अथ ते त्रयो ऽपि गत्वा मेघनादस्याग्रे समस्तं वृत्तान्तं निवेद्य तस्थुः । अथ स प्रोवाच-कियन् मात्रो ऽसौ वराको गजो महाजनस्य कुपितस्याग्रे । तन् मदीयो मन्त्रः कर्तव्यः । मक्षिके, त्वं गत्वा मध्याह्न-समये तस्य मदोद्धतस्य गजस्य कर्णे वीणा-रव-सदृशं शब्दं कुरु । येन श्रवण-सुख-लालसो निमीलित-नयनो भवति । ततश् च काष्ठ-कूट-चञ्च्वा स्फोटित-नयनो ऽन्धीभूतस् तृषार्तो मम गर्त-तटाश्रितस्य सपरिकरस्य शब्दं श्रुत्वा जलाशयं मत्वा समभ्येति । ततो गर्तम् आसाद्य पतिष्यति पञ्चत्वं यास्यति चेति । एवं समवायः कर्तव्यो यथा वैर-साधनं भवति । अथ तथानुष्ठिते स मत्त-गजो मक्षिका-गेय-सुखान् निमीलित-नेत्रः काष्ठ-कूट-हृत-चक्षुर् मध्याह्न-समये भ्राम्यन् मण्डूक-शब्दानुसारी गच्छन् महतीं गर्तम् आसाद्य पतितो मृतश् च । अतो ऽहं ब्रवीमि-चटका काष्ठ-कूटेन इति । टिट्टिभ आह-भद्रे, एवं भवतु । सुहृद्-वर्ग-समुदायेन सह समुद्रं शोषयिष्यामि । इति निश्चित्य बक-सारस-मयूरादीन् समाहूय प्रोवाच-भोः पराभूतो ऽहं समुद्रेणाण्डकापहरेण । तच् चिन्त्यताम् अस्य शोषणोपायः । ते सम्मन्त्र्य प्रोचुः-अशक्ता वयं समुद्र-शोषणे । तत् किं वृथा प्रयासेन । उक्तं च- अबलः प्रोन्नतं शत्रुं यो याति मद-मोहितः । युद्धार्थं स निवर्तेत शीर्ण-दन्तो यथा गजः
atha te trayo 'pi gatvā meghanādasyāgre samastaṃ vṛttāntaṃ nivedya tasthuḥ | atha sa provāca-kiyan mātro 'sau varāko gajo mahājanasya kupitasyāgre | tan madīyo mantraḥ kartavyaḥ | makṣike, tvaṃ gatvā madhyāhna-samaye tasya madoddhatasya gajasya karṇe vīṇā-rava-sadṛśaṃ śabdaṃ kuru | yena śravaṇa-sukha-lālaso nimīlita-nayano bhavati | tataś ca kāṣṭha-kūṭa-cañcvā sphoṭita-nayano 'ndhībhūtas tṛṣārto mama garta-taṭāśritasya saparikarasya śabdaṃ śrutvā jalāśayaṃ matvā samabhyeti | tato gartam āsādya patiṣyati pañcatvaṃ yāsyati ceti | evaṃ samavāyaḥ kartavyo yathā vaira-sādhanaṃ bhavati | atha tathānuṣṭhite sa matta-gajo makṣikā-geya-sukhān nimīlita-netraḥ kāṣṭha-kūṭa-hṛta-cakṣur madhyāhna-samaye bhrāmyan maṇḍūka-śabdānusārī gacchan mahatīṃ gartam āsādya patito mṛtaś ca | ato 'haṃ bravīmi-caṭakā kāṣṭha-kūṭena iti | ṭiṭṭibha āha-bhadre, evaṃ bhavatu | suhṛd-varga-samudāyena saha samudraṃ śoṣayiṣyāmi | iti niścitya baka-sārasa-mayūrādīn samāhūya provāca-bhoḥ parābhūto 'haṃ samudreṇāṇḍakāpahareṇa | tac cintyatām asya śoṣaṇopāyaḥ | te sammantrya procuḥ-aśaktā vayaṃ samudra-śoṣaṇe | tat kiṃ vṛthā prayāsena | uktaṃ ca- abalaḥ pronnataṃ śatruṃ yo yāti mada-mohitaḥ | yuddhārthaṃ sa nivarteta śīrṇa-danto yathā gajaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.