व्यास उवाच- पूर्वं कोचरशोनाम राजाऽभूत्क्षितिमंडले । शांतः परमधर्मज्ञो राजनीतिविदांवरः
vyāsa uvāca- pūrvaṃ kocaraśonāma rājā'bhūtkṣitimaṃḍale | śāṃtaḥ paramadharmajño rājanītividāṃvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Padma Purāṇa·7·7.23
व्यास उवाच- पूर्वं कोचरशोनाम राजाऽभूत्क्षितिमंडले । शांतः परमधर्मज्ञो राजनीतिविदांवरः
vyāsa uvāca- pūrvaṃ kocaraśonāma rājā'bhūtkṣitimaṃḍale | śāṃtaḥ paramadharmajño rājanītividāṃvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यवादी जितक्रोधो जितवैरि समुच्चयः । नारायणार्चनपरो हरिसेवा रतः परः
satyavādī jitakrodho jitavairi samuccayaḥ | nārāyaṇārcanaparo harisevā rataḥ paraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुप्रज्ञा नाम महिषी तस्यासीत्प्रियवादिनी । सर्वलक्षणसंपन्ना पतिसेवापरायणा
suprajñā nāma mahiṣī tasyāsītpriyavādinī | sarvalakṣaṇasaṃpannā patisevāparāyaṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकादशीव्रतरता सर्वप्राणिहितैषिणी । जातिस्मरा महाभागा सुशीला वरवर्णिनी
ekādaśīvrataratā sarvaprāṇihitaiṣiṇī | jātismarā mahābhāgā suśīlā varavarṇinī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स राजा दशमीं कृत्वा सदारः परमार्थवित् । एकादशीं निशीथिन्यां जागरं कर्तुमुद्यतः
sa rājā daśamīṃ kṛtvā sadāraḥ paramārthavit | ekādaśīṃ niśīthinyāṃ jāgaraṃ kartumudyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रांतरे द्विजः कश्चिच्छौरिर्नाम महीपतेः । आजगाम महातेजास्तस्य जागरमण्डपम्
tatrāṃtare dvijaḥ kaścicchaurirnāma mahīpateḥ | ājagāma mahātejāstasya jāgaramaṇḍapam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमायांतं स भूपालो नारायणपरायणः । पाद्याद्यैः पूजयामास सदारोऽत्यंतहर्षितः
tamāyāṃtaṃ sa bhūpālo nārāyaṇaparāyaṇaḥ | pādyādyaiḥ pūjayāmāsa sadāro'tyaṃtaharṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां मध्ये सूपविष्ठः स विप्रोऽखिलतत्ववित् । विष्णुपूजापरांस्तत्र ददर्श व्रतिनो बहून्
teṣāṃ madhye sūpaviṣṭhaḥ sa vipro'khilatatvavit | viṣṇupūjāparāṃstatra dadarśa vratino bahūn
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूजयंति हरिं केचिन्नानापुष्पैर्मनोरमैः । गंधैर्धूपैस्तथादीपैरुपहारैरनुत्तमैः
pūjayaṃti hariṃ kecinnānāpuṣpairmanoramaiḥ | gaṃdhairdhūpaistathādīpairupahārairanuttamaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गामृद्भूषिताकेचित्तुलसीपत्रमालया । अलंकृता हरेरग्रे नृत्यंति व्रतिनो मुदा
gaṅgāmṛdbhūṣitākecittulasīpatramālayā | alaṃkṛtā hareragre nṛtyaṃti vratino mudā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्गायंति गीतानि ललितानि हरेः पुनः । करतालं समादाय व्रतिनो भगवत्प्रियाः
kecidgāyaṃti gītāni lalitāni hareḥ punaḥ | karatālaṃ samādāya vratino bhagavatpriyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्तवैरनुत्तमैः केचिन्नारायणमनामयम् । स्तुवंति जगतामीशं दिव्यार्थैः कोमलाक्षरैः
stavairanuttamaiḥ kecinnārāyaṇamanāmayam | stuvaṃti jagatāmīśaṃ divyārthaiḥ komalākṣaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्वेतचामरवातेन शीतलेन जगत्पतेः । वीजयंति हरेः प्रीतिं केचिच्च महतीं तथा
śvetacāmaravātena śītalena jagatpateḥ | vījayaṃti hareḥ prītiṃ kecicca mahatīṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्वीणादिकं वाद्यं ललितं शुचिमंगलम् । वादयंतो महात्मानः केचिद्गायंति केशवम्
kecidvīṇādikaṃ vādyaṃ lalitaṃ śucimaṃgalam | vādayaṃto mahātmānaḥ kecidgāyaṃti keśavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स राजा राजमहिषी द्वावप्यत्यंतहर्षितौ । गायतां ललितं गीतं नृत्यतां नृत्यमुत्तमम्
sa rājā rājamahiṣī dvāvapyatyaṃtaharṣitau | gāyatāṃ lalitaṃ gītaṃ nṛtyatāṃ nṛtyamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तौ दंपती महात्मानौ नृत्यगीतादिकारिणौ । वाचा मधुरया प्राह स शौरिर्ब्राह्मणोत्तमः
tau daṃpatī mahātmānau nṛtyagītādikāriṇau | vācā madhurayā prāha sa śaurirbrāhmaṇottamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शौरिरुवाच- धन्योऽसि त्वं महीपाल धन्या च महिषी तव । चरित्रं युवयोरेतन्मङ्गलं भुविदुर्ल्लभम्
śauriruvāca- dhanyo'si tvaṃ mahīpāla dhanyā ca mahiṣī tava | caritraṃ yuvayoretanmaṅgalaṃ bhuvidurllabham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वां वक्ष्यामि यतः कश्चिन्न दृष्टो वैष्णवोत्तमः । त्वया भूमिभुजा पृथ्वी धन्येयं नात्र संशयः
tvāṃ vakṣyāmi yataḥ kaścinna dṛṣṭo vaiṣṇavottamaḥ | tvayā bhūmibhujā pṛthvī dhanyeyaṃ nātra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकादशीव्रतमिदं पवित्रं भगवत्प्रियम् । सदारः कुरुषे भूप तस्मात्त्वं वैष्णवाग्रणीः
ekādaśīvratamidaṃ pavitraṃ bhagavatpriyam | sadāraḥ kuruṣe bhūpa tasmāttvaṃ vaiṣṇavāgraṇīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्तद्वीपैकनाथश्च सदारस्त्वं नृपोत्तम । नारायणाग्रतः प्रीत्या यतो नृत्यसि गायसि
saptadvīpaikanāthaśca sadārastvaṃ nṛpottama | nārāyaṇāgrataḥ prītyā yato nṛtyasi gāyasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चरित्रं युवयोरेतद्दंपत्योर्दृष्टमद्भुतम् । कस्माद्बुद्धिरियं जाता युवयोरतिनिर्मला
caritraṃ yuvayoretaddaṃpatyordṛṣṭamadbhutam | kasmādbuddhiriyaṃ jātā yuvayoratinirmalā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच- तस्येदं वाक्यमाकर्ण्य शौरिनाम्नो द्विजन्मनः । ईषद्धास्यमुखीप्राह सुप्राज्ञा तमथो द्विजम्
vyāsa uvāca- tasyedaṃ vākyamākarṇya śaurināmno dvijanmanaḥ | īṣaddhāsyamukhīprāha suprājñā tamatho dvijam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुप्राज्ञोवाच- एकादशीप्रभावेन पूर्वमावां द्विजोत्तम । अतिपातकिनौ मुक्तौ सूर्यजेन महात्मना
suprājñovāca- ekādaśīprabhāvena pūrvamāvāṃ dvijottama | atipātakinau muktau sūryajena mahātmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जातिस्मृतिप्रभावेण दिव्यमेकादशीव्रतम् । कुर्वः संप्रति विप्रेन्द्र परमस्थानकाङ्क्षया
jātismṛtiprabhāveṇa divyamekādaśīvratam | kurvaḥ saṃprati viprendra paramasthānakāṅkṣayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शौरिरुवाच- यदि नूनं वरारोहे पूर्वां जातिं त्वमात्मनः । वेत्सि मे ब्रूहि तां श्रोतुं जायते कौतुकं हृदि
śauriruvāca- yadi nūnaṃ varārohe pūrvāṃ jātiṃ tvamātmanaḥ | vetsi me brūhi tāṃ śrotuṃ jāyate kautukaṃ hṛdi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वं स्थिता का भवती पतिर्वा कः स्थितस्तव । कथं भास्करिणा त्यक्तौ युवां पातकिनावपि
pūrvaṃ sthitā kā bhavatī patirvā kaḥ sthitastava | kathaṃ bhāskariṇā tyaktau yuvāṃ pātakināvapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुप्राज्ञोवाच- अप्रकाश्यमिदं वाक्यं यद्यपि द्विजसत्तम । स्थितास्मि वारमुख्याऽहं रतिशास्त्रविशारदा
suprājñovāca- aprakāśyamidaṃ vākyaṃ yadyapi dvijasattama | sthitāsmi vāramukhyā'haṃ ratiśāstraviśāradā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिञ्जन्मनि पापानि घोराणि सुबहूनि च । मया कृतानि विप्रेन्द्र नरकक्लेशदानि वै
tasmiñjanmani pāpāni ghorāṇi subahūni ca | mayā kṛtāni viprendra narakakleśadāni vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयं नित्योदयो नाम शूद्र स्वाःचारवर्जितः । परदारहरः क्रूरः परद्रव्यापहारकः
ayaṃ nityodayo nāma śūdra svāḥcāravarjitaḥ | paradāraharaḥ krūraḥ paradravyāpahārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुरापो मित्रहंता च भ्रूणहा परहिंसकः । अत्यहंकारयुक्तश्च धर्मनिंदाकरः सदा
surāpo mitrahaṃtā ca bhrūṇahā parahiṃsakaḥ | atyahaṃkārayuktaśca dharmaniṃdākaraḥ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकदा ज्ञातिभिः सर्वैः परित्यक्तो हि सद्व्रतैः । आजगाम ममागारं वेश्याविभ्रमलोलुपः
ekadā jñātibhiḥ sarvaiḥ parityakto hi sadvrataiḥ | ājagāma mamāgāraṃ veśyāvibhramalolupaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युवानं सुंदरं दृष्ट्वा तमेनं द्विजसत्तम । मयापि प्रीतिमासाद्य संतुष्टः सुरतैरपि
yuvānaṃ suṃdaraṃ dṛṣṭvā tamenaṃ dvijasattama | mayāpi prītimāsādya saṃtuṣṭaḥ suratairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततोऽनुभूय सुरतं मया सह तपोधन । अयमाह च मां प्रेम्णा विनयावनतो वचः
tato'nubhūya surataṃ mayā saha tapodhana | ayamāha ca māṃ premṇā vinayāvanato vacaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहं सुरतशास्त्रज्ञः परित्यक्तः स्वबंधुभिः । यदि त्वं मन्यसे तस्मिंस्तिष्ठाम्यत्र त्वया सह
ahaṃ surataśāstrajñaḥ parityaktaḥ svabaṃdhubhiḥ | yadi tvaṃ manyase tasmiṃstiṣṭhāmyatra tvayā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनयावनतं वाक्यमिदं शुश्राव तद्दिवज । दंपतीभावमासाद्य सहानेन स्थितास्म्यहम्
vinayāvanataṃ vākyamidaṃ śuśrāva taddivaja | daṃpatībhāvamāsādya sahānena sthitāsmyaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कदाचिद्दिवजशार्दूल एकादश्यां तिथौ हरेः । महद्भिः पीडिताहं च देहदेहावघातकैः
kadāciddivajaśārdūla ekādaśyāṃ tithau hareḥ | mahadbhiḥ pīḍitāhaṃ ca dehadehāvaghātakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन्नेव द्विजश्रेष्ठ ज्वरजर्जरदेहया । न पीतमुदकं नान्नं भुक्तं च परया भिया
tasminneva dvijaśreṣṭha jvarajarjaradehayā | na pītamudakaṃ nānnaṃ bhuktaṃ ca parayā bhiyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ममस्नेहोदयोऽयं च तस्मिन्नेव दिने हरेः । तत्याजान्नं च तोयं च विषण्ण इव जन्मना
mamasnehodayo'yaṃ ca tasminneva dine hareḥ | tatyājānnaṃ ca toyaṃ ca viṣaṇṇa iva janmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ रात्रौ द्विजश्रेष्ठ दीपं प्रज्वाल्य सर्पिषा । मया कृतं जागरणं ज्वरापहतचेतसा
atha rātrau dvijaśreṣṭha dīpaṃ prajvālya sarpiṣā | mayā kṛtaṃ jāgaraṇaṃ jvarāpahatacetasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नारायण हरेकृष्ण रक्ष मामिति जल्पता । मुहुर्मुहुरनेनापि कृतं जागरणं निशि
nārāyaṇa harekṛṣṇa rakṣa māmiti jalpatā | muhurmuhuranenāpi kṛtaṃ jāgaraṇaṃ niśi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपवासप्रभावेण केशवोच्चारणेन च । आवयोः सकलं पापं विनष्टमभवद्दिवज
upavāsaprabhāveṇa keśavoccāraṇena ca | āvayoḥ sakalaṃ pāpaṃ vinaṣṭamabhavaddivaja
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रभाते विमले भगवत्युदिते रवौ । ज्वरार्दिताहं पंचत्वं गता ब्राह्मणसत्तम
tataḥ prabhāte vimale bhagavatyudite ravau | jvarārditāhaṃ paṃcatvaṃ gatā brāhmaṇasattama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संप्राप्तपंचतां दृष्ट्वा मामयं च ततः शुचिः । सहत्या मरणं भेजे निंदितः सकलैर्जनैः
saṃprāptapaṃcatāṃ dṛṣṭvā māmayaṃ ca tataḥ śuciḥ | sahatyā maraṇaṃ bheje niṃditaḥ sakalairjanaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूर्य्यजस्य ततः प्रेष्यैर्ज्वलदग्निनिभेक्षणैः । बद्ध्वा दृढेन पाशेन नीतौ दुर्गमवर्त्मना
sūryyajasya tataḥ preṣyairjvaladagninibhekṣaṇaiḥ | baddhvā dṛḍhena pāśena nītau durgamavartmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुभकर्मा शुभं वापि चित्रगुप्तो यमाज्ञया । सर्वं विचारयामास मूलात्स तु विचक्षणः
śubhakarmā śubhaṃ vāpi citragupto yamājñayā | sarvaṃ vicārayāmāsa mūlātsa tu vicakṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चित्रगुप्त उवाच- यद्यप्येतौ महाबाहो महापातकिनां वरौ । तथापि पातकैर्मुक्तौ ह्येकादश्यामुपोषणात्
citragupta uvāca- yadyapyetau mahābāho mahāpātakināṃ varau | tathāpi pātakairmuktau hyekādaśyāmupoṣaṇāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनिच्छयापि यः कुर्यात्पुण्यमेकादशीव्रतम् । सोऽपि गच्छेत्परंस्थानं सर्वपापविवर्जितः
anicchayāpi yaḥ kuryātpuṇyamekādaśīvratam | so'pi gacchetparaṃsthānaṃ sarvapāpavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्तश्चित्रगुप्तेन धर्मराजो महायशाः । आसनात्सहसोत्थाय ववंदे ताममुंच सः
ityuktaścitraguptena dharmarājo mahāyaśāḥ | āsanātsahasotthāya vavaṃde tāmamuṃca saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुगंधैश्चंदनैर्दिव्यैर्धूपैः पुष्पैश्च मृत्युना । सुवर्णाभरणैरेव मंडितौ पापवर्जितौ
sugaṃdhaiścaṃdanairdivyairdhūpaiḥ puṣpaiśca mṛtyunā | suvarṇābharaṇaireva maṃḍitau pāpavarjitau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
फलैर्नानाविधैस्तत्र मधुरैरमृतोपमैः । भास्करिः कारयामास प्रीत्या भोजनमावयोः ५० 7.23.50। अथ स्तुत्वा स्तवैर्दिव्यैः स्वयमावां यमः प्रभुः । समारोप्य रथे दिव्ये प्रोवाचेति कृताञ्जलि
phalairnānāvidhaistatra madhurairamṛtopamaiḥ | bhāskariḥ kārayāmāsa prītyā bhojanamāvayoḥ 50 7.23.50| atha stutvā stavairdivyaiḥ svayamāvāṃ yamaḥ prabhuḥ | samāropya rathe divye provāceti kṛtāñjali
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यम उवाच- युवां पुण्यवतां श्रेष्ठौ सर्वपापविवर्जितौ । यत्रास्ते भगवान्विष्णुर्गंच्छेतां तत्र संप्रति
yama uvāca- yuvāṃ puṇyavatāṃ śreṣṭhau sarvapāpavivarjitau | yatrāste bhagavānviṣṇurgaṃcchetāṃ tatra saṃprati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्तौ धर्मराजेन विनयावनतेन वै । अथैतदुक्तमावाभ्यां नत्वा तत्पादपङ्कजे
ityuktau dharmarājena vinayāvanatena vai | athaitaduktamāvābhyāṃ natvā tatpādapaṅkaje
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गंतव्यं नान्यथा देव तद्विष्णोः परमं पदम् । किंत्वस्ति नरकं द्रष्टुं त्वद्गृहस्थं स्पृहावयोः
gaṃtavyaṃ nānyathā deva tadviṣṇoḥ paramaṃ padam | kiṃtvasti narakaṃ draṣṭuṃ tvadgṛhasthaṃ spṛhāvayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमाज्ञया ततो विप्र रथमारुह्य शोभनम् । दुष्प्रेक्ष्या निरया दृष्टा आवाभ्यां तत्र विस्तराः
yamājñayā tato vipra rathamāruhya śobhanam | duṣprekṣyā nirayā dṛṣṭā āvābhyāṃ tatra vistarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच- तत्रावस्था पापवतां या या दृष्टाः पतिव्रते । विस्तरेण समाख्यातुं तास्ताः सर्वास्त्वमर्हसि
brāhmaṇa uvāca- tatrāvasthā pāpavatāṃ yā yā dṛṣṭāḥ pativrate | vistareṇa samākhyātuṃ tāstāḥ sarvāstvamarhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्यात्मानः पथा येन व्रजन्ति यममंदिरम् । पापात्मानश्च सुश्रोणि तन्मे कथय विस्तरात्
puṇyātmānaḥ pathā yena vrajanti yamamaṃdiram | pāpātmānaśca suśroṇi tanme kathaya vistarāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्यात्मा कीदृशं पश्येत्तत्र वैवस्वतं प्रभुम् । पुण्यात्मनां पापिनां च पंथानं सुखदुःखदम्
puṇyātmā kīdṛśaṃ paśyettatra vaivasvataṃ prabhum | puṇyātmanāṃ pāpināṃ ca paṃthānaṃ sukhaduḥkhadam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुप्राज्ञोवाच- आदौ ब्रवीमि पंथानं नृणां पुण्यवतामहम् । शृणुष्व द्विजशार्दूल शृण्वतां प्रीतिवर्द्धनम्
suprājñovāca- ādau bravīmi paṃthānaṃ nṛṇāṃ puṇyavatāmaham | śṛṇuṣva dvijaśārdūla śṛṇvatāṃ prītivarddhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रस्तरैर्विस्तरैर्बद्धो दिव्यवस्त्रैः समावृतः । भाति पुण्यवतां पंथाः सर्वोपद्रववर्जितः
prastarairvistarairbaddho divyavastraiḥ samāvṛtaḥ | bhāti puṇyavatāṃ paṃthāḥ sarvopadravavarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचिद्गंधर्वकन्याभिर्गीयते गानमद्भुतम् । क्वचिन्मञ्जुशरीराभिरप्सरोभिश्च नृत्यते
kvacidgaṃdharvakanyābhirgīyate gānamadbhutam | kvacinmañjuśarīrābhirapsarobhiśca nṛtyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचिद्वीणाक्वणं नाना वाद्यं चक्रुर्मनोरमम् । क्वचित्कुसुमवृष्टिश्च क्वचिद्वायुश्च शीतलः
kvacidvīṇākvaṇaṃ nānā vādyaṃ cakrurmanoramam | kvacitkusumavṛṣṭiśca kvacidvāyuśca śītalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचित्प्रपा शीततोया क्वचिच्च भुक्तिशालिकाः । क्वचिद्देवाश्च गंधर्वाः पठंति स्तवमुत्तमम्
kvacitprapā śītatoyā kvacicca bhuktiśālikāḥ | kvaciddevāśca gaṃdharvāḥ paṭhaṃti stavamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचित्क्वचिद्दीर्घिकाश्च फुल्लपद्माः सुशोभनाः । सुच्छायाः पादपाः क्वापि पुष्पिता वंजुलादयः
kvacitkvaciddīrghikāśca phullapadmāḥ suśobhanāḥ | succhāyāḥ pādapāḥ kvāpi puṣpitā vaṃjulādayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्तु सुखसम्पन्नाः पथि गच्छंति मानवाः । पुण्यात्मानो द्विजश्रेष्ठ सुखमृत्युमवाप्य च
tatastu sukhasampannāḥ pathi gacchaṃti mānavāḥ | puṇyātmāno dvijaśreṣṭha sukhamṛtyumavāpya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचित्तुरंगमारूढा नानालंकारभूषिताः । उद्दण्डधवलच्छत्रैर्गच्छंत्यावृत्य मस्तकम्
kecitturaṃgamārūḍhā nānālaṃkārabhūṣitāḥ | uddaṇḍadhavalacchatrairgacchaṃtyāvṛtya mastakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्यांति गजारूढा रथारूढाश्च केचन । यानारूढा जनाः केचित्सुखेन यममंदिरम्
kecidyāṃti gajārūḍhā rathārūḍhāśca kecana | yānārūḍhā janāḥ kecitsukhena yamamaṃdiram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्देवाङ्गना हस्त न्यस्तचामरवायुभिः । गच्छंति वीजिता मर्त्याः स्तूयमानाः सुरर्षिभिः
keciddevāṅganā hasta nyastacāmaravāyubhiḥ | gacchaṃti vījitā martyāḥ stūyamānāḥ surarṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्दिव्यायुधधराः स्रक्चन्दनविभूषिताः । भुंजंतो यांति तांबूलं पुण्यात्मानो यमालयम्
keciddivyāyudhadharāḥ srakcandanavibhūṣitāḥ | bhuṃjaṃto yāṃti tāṃbūlaṃ puṇyātmāno yamālayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निजगात्रत्विषा केचिज्ज्वालयंतो दिशो दश । व्रजंति शमनागारं जलग्रहनिवासिनः
nijagātratviṣā kecijjvālayaṃto diśo daśa | vrajaṃti śamanāgāraṃ jalagrahanivāsinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिच्च पायसं दिव्यं भुंजतो यांति सत्तम । सुभक्षणं प्रकुर्वंतः पथि यांतः सुखेन च
kecicca pāyasaṃ divyaṃ bhuṃjato yāṃti sattama | subhakṣaṇaṃ prakurvaṃtaḥ pathi yāṃtaḥ sukhena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्दुग्धं पिबंतश्च केचिदिक्षुरसं तथा । केचित्तक्रं पिबंतश्च गच्छंति यममंदिरम्
keciddugdhaṃ pibaṃtaśca kecidikṣurasaṃ tathā | kecittakraṃ pibaṃtaśca gacchaṃti yamamaṃdiram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केचिद्दधीनि भक्षंतः केचिन्नानाफलानि च । केचिन्मधुपिबंतश्च पुण्यवंतो व्रजंति वै
keciddadhīni bhakṣaṃtaḥ kecinnānāphalāni ca | kecinmadhupibaṃtaśca puṇyavaṃto vrajaṃti vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तानागतांस्ततो दृष्ट्वा बहून्धर्मपरायणान् । भास्करीं प्रीतिमासाद्य स्वयं नारायणो भवेत्
tānāgatāṃstato dṛṣṭvā bahūndharmaparāyaṇān | bhāskarīṃ prītimāsādya svayaṃ nārāyaṇo bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुर्बाहुः श्यामवर्णः प्रफुल्लकमलेक्षणः । शङ्खचक्रगदापद्मधारी गरुडवाहनः
caturbāhuḥ śyāmavarṇaḥ praphullakamalekṣaṇaḥ | śaṅkhacakragadāpadmadhārī garuḍavāhanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वर्णयज्ञोपवीती च स्मरचारुमहाननः । किरीटी कुण्डली चैव वनमालाविभूषितः
svarṇayajñopavītī ca smaracārumahānanaḥ | kirīṭī kuṇḍalī caiva vanamālāvibhūṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चित्रगुप्तो महाप्राज्ञश्चंडाद्या यमकिंकराः । सर्वे नारायणाकारा बभूवुर्मधुरोक्तयः
citragupto mahāprājñaścaṃḍādyā yamakiṃkarāḥ | sarve nārāyaṇākārā babhūvurmadhuroktayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स्वयं धर्मराजस्तान्सर्वान्मनुजोत्तमान् । परमां प्रीतिमासाद्य मित्रवच्चार्चयेद्द्विज
tataḥ svayaṃ dharmarājastānsarvānmanujottamān | paramāṃ prītimāsādya mitravaccārcayeddvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिव्यरत्नैः फलैश्चैव तेषां पुण्यवतां नृणाम् । भोजनं कारयित्वा तु तानुवाचाथ भास्करिः
divyaratnaiḥ phalaiścaiva teṣāṃ puṇyavatāṃ nṛṇām | bhojanaṃ kārayitvā tu tānuvācātha bhāskariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यम उवाच- यूयं सर्वे महात्मानो नरकक्लेशभीरवः । निजकर्मप्रभावेण गम्यतां परमं पदम्
yama uvāca- yūyaṃ sarve mahātmāno narakakleśabhīravaḥ | nijakarmaprabhāveṇa gamyatāṃ paramaṃ padam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संसारे जन्म संप्राप्य पुण्यं यः कुरुते नरः । स मे पिता स मे भ्राता स मे बंधुसमः सुहृत्
saṃsāre janma saṃprāpya puṇyaṃ yaḥ kurute naraḥ | sa me pitā sa me bhrātā sa me baṃdhusamaḥ suhṛt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्ता धर्मराजेन ते सर्वे द्विजसत्तम । दिव्यं रथं समारुह्य नारायणपुरं गताः
ityuktā dharmarājena te sarve dvijasattama | divyaṃ rathaṃ samāruhya nārāyaṇapuraṃ gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्यात्मनां गतिः प्रोक्ता समासेन द्विजोत्तम । पापात्मनां शृणु गतिं विस्तरेण वदाम्यहम्
puṇyātmanāṃ gatiḥ proktā samāsena dvijottama | pāpātmanāṃ śṛṇu gatiṃ vistareṇa vadāmyaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षडशीतिसहस्राणि योजनानि दुरात्मनाम् । प्रोक्तो मार्गस्य विस्तारः सर्वदुःखान्वितः स च
ṣaḍaśītisahasrāṇi yojanāni durātmanām | prokto mārgasya vistāraḥ sarvaduḥkhānvitaḥ sa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुत्रचिद्वह्निवृष्टिश्च कुत्रचिच्चाश्मवर्षणम् । क्वचित्क्वचिद्द्विजश्रेष्ठ संतप्तं तप्तवालुकम्
kutracidvahnivṛṣṭiśca kutraciccāśmavarṣaṇam | kvacitkvaciddvijaśreṣṭha saṃtaptaṃ taptavālukam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचित्क्वचित्तीक्ष्णशिलाः क्वचित्तप्तशिलास्तथा । क्वचित्क्वचिच्छस्त्रवृष्टिः क्वचिदंगारवर्षणम्
kvacitkvacittīkṣṇaśilāḥ kvacittaptaśilāstathā | kvacitkvacicchastravṛṣṭiḥ kvacidaṃgāravarṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचिदग्निरिवातीव संतप्ता वांति मारुताः । गंभीरांधकराः क्वापि तृणावर्तमुखा द्विज
kvacidagnirivātīva saṃtaptā vāṃti mārutāḥ | gaṃbhīrāṃdhakarāḥ kvāpi tṛṇāvartamukhā dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचित्कंटकवृष्टिश्च नाराचमयकंटकैः । पाषाणश्रेणयः क्वापि दुःखरोहाः सपन्नगाः
kvacitkaṃṭakavṛṣṭiśca nārācamayakaṃṭakaiḥ | pāṣāṇaśreṇayaḥ kvāpi duḥkharohāḥ sapannagāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गच्छंति पापिनस्तत्र शुष्ककंठोष्ठतालुकाः । एवं बहुविधक्लेशे छायाजलविवर्जिते
gacchaṃti pāpinastatra śuṣkakaṃṭhoṣṭhatālukāḥ | evaṃ bahuvidhakleśe chāyājalavivarjite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन्मार्गे द्विजश्रेष्ठ पापिनो यांति दुःखिताः । नाम्ना विमुक्तकेशाश्च प्रेताकारा भयंकराः
tasminmārge dvijaśreṣṭha pāpino yāṃti duḥkhitāḥ | nāmnā vimuktakeśāśca pretākārā bhayaṃkarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुधिरौघप्लुताः केचित्केचित्कर्दमभूषिताः । केचित्केचिच्च कृष्णांगाः पथि गच्छंति पापिनः
rudhiraughaplutāḥ kecitkecitkardamabhūṣitāḥ | kecitkecicca kṛṣṇāṃgāḥ pathi gacchaṃti pāpinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रंदंतो व्यथया केचित्स्रवद्बाष्पाकुले क्षणाः । शोचंतः स्वानि कर्माणि केचिद्गच्छंति पापिनः
kraṃdaṃto vyathayā kecitsravadbāṣpākule kṣaṇāḥ | śocaṃtaḥ svāni karmāṇi kecidgacchaṃti pāpinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कस्यचिच्चर्मपाशस्य बंधनं पापिनां गले । कंकाले कस्यचिद्बद्धाः कस्यचिच्च पदद्वये
kasyaciccarmapāśasya baṃdhanaṃ pāpināṃ gale | kaṃkāle kasyacidbaddhāḥ kasyacicca padadvaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गले सूचीसमुत्कीर्णे पाशं दत्वा दृढं रुषा । आकृष्यंते यमप्रेष्याः केषांचिच्च कृतैनसाम्
gale sūcīsamutkīrṇe pāśaṃ datvā dṛḍhaṃ ruṣā | ākṛṣyaṃte yamapreṣyāḥ keṣāṃcicca kṛtainasām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्त्मस्थान्गुरुपाषाणान्वहंतः कर्णरन्ध्रकैः । अयोभारांश्च शीर्षाग्रैर्व्रजंति पथि पापिनः
vartmasthāngurupāṣāṇānvahaṃtaḥ karṇarandhrakaiḥ | ayobhārāṃśca śīrṣāgrairvrajaṃti pathi pāpinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कांश्चिद्भुजेषु पाशेषु नयंति यमकिंकराः । ग्रीवासु पापिनः केचित्करप्रहरणैर्दृढैः
kāṃścidbhujeṣu pāśeṣu nayaṃti yamakiṃkarāḥ | grīvāsu pāpinaḥ kecitkarapraharaṇairdṛḍhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षिप्तक्षिप्ता यमप्रेष्या नयंति यमकिंकराः । यांत्यधः शिरसः केचिदूर्ध्वपादास्तथापरे
kṣiptakṣiptā yamapreṣyā nayaṃti yamakiṃkarāḥ | yāṃtyadhaḥ śirasaḥ kecidūrdhvapādāstathāpare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गच्छंति बाहुभिः केचिदेकपादाश्च केचन । इत्येवं विकृताकारा आर्तरावविरावणाः
gacchaṃti bāhubhiḥ kecidekapādāśca kecana | ityevaṃ vikṛtākārā ārtarāvavirāvaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमदूतैस्ताड्यमानाः पापिनो यांति तत्पथे । तेष्वागतेषु सर्वेषु पापात्मा सुरुषा यमः
yamadūtaistāḍyamānāḥ pāpino yāṃti tatpathe | teṣvāgateṣu sarveṣu pāpātmā suruṣā yamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिव्यां मूर्तिं परित्यज्य बभूवात्यंतभैरवः । त्रिंशद्योजनदीर्घांगो वापीसदृशलोचनः १०० 7.23.100। धूम्रवर्णो महातेजाः प्रलंबो घर्घरध्वनिः । सुदीर्घदशनश्रेणिः शूर्पोपम नखावलिः
divyāṃ mūrtiṃ parityajya babhūvātyaṃtabhairavaḥ | triṃśadyojanadīrghāṃgo vāpīsadṛśalocanaḥ 100 7.23.100| dhūmravarṇo mahātejāḥ pralaṃbo ghargharadhvaniḥ | sudīrghadaśanaśreṇiḥ śūrpopama nakhāvaliḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रचण्डमहिषारूढः संदष्टदशनच्छदः । दंडहस्तश्चर्मपाशो भ्रुकुटी कुटिलाननः
pracaṇḍamahiṣārūḍhaḥ saṃdaṣṭadaśanacchadaḥ | daṃḍahastaścarmapāśo bhrukuṭī kuṭilānanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चित्रगुप्तो महामायः क्रोधारुणितलोचनः । अट्टाट्टहासं कुर्वाणः समवर्ती विराजते
citragupto mahāmāyaḥ krodhāruṇitalocanaḥ | aṭṭāṭṭahāsaṃ kurvāṇaḥ samavartī virājate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चंडाद्याः किंकराः सर्वे पाशमुद्गरपाणयः । बभूवुर्भैरवाः क्रुद्धा गर्जंतो जलदा इव
caṃḍādyāḥ kiṃkarāḥ sarve pāśamudgarapāṇayaḥ | babhūvurbhairavāḥ kruddhā garjaṃto jaladā iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जहि जह्याशु पापिष्ठान्भिन्धि च्छिंदय विंधय । समंतादेव धावंतो वल्गंति यमकिंकराः
jahi jahyāśu pāpiṣṭhānbhindhi cchiṃdaya viṃdhaya | samaṃtādeva dhāvaṃto valgaṃti yamakiṃkarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तानाह पततः सर्वान्पापिनो धर्मराट्प्रभुः । तर्जयेत्कालदंडेन त्यजन्हुंकारनिःस्वनम्
tānāha patataḥ sarvānpāpino dharmarāṭprabhuḥ | tarjayetkāladaṃḍena tyajanhuṃkāraniḥsvanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यम उवाच- रेरे पापा दुराचारा युष्माभिरविवेकिभिः । अहो कृतानि पापानि आत्मपीडाकराण्यपि
yama uvāca- rere pāpā durācārā yuṣmābhiravivekibhiḥ | aho kṛtāni pāpāni ātmapīḍākarāṇyapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मस्तकोपरि तिष्ठंतं नेक्षध्वं समवर्तिनम् । ज्ञात्वापि मां जीवितेशं युष्माभिः पातकं कृतम्
mastakopari tiṣṭhaṃtaṃ nekṣadhvaṃ samavartinam | jñātvāpi māṃ jīviteśaṃ yuṣmābhiḥ pātakaṃ kṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्यात्मनामहं बंधुरहं पापात्मनां रिपुः । इति कुत्रापि युष्माभिर्न श्रुतं श्रवणैः स्वकैः
puṇyātmanāmahaṃ baṃdhurahaṃ pāpātmanāṃ ripuḥ | iti kutrāpi yuṣmābhirna śrutaṃ śravaṇaiḥ svakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निरया दुःसहाः संति नानादुःखसमन्विताः । पापिनो भुंजते तांश्च युष्माभिर्नेति विश्रुतम्
nirayā duḥsahāḥ saṃti nānāduḥkhasamanvitāḥ | pāpino bhuṃjate tāṃśca yuṣmābhirneti viśrutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मत्वा मिथ्यैव युष्माभिश्चर्चा मम दुराशयाः । अद्य सैव स्वकैर्नेत्रैर्दृश्यतां कृतपातकाः
matvā mithyaiva yuṣmābhiścarcā mama durāśayāḥ | adya saiva svakairnetrairdṛśyatāṃ kṛtapātakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वित्तांध्येन वचो मत्ता यूयं सर्वे सदैव हि । चक्रिरे पापजालानि युष्माभिः सततं यथा
vittāṃdhyena vaco mattā yūyaṃ sarve sadaiva hi | cakrire pāpajālāni yuṣmābhiḥ satataṃ yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा पापफलं दुष्टा भुंजतां क्रंदनेन किम् । सुप्राज्ञोवाच- इत्युक्त्वा भास्करिर्देवश्चित्रगुप्तमुवाच ह
tathā pāpaphalaṃ duṣṭā bhuṃjatāṃ kraṃdanena kim | suprājñovāca- ityuktvā bhāskarirdevaścitraguptamuvāca ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतेषां पापकर्माणि महाभाग विचारय । धर्मराजवचः श्रुत्वा चित्रगुप्तो महत्तदा
eteṣāṃ pāpakarmāṇi mahābhāga vicāraya | dharmarājavacaḥ śrutvā citragupto mahattadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां यावंति पापानि तावंति प्राह चोदितः । ततस्ते पापिनः सर्वे क्रंदंति द्विजसत्तम
teṣāṃ yāvaṃti pāpāni tāvaṃti prāha coditaḥ | tataste pāpinaḥ sarve kraṃdaṃti dvijasattama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्यूचुः शमनं भीताश्चर्मपाशे नियंत्रिताः । पापिन ऊचुः अस्माभिर्यानि पापानि कृतानि भास्करात्मज
ityūcuḥ śamanaṃ bhītāścarmapāśe niyaṃtritāḥ | pāpina ūcuḥ asmābhiryāni pāpāni kṛtāni bhāskarātmaja
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
के स्थिताः साक्षिणस्तत्र के वा यूयं निवेदिताः । अशुभं वा शुभं वापि यतोऽस्माभिः कृतं पुरा
ke sthitāḥ sākṣiṇastatra ke vā yūyaṃ niveditāḥ | aśubhaṃ vā śubhaṃ vāpi yato'smābhiḥ kṛtaṃ purā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च दृष्टं केनात्र पुरोऽस्माकं निगद्यताम् । ततः प्रहस्य भगवान्कोपेन महता द्विज
tathā ca dṛṣṭaṃ kenātra puro'smākaṃ nigadyatām | tataḥ prahasya bhagavānkopena mahatā dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आहूय साक्षिणः सर्वानिदं वचनमब्रवीत् । यम उवाच- यूयं सर्वे यथावृत्तं संनिधौ साक्षिणस्तथा
āhūya sākṣiṇaḥ sarvānidaṃ vacanamabravīt | yama uvāca- yūyaṃ sarve yathāvṛttaṃ saṃnidhau sākṣiṇastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकाशं पृथिवीं चैव जलं च तिथयस्तथा । दिनं रात्रिरुभे संध्ये धर्मश्चैते तु साक्षिणः
ākāśaṃ pṛthivīṃ caiva jalaṃ ca tithayastathā | dinaṃ rātrirubhe saṃdhye dharmaścaite tu sākṣiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां पापात्मनामूचुः सर्वं कर्मशुभाशुभम् । यस्य यस्य च वेलायां कर्म यद्यदिकारितम्
teṣāṃ pāpātmanāmūcuḥ sarvaṃ karmaśubhāśubham | yasya yasya ca velāyāṃ karma yadyadikāritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स स साक्षी तस्य तस्य जगाद यमसन्निधौ । तच्छ्रुत्वा पापिनः सर्वे साध्वसा कृष्टमानसाः
sa sa sākṣī tasya tasya jagāda yamasannidhau | tacchrutvā pāpinaḥ sarve sādhvasā kṛṣṭamānasāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.