Library·Rupa Gosvamin: Haribhaktirasamrtasindhu·1·1.2
श्री मथुरा-मण्डलं, यथा-- तट-भुवि कृत-कान्तिः श्यामला यास् तटिन्याः स्फुटित-नव-कदम्बालम्बि-कूजद्-द्विरेफा । निरवधि-मधुरिम्णा मण्डितेयं कथं मे मनसि कम् अपि भावं कानन-श्रीस् तनोति
śrī mathurā-maṇḍalaṃ, yathā-- taṭa-bhuvi kṛta-kāntiḥ śyāmalā yās taṭinyāḥ sphuṭita-nava-kadambālambi-kūjad-dvirephā | niravadhi-madhurimṇā maṇḍiteyaṃ kathaṃ me manasi kam api bhāvaṃ kānana-śrīs tanoti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अलौकिक-पदार्थानाम् अचिन्त्या शक्तिर् ईदृशी । भावं तद्-विषयं चापि या सहैव प्रकाशयेत्
alaukika-padārthānām acintyā śaktir īdṛśī | bhāvaṃ tad-viṣayaṃ cāpi yā sahaiva prakāśayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केषांचित् क्वचिद् अङ्गानां यत् क्षुद्रं श्रूयते फलं । बहिर्-मुख-प्रवृत्त्यैतत् किन्तु मुख्यं फलं रतिः
keṣāṃcit kvacid aṅgānāṃ yat kṣudraṃ śrūyate phalaṃ | bahir-mukha-pravṛttyaitat kintu mukhyaṃ phalaṃ ratiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संमतं भक्ति-विज्ञानां भक्त्य्-अङ्गत्वं न कर्मणाम्
saṃmataṃ bhakti-vijñānāṃ bhakty-aṅgatvaṃ na karmaṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथ चैकादशे (११।२०।९)-- तावत् कर्माणि कुर्वीत न निर्विद्येत यावता । मत्-कथा-श्रवणादौ वा श्रद्धा यावन् न जायते
yatha caikādaśe (11.20.9)-- tāvat karmāṇi kurvīta na nirvidyeta yāvatā | mat-kathā-śravaṇādau vā śraddhā yāvan na jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञान-वैराग्ययोर् भक्ति-प्रवेशायोपयोगिता । ईषत् प्रथमम् एवेति नाङ्गत्वम् उचितं तयोः
jñāna-vairāgyayor bhakti-praveśāyopayogitā | īṣat prathamam eveti nāṅgatvam ucitaṃ tayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् उभे चित्त-काठिन्य-हेतू प्रायः सतां मते । सुकुमार-स्वभावेयं भक्तिस् तद्-धेतुर् ईरिता
yad ubhe citta-kāṭhinya-hetū prāyaḥ satāṃ mate | sukumāra-svabhāveyaṃ bhaktis tad-dhetur īritā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा तत्रैव (११।२०।३१)-- तस्मान् मद्-भक्ति-युक्तस्य योगिनो वै मद्-आत्मनः । न ज्ञानं न च वैराग्यं प्रायः श्रेयो भवेद् इह
yathā tatraiva (11.20.31)-- tasmān mad-bhakti-yuktasya yogino vai mad-ātmanaḥ | na jñānaṃ na ca vairāgyaṃ prāyaḥ śreyo bhaved iha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किन्तु ज्ञान-विरक्त्य्-आदि-साध्यं भक्त्यैव सिध्यति
kintu jñāna-virakty-ādi-sādhyaṃ bhaktyaiva sidhyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा तत्रैव (११।२०।३२-३३)-- यत् कर्मभिर् यत् तपसा ज्ञान-वैराग्य तश् च यत् । योगेन दान धर्मेण श्रेयोभिर् इतरैर् अपि
yathā tatraiva (11.20.32-33)-- yat karmabhir yat tapasā jñāna-vairāgya taś ca yat | yogena dāna dharmeṇa śreyobhir itarair api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वं मद्-भक्ति-योगेन मद्-भक्तो लभते ऽन्जसा । स्वर्गापवर्गं मद्-धाम कथञ्चिद् यदि वाञ्छति
sarvaṃ mad-bhakti-yogena mad-bhakto labhate 'njasā | svargāpavargaṃ mad-dhāma kathañcid yadi vāñchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुचिम् उद्वहतस् तत्र जनस्य भजने हरेः । विषयेषु गरिष्ठो ऽपि रागः प्रायो विलीयते
rucim udvahatas tatra janasya bhajane hareḥ | viṣayeṣu gariṣṭho 'pi rāgaḥ prāyo vilīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनासक्तस्य विषयान् यथार्हम् उपयुञ्जतः । निर्बन्धः कृष्ण-सम्बन्धे युक्तं वैराग्यम् उच्यते
anāsaktasya viṣayān yathārham upayuñjataḥ | nirbandhaḥ kṛṣṇa-sambandhe yuktaṃ vairāgyam ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रापञ्चिकतया बुद्ध्या हरि-सम्बन्धि-वस्तुनः । मुमुक्षुभिः परित्यागो वैराग्यं फल्गु कथ्यते
prāpañcikatayā buddhyā hari-sambandhi-vastunaḥ | mumukṣubhiḥ parityāgo vairāgyaṃ phalgu kathyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रोक्तेन लक्षणेनैव भक्तिर् अधिकृतस्य च । अङ्गत्वे सुनिरस्ते ऽपि नित्याद्य्-अखिल-कर्मणां
proktena lakṣaṇenaiva bhaktir adhikṛtasya ca | aṅgatve suniraste 'pi nityādy-akhila-karmaṇāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्नानस्याध्यात्मिकस्यापि वैरग्यस्य च फल्गुनः । स्पष्टतार्थं पुनर् अपि तद् एवेदं निराकृतं
jnānasyādhyātmikasyāpi vairagyasya ca phalgunaḥ | spaṣṭatārthaṃ punar api tad evedaṃ nirākṛtaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धन-शिष्यादिभिर् द्वारैर् या भक्तिर् उपपाद्यते । विदूरत्वाद् उत्तमता-हान्या तस्याश् च नाङ्गता
dhana-śiṣyādibhir dvārair yā bhaktir upapādyate | vidūratvād uttamatā-hānyā tasyāś ca nāṅgatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विशेषणत्वम् एवैषां संश्रयन्त्य् अधिकारिणाम् । विवेकादीन्य् अतो ऽमीषाम् अपि नाङ्गत्वम् उच्यते
viśeṣaṇatvam evaiṣāṃ saṃśrayanty adhikāriṇām | vivekādīny ato 'mīṣām api nāṅgatvam ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णोन्मुखं स्वयं यान्ति यमाः शौचादयस् तथा । इत्य् एषां च न युक्ता स्याद् भक्त्य्-अङ्गान्तर-पातिता
kṛṣṇonmukhaṃ svayaṃ yānti yamāḥ śaucādayas tathā | ity eṣāṃ ca na yuktā syād bhakty-aṅgāntara-pātitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा स्कान्दे-- एते न ह्य् अद्भुता व्याध तवाहिंसादयो गुणाः । हरि-भक्तौ प्रवृत्ता ये न ते स्युः पर-तापिनः
yathā skānde-- ete na hy adbhutā vyādha tavāhiṃsādayo guṇāḥ | hari-bhaktau pravṛttā ye na te syuḥ para-tāpinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रैव-- अन्तः-शुद्धिर् बहिः-शुद्धिस् तपः-शान्त्य्-अदयस् तथा । अमी गुणाः प्रपद्यन्ते हरि-सेवाभिकामिनाम्
tatraiva-- antaḥ-śuddhir bahiḥ-śuddhis tapaḥ-śānty-adayas tathā | amī guṇāḥ prapadyante hari-sevābhikāminām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा भक्तिर् एक-मुख्याण्गाश्रितानैकाङ्गि काथ वा । स्ववासनानुसारेण निष्ठातः सिद्धि-कृद् भवेत्
sā bhaktir eka-mukhyāṇgāśritānaikāṅgi kātha vā | svavāsanānusāreṇa niṣṭhātaḥ siddhi-kṛd bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र एकाङ्गा, यथा ग्रन्थान्तरे *पद्यावली, ५३। अनोन्य्मोउस् -- श्री विष्णोः श्रवणे परीक्षिद् अभवद् वैयासकिः कीर्तने प्रह्लादः स्मरणे तद्-अङ्घ्रि-भजने लक्ष्मीः पृथुः पूजने । अक्रूरस् त्व् अभिवन्दने कपि-पतिर् दास्ये ऽथ सख्ये ऽर्जुनः सर्वस्वात्म-निवेदने बलिर् अभूत् कृष्णाप्तिर् एषां परा
tatra ekāṅgā, yathā granthāntare *Padyāvalī, 53. Anonymous -- śrī viṣṇoḥ śravaṇe parīkṣid abhavad vaiyāsakiḥ kīrtane prahlādaḥ smaraṇe tad-aṅghri-bhajane lakṣmīḥ pṛthuḥ pūjane | akrūras tv abhivandane kapi-patir dāsye 'tha sakhye 'rjunaḥ sarvasvātma-nivedane balir abhūt kṛṣṇāptir eṣāṃ parā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनेकाङ्गा, यथा नवमे (९।४।१८-२०)-- स वै मनः कृष्ण-पदारविन्दयोर् वचांसि वैकुण्ठ-गुणानुवर्णने । करौ हरेर् मन्दिर-मार्जनादिषु श्रुतिं चकाराच्युत-सत्-कथोदये
anekāṅgā, yathā navame (9.4.18-20)-- sa vai manaḥ kṛṣṇa-padāravindayor vacāṃsi vaikuṇṭha-guṇānuvarṇane | karau harer mandira-mārjanādiṣu śrutiṃ cakārācyuta-sat-kathodaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुकुन्द-लिङ्गालय-दर्शने दृशौ तद्-भृत्य-गात्र-स्पर्शे ऽङ्ग-सङ्गमम् । घ्राणं च तत्-पाद-सरोज-सौरभे श्रीमत्-तुलस्या रसनां तद्-अर्पिते
mukunda-liṅgālaya-darśane dṛśau tad-bhṛtya-gātra-sparśe 'ṅga-saṅgamam | ghrāṇaṃ ca tat-pāda-saroja-saurabhe śrīmat-tulasyā rasanāṃ tad-arpite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पादौ हरेः क्षेत्र-पदानुसर्पणे शिरो हृषीकेश-पदाभिवन्दने । कामं च दास्ये न तु काम-काम्यया यथोत्तमःश्लोक-जनाश्रय रतिः
pādau hareḥ kṣetra-padānusarpaṇe śiro hṛṣīkeśa-padābhivandane | kāmaṃ ca dāsye na tu kāma-kāmyayā yathottamaḥśloka-janāśraya ratiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शास्त्रोक्तया प्रबलया तत्-तन्-मर्यादयान्विता । वैधि भक्तिर् इयं कैश्चन् मर्यादा-मार्ग उच्यते
śāstroktayā prabalayā tat-tan-maryādayānvitā | vaidhi bhaktir iyaṃ kaiścan maryādā-mārga ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ रागानुगा-- विराजन्तीम् अभिव्यक्तां व्रज-वासी जनादिषु । रागात्मिकाम् अनुसृता या सा रागानुगोच्यते
atha rāgānugā-- virājantīm abhivyaktāṃ vraja-vāsī janādiṣu | rāgātmikām anusṛtā yā sā rāgānugocyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागानुगा-विवेकार्थम् आदौ रागात्मिकोच्यते
rāgānugā-vivekārtham ādau rāgātmikocyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इष्टे स्वारसिकी रागः परमाविष्टता भवेत् । तन्-मयी या भवेद् भक्तिः सात्र रागात्मिकोदिता
iṣṭe svārasikī rāgaḥ paramāviṣṭatā bhavet | tan-mayī yā bhaved bhaktiḥ sātra rāgātmikoditā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा कामरूपा सम्बन्ध-रूपा चेति भवेद् द्विधा
sā kāmarūpā sambandha-rūpā ceti bhaved dvidhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा हि सप्तमे (७।१।२९-३०)-- कामाद् द्वेषाद् भयात् स्नेहाद् यथा भक्त्येश्वरे मनः । आवेश्य तद् अघं हित्वा बहवस् तद्-गतिं गताः
tathā hi saptame (7.1.29-30)-- kāmād dveṣād bhayāt snehād yathā bhaktyeśvare manaḥ | āveśya tad aghaṃ hitvā bahavas tad-gatiṃ gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोप्यः कामाद् भयात् कंसो द्वेषाच् चैद्यादयो नृपाः । सम्बन्धाद् वृष्णयः स्नेहाद् यूयं भक्त्या वयं विभो
gopyaḥ kāmād bhayāt kaṃso dveṣāc caidyādayo nṛpāḥ | sambandhād vṛṣṇayaḥ snehād yūyaṃ bhaktyā vayaṃ vibho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति ॥ आनुकूल्य-विपर्यासाद् भीति-द्वेषौ पराहतौ । स्नेहस्य सख्य-वाचित्वाद् वैध-भक्त्य्-अनुवर्तिता
iti || ānukūlya-viparyāsād bhīti-dveṣau parāhatau | snehasya sakhya-vācitvād vaidha-bhakty-anuvartitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं वा प्रेमाभिधायित्वान् नोपयोगो ऽत्र साधने । भक्त्या वयम् इति व्यक्तं वैधी भक्तिर् उदीरिता
kiṃ vā premābhidhāyitvān nopayogo 'tra sādhane | bhaktyā vayam iti vyaktaṃ vaidhī bhaktir udīritā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्-अरीणां प्रियाणां च प्राप्यम् एकम् इवोदितम् । तद् ब्रह्म-कृष्णयोर् ऐक्यात् किरणार्कोपमा-जुषोः
yad-arīṇāṃ priyāṇāṃ ca prāpyam ekam ivoditam | tad brahma-kṛṣṇayor aikyāt kiraṇārkopamā-juṣoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मण्य् एव लयं यान्ति प्रायेण रिपवो हरेः । केचित् प्राप्यापि सारूप्याभासं मज्जन्ति तत्-सुखे
brahmaṇy eva layaṃ yānti prāyeṇa ripavo hareḥ | kecit prāpyāpi sārūpyābhāsaṃ majjanti tat-sukhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च ब्रह्माण्ड पुराणे-- सिद्ध-लोकस् तु तमसः पारे यत्र वसन्ति हि । सिद्धा ब्रह्म-सुखे मग्ना दैत्याश् च हरिण हताः
tathā ca brahmāṇḍa purāṇe-- siddha-lokas tu tamasaḥ pāre yatra vasanti hi | siddhā brahma-sukhe magnā daityāś ca hariṇa hatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राग-बन्धेन केनापि तं भजन्तो व्रजन्त्य् अमी । अङ्घ्रि-पद्म-सुधाः प्रेम-रूपास् तस्य प्रिया जनाः
rāga-bandhena kenāpi taṃ bhajanto vrajanty amī | aṅghri-padma-sudhāḥ prema-rūpās tasya priyā janāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा हि श्री-दशमे (१०।८७।२३)-- निभृत-मरुन्-मनो ऽक्ष-दृढ-योग-युजो हृदि यन् मुनय उपासते तद्-अरयो ऽपि ययुः स्मरणात् । स्त्रिय उरगेन्द्र-भोग-भुज-दण्ड-विषक्त-धियो वयम् अपि ते समाः सम-दृशो ऽङ्घ्रि-सरोज-सुधाः
tathā hi śrī-daśame (10.87.23)-- nibhṛta-marun-mano 'kṣa-dṛḍha-yoga-yujo hṛdi yan munaya upāsate tad-arayo 'pi yayuḥ smaraṇāt | striya uragendra-bhoga-bhuja-daṇḍa-viṣakta-dhiyo vayam api te samāḥ sama-dṛśo 'ṅghri-saroja-sudhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र रूपा-- सा कामरूपा सम्भोग-तृष्णां या नयति स्वताम् । यद् अस्यां कृष्ण-सौख्यार्थम् एव केवलम् उद्यमः
tatra rūpā-- sā kāmarūpā sambhoga-tṛṣṇāṃ yā nayati svatām | yad asyāṃ kṛṣṇa-saukhyārtham eva kevalam udyamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इयं तु व्रज-देवीषु सुप्रसिद्धा विराजते । आसां प्रेम-विशेषो ऽयं प्राप्तः काम् अपि माधुरीं । तत्-तत्-क्रीडा-निदानत्वात् काम इत्य् उच्यते बुधैः
iyaṃ tu vraja-devīṣu suprasiddhā virājate | āsāṃ prema-viśeṣo 'yaṃ prāptaḥ kām api mādhurīṃ | tat-tat-krīḍā-nidānatvāt kāma ity ucyate budhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च तन्त्रे-- प्रेमैव गोप-रामाणां काम इत्य् अगमत् प्रथाम्
tathā ca tantre-- premaiva gopa-rāmāṇāṃ kāma ity agamat prathām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् उद्धवादयो ऽप्य् एतं वाञ्छति भगवत्-प्रियाः
ity uddhavādayo 'py etaṃ vāñchati bhagavat-priyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काम-प्राया रतिः किन्तु कुब्जायाम् एव सम्मता
kāma-prāyā ratiḥ kintu kubjāyām eva sammatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र सम्बन्ध-रूपा-- सम्बन्ध-रूपा गोविन्दे पितृत्वाद्य्-आभिमानिता । अत्रोपलक्षणतया वृष्णीनां वल्लवा मताः । यदैश्य-ज्ञान-शून्यत्वाद् एषां रागे प्रधानता
tatra sambandha-rūpā-- sambandha-rūpā govinde pitṛtvādy-ābhimānitā | atropalakṣaṇatayā vṛṣṇīnāṃ vallavā matāḥ | yadaiśya-jñāna-śūnyatvād eṣāṃ rāge pradhānatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काम-सम्बन्ध-रूपे ते प्रेम-मात्र-स्वरूपके । नित्य-सिद्धाश्रयतया नात्र सम्यग् विचारिते
kāma-sambandha-rūpe te prema-mātra-svarūpake | nitya-siddhāśrayatayā nātra samyag vicārite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागात्मिकाया द्वैविध्याद् द्विधा रागानुगा च सा । कामानुगा च सम्बन्धानुगा चेति निगद्यते
rāgātmikāyā dvaividhyād dvidhā rāgānugā ca sā | kāmānugā ca sambandhānugā ceti nigadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र अधिकारी-- रागात्मिकैक-निष्ठा ये व्रज-वासि-जनादयः । तेषां भावाप्तये लुब्धो भवेद् अत्राधिकारवान्
tatra adhikārī-- rāgātmikaika-niṣṭhā ye vraja-vāsi-janādayaḥ | teṣāṃ bhāvāptaye lubdho bhaved atrādhikāravān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्-तद्-भावादि-माधुर्ये श्रुते धीर् यद् अपेक्षते । नात्र शास्त्रं न युक्तिं च तल्-लोभोत्पत्ति-लक्षणम्
tat-tad-bhāvādi-mādhurye śrute dhīr yad apekṣate | nātra śāstraṃ na yuktiṃ ca tal-lobhotpatti-lakṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैध-भक्त्य्-अधिकारी तु भावाविर्भवनावधि । अत्र शास्त्रं तथा तर्कम् अनुकूलम् अपेक्षते
vaidha-bhakty-adhikārī tu bhāvāvirbhavanāvadhi | atra śāstraṃ tathā tarkam anukūlam apekṣate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णं स्मरन् जनं चास्य प्रेष्ठं निज-समीहितम् । तत्-तत्-कथा-रतश् चासौ कुर्याद् वासं व्रजे सदा
kṛṣṇaṃ smaran janaṃ cāsya preṣṭhaṃ nija-samīhitam | tat-tat-kathā-rataś cāsau kuryād vāsaṃ vraje sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सेवा साधक-रूपेण सिद्ध-रूपेण चात्र हि । तद्-भाव-लिप्सुना कार्या व्रज-लोकानुसारतः
sevā sādhaka-rūpeṇa siddha-rūpeṇa cātra hi | tad-bhāva-lipsunā kāryā vraja-lokānusārataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रवणोत्कीर्तनादीनि वैध-भक्त्य्-उदितानि तु । यान्य् अङ्गानि च तान्य् अत्र विज्ञेयानि मनीषिभिः
śravaṇotkīrtanādīni vaidha-bhakty-uditāni tu | yāny aṅgāni ca tāny atra vijñeyāni manīṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र कामानुगा-- कामानुगा भवेत् तृष्णा काम-रूपानुगामिनी
tatra kāmānugā-- kāmānugā bhavet tṛṣṇā kāma-rūpānugāminī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्भोगेच्छा-मयी तत्-तद्-भावेच्छात्मेति सा द्विधा
sambhogecchā-mayī tat-tad-bhāvecchātmeti sā dvidhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केलि-तात्पर्यवत्य् एव सम्भोगेच्छा-मयी भवेत् । तद्-भावेच्छात्मिका तासाम् भाव-माधुर्य-कामिता
keli-tātparyavaty eva sambhogecchā-mayī bhavet | tad-bhāvecchātmikā tāsām bhāva-mādhurya-kāmitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-मूर्तेर् माधुरीं प्रेक्ष्य तत्-तल्-लीलां निशम्य वा । तद्-भावाकाण्क्षिणो ये स्युस् तेषु साधनतानयोः । पुराणे श्रुयते पाद्मे पुंसम् अपि भवेद् इयम्
śrī-mūrter mādhurīṃ prekṣya tat-tal-līlāṃ niśamya vā | tad-bhāvākāṇkṣiṇo ye syus teṣu sādhanatānayoḥ | purāṇe śruyate pādme puṃsam api bhaved iyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा-- पुरा महर्षयः सर्वे दण्डकारण्य-वासिनः । दृष्ट्वा रामं हरिं तत्र भोक्तुम् ऐच्छन् सुविग्रहम्
yathā-- purā maharṣayaḥ sarve daṇḍakāraṇya-vāsinaḥ | dṛṣṭvā rāmaṃ hariṃ tatra bhoktum aicchan suvigraham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते सर्वे स्त्रीत्वम् आपन्नाः समुद्भूताश् च गोकुले । हरिं सम्प्राप्य कामेन ततो मुक्ता भवार्णवात्
te sarve strītvam āpannāḥ samudbhūtāś ca gokule | hariṃ samprāpya kāmena tato muktā bhavārṇavāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रिरंसां सुष्ठु कुर्वन् यो विधि-मार्गेण सेवते । केवलेनैव स तदा महिषीत्वम् इयात् पुरे
riraṃsāṃ suṣṭhu kurvan yo vidhi-mārgeṇa sevate | kevalenaiva sa tadā mahiṣītvam iyāt pure
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च महा-कौर्मे-- अग्नि-पुत्रा महात्मानस् तपसा स्त्रीत्वम् आपिरे । भर्तारं च जगद्-योनिं वासुदेवम् अजं विभुम्
tathā ca mahā-kaurme-- agni-putrā mahātmānas tapasā strītvam āpire | bhartāraṃ ca jagad-yoniṃ vāsudevam ajaṃ vibhum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ सम्बन्धानुगा-- सा सम्बन्धानुगा भक्तिः प्रोच्यते सद्भिर् आत्मनि । या पितृत्वादि-सम्बन्ध-मननारोपनात्मिका
atha sambandhānugā-- sā sambandhānugā bhaktiḥ procyate sadbhir ātmani | yā pitṛtvādi-sambandha-mananāropanātmikā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लुब्धैर् वात्सल्य-सख्यादौ भक्तिः कार्यात्र साधकैः । व्रजेन्द्र-सुबलादीनां भाव-चेष्टित-मुद्रया
lubdhair vātsalya-sakhyādau bhaktiḥ kāryātra sādhakaiḥ | vrajendra-subalādīnāṃ bhāva-ceṣṭita-mudrayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा हि श्रुयते शास्त्रे कश्चित् कुरुपुरी-स्थितः । नन्द-सूनोर् अधिष्ठानं तत्र पुत्रतया भजन् । नारदस्योपदेशेन सिद्धो ऽभूद् वृद्ध-वर्धकिः
tathā hi śruyate śāstre kaścit kurupurī-sthitaḥ | nanda-sūnor adhiṣṭhānaṃ tatra putratayā bhajan | nāradasyopadeśena siddho 'bhūd vṛddha-vardhakiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतएव नारायण-व्यूह-स्तवे-- पति-पुत्र-सुहृद्-भ्रातृ-पितृवन् मैत्रवद् धरिम् । ये ध्यायन्ति सदोद्युक्तास् तेभ्यो ऽपीह नमो नमः
ataeva nārāyaṇa-vyūha-stave-- pati-putra-suhṛd-bhrātṛ-pitṛvan maitravad dharim | ye dhyāyanti sadodyuktās tebhyo 'pīha namo namaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्ण-तद्-भक्त-कारुण्य-मात्र-लाभैक-हेतुका । पुष्टि-मार्गतया कैश्चिद् इयं रागानुगोच्यते
kṛṣṇa-tad-bhakta-kāruṇya-mātra-lābhaika-hetukā | puṣṭi-mārgatayā kaiścid iyaṃ rāgānugocyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.