnadīgirisamudbhavā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सदा जलशयोत्ताला मत्तदंतिकुलाकुला । महाककुभशोभाढ्या स्निग्धजंबूमनोहरा
sadā jalaśayottālā mattadaṃtikulākulā | mahākakubhaśobhāḍhyā snigdhajaṃbūmanoharā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यास्तीरमहं प्राप्तो गाहमानो वनं घनम् । मयि तिष्ठति वै तत्र फलभोजनकाम्यया
tasyāstīramahaṃ prāpto gāhamāno vanaṃ ghanam | mayi tiṣṭhati vai tatra phalabhojanakāmyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनांतरात्समुड्डीय सारसो लक्ष्मणा युतः । आगत्य पुलिनं नद्याः सेवितुं बहुपक्षिभिः
vanāṃtarātsamuḍḍīya sāraso lakṣmaṇā yutaḥ | āgatya pulinaṃ nadyāḥ sevituṃ bahupakṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पीत्वा तत्रैव पानीयं रमित्वा भार्यया सह । सुप्तः पक्षपुटे वामे प्रवेश्य च शिरोमुखम्
pītvā tatraiva pānīyaṃ ramitvā bhāryayā saha | suptaḥ pakṣapuṭe vāme praveśya ca śiromukham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतस्मिन्नंतरे दृष्टः पादपादवतीर्य च । रक्ताननः सुरक्ताक्षो दंडी दृढनखावलि
etasminnaṃtare dṛṣṭaḥ pādapādavatīrya ca | raktānanaḥ suraktākṣo daṃḍī dṛḍhanakhāvali
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोमशो दीर्घलांगूलश्चलचेष्टो हि वानरः । यत्रासौ सारसः सुप्तस्तत्र वेगेन चागतः 6.129.१५०। समागत्य च जग्राह सारसं चरणे दृढम् । कराभ्यां क्रूरया बुद्ध्या पश्यतां बहुपक्षिणाम्
lomaśo dīrghalāṃgūlaścalaceṣṭo hi vānaraḥ | yatrāsau sārasaḥ suptastatra vegena cāgataḥ 6.129.150| samāgatya ca jagrāha sārasaṃ caraṇe dṛḍham | karābhyāṃ krūrayā buddhyā paśyatāṃ bahupakṣiṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उड्डीयोड्डीय ते सर्वे गताश्चान्यत्र खेचराः । सारसी भीतभीता च विरावान्कुर्वती स्थिता
uḍḍīyoḍḍīya te sarve gatāścānyatra khecarāḥ | sārasī bhītabhītā ca virāvānkurvatī sthitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सारसो भग्ननिद्रस्तु त्रासाच्चलितलोचनः । अवलोकितवाञ्छीघ्रं तदोत्ताम्य शिरोधराम्
sāraso bhagnanidrastu trāsāccalitalocanaḥ | avalokitavāñchīghraṃ tadottāmya śirodharām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विलोक्य वानरं दुष्टं हंतुकामं सुदारुणम् । तदा संभाषयामास गिरा मधुरया खगः
vilokya vānaraṃ duṣṭaṃ haṃtukāmaṃ sudāruṇam | tadā saṃbhāṣayāmāsa girā madhurayā khagaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपराधं विना मां त्वं किं शाखामृग बाधसे । सापराधा जना लोके वध्यंते भूमिपैरपि
aparādhaṃ vinā māṃ tvaṃ kiṃ śākhāmṛga bādhase | sāparādhā janā loke vadhyaṃte bhūmipairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न पीडयितुमर्हंति त्वादृशा उत्तमा जनाः । अस्मानहिंसकान्साधून्परवृत्तिपराङ्मुखान्
na pīḍayitumarhaṃti tvādṛśā uttamā janāḥ | asmānahiṃsakānsādhūnparavṛttiparāṅmukhān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जलशैवालभक्षांश्च खेचरान्वनवासिनः । स्वदाररतिशीलांश्च परदाराभिवर्जितान्
jalaśaivālabhakṣāṃśca khecarānvanavāsinaḥ | svadāraratiśīlāṃśca paradārābhivarjitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न पीडयितुमर्हंति त्वद्विधा वानरोत्तम । परापवादपैशुन्यान्द्विजान्परमसेवकान्
na pīḍayitumarhaṃti tvadvidhā vānarottama | parāpavādapaiśunyāndvijānparamasevakān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाखामृग विमुंचाशु सर्वथा मामनागसम् । जानामि तव जन्माहं न त्वं वेत्सि तु मामकम्
śākhāmṛga vimuṃcāśu sarvathā māmanāgasam | jānāmi tava janmāhaṃ na tvaṃ vetsi tu māmakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्याकर्ण्य वचस्तस्य मुमोच सारसं तदा । चपलो वानरः शीघ्रमाह दूरे व्यवस्थितः
ityākarṇya vacastasya mumoca sārasaṃ tadā | capalo vānaraḥ śīghramāha dūre vyavasthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वानर उवाच। ब्रूहि रे त्वं कथं वेत्सि मम जन्म पुरातनम् । त्वं पक्षी ज्ञानहीनश्च तिर्यक्चाहं वनेचरः
vānara uvāca| brūhi re tvaṃ kathaṃ vetsi mama janma purātanam | tvaṃ pakṣī jñānahīnaśca tiryakcāhaṃ vanecaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सारस उवाच। जानेऽहं तावकं जन्म जातिस्मरमिति स्फुटम् । त्वं हि विंध्याधिपो राजा प्राग्भवे पर्वतेश्वरः
sārasa uvāca| jāne'haṃ tāvakaṃ janma jātismaramiti sphuṭam | tvaṃ hi viṃdhyādhipo rājā prāgbhave parvateśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहं पूज्यतमो विप्रस्तव वंशे पुरोहितः । तेन प्रत्यभिजानामि त्वां सम्यग्वानरोत्तम
ahaṃ pūjyatamo viprastava vaṃśe purohitaḥ | tena pratyabhijānāmi tvāṃ samyagvānarottama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इमां पालयता भूमिं प्रजाः सर्वाः प्रपीडिताः । त्वया विवेकहीनेन भृशं संचयता धनम्
imāṃ pālayatā bhūmiṃ prajāḥ sarvāḥ prapīḍitāḥ | tvayā vivekahīnena bhṛśaṃ saṃcayatā dhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजापीडानतापोत्थ वह्निज्वालैस्तु वानर । प्राक्त्वं दग्धः पुनः क्षिप्तः कुंभीपाकेऽति दारुणे
prajāpīḍānatāpottha vahnijvālaistu vānara | prāktvaṃ dagdhaḥ punaḥ kṣiptaḥ kuṃbhīpāke'ti dāruṇe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनः पुनःश्च दग्धेन जातेन च पुनः पुनः । नारकेण शरीरेण समास्त्रिंशद्गतं त्वया
punaḥ punaḥśca dagdhena jātena ca punaḥ punaḥ | nārakeṇa śarīreṇa samāstriṃśadgataṃ tvayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुर्वता दारुणाञ्छब्दान्रुदता च पुनः पुनः । कुंभीपाकानले तीव्रा ह्यनुभूताश्च यातनाः
kurvatā dāruṇāñchabdānrudatā ca punaḥ punaḥ | kuṃbhīpākānale tīvrā hyanubhūtāśca yātanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निस्तीर्णनरको भूयः पापशेषेण सांप्रतम् । प्राप्तोऽसि वानरं जन्म येन मां हंतुमिच्छसि
nistīrṇanarako bhūyaḥ pāpaśeṣeṇa sāṃpratam | prāpto'si vānaraṃ janma yena māṃ haṃtumicchasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विप्रस्योपवनात्पूर्वं पक्वरंभाफलानि वै । अननुज्ञाप्य भुक्तानि त्वयापहृत्य पौरुषात्
viprasyopavanātpūrvaṃ pakvaraṃbhāphalāni vai | ananujñāpya bhuktāni tvayāpahṛtya pauruṣāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विपाकः कर्मणस्तस्य फलते पश्य दारुणः । वानरस्त्वं वने वासो ह्यधुना तेन वर्तसे
vipākaḥ karmaṇastasya phalate paśya dāruṇaḥ | vānarastvaṃ vane vāso hyadhunā tena vartase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अशुभस्य शुभस्यापि पुराविहितकर्मणः । भोगः क्रीडति भूतेषु नोल्लंघ्यस्त्रिदशैरपि
aśubhasya śubhasyāpi purāvihitakarmaṇaḥ | bhogaḥ krīḍati bhūteṣu nollaṃghyastridaśairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्थं त्वज्जन्म जानामि यथावत्तु सहेतुकम् । प्राप्तः सारसदेहोऽपि ज्ञानेनापरिमोहितः
itthaṃ tvajjanma jānāmi yathāvattu sahetukam | prāptaḥ sārasadeho'pi jñānenāparimohitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेत उवाच। इति श्रुत्वा कथां विप्र वानरोप्याह सारसम् । सम्यग्वेत्ति भवान्नूनं कथं त्वं पक्षितां गतः
preta uvāca| iti śrutvā kathāṃ vipra vānaropyāha sārasam | samyagvetti bhavānnūnaṃ kathaṃ tvaṃ pakṣitāṃ gataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सारस उवाच। कथयिष्यामि तत्कर्म येनाहं दुर्गतिं गतः । पक्षियोनिं गतो येन तत्सर्वं श्रोतुमर्हसि
sārasa uvāca| kathayiṣyāmi tatkarma yenāhaṃ durgatiṃ gataḥ | pakṣiyoniṃ gato yena tatsarvaṃ śrotumarhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धान्यं खारिशतं साग्रमुत्सृष्टं हि त्वया पुरा । बहुभ्यो ब्राह्मणेभ्यश्च चर्मदायां रविग्रहे
dhānyaṃ khāriśataṃ sāgramutsṛṣṭaṃ hi tvayā purā | bahubhyo brāhmaṇebhyaśca carmadāyāṃ ravigrahe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौरोहित्यमदाल्लोभाद्वंचयित्वा द्विजांस्तथा । किंचिद्दत्त्वा तु तेभ्यश्च गृहीतमखिलं मया
paurohityamadāllobhādvaṃcayitvā dvijāṃstathā | kiṃciddattvā tu tebhyaśca gṛhītamakhilaṃ mayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विप्रसाधारणद्रव्यग्रहणोत्पन्नपातकात् । पतितः कालसूत्रेऽहं नरके रक्तकर्दमे
viprasādhāraṇadravyagrahaṇotpannapātakāt | patitaḥ kālasūtre'haṃ narake raktakardame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चलत्क्रिमिसुसंपूर्णे दुर्गंधे पूयफेनिले । आनाभेस्तत्र मग्नोस्मि लिहन्पूयमधोमुखः
calatkrimisusaṃpūrṇe durgaṃdhe pūyaphenile | ānābhestatra magnosmi lihanpūyamadhomukhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथोपरि महागृध्रैर्भक्ष्यमाणस्तु वायसैः । क्रिमिभिस्तुद्यमानस्तु मम देहो निरंतरम्
tathopari mahāgṛdhrairbhakṣyamāṇastu vāyasaiḥ | krimibhistudyamānastu mama deho niraṃtaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिञ्छोणितपंकेऽहं निरुच्छ्वासोऽभवं तदा । मुहूर्तोऽपि महाकल्पसमो जातो ममात्र वै
tasmiñchoṇitapaṃke'haṃ nirucchvāso'bhavaṃ tadā | muhūrto'pi mahākalpasamo jāto mamātra vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यातनाश्चानुभूताश्च समास्त्रिरयुतं मया । वक्तुं च तन्न शक्नोमि दुःखं वानर नारकम्
yātanāścānubhūtāśca samāstrirayutaṃ mayā | vaktuṃ ca tanna śaknomi duḥkhaṃ vānara nārakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौरोहित्यं महाघोरं पापदं च स्वभावतः । देवोपजीवनं यत्र ब्राह्मणस्योपजीवनम्
paurohityaṃ mahāghoraṃ pāpadaṃ ca svabhāvataḥ | devopajīvanaṃ yatra brāhmaṇasyopajīvanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञः प्रतिग्रहो घोरस्तेन दग्धा द्विजातयः । तेषामपि हरेद्द्रव्यं पुरोधास्तेन नारकी
rājñaḥ pratigraho ghorastena dagdhā dvijātayaḥ | teṣāmapi hareddravyaṃ purodhāstena nārakī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा यत्कुरुते पापं पुरा देहेन धीयते । तस्य तेन पुरोधाश्च गीयते तत्वदर्शिभिः
rājā yatkurute pāpaṃ purā dehena dhīyate | tasya tena purodhāśca gīyate tatvadarśibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दैवात्कथमपि प्राप्त उत्तारो नरकांबुधेः । मयादौ दैवयोगेन शकुनित्वमुपस्थितम्
daivātkathamapi prāpta uttāro narakāṃbudheḥ | mayādau daivayogena śakunitvamupasthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपहृत्य पुरा कांस्यभाजनं भगिनीगृहात् । आक्षिकाय मया दत्तं तेन मे सारसी गतिः
apahṛtya purā kāṃsyabhājanaṃ bhaginīgṛhāt | ākṣikāya mayā dattaṃ tena me sārasī gatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इयं च ब्राह्मणी पूर्वं कांस्यचोरी सुदारुणा । तेनेयं सारसी जाता मम भार्या सधर्मिणी
iyaṃ ca brāhmaṇī pūrvaṃ kāṃsyacorī sudāruṇā | teneyaṃ sārasī jātā mama bhāryā sadharmiṇī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्थं वानर ते सर्वं कथितं कर्मणः फलम् । वृत्तं च वर्तमानं च भविष्यं शृणु सांप्रतम्
itthaṃ vānara te sarvaṃ kathitaṃ karmaṇaḥ phalam | vṛttaṃ ca vartamānaṃ ca bhaviṣyaṃ śṛṇu sāṃpratam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहं हंसो भविष्यामि त्वं च हंसो भविष्यसि । हंसीयमपि मद्भार्या सारसी च भविष्यति
ahaṃ haṃso bhaviṣyāmi tvaṃ ca haṃso bhaviṣyasi | haṃsīyamapi madbhāryā sārasī ca bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देशे च कामरूपे वै स्थास्यामो वै यथासुखम् । योगिनीं भाविकल्याणीं यास्यामस्तदनंतरम्
deśe ca kāmarūpe vai sthāsyāmo vai yathāsukham | yoginīṃ bhāvikalyāṇīṃ yāsyāmastadanaṃtaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश्च मानुषं जन्म प्राप्यामो दुर्लभं पुनः । श्रेयस्तद्विपरीतं च प्राणिभिर्यत्र साध्यते
tataśca mānuṣaṃ janma prāpyāmo durlabhaṃ punaḥ | śreyastadviparītaṃ ca prāṇibhiryatra sādhyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं सर्वाञ्छिवो जंतून्मोहयित्वा स्वमायया । सुखैर्भुनक्ति दुःखैश्च नास्मानेव तु केवलम्
evaṃ sarvāñchivo jaṃtūnmohayitvā svamāyayā | sukhairbhunakti duḥkhaiśca nāsmāneva tu kevalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयं लोके प्रवृत्तश्च मार्गो विविधनिर्मितः । धर्माधर्ममयोऽत्यर्थे सुखदुःखफलात्मकः
ayaṃ loke pravṛttaśca mārgo vividhanirmitaḥ | dharmādharmamayo'tyarthe sukhaduḥkhaphalātmakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सेवितः प्राणिभिः सर्वैः सर्वदा वा पुनः पुनः । देवासुरनरव्याघ्र क्रिमिकीटजलेचरैः
sevitaḥ prāṇibhiḥ sarvaiḥ sarvadā vā punaḥ punaḥ | devāsuranaravyāghra krimikīṭajalecaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नातिक्रांतो हि केनापि पंथाऽयं दुःखकंटकः । विरक्तान्योगिनोध्यायं विनावेदांतपारगान्
nātikrāṃto hi kenāpi paṃthā'yaṃ duḥkhakaṃṭakaḥ | viraktānyoginodhyāyaṃ vināvedāṃtapāragān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अणोर्वापि गुरोर्वापि पुण्यापुण्यस्य कर्मणः । ददातीह फलं ज्ञात्वा देशं कालं महेश्वरः
aṇorvāpi gurorvāpi puṇyāpuṇyasya karmaṇaḥ | dadātīha phalaṃ jñātvā deśaṃ kālaṃ maheśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्थं विधिविधानज्ञां मायां ज्ञात्वेश्वरस्य च । न शोचंति न तप्यंति न व्यथंति महाधियः
itthaṃ vidhividhānajñāṃ māyāṃ jñātveśvarasya ca | na śocaṃti na tapyaṃti na vyathaṃti mahādhiyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नान्यथा शक्यते कर्तुं विपाकः पूर्वकर्मणाम् । उपायैः प्रज्ञया वापि शाखामृगसुरैरपि
nānyathā śakyate kartuṃ vipākaḥ pūrvakarmaṇām | upāyaiḥ prajñayā vāpi śākhāmṛgasurairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरा त्वं भूपतिर्जातः पश्चाज्जातोऽसि नारकी । अधुना वानरो भूयो जन्म प्राप्स्यसि तादृशम्
purā tvaṃ bhūpatirjātaḥ paścājjāto'si nārakī | adhunā vānaro bhūyo janma prāpsyasi tādṛśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति मत्वा विशोकस्त्वं शाखामृग यथासुखम् । प्रतीक्षां कुरु कालस्य रममाणोऽत्र कानने 6.129.२००। अहमप्येवमीशान मायाबद्धो वने वने । क्षपयिष्यामि वै जन्म धैर्यमास्थाय सारसम्
iti matvā viśokastvaṃ śākhāmṛga yathāsukham | pratīkṣāṃ kuru kālasya ramamāṇo'tra kānane 6.129.200| ahamapyevamīśāna māyābaddho vane vane | kṣapayiṣyāmi vai janma dhairyamāsthāya sārasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वानर उवाच। मया त्वं पूजितः पूर्वं नौमि त्वामधुनाप्यहम् । जातिस्मरोऽसि जानामि सर्वं मत्पूर्वदैहिकम्
vānara uvāca| mayā tvaṃ pūjitaḥ pūrvaṃ naumi tvāmadhunāpyaham | jātismaro'si jānāmi sarvaṃ matpūrvadaihikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिष्ठ सारस सारस्या शिवमस्तु सदा तव । त्वद्वाक्याद्गतमोहोऽहं विचरिष्यामि सर्वदा
tiṣṭha sārasa sārasyā śivamastu sadā tava | tvadvākyādgatamoho'haṃ vicariṣyāmi sarvadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेत उवाच। इमं रम्यं विचित्रं च पावनं परमं द्विज । पक्षिवानरसंवादं श्रुतं यावन्नदीतटे
preta uvāca| imaṃ ramyaṃ vicitraṃ ca pāvanaṃ paramaṃ dvija | pakṣivānarasaṃvādaṃ śrutaṃ yāvannadītaṭe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तावन्ममापि बोधोऽभूत्तेन शोकः क्षयं गतः । इदानीं जाह्नवीतोयमाहात्म्यं परमाद्भुतम्
tāvanmamāpi bodho'bhūttena śokaḥ kṣayaṃ gataḥ | idānīṃ jāhnavītoyamāhātmyaṃ paramādbhutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वात्र ब्राह्मणश्रेष्ठ त्वां याचे जाह्नवीजलम् । प्रेतत्वात्तर्तुकामोऽहं तीव्रा तृष्णा प्रपीडितः
dṛṣṭvātra brāhmaṇaśreṣṭha tvāṃ yāce jāhnavījalam | pretatvāttartukāmo'haṃ tīvrā tṛṣṇā prapīḍitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्मिन्नेवाचले दृष्टं मयाश्चर्यं च वै द्विज । गंगातोयस्य तावद्धि पातुमिच्छामि तज्जलम्
asminnevācale dṛṣṭaṃ mayāścaryaṃ ca vai dvija | gaṃgātoyasya tāvaddhi pātumicchāmi tajjalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पारियात्रोद्भवः कोऽपि ब्राह्मणो ग्रामयाजकः । अयाज्ययाजनाद्विंध्ये संभूतो ब्रह्मराक्षसः
pāriyātrodbhavaḥ ko'pi brāhmaṇo grāmayājakaḥ | ayājyayājanādviṃdhye saṃbhūto brahmarākṣasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्मत्संगस्य लोभे स्थितोऽसौ हायनाष्टकम् । तस्यास्थीनि सुपुत्रेण संचितानि द्विजोत्तम
asmatsaṃgasya lobhe sthito'sau hāyanāṣṭakam | tasyāsthīni suputreṇa saṃcitāni dvijottama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षिप्तान्यानीय गंगायां तीर्थे कनखलेऽमले । तत्क्षणादेव मुक्तोऽसौ राक्षसत्वात्सुदारुणात्
kṣiptānyānīya gaṃgāyāṃ tīrthe kanakhale'male | tatkṣaṇādeva mukto'sau rākṣasatvātsudāruṇāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति गंगाजलस्नान महिमा महदद्भुतम् । साक्षाद्दृष्टो मया तेन गांगेयं प्रार्थितं जलम्
iti gaṃgājalasnāna mahimā mahadadbhutam | sākṣāddṛṣṭo mayā tena gāṃgeyaṃ prārthitaṃ jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरस्ताद्यत्कृतस्तीर्थे मया भूरिपरिग्रहः । न कृतस्तु प्रतीकारस्तस्य जाप्यादिलक्षणः
purastādyatkṛtastīrthe mayā bhūriparigrahaḥ | na kṛtastu pratīkārastasya jāpyādilakṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन मे प्रेतरूपस्य दुर्लभोदकभोजनम् । सहस्रं यत्र वर्षाणामतीतं विंध्यपर्वते
tena me pretarūpasya durlabhodakabhojanam | sahasraṃ yatra varṣāṇāmatītaṃ viṃdhyaparvate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति ते कथितं सर्वं हित्वा लज्जां गरीयसीम् । इदानीं धार्मिकश्रेष्ठ जलदानेन सत्वरम्
iti te kathitaṃ sarvaṃ hitvā lajjāṃ garīyasīm | idānīṃ dhārmikaśreṣṭha jaladānena satvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संतर्पय मम प्राणान्कंठमात्रावलंबितान् । दुर्लभं प्रेतभावेऽपि जीवितं प्राणिनामिह
saṃtarpaya mama prāṇānkaṃṭhamātrāvalaṃbitān | durlabhaṃ pretabhāve'pi jīvitaṃ prāṇināmiha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शरीरं रक्षणीयं हि सर्वथा सर्वदा नरैः । नहीच्छंति तनुत्यागमपि कुष्ठादि रोगिणः
śarīraṃ rakṣaṇīyaṃ hi sarvathā sarvadā naraiḥ | nahīcchaṃti tanutyāgamapi kuṣṭhādi rogiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवद्युतिरुवाच। इति तद्वचनं श्रुत्वा विस्मयं परमं गतः । पथिकश्चिंतयामास कृपां प्रेते समुद्वहन्
devadyutiruvāca| iti tadvacanaṃ śrutvā vismayaṃ paramaṃ gataḥ | pathikaściṃtayāmāsa kṛpāṃ prete samudvahan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पापपुण्यफलं लोके प्रत्यक्षं दृश्यते खलु । देवदानवमानुष्यं तिर्यक्त्वं क्रिमिकीटकम्
pāpapuṇyaphalaṃ loke pratyakṣaṃ dṛśyate khalu | devadānavamānuṣyaṃ tiryaktvaṃ krimikīṭakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नानायोनिषु जन्मानि नानाव्याधिप्रपीडनम् । मरणं बालवृद्धानामंधत्वं कुब्जता तथा
nānāyoniṣu janmāni nānāvyādhiprapīḍanam | maraṇaṃ bālavṛddhānāmaṃdhatvaṃ kubjatā tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऐश्वर्यं च दरिद्रत्वं पांडित्यं मूर्खता तथा । एताश्च रचना लोके भवंति कथमन्यथा
aiśvaryaṃ ca daridratvaṃ pāṃḍityaṃ mūrkhatā tathā | etāśca racanā loke bhavaṃti kathamanyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते धन्याः कर्मभूमौ ये न्यायमार्गार्जितं धनम् । सत्पात्रेभ्यः प्रयच्छंति कुर्वंति चात्मनो हितम्
te dhanyāḥ karmabhūmau ye nyāyamārgārjitaṃ dhanam | satpātrebhyaḥ prayacchaṃti kurvaṃti cātmano hitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूमिरत्नहिरण्यानि गावो धान्यं गृहं गजाः । रथाश्ववसनग्रामाः सिद्धमन्नं फलं जलम्
bhūmiratnahiraṇyāni gāvo dhānyaṃ gṛhaṃ gajāḥ | rathāśvavasanagrāmāḥ siddhamannaṃ phalaṃ jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कन्या दिव्यौषधमन्नं छत्रोपानद्वरासनम् । शय्या तांबूल माल्यानि तालवृंतं वरासनम्
kanyā divyauṣadhamannaṃ chatropānadvarāsanam | śayyā tāṃbūla mālyāni tālavṛṃtaṃ varāsanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वमेतत्प्रदातव्यं लोकत्रयजिगीषुभिः । दत्तं हि प्राप्यते स्वर्गे दत्तमेव हि भुज्यते
sarvametatpradātavyaṃ lokatrayajigīṣubhiḥ | dattaṃ hi prāpyate svarge dattameva hi bhujyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
छत्रचामरयानानि वराश्ववरवारणाः । हर्म्याणि वरशय्याश्च गोमहिष्यो वरस्त्रियः
chatracāmarayānāni varāśvavaravāraṇāḥ | harmyāṇi varaśayyāśca gomahiṣyo varastriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्नभूषणमुक्ताश्च पुत्रा दास्यो महाकुलम् । आयुरारोग्यमैश्वर्यं कला विद्यासु कौशलम्
annabhūṣaṇamuktāśca putrā dāsyo mahākulam | āyurārogyamaiśvaryaṃ kalā vidyāsu kauśalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानस्यैव फलं सर्वं प्राप्यते भुवि मानवैः । तस्माद्देयं प्रयत्नेन नादत्तमुपतिष्ठति
dānasyaiva phalaṃ sarvaṃ prāpyate bhuvi mānavaiḥ | tasmāddeyaṃ prayatnena nādattamupatiṣṭhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मिष्ठेन तु पांथेन गाथेयं समगायत । इति श्रुत्वा पुनः प्रेतः प्रोवाच ह्यार्तमानसः
dharmiṣṭhena tu pāṃthena gātheyaṃ samagāyata | iti śrutvā punaḥ pretaḥ provāca hyārtamānasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्ये धर्मज्ञकल्पोऽसि पांथ त्वं नात्र संशयः । देहि मे जीवनं वारि चातकाय घनो यथा
manye dharmajñakalpo'si pāṃtha tvaṃ nātra saṃśayaḥ | dehi me jīvanaṃ vāri cātakāya ghano yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतस्मिन्प्राणदाने हि मा विलंबं कृथा बहु । ततः प्रत्याह पांथस्तु वचनं न्यायगर्भितम्
etasminprāṇadāne hi mā vilaṃbaṃ kṛthā bahu | tataḥ pratyāha pāṃthastu vacanaṃ nyāyagarbhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भृगुक्षेत्रे शृणु प्रेत पितरौ मम तिष्ठतः । तदर्थं तीर्थराजस्य मया वारि समाहृतम्
bhṛgukṣetre śṛṇu preta pitarau mama tiṣṭhataḥ | tadarthaṃ tīrtharājasya mayā vāri samāhṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्सितासितपानीयं मध्ये च प्रार्थितं त्वया । न जाने धर्मसंदेहः किमत्र मम युज्यते
tatsitāsitapānīyaṃ madhye ca prārthitaṃ tvayā | na jāne dharmasaṃdehaḥ kimatra mama yujyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बलाबलं विचारार्थं करिष्ये प्रबलं विधिम् । वेदेभ्यो धर्मशास्त्रेभ्यो नाहं मानेन केवलम्
balābalaṃ vicārārthaṃ kariṣye prabalaṃ vidhim | vedebhyo dharmaśāstrebhyo nāhaṃ mānena kevalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हयमेधादि यज्ञेभ्यः सर्वेभ्योप्यधिकं मतम् । ऋषिभिर्देवताभिश्च प्राणिनां प्राणरक्षणम्
hayamedhādi yajñebhyaḥ sarvebhyopyadhikaṃ matam | ṛṣibhirdevatābhiśca prāṇināṃ prāṇarakṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति दत्त्वा वरं वारि कृत्त्वा प्रेतस्य रक्षणम् । पित्रर्थं पुनरादाय जलं नेष्यामि पावनम्
iti dattvā varaṃ vāri kṛttvā pretasya rakṣaṇam | pitrarthaṃ punarādāya jalaṃ neṣyāmi pāvanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष मे प्रबलो भाति शुद्धधर्मप्रदो विधिः । परोपकरणादन्यत्सर्वमल्पं स्मृतं बुधैः
eṣa me prabalo bhāti śuddhadharmaprado vidhiḥ | paropakaraṇādanyatsarvamalpaṃ smṛtaṃ budhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परोपकारिभिर्दत्ता अपि प्राणा नृभिर्मुदा । अद्भिः परोपकारः स्यात्किं न लब्धं मया पुनः
paropakāribhirdattā api prāṇā nṛbhirmudā | adbhiḥ paropakāraḥ syātkiṃ na labdhaṃ mayā punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दधीचिना पुरा गीतः श्लोकोऽयं श्रूयते भुवि । सर्वधर्ममयः सारः सर्वधर्मज्ञसंमतः
dadhīcinā purā gītaḥ śloko'yaṃ śrūyate bhuvi | sarvadharmamayaḥ sāraḥ sarvadharmajñasaṃmataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परोपकारः कर्तव्यः प्राणैरपि धनैरपि । परोपकारजं पुण्यं तुल्यं क्रतुशतैरपि
paropakāraḥ kartavyaḥ prāṇairapi dhanairapi | paropakārajaṃ puṇyaṃ tulyaṃ kratuśatairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा प्रददौ तोयं गंगायामुनसंभवम् । प्रेताय प्राणरक्षार्थं स धर्मिष्ठो वरो द्विजः
ityuktvā pradadau toyaṃ gaṃgāyāmunasaṃbhavam | pretāya prāṇarakṣārthaṃ sa dharmiṣṭho varo dvijaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेतः प्रीतो जलं पीत्वा ह्यभिषिच्य शिरस्तथा । प्रजहौ प्रेतदेहं तं दिव्यदेहोऽभवत्क्षणात्
pretaḥ prīto jalaṃ pītvā hyabhiṣicya śirastathā | prajahau pretadehaṃ taṃ divyadeho'bhavatkṣaṇāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदाश्चर्यं महद्दृष्ट्वा निजगाद स केरलः । अहो विमुक्तः प्रेतत्वाद्वेणीपानीयबिंदुभिः
tadāścaryaṃ mahaddṛṣṭvā nijagāda sa keralaḥ | aho vimuktaḥ pretatvādveṇīpānīyabiṃdubhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मापि नैव शक्नोति मन्ये वक्तुमपां गुणम् । गङ्गातोयं महादेवो धत्ते के कथमन्यथा
brahmāpi naiva śaknoti manye vaktumapāṃ guṇam | gaṅgātoyaṃ mahādevo dhatte ke kathamanyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अचिंत्यशक्तिगंगांभस्तिलमात्रं तु यः पिबेत् । देवो भवेत्स सिद्धो वा गर्भे नैव च संविशेत्
aciṃtyaśaktigaṃgāṃbhastilamātraṃ tu yaḥ pibet | devo bhavetsa siddho vā garbhe naiva ca saṃviśet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न गंगा सदृशी सिद्धिर्न गंगा सदृशी मतिः । न गंगासदृशी मुक्तिर्गंगा सर्वाधिका यतः
na gaṃgā sadṛśī siddhirna gaṃgā sadṛśī matiḥ | na gaṃgāsadṛśī muktirgaṃgā sarvādhikā yataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.