तद् अद्यापि विचिन्त्यताम् आत्मनो निष्क्रमणम् अस्य वधोपायश् च । अथ गच्छता कालेन सकलम् अपि कवलितं मण्डूक-कुलम् । केवलम् एको गङ्गदत्तस् तिष्ठति । ततः प्रियदर्शनेन भणितम्-भोः गङ्गदत्त ! बुभुक्षितो ऽहम् । निःशेषिताः सर्वे मण्डूकाः । तद् दीयतां मे किञ्चिद् भोजनं यतो ऽहं त्वयात्रानीतः । स आह-भो मित्र ! न त्वयात्र विषये मयावस्थितेन कापि चिन्ता कार्या । तद् यदि मां प्रेषयति ततो ऽन्य-कूप-स्थान् अपि मण्डूकान् विश्वास्यात्रानयामि । स आह-मम तावत् त्वम् अभक्ष्यो भ्रातृ-स्थाने । तद् यद्य् एवं करोषि तत् साम्प्रतं पितृ-स्थाने भवसि । तद् एवं क्रियताम् इति । सो ऽपि तद् आकर्ण्यार-घट्ट-घटिकाम् आश्रित्य विविध-देवतोपकल्पित-पूजोपयाचितस् तत्-कूपाद् विनिष्क्रान्तः । प्रियदर्शनो ऽपि तद्-आकाङ्क्षया तत्रस्थः प्रतीक्षमाणस् तिष्ठति । अथ चिराद् अनागते गङ्गदत्ते प्रियदर्शनो ऽन्य-कोटर-निवासिनीं गोधाम् उवाच-भद्रे ! क्रियतां स्तोकं साहाय्यम् । यतश् चिर-परिचितस् ते गङ्गदत्तः । तद् गत्वा तत्-सकाशं कुत्रचिज् जलाशयेऽन्विष्य मम सन्देशं कथय । येनागम्यताम् एकाकिनापि भवता द्रुततरं यद्य् अन्ये मण्डूका नागच्छन्ति । अहं त्वया विना नात्र वस्तुं शक्नोमि । तथा यद्य् अहं तव विरुद्धम् आचरामि तत् सुकृतम् अन्तरे मया विधृतम् । गोधापि तद्-वचनाद् गङ्गदत्तं द्रुततरम् अन्विष्याह-भद्र गङ्गदत्त ! स तव सुहृत्-प्रियदर्शनस् तव मार्गं समीक्षमाणस् तिष्ठति । तच् छीघ्रम् आगम्यताम् इति । अपरं च तेन तव विरूप-करणे सुकृतम् अन्तरे धृतम् । तन्-निःशङेन मनसा समागम्यताम् । तद् आकर्ण्य गङ्गदत्त आह- बुभुक्षितः किं न करोति पापं क्षीणा नरा निष्करुणा भवन्ति । आख्याहि भद्रे प्रिय-दर्शनस्य न गङ्गदत्तः पुनर् एति कूपम्
tad adyāpi vicintyatām ātmano niṣkramaṇam asya vadhopāyaś ca | atha gacchatā kālena sakalam api kavalitaṃ maṇḍūka-kulam | kevalam eko gaṅgadattas tiṣṭhati | tataḥ priyadarśanena bhaṇitam-bhoḥ gaṅgadatta ! bubhukṣito 'ham | niḥśeṣitāḥ sarve maṇḍūkāḥ | tad dīyatāṃ me kiñcid bhojanaṃ yato 'haṃ tvayātrānītaḥ | sa āha-bho mitra ! na tvayātra viṣaye mayāvasthitena kāpi cintā kāryā | tad yadi māṃ preṣayati tato 'nya-kūpa-sthān api maṇḍūkān viśvāsyātrānayāmi | sa āha-mama tāvat tvam abhakṣyo bhrātṛ-sthāne | tad yady evaṃ karoṣi tat sāmprataṃ pitṛ-sthāne bhavasi | tad evaṃ kriyatām iti | so 'pi tad ākarṇyāra-ghaṭṭa-ghaṭikām āśritya vividha-devatopakalpita-pūjopayācitas tat-kūpād viniṣkrāntaḥ | priyadarśano 'pi tad-ākāṅkṣayā tatrasthaḥ pratīkṣamāṇas tiṣṭhati | atha cirād anāgate gaṅgadatte priyadarśano 'nya-koṭara-nivāsinīṃ godhām uvāca-bhadre ! kriyatāṃ stokaṃ sāhāyyam | yataś cira-paricitas te gaṅgadattaḥ | tad gatvā tat-sakāśaṃ kutracij jalāśaye'nviṣya mama sandeśaṃ kathaya | yenāgamyatām ekākināpi bhavatā drutataraṃ yady anye maṇḍūkā nāgacchanti | ahaṃ tvayā vinā nātra vastuṃ śaknomi | tathā yady ahaṃ tava viruddham ācarāmi tat sukṛtam antare mayā vidhṛtam | godhāpi tad-vacanād gaṅgadattaṃ drutataram anviṣyāha-bhadra gaṅgadatta ! sa tava suhṛt-priyadarśanas tava mārgaṃ samīkṣamāṇas tiṣṭhati | tac chīghram āgamyatām iti | aparaṃ ca tena tava virūpa-karaṇe sukṛtam antare dhṛtam | tan-niḥśaṅena manasā samāgamyatām | tad ākarṇya gaṅgadatta āha- bubhukṣitaḥ kiṃ na karoti pāpaṃ kṣīṇā narā niṣkaruṇā bhavanti | ākhyāhi bhadre priya-darśanasya na gaṅgadattaḥ punar eti kūpam
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.