निहता राघवेणाथ राक्षसी घोरदर्शना । त्यक्त्वा तनुं घोररूपां दिव्यरूपा बभूव सा
nihatā rāghaveṇātha rākṣasī ghoradarśanā | tyaktvā tanuṃ ghorarūpāṃ divyarūpā babhūva sā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Padma Purāṇa·6·6.242
निहता राघवेणाथ राक्षसी घोरदर्शना । त्यक्त्वा तनुं घोररूपां दिव्यरूपा बभूव सा
nihatā rāghaveṇātha rākṣasī ghoradarśanā | tyaktvā tanuṃ ghorarūpāṃ divyarūpā babhūva sā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जाज्वल्यमानावपुषा सर्वाभरणविभूषिता । प्रययौ वैष्णवं लोकं प्रणम्य च रघूत्तमौ
jājvalyamānāvapuṣā sarvābharaṇavibhūṣitā | prayayau vaiṣṇavaṃ lokaṃ praṇamya ca raghūttamau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां हत्वा राघवः श्रीमान्कौशिकस्याश्रमं शुभम् । प्रविवेश महातेजा लक्ष्मणेन महात्मना
tāṃ hatvā rāghavaḥ śrīmānkauśikasyāśramaṃ śubham | praviveśa mahātejā lakṣmaṇena mahātmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रहृष्टा मुनयः प्रत्युद्गम्य रघूत्तमम् । निवेश्य पूजयामासुरर्घाद्यैः परमात्मने
tataḥ prahṛṣṭā munayaḥ pratyudgamya raghūttamam | niveśya pūjayāmāsurarghādyaiḥ paramātmane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कौशिकः कृतदीक्षस्तु यंष्टुं यज्ञमनुत्तमम् । आरेभे मुनिभिः सार्द्धं विधिना मुनिसत्तमः
kauśikaḥ kṛtadīkṣastu yaṃṣṭuṃ yajñamanuttamam | ārebhe munibhiḥ sārddhaṃ vidhinā munisattamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्त्तमाने महायज्ञे मारीचो नाम राक्षसः । भ्रात्रा सुबाहुना तत्र विघ्नं कर्तुमवस्थितः
varttamāne mahāyajñe mārīco nāma rākṣasaḥ | bhrātrā subāhunā tatra vighnaṃ kartumavasthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा तौ राक्षसौ घोरौ राघवः परवीरहा । जघानैकेन बाणेन सुबाहुं राक्षसेश्वरम्
dṛṣṭvā tau rākṣasau ghorau rāghavaḥ paravīrahā | jaghānaikena bāṇena subāhuṃ rākṣaseśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पवनास्त्रेण महता मारीचं स निशाचरम् । सागरे पातयामास शुष्कपर्णमिवानिलः
pavanāstreṇa mahatā mārīcaṃ sa niśācaram | sāgare pātayāmāsa śuṣkaparṇamivānilaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स रामस्य महावीर्य्यं दृष्ट्वा राक्षससत्तमः । न्यस्तशस्त्रस्तपस्तप्तुं प्रययौ महादाश्रमम्
sa rāmasya mahāvīryyaṃ dṛṣṭvā rākṣasasattamaḥ | nyastaśastrastapastaptuṃ prayayau mahādāśramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विश्वामित्रो महातेजाः समाप्ते महति क्रतौ । प्रहृष्टमनसा तत्र पूजयामास राघवम्
viśvāmitro mahātejāḥ samāpte mahati kratau | prahṛṣṭamanasā tatra pūjayāmāsa rāghavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समाश्लिष्य महात्मानं काकपक्षधरं हरिम् । नीलोत्पलदलश्यामं पद्मपत्रायतेक्षणम्
samāśliṣya mahātmānaṃ kākapakṣadharaṃ harim | nīlotpaladalaśyāmaṃ padmapatrāyatekṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपाघ्राय तदा मूर्ध्नि तुष्टाव मुनिसत्तमः । एतस्मिन्नंतरे राजा मिथिलाया अधीश्वरः
upāghrāya tadā mūrdhni tuṣṭāva munisattamaḥ | etasminnaṃtare rājā mithilāyā adhīśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाजपेयं क्रतुं यष्टुमारेभे मुनिसत्तमैः । तं द्रष्टुं प्रययुस्सर्वे विश्वामित्रपुरोगमाः
vājapeyaṃ kratuṃ yaṣṭumārebhe munisattamaiḥ | taṃ draṣṭuṃ prayayussarve viśvāmitrapurogamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनयो रघुशार्दूल सहिताः पुण्यचेतसः । गच्छतस्तस्य रामस्य पदाब्जेन महात्मनः
munayo raghuśārdūla sahitāḥ puṇyacetasaḥ | gacchatastasya rāmasya padābjena mahātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभूत्सा पावनी भूमिः समाक्रांता महाशिला । सापि शप्ता पुरा भर्त्रा गौतमेन द्विजन्मना
abhūtsā pāvanī bhūmiḥ samākrāṃtā mahāśilā | sāpi śaptā purā bhartrā gautamena dvijanmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहल्या रघुनाथस्य पादस्पर्शाच्छुभाऽभवत् । अथ संप्राप्य नगरीं मिथिलां मुनिसत्तमाः
ahalyā raghunāthasya pādasparśācchubhā'bhavat | atha saṃprāpya nagarīṃ mithilāṃ munisattamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राघवाभ्यां तु सहिता बभूवुः प्रीतमानसाः । समागतान्महाभागान्दृष्ट्वा राजा महाबलः
rāghavābhyāṃ tu sahitā babhūvuḥ prītamānasāḥ | samāgatānmahābhāgāndṛṣṭvā rājā mahābalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्युद्गम्य प्रणम्याथ पूजयामास मैथिलः । रामं पद्मविशालाक्षमिंदीवरदलप्रभम्
pratyudgamya praṇamyātha pūjayāmāsa maithilaḥ | rāmaṃ padmaviśālākṣamiṃdīvaradalaprabham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पीताम्बरधरं श्लक्ष्णं कोमलावयवोज्ज्वलम् । अवधीरित कंदर्प्पकोटिलावण्यमुत्तमम्
pītāmbaradharaṃ ślakṣṇaṃ komalāvayavojjvalam | avadhīrita kaṃdarppakoṭilāvaṇyamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वलक्षणसम्पन्नं सर्वाभरणभूषितम् । स्वस्य हृत्पद्ममध्ये यः परेशस्य तनुर्हरिः
sarvalakṣaṇasampannaṃ sarvābharaṇabhūṣitam | svasya hṛtpadmamadhye yaḥ pareśasya tanurhariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पन्नो दीपवद्दीपात्सौशील्यादिगुणैः परैः । तं दृष्ट्वा रघुनाथं स जनको हृष्टमानसः
utpanno dīpavaddīpātsauśīlyādiguṇaiḥ paraiḥ | taṃ dṛṣṭvā raghunāthaṃ sa janako hṛṣṭamānasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परेशमेव तं मेने रामं दशरथात्मजम् । पूजयामास काकुत्स्थं धन्योस्मीति ब्रुवन्नृपः
pareśameva taṃ mene rāmaṃ daśarathātmajam | pūjayāmāsa kākutsthaṃ dhanyosmīti bruvannṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसादं वासुदेवस्य विष्णोर्मेने नरेश्वरः । प्रदातुं दुहितां तस्मै मनसा चिंतयन्प्रभुः
prasādaṃ vāsudevasya viṣṇormene nareśvaraḥ | pradātuṃ duhitāṃ tasmai manasā ciṃtayanprabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्मजौ रघुवंशस्य ज्ञात्वा तत्र नृपोत्तमः । पूजयामास धर्मेण वस्त्रैराभरणैः शुभैः
ātmajau raghuvaṃśasya jñātvā tatra nṛpottamaḥ | pūjayāmāsa dharmeṇa vastrairābharaṇaiḥ śubhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋषीन्समर्चयामास मधुपर्कादिपूजनैः । ततोऽवसाने यज्ञस्य रामो राजीवलोचनः
ṛṣīnsamarcayāmāsa madhuparkādipūjanaiḥ | tato'vasāne yajñasya rāmo rājīvalocanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भंक्त्वा शैवं धनुर्दिव्यं जितवान्जनकात्मजाम् । अथासौ वीर्यशुल्केन महता परितोषितः
bhaṃktvā śaivaṃ dhanurdivyaṃ jitavānjanakātmajām | athāsau vīryaśulkena mahatā paritoṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुदा धरणिजां तस्मै प्रददौ मिथिलाधिपः । केशवाय श्रियमिव यथापूर्वं महार्णवः
mudā dharaṇijāṃ tasmai pradadau mithilādhipaḥ | keśavāya śriyamiva yathāpūrvaṃ mahārṇavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स दूतं प्रेषयामास राघवं मिथिलाधिपः । पुत्राभ्यां सह धर्मात्मा मिथिलायां विवेश ह
sa dūtaṃ preṣayāmāsa rāghavaṃ mithilādhipaḥ | putrābhyāṃ saha dharmātmā mithilāyāṃ viveśa ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसिष्ठवामदेवाद्यैः प्रीतैः सह महीपतिः । उवास नगरे रम्ये जनकस्य रघूत्तमः
vasiṣṭhavāmadevādyaiḥ prītaiḥ saha mahīpatiḥ | uvāsa nagare ramye janakasya raghūttamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन्नेव शुभे काले रामस्य धरणीसुताम् । विवाहमकरोद्राजा मिथिलेन समर्चितः
tasminneva śubhe kāle rāmasya dharaṇīsutām | vivāhamakarodrājā mithilena samarcitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लक्ष्मणस्योर्मिलां नाम कन्यां जनकसंभवाम् । जनकस्यानुजस्याथ तनये शुभवर्चसी
lakṣmaṇasyormilāṃ nāma kanyāṃ janakasaṃbhavām | janakasyānujasyātha tanaye śubhavarcasī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मांडवी श्रुतकीर्त्तिश्च सर्वलक्षणलक्षिते । भरतस्य च सौमित्रेर्विवाहमकरोन्नृपः
māṃḍavī śrutakīrttiśca sarvalakṣaṇalakṣite | bharatasya ca saumitrervivāhamakaronnṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्वर्त्यौद्वाहिकं तत्र राजा दशरथो बली । अयोध्यां प्रस्थितः श्रीमान्पौरैर्जनपदैर्वृतः
nirvartyaudvāhikaṃ tatra rājā daśaratho balī | ayodhyāṃ prasthitaḥ śrīmānpaurairjanapadairvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पारिबर्हं समादाय मैथिलेन च पूजितः । ससुतः सस्नुषः साश्वः सगजः सबलानुगः
pāribarhaṃ samādāya maithilena ca pūjitaḥ | sasutaḥ sasnuṣaḥ sāśvaḥ sagajaḥ sabalānugaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदध्वनि महावीर्य्यो जामदग्निः प्रतापवान् । गृहीत्वा परशुं चापं संक्रुद्ध इव केसरी
tadadhvani mahāvīryyo jāmadagniḥ pratāpavān | gṛhītvā paraśuṃ cāpaṃ saṃkruddha iva kesarī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभ्यधावच्च काकुत्स्थं योद्धुकामो नृपांतकः । संप्राप्य राघवं दृष्ट्वा वचनं प्राह भार्गवः
abhyadhāvacca kākutsthaṃ yoddhukāmo nṛpāṃtakaḥ | saṃprāpya rāghavaṃ dṛṣṭvā vacanaṃ prāha bhārgavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परशुराम उवाच- रामराम महाबाहो शृणुष्व वचनं मम । बहुशः पार्थिवान्हत्वा संयुगे भूरिविक्रमान्
paraśurāma uvāca- rāmarāma mahābāho śṛṇuṣva vacanaṃ mama | bahuśaḥ pārthivānhatvā saṃyuge bhūrivikramān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणेभ्यो महीं दत्वा तपस्तप्तुमहं गतः । तव वीर्यबलं श्रुत्वा त्वया योद्धुमिहागतः
brāhmaṇebhyo mahīṃ datvā tapastaptumahaṃ gataḥ | tava vīryabalaṃ śrutvā tvayā yoddhumihāgataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इक्ष्वाकवो न वध्या मे मातामहकुलोद्भवाः । वीर्य्यं क्षत्रबलं श्रुत्वा न शक्यं सहितुं मम
ikṣvākavo na vadhyā me mātāmahakulodbhavāḥ | vīryyaṃ kṣatrabalaṃ śrutvā na śakyaṃ sahituṃ mama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रौद्रं चापं दुराधर्षं भज्यमानां त्वया नृप । तस्माद्वदान्य युद्धं मे दीयतां रघुसत्तम
raudraṃ cāpaṃ durādharṣaṃ bhajyamānāṃ tvayā nṛpa | tasmādvadānya yuddhaṃ me dīyatāṃ raghusattama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इदं तु वैष्णवं चापं तेन तुल्यमरिंदम । आरोपय स्ववीर्येण निर्जितोस्मि त्वयैव हि
idaṃ tu vaiṣṇavaṃ cāpaṃ tena tulyamariṃdama | āropaya svavīryeṇa nirjitosmi tvayaiva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथवा त्यज शस्त्राणि पुरस्ताद्बलिनो मम । शरणं भज काकुत्स्थ कातरोस्यथ चेतसी
athavā tyaja śastrāṇi purastādbalino mama | śaraṇaṃ bhaja kākutstha kātarosyatha cetasī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईश्वर उवाच- एवमुक्तस्तु काकुत्स्थो भार्गवेण प्रतापवान् । तच्चापं तस्य जग्राह तच्छक्तिं वैष्णवीमपि
īśvara uvāca- evamuktastu kākutstho bhārgaveṇa pratāpavān | taccāpaṃ tasya jagrāha tacchaktiṃ vaiṣṇavīmapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शक्त्या वियुक्तस्स तदा जामदग्निः प्रतापवान् । निर्वीर्यो नष्टतेजाभूत्कर्म्महीनो यथा द्विजः
śaktyā viyuktassa tadā jāmadagniḥ pratāpavān | nirvīryo naṣṭatejābhūtkarmmahīno yathā dvijaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनष्टतेज संदृष्ट्वा भार्गवं नृपसत्तमाः । साधुसध्विति काकुत्स्थं प्रशशंसुर्मुहुर्मुहुः
vinaṣṭateja saṃdṛṣṭvā bhārgavaṃ nṛpasattamāḥ | sādhusadhviti kākutsthaṃ praśaśaṃsurmuhurmuhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काकुत्स्थस्तन्महच्चापं गृहीत्वारोप्य लीलया । संधाय बाणं तच्चापे भार्गवं प्राह विस्मितम्
kākutsthastanmahaccāpaṃ gṛhītvāropya līlayā | saṃdhāya bāṇaṃ taccāpe bhārgavaṃ prāha vismitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राम उवाच- अनेन शरमुख्येन किं कर्त्तव्यं तव द्विज । छेद्मि लोकमिमं चाधः स्वर्गं वा हन्मि ते तपः
rāma uvāca- anena śaramukhyena kiṃ karttavyaṃ tava dvija | chedmi lokamimaṃ cādhaḥ svargaṃ vā hanmi te tapaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईश्वर उवाच- तन्दृष्ट्वा घोरसंकाशं बाणं रामस्य भार्गवः । ज्ञात्वा तं परमात्मानं प्रहृष्टो राममब्रवीत्
īśvara uvāca- tandṛṣṭvā ghorasaṃkāśaṃ bāṇaṃ rāmasya bhārgavaḥ | jñātvā taṃ paramātmānaṃ prahṛṣṭo rāmamabravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परशुराम उवाच- रामराम महाबाहो न वेद्मि त्वां सनातनम् । जानाम्यद्यैव काकुत्स्थ तव वीर्य्यगुणादिभिः
paraśurāma uvāca- rāmarāma mahābāho na vedmi tvāṃ sanātanam | jānāmyadyaiva kākutstha tava vīryyaguṇādibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वमादिपुरुषः साक्षात्परब्रह्मपरोऽव्ययः । त्वमनंतो महाविष्णुर्वासुदेवः परात्परः
tvamādipuruṣaḥ sākṣātparabrahmaparo'vyayaḥ | tvamanaṃto mahāviṣṇurvāsudevaḥ parātparaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नारायणस्त्वं श्रीशस्त्वमीश्वरस्त्वं त्रयीमयः । त्वं कालस्त्वं जगत्सर्वमकाराख्यस्त्वमेव च
nārāyaṇastvaṃ śrīśastvamīśvarastvaṃ trayīmayaḥ | tvaṃ kālastvaṃ jagatsarvamakārākhyastvameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्रष्टा धाता च संहर्त्ता त्वमेव परमेश्वरः । त्वमचिंत्यो महद्भूतरूपस्त्वं तु मनुर्महान्
sraṣṭā dhātā ca saṃharttā tvameva parameśvaraḥ | tvamaciṃtyo mahadbhūtarūpastvaṃ tu manurmahān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुःषट्पंचगुणवांस्त्वमेव पुरुषोत्तमः । त्वं यज्ञस्त्वं वषट्कारस्त्वमोंकारस्त्रयीमयः
catuḥṣaṭpaṃcaguṇavāṃstvameva puruṣottamaḥ | tvaṃ yajñastvaṃ vaṣaṭkārastvamoṃkārastrayīmayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यक्ताव्यक्तस्वरूपस्त्वं गुणभृन्निर्ग्गुणः परः । स्तोतुं त्वाहमशक्तश्च वेदानामप्यगोचरम्
vyaktāvyaktasvarūpastvaṃ guṇabhṛnnirgguṇaḥ paraḥ | stotuṃ tvāhamaśaktaśca vedānāmapyagocaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यच्चापलत्वं कृतवांस्त्वां युयुत्सुतया प्रभो । तत्क्षंतव्यं त्वया नाथ कृपया केवलेन तु
yaccāpalatvaṃ kṛtavāṃstvāṃ yuyutsutayā prabho | tatkṣaṃtavyaṃ tvayā nātha kṛpayā kevalena tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तव शक्त्या नृपान्सर्वाञ्जित्वा दत्वा महीं द्विजान् । त्वत्प्रसादवशादेव शांतिमाप्नोति नैष्ठिकीम्
tava śaktyā nṛpānsarvāñjitvā datvā mahīṃ dvijān | tvatprasādavaśādeva śāṃtimāpnoti naiṣṭhikīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईश्वर उवाच- एवमुक्त्वा तु काकुत्स्थं जामदग्निर्महातपाः । परिणीय नमस्कृत्वा राघवं लोकरक्षकम्
īśvara uvāca- evamuktvā tu kākutsthaṃ jāmadagnirmahātapāḥ | pariṇīya namaskṛtvā rāghavaṃ lokarakṣakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शतक्रतुकृतं स्वर्गं तदस्त्राय न्यवेदयत् । राघवोऽथ महातेजा ववंदे तं महामुनिम्
śatakratukṛtaṃ svargaṃ tadastrāya nyavedayat | rāghavo'tha mahātejā vavaṃde taṃ mahāmunim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विधिवत्पूजयामास पाद्यार्घाचमनादिभिः । तेन संपूजितस्तत्र जामदग्निर्महातपाः
vidhivatpūjayāmāsa pādyārghācamanādibhiḥ | tena saṃpūjitastatra jāmadagnirmahātapāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तपस्तप्तुं ययौ रम्यं नरनारायणाश्रमम् । राजा दशरथः सोऽथ पुत्रैर्दारसमन्वितैः
tapastaptuṃ yayau ramyaṃ naranārāyaṇāśramam | rājā daśarathaḥ so'tha putrairdārasamanvitaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वां पुरीं सुमुहूर्त्तेन प्रविवेश महाबलः । राघवो लक्ष्मणश्चैव शत्रुघ्नो भरतस्तथा
svāṃ purīṃ sumuhūrttena praviveśa mahābalaḥ | rāghavo lakṣmaṇaścaiva śatrughno bharatastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वान्स्वान्दारानुपागम्य रेमिरे हृष्टमानसाः । तत्र द्वादश वर्षाणि सीतया सह राघवः
svānsvāndārānupāgamya remire hṛṣṭamānasāḥ | tatra dvādaśa varṣāṇi sītayā saha rāghavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रमयामास धर्मात्मा नारायण इव श्रिया । तस्मिन्नेव तु राजाथ काले दशरथः सुतम्
ramayāmāsa dharmātmā nārāyaṇa iva śriyā | tasminneva tu rājātha kāle daśarathaḥ sutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्येष्ठं राज्येन संयोक्तुमैच्छत्प्रीत्या महीपतिः । तस्य भार्याथ कैकेयी पुरा दत्तवरा प्रिया
jyeṣṭhaṃ rājyena saṃyoktumaicchatprītyā mahīpatiḥ | tasya bhāryātha kaikeyī purā dattavarā priyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयाचत नृपश्रेष्ठं भरतस्याभिषेचनम् । विवासनं च रामस्य वत्सराणि चतुर्दश
ayācata nṛpaśreṣṭhaṃ bharatasyābhiṣecanam | vivāsanaṃ ca rāmasya vatsarāṇi caturdaśa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स राजा सत्यवचनाद्रामं राज्यादथोः सुतम् । विवासयामास तदा दुःखेन हतचेतनः
sa rājā satyavacanādrāmaṃ rājyādathoḥ sutam | vivāsayāmāsa tadā duḥkhena hatacetanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शक्तोऽपि राघवस्तस्मिन्राज्यं संत्यज्य धर्मतः । दशग्रीववधार्थाय पितुर्वचनहेतुना
śakto'pi rāghavastasminrājyaṃ saṃtyajya dharmataḥ | daśagrīvavadhārthāya piturvacanahetunā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनं जगाम काकुत्स्थो लक्ष्मणेन च सीतया । राजा पुत्रवियोगार्त्तः शोकेन च ममार सः
vanaṃ jagāma kākutstho lakṣmaṇena ca sītayā | rājā putraviyogārttaḥ śokena ca mamāra saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नियुज्यमानो भरतस्तस्मिन्राज्ये समंत्रिभिः । नैच्छद्राज्यं स धर्म्मात्मा सौभ्रात्रमनुदर्शयन्
niyujyamāno bharatastasminrājye samaṃtribhiḥ | naicchadrājyaṃ sa dharmmātmā saubhrātramanudarśayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनमागम्य काकुत्स्थमयाचद्भ्रातरं ततः । रामस्तु पितुरादेशान्नैच्छद्राज्यमरिंदमः
vanamāgamya kākutsthamayācadbhrātaraṃ tataḥ | rāmastu piturādeśānnaicchadrājyamariṃdamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वपादुके ददौ तस्मै भक्त्या सोऽप्यग्रहीत्तथा । रामस्य पादुके राज्यमवाप्य भरतः शुभे
svapāduke dadau tasmai bhaktyā so'pyagrahīttathā | rāmasya pāduke rājyamavāpya bharataḥ śubhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्यहं गंधपुष्पैश्च पूजयन्कैकयीसुतः । तपश्चरणयुक्तेन तस्मिंस्तस्थौ नृपोत्तमः
pratyahaṃ gaṃdhapuṣpaiśca pūjayankaikayīsutaḥ | tapaścaraṇayuktena tasmiṃstasthau nṛpottamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावदागमनं तस्य राघवस्य महात्मनः । तावद्व्रतपराः सर्वे बभूवुः पुरवासिनः
yāvadāgamanaṃ tasya rāghavasya mahātmanaḥ | tāvadvrataparāḥ sarve babhūvuḥ puravāsinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राघवश्चित्रकूटाद्रौ भरद्वाजाश्रमे शुभे । रमयामास वैदेह्या मन्दाकिन्या जले शुभे
rāghavaścitrakūṭādrau bharadvājāśrame śubhe | ramayāmāsa vaidehyā mandākinyā jale śubhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कदाचिदंके वैदेह्याः शेते रामो महामनाः । ऐंद्रिः काकस्समागम्य तस्मिन्नेव चचार ह
kadācidaṃke vaidehyāḥ śete rāmo mahāmanāḥ | aiṃdriḥ kākassamāgamya tasminneva cacāra ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स दृष्ट्वा जानकीं तत्र कंदर्प्पशरपीडितः । विददार नखैस्तीक्ष्णैः पीनोन्नतपयोधरम्
sa dṛṣṭvā jānakīṃ tatra kaṃdarppaśarapīḍitaḥ | vidadāra nakhaistīkṣṇaiḥ pīnonnatapayodharam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं दृष्ट्वा वायसं रामः कुशं जग्राह पाणिना । ब्रह्मणास्त्रेण संयोज्य चिक्षेप धरणीधरः
taṃ dṛṣṭvā vāyasaṃ rāmaḥ kuśaṃ jagrāha pāṇinā | brahmaṇāstreṇa saṃyojya cikṣepa dharaṇīdharaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं तृणं घोरसंकाशं ज्वालारचितविग्रहम् । दृष्ट्वा काकः प्रदुद्राव विमुंचन्कातरं स्वरम्
taṃ tṛṇaṃ ghorasaṃkāśaṃ jvālāracitavigraham | dṛṣṭvā kākaḥ pradudrāva vimuṃcankātaraṃ svaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं काकं प्रत्यनुययौ रामस्यास्त्रं सुदारुणम् । वायसस्त्रिषुलोकेषु बभ्राम भयपीडितः
taṃ kākaṃ pratyanuyayau rāmasyāstraṃ sudāruṇam | vāyasastriṣulokeṣu babhrāma bhayapīḍitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र यत्र ययौ काकः शरणार्थी स वायसः । तत्र तत्र तदस्त्रं तु प्रविवेश भयावहम्
yatra yatra yayau kākaḥ śaraṇārthī sa vāyasaḥ | tatra tatra tadastraṃ tu praviveśa bhayāvaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्माणमिंद्रं रुद्रं च यमं वरुणमेव च । शरणार्थी जगामाशु वायसः शस्त्रपीडितः
brahmāṇamiṃdraṃ rudraṃ ca yamaṃ varuṇameva ca | śaraṇārthī jagāmāśu vāyasaḥ śastrapīḍitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं दृष्ट्वा वायसं सर्वे रुद्राद्या देव दानवाः । न शक्ताः स्म वयं त्रातुमिति प्राहुर्मनीषिणः । अथ प्रोवाच भगवान्ब्रह्मा त्रिभुवनेश्वरः
taṃ dṛṣṭvā vāyasaṃ sarve rudrādyā deva dānavāḥ | na śaktāḥ sma vayaṃ trātumiti prāhurmanīṣiṇaḥ | atha provāca bhagavānbrahmā tribhuvaneśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मोवाच- भो भो बलिभुजां श्रेष्ठ तमेव शरणं व्रज । स एव रक्षकः श्रीमान्सर्वेषां करुणानिधिः
brahmovāca- bho bho balibhujāṃ śreṣṭha tameva śaraṇaṃ vraja | sa eva rakṣakaḥ śrīmānsarveṣāṃ karuṇānidhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्षत्येव क्षमासारो वत्सलं शरणागतान् । ईश्वरः सर्वभूतानां सौशील्यादिगुणान्वितः
rakṣatyeva kṣamāsāro vatsalaṃ śaraṇāgatān | īśvaraḥ sarvabhūtānāṃ sauśīlyādiguṇānvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्षिता जीवलोकस्य पिता माता सखा सुहृत् । शरणं व्रज देवेशं नान्यत्र शरणं द्विज
rakṣitā jīvalokasya pitā mātā sakhā suhṛt | śaraṇaṃ vraja deveśaṃ nānyatra śaraṇaṃ dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महादेव उवाच- इत्युक्तस्तेन बलिभुग्ब्रह्मणा रघुनंदनम् । उपेत्य सहसा भूमौ निपपात भयातुरः
mahādeva uvāca- ityuktastena balibhugbrahmaṇā raghunaṃdanam | upetya sahasā bhūmau nipapāta bhayāturaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राणसंशयमापन्नं दृष्ट्वा सीताथ वायसम् । त्राहित्राहीति भर्तारमुवाच विनयाद्विभुम्
prāṇasaṃśayamāpannaṃ dṛṣṭvā sītātha vāyasam | trāhitrāhīti bhartāramuvāca vinayādvibhum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरतः पतितं देवी धरण्यां वायसं तदा । तच्छिरः पादयोस्तस्य योजयामास जानकी
purataḥ patitaṃ devī dharaṇyāṃ vāyasaṃ tadā | tacchiraḥ pādayostasya yojayāmāsa jānakī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समुत्थाप्य करेणाथ कृपापीयूषसागरः । ररक्ष रामो गुणवान् वायसं दययार्दितः
samutthāpya kareṇātha kṛpāpīyūṣasāgaraḥ | rarakṣa rāmo guṇavān vāyasaṃ dayayārditaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमाह वायसं रामो मा भैरिति दयानिधिः । अभयं ते प्रदास्यामि गच्छ गच्छ यथासुखम्
tamāha vāyasaṃ rāmo mā bhairiti dayānidhiḥ | abhayaṃ te pradāsyāmi gaccha gaccha yathāsukham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणम्य राघवायाथ सीतायै च मुहुर्मुहुः । स्वर्ल्लोकं प्रययावाशु राघवेण च रक्षितः
praṇamya rāghavāyātha sītāyai ca muhurmuhuḥ | svarllokaṃ prayayāvāśu rāghaveṇa ca rakṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो रामस्तु वैदेह्या लक्ष्मणेन च धीमता । उवास चित्रकूटाद्रौ स्तूयमानो महर्षिभिः
tato rāmastu vaidehyā lakṣmaṇena ca dhīmatā | uvāsa citrakūṭādrau stūyamāno maharṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन्संपूज्यमानस्तु भरद्वाजेन राघवः । जगामात्रेस्सुविपुलमाश्रमं रघुसत्तमः
tasminsaṃpūjyamānastu bharadvājena rāghavaḥ | jagāmātressuvipulamāśramaṃ raghusattamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समागतं रघुवरं दृष्ट्वा मुनिवरोत्तमः । भार्यया सह धर्म्मात्मा प्रत्युद्गम्य मुदा युतः
samāgataṃ raghuvaraṃ dṛṣṭvā munivarottamaḥ | bhāryayā saha dharmmātmā pratyudgamya mudā yutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आसने सुशुभे मुख्ये निवेश्य सह सीतया । अर्घ्यपाद्याचमनीयं च वस्त्राणि विविधानि च
āsane suśubhe mukhye niveśya saha sītayā | arghyapādyācamanīyaṃ ca vastrāṇi vividhāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मधुपर्कन्ददौ प्रीत्या भूषणं चानुलेपनम् । तस्य पत्न्यनसूया तु दिव्यांबरमनुत्तमम्
madhuparkandadau prītyā bhūṣaṇaṃ cānulepanam | tasya patnyanasūyā tu divyāṃbaramanuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सीतायै प्रददौ प्रीत्या भूषणानि द्युमंति च । दिव्यान्नपानभक्षाद्यैर्भोजयामास राघवम्
sītāyai pradadau prītyā bhūṣaṇāni dyumaṃti ca | divyānnapānabhakṣādyairbhojayāmāsa rāghavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन संपूजितस्तत्र भक्त्या परमया नृपः । उवास दिवसं तत्र प्रीत्या रामस्सलक्ष्मणः
tena saṃpūjitastatra bhaktyā paramayā nṛpaḥ | uvāsa divasaṃ tatra prītyā rāmassalakṣmaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रभाते विमले रामः समुत्थाय महामुनिम्। परिणीय प्रणम्याथ गमनायोपचक्रमे
prabhāte vimale rāmaḥ samutthāya mahāmunim| pariṇīya praṇamyātha gamanāyopacakrame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुज्ञातस्ततस्तेन रामो राजीवलोचनः । प्रययौ दंडकारण्यं महर्षिकुलसंकुलम्
anujñātastatastena rāmo rājīvalocanaḥ | prayayau daṃḍakāraṇyaṃ maharṣikulasaṃkulam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रातिभीषणं घोरं विराधं नाम राक्षसम् । हत्वाथ शरभंगस्य प्रविवेशाश्रमं शुभम्
tatrātibhīṣaṇaṃ ghoraṃ virādhaṃ nāma rākṣasam | hatvātha śarabhaṃgasya praviveśāśramaṃ śubham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तु दृष्ट्वाथ काकुत्स्थं सद्यः संक्षीणकल्मषः । प्रययौ ब्रह्मलोकं तु गंधर्वाप्सरसान्वितम्
sa tu dṛṣṭvātha kākutsthaṃ sadyaḥ saṃkṣīṇakalmaṣaḥ | prayayau brahmalokaṃ tu gaṃdharvāpsarasānvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुतीक्ष्णस्याप्यगस्त्यस्य ह्यगस्त्यभ्रातुरेव च । क्रमेण प्रययौ रामस्तैश्च संपूजितस्तथा
sutīkṣṇasyāpyagastyasya hyagastyabhrātureva ca | krameṇa prayayau rāmastaiśca saṃpūjitastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पंचवट्यां ततो रामो गोदावर्यास्तटे शुभे । उवास सुचिरं कालं सुखेन परमेण च
paṃcavaṭyāṃ tato rāmo godāvaryāstaṭe śubhe | uvāsa suciraṃ kālaṃ sukhena parameṇa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र गत्वा मुनिश्रेष्ठास्तापसा धर्मचारिणः । पूजयामासुरात्मेशं रामं राजीवलोचनम्
tatra gatvā muniśreṣṭhāstāpasā dharmacāriṇaḥ | pūjayāmāsurātmeśaṃ rāmaṃ rājīvalocanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भयं विज्ञापयामासुस्तं च रक्षोगणेरितम् । तानाश्वास्य तु काकुस्थो ददौ चाभयदक्षिणाम्
bhayaṃ vijñāpayāmāsustaṃ ca rakṣogaṇeritam | tānāśvāsya tu kākustho dadau cābhayadakṣiṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते तु संपूजितास्तेन स्वाश्रमान्संप्रपेदिरे । तस्मिंस्त्रयोदशाब्दानि रामस्य परिनिर्य्ययुः
te tu saṃpūjitāstena svāśramānsaṃprapedire | tasmiṃstrayodaśābdāni rāmasya pariniryyayuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोदावर्य्यास्तटे रम्ये पंचवट्यां मनोरमे । कस्यचित्त्वथ कालस्य राक्षसी घोररूपिणी
godāvaryyāstaṭe ramye paṃcavaṭyāṃ manorame | kasyacittvatha kālasya rākṣasī ghorarūpiṇī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रावणस्य स्वसा तत्र प्रविवेश दुरासदा । सा तु दृष्ट्वा रघुवरं कोटिकंदर्प्पसन्निभम्
rāvaṇasya svasā tatra praviveśa durāsadā | sā tu dṛṣṭvā raghuvaraṃ koṭikaṃdarppasannibham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इंदीवरदलश्यामं पद्मपत्रायतेक्षणम् । प्रोन्नतांसं महाबाहुं कम्बुग्रीवं महाहनुम्
iṃdīvaradalaśyāmaṃ padmapatrāyatekṣaṇam | pronnatāṃsaṃ mahābāhuṃ kambugrīvaṃ mahāhanum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संपूर्णचंद्रसदृशं सस्मिताननपंकजम् । भृंगावलिनिभैः स्निग्धैः कुटिलैः शीर्षजैर्वृतम्
saṃpūrṇacaṃdrasadṛśaṃ sasmitānanapaṃkajam | bhṛṃgāvalinibhaiḥ snigdhaiḥ kuṭilaiḥ śīrṣajairvṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्तारविंदसदृशं पद्महस्ततलांकितम् । निष्कलंकेन्दुसदृशं नखपंक्तिविराजितम्
raktāraviṃdasadṛśaṃ padmahastatalāṃkitam | niṣkalaṃkendusadṛśaṃ nakhapaṃktivirājitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्निग्धकोमलदूर्वाभं सौकुमार्य्यनिधिं शुभम् । पीतकौशेयवसनं सर्वाभरणभूषितम्
snigdhakomaladūrvābhaṃ saukumāryyanidhiṃ śubham | pītakauśeyavasanaṃ sarvābharaṇabhūṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युवाकुमारवयसं जगन्मोहनविग्रहम् । दृष्ट्वा तं राक्षसी रामं कंदर्प्पशरपीडिता
yuvākumāravayasaṃ jaganmohanavigraham | dṛṣṭvā taṃ rākṣasī rāmaṃ kaṃdarppaśarapīḍitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अब्रवीत्समुपेत्याथ रामं कमललोचनम् । राक्षस्युवाच- कस्त्वं तापसवेषेण वर्त्तसे दंडके वने
abravītsamupetyātha rāmaṃ kamalalocanam | rākṣasyuvāca- kastvaṃ tāpasaveṣeṇa varttase daṃḍake vane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगतोऽसि किमर्थं च राक्षसानां दुरासदे । शीघ्रमाचक्ष्व तत्त्वेन नानृतं वक्तुमर्हसि
āgato'si kimarthaṃ ca rākṣasānāṃ durāsade | śīghramācakṣva tattvena nānṛtaṃ vaktumarhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महेश्वर उवाच- इत्युक्तः स तदा रामः संप्रहस्याब्रवीद्वचः । राम उवाच-। राज्ञो दशरथस्याहं पुत्रो राम इतीरितः । असौ ममानुजो धन्वी लक्ष्मणो नाम चानघः
maheśvara uvāca- ityuktaḥ sa tadā rāmaḥ saṃprahasyābravīdvacaḥ | rāma uvāca-| rājño daśarathasyāhaṃ putro rāma itīritaḥ | asau mamānujo dhanvī lakṣmaṇo nāma cānaghaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पत्नी चेयं च मे सीता जनकस्यात्मजा प्रिया । पितुर्वचननिर्देशादहं वनमिहागतः
patnī ceyaṃ ca me sītā janakasyātmajā priyā | piturvacananirdeśādahaṃ vanamihāgataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विचरामो महारण्यमृषीणां हितकाम्यया । आगतासि किमर्थं त्वमाश्रमं मम सुंदरि
vicarāmo mahāraṇyamṛṣīṇāṃ hitakāmyayā | āgatāsi kimarthaṃ tvamāśramaṃ mama suṃdari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
का त्वं कस्य कुले जाता सर्वं सत्यं वदस्व मे । महेश्वर उवाच- इत्युक्ता सा तु रामेण प्राह वाक्यमशंकिता
kā tvaṃ kasya kule jātā sarvaṃ satyaṃ vadasva me | maheśvara uvāca- ityuktā sā tu rāmeṇa prāha vākyamaśaṃkitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.