Library·Visnusarma: Pancatantra·1·1.193

Visnusarma: Pancatantra 1.193

Panc 1.193

साब्रवीत्-यद्य् एवं तर्हि कथय कथं दृढ-बन्धन-बद्धा सती तत्र गच्छामि । सन्निहितश् चायं पापात्मा मत्-पतिः । नापित्य् आह-सखि, मद-विह्वलो ऽयं सूर्य-कर-स्पृष्टः प्रबोधं यास्यति । तद् अहं त्वम् उन्मोचयामि । माम् आत्म-स्थाने बद्ध्वा द्रुततरं देव-दत्तं सम्भाव्यागच्छ । साब्रवीत्-एवम् अस्तु इति । तद् अनु सा नापिती तां स्व-सखीं बन्धनाद् विमोच्य तस्याः स्थाने यथा-पूर्वम् आत्मानं बद्ध्वा तां देवदत्त-सकाशे सङ्केत-स्थानं प्रेषितवती । तथानुष्ठिते कौलिकः कस्मिंश्चित् क्षणे समुत्थाय किंचिद् गत-कोपो विमदस् ताम् आह-हे परुष-वादिनि ! यद् अद्य-प्रभृति गृहान् निष्क्रमणं न करोषि, न च परुषं वदसि, ततस् त्वाम् उन्मोचयामि । नापित्य् अपि स्वर-भेद-भयाद् यावन् न किंचिद् ऊचे, तावत् सो ऽपि भूयो भूयस् तां तद् एवाह । अथ सा यावत् प्रत्युत्तरं किम् अपि न ददौ, तावत् स प्रकुपितस् तीक्ष्ण-शस्त्रम् आदाय नासिकाम् अच्छिनत् । आह च-रे पुंश्चलि ! तिष्ठेदानीम् । त्वां भूयस् तोषयिष्यामि । इति जल्पन् पुनर् अपि निद्रा-वशम् अगात् । देवशर्मापि वित्त-नाशात् क्षुत्क्षाम-कण्ठो नष्ट-निद्रस् तत् सर्वं स्त्री-चरित्रम् अपश्यत् । सापि कौलिक-भार्या यथेच्छया देवदत्तेन सह सुरत-सुखम् अनुभूय कस्मिंश्चित् क्षणे स्व-गृहम् आगतय तां नापितीम् इदम् आह-अयि ! शिवं भवत्याः । नायं पापात्मा मम गताया उत्थितः । नापित्य् आह-शिवं नासिकया विना शेषस्य शरीरस्य । तद् द्रुतं तां मोचय बन्धनाद् यावन् नायं मां पश्यति, येन स्व-गृहं गच्छामि । तथानुष्ठिते भूयो ऽपि कौलिक उत्थाय ताम् आह-पुंश्चलि ! किम् अद्यापि न वदसि ? किं भूयो ऽप्य् अतो दुष्टतरं निग्रहं कर्ण-च्छेदेन करोमि ? अथ सा स-कोपं साधिक्षेपम् इदम् आह-धिङ् महा-मूढ ! को मां महा-सतीं धर्षयितुं व्यङ्गयितुं वा समर्थः ? तच् छृण्वन्तु सर्वेऽपि लोक-पालाः । आदित्य-चन्द्र-हरि-शंकर-वासवाद्याः शक्ता न जेतुम् अतिदुःख-कराणि यानि । तानीन्द्रियाणि बलवन्ति सुदुर्जयानि ये निर्जयन्ति भुवने बलिनस् त एके

sābravīt-yady evaṃ tarhi kathaya kathaṃ dṛḍha-bandhana-baddhā satī tatra gacchāmi | sannihitaś cāyaṃ pāpātmā mat-patiḥ | nāpity āha-sakhi, mada-vihvalo 'yaṃ sūrya-kara-spṛṣṭaḥ prabodhaṃ yāsyati | tad ahaṃ tvam unmocayāmi | mām ātma-sthāne baddhvā drutataraṃ deva-dattaṃ sambhāvyāgaccha | sābravīt-evam astu iti | tad anu sā nāpitī tāṃ sva-sakhīṃ bandhanād vimocya tasyāḥ sthāne yathā-pūrvam ātmānaṃ baddhvā tāṃ devadatta-sakāśe saṅketa-sthānaṃ preṣitavatī | tathānuṣṭhite kaulikaḥ kasmiṃścit kṣaṇe samutthāya kiṃcid gata-kopo vimadas tām āha-he paruṣa-vādini ! yad adya-prabhṛti gṛhān niṣkramaṇaṃ na karoṣi, na ca paruṣaṃ vadasi, tatas tvām unmocayāmi | nāpity api svara-bheda-bhayād yāvan na kiṃcid ūce, tāvat so 'pi bhūyo bhūyas tāṃ tad evāha | atha sā yāvat pratyuttaraṃ kim api na dadau, tāvat sa prakupitas tīkṣṇa-śastram ādāya nāsikām acchinat | āha ca-re puṃścali ! tiṣṭhedānīm | tvāṃ bhūyas toṣayiṣyāmi | iti jalpan punar api nidrā-vaśam agāt | devaśarmāpi vitta-nāśāt kṣutkṣāma-kaṇṭho naṣṭa-nidras tat sarvaṃ strī-caritram apaśyat | sāpi kaulika-bhāryā yathecchayā devadattena saha surata-sukham anubhūya kasmiṃścit kṣaṇe sva-gṛham āgataya tāṃ nāpitīm idam āha-ayi ! śivaṃ bhavatyāḥ | nāyaṃ pāpātmā mama gatāyā utthitaḥ | nāpity āha-śivaṃ nāsikayā vinā śeṣasya śarīrasya | tad drutaṃ tāṃ mocaya bandhanād yāvan nāyaṃ māṃ paśyati, yena sva-gṛhaṃ gacchāmi | tathānuṣṭhite bhūyo 'pi kaulika utthāya tām āha-puṃścali ! kim adyāpi na vadasi ? kiṃ bhūyo 'py ato duṣṭataraṃ nigrahaṃ karṇa-cchedena karomi ? atha sā sa-kopaṃ sādhikṣepam idam āha-dhiṅ mahā-mūḍha ! ko māṃ mahā-satīṃ dharṣayituṃ vyaṅgayituṃ vā samarthaḥ ? tac chṛṇvantu sarve'pi loka-pālāḥ | āditya-candra-hari-śaṃkara-vāsavādyāḥ śaktā na jetum atiduḥkha-karāṇi yāni | tānīndriyāṇi balavanti sudurjayāni ye nirjayanti bhuvane balinas ta eke

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Panc/1.193

Cite as: Visnusarma: Pancatantra 1.193, in HREEM (hreem.cc/library/Panc/1.193), after GRETIL, Visnusarma: Pancatantra (Version 1.01) Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/5_subhas/vispancu.htm — Visnusarma: Pancatantra (Version 1.01) Based on the ed. by Ramchandra Jha, 6th edition, Varanasi : Chowkhamba Vidyabhavan, 1991. (Vidyabhavan Sanskrit Grantha Mala, 17) Also consulted: ed. by M.R. Kale. Delhi : Motilal Banarsidass, reprint. 1991. Input by Jan

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text