Library·Visnusarma: Pancatantra·4·4.6

Visnusarma: Pancatantra 4.6

Panc 4.6

एवम् उक्त्वा तस्मै जम्बू-फलानि ददौ । सो ऽपि तानि भक्षयित्वा तेन सह चिरं गोष्ठी-सुखम् अनुभूय भूयो ऽपि स्व-भवनम् अगात् । एवं नित्यम् एव तौ वानर-मकरौ जम्बू-च्छाया-स्थितौ विविध-शास्त्र-गोष्ठ्या कालं नयन्तौ सुखेन तिष्ठतः । सो ऽपि मकरो भक्षित-शेषाणि जम्बू-फलानि गृहं गत्वा स्व-पत्न्यै प्रयच्छति । अथान्यतमे दिवसे तया स पृष्टः-नाथ ! क्वैवंविधान्य् अमृत-फलानि प्राप्नोषि ? स आह-भद्रे ! ममास्ति परम-सुहृद् रक्तमुखो नाम वानरः । स प्रीति-पूर्वकम् इमानि फलानि प्रयच्छति । अथ तयाभिहितम्-यः सर्वदैवामृत-प्रायाणीदृशानि फलानि भक्षयति, तस्य हृदयम् अमृत-मयं भविष्यति । तद् यदि भार्यया ते प्रयोजनं, ततस् तस्य हृदयं मह्यं प्रयच्छ । येन तद् भक्षयित्वा जरा-मरण-रहिता त्वया सह भोगान् भुनज्मि । स आह-भद्रे ! मा मैवं वद । यतः स प्रतिपन्नो ऽस्माकं भ्राता । अपरं फल-दाता । ततो व्यापादयितुं न शक्यते । तत् त्यजैनं मिथाग्रहणम् । उक्तं च- एकं प्रसूयते माता द्वितीयं वाक् प्रसूयते । वाग्-जातम् अधिकं प्रोचुः सोदर्याद् अपि बान्धवात्

evam uktvā tasmai jambū-phalāni dadau | so 'pi tāni bhakṣayitvā tena saha ciraṃ goṣṭhī-sukham anubhūya bhūyo 'pi sva-bhavanam agāt | evaṃ nityam eva tau vānara-makarau jambū-cchāyā-sthitau vividha-śāstra-goṣṭhyā kālaṃ nayantau sukhena tiṣṭhataḥ | so 'pi makaro bhakṣita-śeṣāṇi jambū-phalāni gṛhaṃ gatvā sva-patnyai prayacchati | athānyatame divase tayā sa pṛṣṭaḥ-nātha ! kvaivaṃvidhāny amṛta-phalāni prāpnoṣi ? sa āha-bhadre ! mamāsti parama-suhṛd raktamukho nāma vānaraḥ | sa prīti-pūrvakam imāni phalāni prayacchati | atha tayābhihitam-yaḥ sarvadaivāmṛta-prāyāṇīdṛśāni phalāni bhakṣayati, tasya hṛdayam amṛta-mayaṃ bhaviṣyati | tad yadi bhāryayā te prayojanaṃ, tatas tasya hṛdayaṃ mahyaṃ prayaccha | yena tad bhakṣayitvā jarā-maraṇa-rahitā tvayā saha bhogān bhunajmi | sa āha-bhadre ! mā maivaṃ vada | yataḥ sa pratipanno 'smākaṃ bhrātā | aparaṃ phala-dātā | tato vyāpādayituṃ na śakyate | tat tyajainaṃ mithāgrahaṇam | uktaṃ ca- ekaṃ prasūyate mātā dvitīyaṃ vāk prasūyate | vāg-jātam adhikaṃ procuḥ sodaryād api bāndhavāt

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Panc/4.6

Cite as: Visnusarma: Pancatantra 4.6, in HREEM (hreem.cc/library/Panc/4.6), after GRETIL, Visnusarma: Pancatantra (Version 1.01) Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/5_subhas/vispancu.htm — Visnusarma: Pancatantra (Version 1.01) Based on the ed. by Ramchandra Jha, 6th edition, Varanasi : Chowkhamba Vidyabhavan, 1991. (Vidyabhavan Sanskrit Grantha Mala, 17) Also consulted: ed. by M.R. Kale. Delhi : Motilal Banarsidass, reprint. 1991. Input by Jan

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text