Naragari: Rajanighantu 11

अश्वत्थी लघुपत्री स्यात् पवित्रा ह्रस्वपत्रिका । पिप्पलिका वनस्था च क्षुद्रा चाश्वत्थसंनिभा

aśvatthī laghupatrī syāt pavitrā hrasvapatrikā / pippalikā vanasthā ca kṣudrā cāśvatthasaṃnibhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वत्थिका तु मधुरा कषाया चास्रपित्तजित् । विषदाहप्रशमनी गुर्विण्या हितकारिणी

aśvatthikā tu madhurā kaṣāyā cāsrapittajit / viṣadāhapraśamanī gurviṇyā hitakāriṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्लक्षः कपीतनः क्षीरी सुपार्श्वो ऽथ कमण्डलुः । शृङ्गी वरोहशाखी च गर्दभाण्डः कपीतकः । दृढप्ररोहः प्लवकः प्लवङ्गश् च महाबलः

plakṣaḥ kapītanaḥ kṣīrī supārśvo 'tha kamaṇḍaluḥ / śṛṅgī varohaśākhī ca gardabhāṇḍaḥ kapītakaḥ / dṛḍhaprarohaḥ plavakaḥ plavaṅgaś ca mahābalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्लक्षश् चैवापरो ह्रस्वः सुशीतः शीतवीर्यकः । पुण्ड्रो महावरोहश् च ह्रस्वपर्णस् तु पिम्परिः । भिदुरो मङ्गलच्छायो ज्ञेयो द्वाविंशधाभिधः

plakṣaś caivāparo hrasvaḥ suśītaḥ śītavīryakaḥ / puṇḍro mahāvarohaś ca hrasvaparṇas tu pimpariḥ / bhiduro maṅgalacchāyo jñeyo dvāviṃśadhābhidhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्लक्षः कटुकषायश् च शिशिरो रक्तदोषजित् । मूर्छाभ्रमप्रलापघ्नो ह्रस्वप्लक्षो विशेषतः

plakṣaḥ kaṭukaṣāyaś ca śiśiro raktadoṣajit / mūrchābhramapralāpaghno hrasvaplakṣo viśeṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदुम्बरः क्षीरवृक्षो हेमदुग्धः सदाफलः । कालस्कन्धो यज्ञयोग्यो यज्ञीयः सुप्रतिष्ठितः

udumbaraḥ kṣīravṛkṣo hemadugdhaḥ sadāphalaḥ / kālaskandho yajñayogyo yajñīyaḥ supratiṣṭhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतवल्को जन्तुफलः पुष्पशून्यः पवित्रकः । सौम्यः शीतफलश् चेति मनुसंज्ञः समीरितः

śītavalko jantuphalaḥ puṣpaśūnyaḥ pavitrakaḥ / saumyaḥ śītaphalaś ceti manusaṃjñaḥ samīritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदुम्बरं कषायं स्यात् पक्वं तु मधुरं हिमम् । कृमिकृत् पित्तरक्तघ्नं मूर्छादाहतृषापहम्

udumbaraṃ kaṣāyaṃ syāt pakvaṃ tu madhuraṃ himam / kṛmikṛt pittaraktaghnaṃ mūrchādāhatṛṣāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

औदुम्बरं फलम् अतीव हिमं सुपक्वं पित्तापहं च मधुरं श्रमशोफहारि । आमं कषायम् अतिदीपनरोचनं च मांसस्य वृद्धिकरम् अस्रविकारकारि

audumbaraṃ phalam atīva himaṃ supakvaṃ pittāpahaṃ ca madhuraṃ śramaśophahāri / āmaṃ kaṣāyam atidīpanarocanaṃ ca māṃsasya vṛddhikaram asravikārakāri

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नद्युदुम्बरिका चान्या लघुपत्रफला तथा । प्रोक्ता लघुहेमदुग्धा लघुपूर्वसदाफला

nadyudumbarikā cānyā laghupatraphalā tathā / proktā laghuhemadugdhā laghupūrvasadāphalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लघ्वाद्युम्बराह्वा स्याद् बाणाह्वा च प्रकीर्तिता । रसवीर्यविपाकेषु किंचिन् न्यूना च पूर्वतः

laghvādyumbarāhvā syād bāṇāhvā ca prakīrtitā / rasavīryavipākeṣu kiṃcin nyūnā ca pūrvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोदुम्बरिका चान्या खरपत्री च राजिका । उदुम्बरी च कठिना कुष्ठघ्नी फल्गुवाटिका

kṛṣṇodumbarikā cānyā kharapatrī ca rājikā / udumbarī ca kaṭhinā kuṣṭhaghnī phalguvāṭikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजाक्षी फल्गुनी चैव मलपूश् चित्रभेषजा । काकोदुम्बरिका चैव ध्वाङ्क्षनाम्नी त्रयोदश

ajākṣī phalgunī caiva malapūś citrabheṣajā / kākodumbarikā caiva dhvāṅkṣanāmnī trayodaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काकोदुम्बरिका शीता पक्वा गौल्याम्लिका कटुः । त्वग्दोषपित्तरक्तघ्नी तद्वल्कं चातिसरजित्

kākodumbarikā śītā pakvā gaulyāmlikā kaṭuḥ / tvagdoṣapittaraktaghnī tadvalkaṃ cātisarajit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदुम्बरत्वचा शीता कषाया व्रणनाशिनी । गुर्विणीगर्भसंरक्षे हिता स्तन्यप्रदायिनी

udumbaratvacā śītā kaṣāyā vraṇanāśinī / gurviṇīgarbhasaṃrakṣe hitā stanyapradāyinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बदरो बदरी कोली कर्कन्धूः कोलफेनिलौ । सौवीरको गुडफलो बालेष्टः फलशैशिरः

badaro badarī kolī karkandhūḥ kolaphenilau / sauvīrako guḍaphalo bāleṣṭaḥ phalaśaiśiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृढबीजो वृत्तफलः कण्टकी वक्रकण्टकः । सुबीजः सुफलः स्वच्छः सुरसः स्मृतिसम्मितः

dṛḍhabījo vṛttaphalaḥ kaṇṭakī vakrakaṇṭakaḥ / subījaḥ suphalaḥ svacchaḥ surasaḥ smṛtisammitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बदरं मधुरं कषायम् अम्लं परिपक्वं मधुराम्लम् उष्णम् एतत् । कफकृत् पचनातिसाररक्तश्रमशोषार्तिविनाशनं च रुच्यम्

badaraṃ madhuraṃ kaṣāyam amlaṃ paripakvaṃ madhurāmlam uṣṇam etat / kaphakṛt pacanātisāraraktaśramaśoṣārtivināśanaṃ ca rucyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बदरस्य पत्रलेपो ज्वरदाहविनाशनः । त्वचा विस्फोटशमनी बीजं नेत्रामयापहम्

badarasya patralepo jvaradāhavināśanaḥ / tvacā visphoṭaśamanī bījaṃ netrāmayāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजबदरो नृपेष्टो नृपबदरो राजवल्लभश् चैव । पृथुकोलस् तनुबीजो मधुरफलो राजकोलश् च

rājabadaro nṛpeṣṭo nṛpabadaro rājavallabhaś caiva / pṛthukolas tanubījo madhuraphalo rājakolaś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजबदरः सुमधुरः शिशिरो दाहार्तिपित्तवातहरः । वृष्यश् च वीर्यवृद्धिं कुरुते शोषश्रमं हरति

rājabadaraḥ sumadhuraḥ śiśiro dāhārtipittavātaharaḥ / vṛṣyaś ca vīryavṛddhiṃ kurute śoṣaśramaṃ harati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूबदरी क्षितिबदरी वल्लीबदरी च बदरिवल्ली च । बहुफलिका लघुबदरी बदरफली सूक्ष्मबदरी च

bhūbadarī kṣitibadarī vallībadarī ca badarivallī ca / bahuphalikā laghubadarī badaraphalī sūkṣmabadarī ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूबदरी मधुराम्ला कफवातविकारहारिणी पथ्या । दीपनपाचनकर्त्री किंचित् पित्तास्रकारिणी रुच्या

bhūbadarī madhurāmlā kaphavātavikārahāriṇī pathyā / dīpanapācanakartrī kiṃcit pittāsrakāriṇī rucyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूक्ष्मफलो लघुबदरो बहुकण्टः सूक्ष्मपत्रको दुःस्पर्शः । मधुरः शम्बराहारः शिखिप्रियश् चैव निर्दिष्टः

sūkṣmaphalo laghubadaro bahukaṇṭaḥ sūkṣmapatrako duḥsparśaḥ / madhuraḥ śambarāhāraḥ śikhipriyaś caiva nirdiṣṭaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लघुबदरं मधुराम्लं पक्वं कफवातनाशनं रुच्यम् । स्निग्धं तु जन्तुकारकम् ईषत् पित्तार्तिदाहशोषघ्नम्

laghubadaraṃ madhurāmlaṃ pakvaṃ kaphavātanāśanaṃ rucyam / snigdhaṃ tu jantukārakam īṣat pittārtidāhaśoṣaghnam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बीजपूरो बीजपूर्णं पूर्णबीजः सुकेसरः । बीजकः केशराम्लश् च मातुलुङ्गः सुपूरकः

bījapūro bījapūrṇaṃ pūrṇabījaḥ sukesaraḥ / bījakaḥ keśarāmlaś ca mātuluṅgaḥ supūrakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुचको बीजफलको जन्तुघ्नो दन्तुरत्वचः । पूरको रोचनफलो द्विदेवमुनिसम्मितः

rucako bījaphalako jantughno danturatvacaḥ / pūrako rocanaphalo dvidevamunisammitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बीजपूरफलम् अम्लकटूष्णं श्वासकासशमनं पचनं च । कण्ठशोधनपरं लघु हृद्यं दीपनं च रुचिकृज् जरणं च

bījapūraphalam amlakaṭūṣṇaṃ śvāsakāsaśamanaṃ pacanaṃ ca / kaṇṭhaśodhanaparaṃ laghu hṛdyaṃ dīpanaṃ ca rucikṛj jaraṇaṃ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बालं पित्तमरुत्कफास्रकरणं मध्यं च तादृग्विधं पक्वं वर्णकरं च हृद्यम् अथ तत् पुष्णाति पुष्टिं बलम् । शूलाजीर्णविबन्धमारुतकफश्वासार्तिमन्दाग्निजित् कासारोचकशोफशान्तिदम् इदं स्यान् मातुलुङ्गं सदा

bālaṃ pittamarutkaphāsrakaraṇaṃ madhyaṃ ca tādṛgvidhaṃ pakvaṃ varṇakaraṃ ca hṛdyam atha tat puṣṇāti puṣṭiṃ balam / śūlājīrṇavibandhamārutakaphaśvāsārtimandāgnijit kāsārocakaśophaśāntidam idaṃ syān mātuluṅgaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वक् तिक्ता दुर्जरा स्यात् कृमिकफपवनध्वंसिनी स्निग्धम् उष्णं मध्यं शूलार्तिपित्तप्रशमनम् अखिलारोचकघ्नं च गौल्यम् । वातार्तिघ्नं कटूष्णं जठरगदहरं केसरं दीप्यम् अम्लं बीजं तिक्तं कफार्शःश्वयथुशमकरं बीजपूरस्य पथ्यम्

tvak tiktā durjarā syāt kṛmikaphapavanadhvaṃsinī snigdham uṣṇaṃ madhyaṃ śūlārtipittapraśamanam akhilārocakaghnaṃ ca gaulyam / vātārtighnaṃ kaṭūṣṇaṃ jaṭharagadaharaṃ kesaraṃ dīpyam amlaṃ bījaṃ tiktaṃ kaphārśaḥśvayathuśamakaraṃ bījapūrasya pathyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनबीजपूरको ऽन्यो वनजो वनपूरकश् च वनबीजः । अत्यम्ला गन्धाढ्या वनोद्भवा देवदूती च

vanabījapūrako 'nyo vanajo vanapūrakaś ca vanabījaḥ / atyamlā gandhāḍhyā vanodbhavā devadūtī ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पीता च देवदासी देवेष्टा मातुलुङ्गिका चैव । पवनी महाफला च स्याद् इयम् इति वेदभूमिमिता

pītā ca devadāsī deveṣṭā mātuluṅgikā caiva / pavanī mahāphalā ca syād iyam iti vedabhūmimitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अम्लः कटूष्णो वनबीजपूरो रुचिप्रदो वातविनाशनश् च । स्याद् अम्लदोषकृमिनाशकारी कफापहः श्वासनिषूदनश् च

amlaḥ kaṭūṣṇo vanabījapūro ruciprado vātavināśanaś ca / syād amladoṣakṛmināśakārī kaphāpahaḥ śvāsaniṣūdanaś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुरबीजपूरो मधुपर्णी मधुरकर्कटी मधुवल्ली । मधुकर्कटी मधुरफला महाफला वर्धमाना च

madhurabījapūro madhuparṇī madhurakarkaṭī madhuvallī / madhukarkaṭī madhuraphalā mahāphalā vardhamānā ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुकर्कटी मधुरा शिशिरा दाहनाशनी । त्रिदोषशमनी रुच्या वृष्या च गुरुदुर्जरा

madhukarkaṭī madhurā śiśirā dāhanāśanī / tridoṣaśamanī rucyā vṛṣyā ca gurudurjarā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमलकी वयःस्था च श्रीफला धात्रिका तथा । अमृता च शिवा शान्ता शीतामृतफला तथा

āmalakī vayaḥsthā ca śrīphalā dhātrikā tathā / amṛtā ca śivā śāntā śītāmṛtaphalā tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जातीफला च धात्रेयी ज्ञेया धात्रीफला तथा । वृष्या वृत्तफला चैव रोचनी शरभूह्वया

jātīphalā ca dhātreyī jñeyā dhātrīphalā tathā / vṛṣyā vṛttaphalā caiva rocanī śarabhūhvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमलकं कषायाम्लं मधुरं शिशिरं लघु । दाहपित्तवमीमेहशोफघ्नं च रसायनम्

āmalakaṃ kaṣāyāmlaṃ madhuraṃ śiśiraṃ laghu / dāhapittavamīmehaśophaghnaṃ ca rasāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कटु मधुरकषायं किंचिद् अम्लं कफघ्नं रुचिकरम् अतिशीतं हन्ति पित्तास्रतापम् । श्रमवमनविबन्धाध्मानविष्टम्भदोषप्रशमनम् अमृताभं चामलक्याः फलं स्यात्

kaṭu madhurakaṣāyaṃ kiṃcid amlaṃ kaphaghnaṃ rucikaram atiśītaṃ hanti pittāsratāpam / śramavamanavibandhādhmānaviṣṭambhadoṣapraśamanam amṛtābhaṃ cāmalakyāḥ phalaṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यच् चामलकं प्रोक्तं काष्ठधात्रीफलं तथा । क्षुद्रामलकसंप्रोक्तं क्षुद्रजातीफलं च तत्

anyac cāmalakaṃ proktaṃ kāṣṭhadhātrīphalaṃ tathā / kṣudrāmalakasaṃproktaṃ kṣudrajātīphalaṃ ca tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काष्ठधात्रीफलं स्वादे कषायं कटुकं तथा । शीतं पित्तास्रदोषघ्नं पूर्वोक्तम् अधिकं गुणैः

kāṣṭhadhātrīphalaṃ svāde kaṣāyaṃ kaṭukaṃ tathā / śītaṃ pittāsradoṣaghnaṃ pūrvoktam adhikaṃ guṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिञ्चा तु चुक्रिका चुक्रा साम्लिका शाकचुक्रिका । अम्ली सुतिन्तिडी चाम्ला चुक्रिका च नवाभिधा

ciñcā tu cukrikā cukrā sāmlikā śākacukrikā / amlī sutintiḍī cāmlā cukrikā ca navābhidhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिञ्चात्यम्ला भवेद् आमा पक्वा तु मधुराम्लिका । वातघ्नी पित्तदाहास्रकफदोषप्रकोपणी

ciñcātyamlā bhaved āmā pakvā tu madhurāmlikā / vātaghnī pittadāhāsrakaphadoṣaprakopaṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अम्लिकायाः फलं त्व् आमम् अत्यम्लं लघु पित्तकृत् । पक्वं तु मधुराम्लं स्याद् भेदि विष्टम्भवातजित्

amlikāyāḥ phalaṃ tv āmam atyamlaṃ laghu pittakṛt / pakvaṃ tu madhurāmlaṃ syād bhedi viṣṭambhavātajit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वचिञ्चाफलरसो मधुराम्लो रुचिप्रदः । शोफपाककरो लेपाद् व्रणदोषविनाशनः

pakvaciñcāphalaraso madhurāmlo rucipradaḥ / śophapākakaro lepād vraṇadoṣavināśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिञ्चापत्रं च शोफघ्नं रक्तदोषव्यथापहम् । तस्याः शुष्कत्वचाक्षारं शूलमन्दाग्निनाशनम्

ciñcāpatraṃ ca śophaghnaṃ raktadoṣavyathāpaham / tasyāḥ śuṣkatvacākṣāraṃ śūlamandāgnināśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अम्लसारस् तु शाकाम्लं चुक्राम्लं चाम्लचुक्रिका । चिञ्चाम्लम् अम्लचूडश् च चिञ्चारसो ऽपि सप्तधा

amlasāras tu śākāmlaṃ cukrāmlaṃ cāmlacukrikā / ciñcāmlam amlacūḍaś ca ciñcāraso 'pi saptadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अम्लसारस् त्व् अतीवाम्लो वातघ्नः कफदाहकृत् । साम्येन शर्करामिश्रो दाहपित्तकफार्त्तिनुत्

amlasāras tv atīvāmlo vātaghnaḥ kaphadāhakṛt / sāmyena śarkarāmiśro dāhapittakaphārttinut

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आम्रातकः पीतनकः कपिचूतो ऽम्लवाटकः । शृङ्गी कपिरसाढ्यश् च तनुक्षीरः कपिप्रियः

āmrātakaḥ pītanakaḥ kapicūto 'mlavāṭakaḥ / śṛṅgī kapirasāḍhyaś ca tanukṣīraḥ kapipriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आम्रातकं कषायाम्लम् आमहृत् कण्ठहर्षणम् । पक्वं तु मधुराम्लाढ्यं स्निग्धं पित्तकफापहम्

āmrātakaṃ kaṣāyāmlam āmahṛt kaṇṭhaharṣaṇam / pakvaṃ tu madhurāmlāḍhyaṃ snigdhaṃ pittakaphāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारङ्गः स्यान् नागरङ्गः सुरङ्गस् त्वग्गन्धश् चैरावतो वक्त्रवासः । योगीरङ्गो नागरो योगरङ्गः गन्धाढ्यो ऽयं गन्धपत्रो रवीष्टः

nāraṅgaḥ syān nāgaraṅgaḥ suraṅgas tvaggandhaś cairāvato vaktravāsaḥ / yogīraṅgo nāgaro yogaraṅgaḥ gandhāḍhyo 'yaṃ gandhapatro ravīṣṭaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारङ्गं मधुरं चाम्लं गुरूष्णं चैव रोचनम् । वातामक्रिमिशूलघ्नं श्रमहृद् बलरुच्यदम्

nāraṅgaṃ madhuraṃ cāmlaṃ gurūṣṇaṃ caiva rocanam / vātāmakrimiśūlaghnaṃ śramahṛd balarucyadam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निम्बूकः स्याद् अम्लजम्बीरकाख्यो वह्निर् दीप्यो वह्निबीजो ऽम्लसारः । दन्ताघातः शोधनो जन्तुमारी निम्बूश् च स्याद् रोचनो रुद्रसंज्ञः

nimbūkaḥ syād amlajambīrakākhyo vahnir dīpyo vahnibījo 'mlasāraḥ / dantāghātaḥ śodhano jantumārī nimbūś ca syād rocano rudrasaṃjñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निम्बूफलं प्रथितम् अम्लरसं कटूष्णं गुल्मामवातहरम् अग्निविवृद्धिकारि । चक्षुष्यम् एतद् अथ कासकफार्त्तिकण्ठविच्छर्दिहारि परिपक्वम् अतीव रुच्यम्

nimbūphalaṃ prathitam amlarasaṃ kaṭūṣṇaṃ gulmāmavātaharam agnivivṛddhikāri / cakṣuṣyam etad atha kāsakaphārttikaṇṭhavicchardihāri paripakvam atīva rucyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बीरो दन्तशठो जम्भो जम्भीरजम्भलौ चैव । रोचनको मुखशोधी जाड्यारिर् जन्तुजिन् नवधा

jambīro dantaśaṭho jambho jambhīrajambhalau caiva / rocanako mukhaśodhī jāḍyārir jantujin navadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बीरस्य फलं रसे ऽम्लमधुरं वातापहं पित्तकृत् पथ्यं पाचनरोचनं बलकरं वह्नेर् विवृद्धिप्रदम् । पक्वं चेन् मधुरं कफार्त्तिशमनं पित्तास्रदोषापनुत् वर्ण्यं वीर्यविवर्द्धनं च रुचिकृत् पुष्टिप्रदं तर्पणम्

jambīrasya phalaṃ rase 'mlamadhuraṃ vātāpahaṃ pittakṛt pathyaṃ pācanarocanaṃ balakaraṃ vahner vivṛddhipradam / pakvaṃ cen madhuraṃ kaphārttiśamanaṃ pittāsradoṣāpanut varṇyaṃ vīryavivarddhanaṃ ca rucikṛt puṣṭipradaṃ tarpaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यो मधुजम्बीरो मधुजम्भो मधुरजम्भलश् चैव । शङ्खद्रावी शर्करकः पित्तद्रावी च षट्संज्ञः

anyo madhujambīro madhujambho madhurajambhalaś caiva / śaṅkhadrāvī śarkarakaḥ pittadrāvī ca ṣaṭsaṃjñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुरो मधुजम्बीरः शिशिरः कफपित्तनुत् । शोषघ्नस् तर्पणो वृष्यः श्रमघ्नः पुष्टिकारकः

madhuro madhujambīraḥ śiśiraḥ kaphapittanut / śoṣaghnas tarpaṇo vṛṣyaḥ śramaghnaḥ puṣṭikārakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मालूरस् तु कपित्थो मङ्गल्यो नीलमल्लिका च दधि । ग्राहिफलश् चिरपाकी ग्रन्थिफलः कुचफलो दधिफलश् च

mālūras tu kapittho maṅgalyo nīlamallikā ca dadhi / grāhiphalaś cirapākī granthiphalaḥ kucaphalo dadhiphalaś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गन्धफलश् च कपीष्टो वृत्तफलः करभवल्लभश् चैव । दन्तशठः कठिनफलः करण्डफलकश् च सप्तदशसंज्ञः

gandhaphalaś ca kapīṣṭo vṛttaphalaḥ karabhavallabhaś caiva / dantaśaṭhaḥ kaṭhinaphalaḥ karaṇḍaphalakaś ca saptadaśasaṃjñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कपित्थो मधुराम्लश् च कषायस् तिक्तशीतलः । वृष्यः पित्तानिलं हन्ति संग्राही व्रणनाशनः

kapittho madhurāmlaś ca kaṣāyas tiktaśītalaḥ / vṛṣyaḥ pittānilaṃ hanti saṃgrāhī vraṇanāśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमं कपित्थम् अम्लोष्णां कफघ्नं ग्राहि वातलम् । दोषत्रयहरं पक्वं मधुराम्लरसं गुरु

āmaṃ kapittham amloṣṇāṃ kaphaghnaṃ grāhi vātalam / doṣatrayaharaṃ pakvaṃ madhurāmlarasaṃ guru

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमं कण्ठरुजं कपित्थम् अधिकं जिह्वाजडत्वावहं तद् दोषत्रयवर्धनं विषहरं संग्राहकं रोचकम् । पक्वं श्वासवमिश्रमक्लमहरं हिक्कापनोदक्षमं सर्वं ग्राहि रुचिप्रदं च कथितं सेव्यं ततः सर्वदा

āmaṃ kaṇṭharujaṃ kapittham adhikaṃ jihvājaḍatvāvahaṃ tad doṣatrayavardhanaṃ viṣaharaṃ saṃgrāhakaṃ rocakam / pakvaṃ śvāsavamiśramaklamaharaṃ hikkāpanodakṣamaṃ sarvaṃ grāhi rucipradaṃ ca kathitaṃ sevyaṃ tataḥ sarvadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुम्बरुः सौरभः सौरो वनजः सानुजो द्विजः । तीक्ष्णवल्कस् तीक्ष्णफलस् तीक्ष्णपत्रो महामुनिः । स्फुटफलः सुगन्धिश् च स प्रोक्तो द्वादशाह्वयः

tumbaruḥ saurabhaḥ sauro vanajaḥ sānujo dvijaḥ / tīkṣṇavalkas tīkṣṇaphalas tīkṣṇapatro mahāmuniḥ / sphuṭaphalaḥ sugandhiś ca sa prokto dvādaśāhvayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुम्बरुर् मधुरस् तिक्तः कटूष्णः कफवातनुत् । शूलगुल्मोदराध्मानकृमिघ्नो वह्निदीपनः

tumbarur madhuras tiktaḥ kaṭūṣṇaḥ kaphavātanut / śūlagulmodarādhmānakṛmighno vahnidīpanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्राक्षश् च शिवाक्षश् च शर्वाक्षो भूतनाशनः । पावनो नीलकण्ठाक्षो हराक्षश् च शिवप्रियः

rudrākṣaś ca śivākṣaś ca śarvākṣo bhūtanāśanaḥ / pāvano nīlakaṇṭhākṣo harākṣaś ca śivapriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्राक्षम् अम्लम् उष्णं च वातघ्नं कफनाशनम् । शिरआर्तिशमनं रुच्यं भूतग्रहविनाशनम्

rudrākṣam amlam uṣṇaṃ ca vātaghnaṃ kaphanāśanam / śiraārtiśamanaṃ rucyaṃ bhūtagrahavināśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिल्वः शल्यो हृद्यगन्धः शलाटुः शाण्डिल्यः स्याच् छ्रीफलः कर्कटाह्वः । शैलूषः स्याच् छैवपत्रः शिवेष्टः पत्रश्रेष्ठो गन्धपत्रस् त्रिपत्त्रः

bilvaḥ śalyo hṛdyagandhaḥ śalāṭuḥ śāṇḍilyaḥ syāc chrīphalaḥ karkaṭāhvaḥ / śailūṣaḥ syāc chaivapatraḥ śiveṣṭaḥ patraśreṣṭho gandhapatras tripattraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लक्ष्मीफलो गन्धफलो दुरारुहस् त्रिशाकपत्त्रस् त्रिशिखः शिवद्रुमः । सदाफलः सत्फलदः सुभूतिकः समीरसारः शिखिनेत्रसंज्ञितः

lakṣmīphalo gandhaphalo durāruhas triśākapattras triśikhaḥ śivadrumaḥ / sadāphalaḥ satphaladaḥ subhūtikaḥ samīrasāraḥ śikhinetrasaṃjñitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिल्वस् तु मधुरो हृद्यः कषायः पित्तजित् गुरुः । कफज्वरातिसारघ्नो रुचिकृद् दीपनः परः

bilvas tu madhuro hṛdyaḥ kaṣāyaḥ pittajit guruḥ / kaphajvarātisāraghno rucikṛd dīpanaḥ paraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिल्वमूलं त्रिदोषघ्नं मधुरं लघु वातनुत् । फलं तु कोमलं स्निग्धं गुरु संग्राहि दीपनम्

bilvamūlaṃ tridoṣaghnaṃ madhuraṃ laghu vātanut / phalaṃ tu komalaṃ snigdhaṃ guru saṃgrāhi dīpanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् एव पक्वं विज्ञेयं मधुरं सरसं गुरु । कटुतिक्तकषायोष्णं संग्राहि च त्रिदोषजित्

tad eva pakvaṃ vijñeyaṃ madhuraṃ sarasaṃ guru / kaṭutiktakaṣāyoṣṇaṃ saṃgrāhi ca tridoṣajit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सल्लकः सल्लकी सल्ली सुगन्धा सुरभिस्रवा । सुरभिर् गजभक्ष्या च सुवहा गजवल्लभा

sallakaḥ sallakī sallī sugandhā surabhisravā / surabhir gajabhakṣyā ca suvahā gajavallabhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गन्धमूला मुखामोदा सुश्रीका जलविक्रमा । हृद्या कुण्टरिका चैव प्रोक्ता त्र्यस्रफला च सा । छिन्नरुहा गन्धफला ज्ञेया चाष्टादशाह्वया

gandhamūlā mukhāmodā suśrīkā jalavikramā / hṛdyā kuṇṭarikā caiva proktā tryasraphalā ca sā / chinnaruhā gandhaphalā jñeyā cāṣṭādaśāhvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सल्लकी तिक्तमधुरा कषाया ग्राहिणी परा । कुष्ठास्रकफवातार्शोव्रणदोषार्तिनाशिनी

sallakī tiktamadhurā kaṣāyā grāhiṇī parā / kuṣṭhāsrakaphavātārśovraṇadoṣārtināśinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कतको ऽम्बुप्रसादश् च कतस् तिक्तफलस् तथा । रुच्यस् तु छेदनीयश् च ज्ञेयो गुडफलः स्मृतः । प्रोक्तः कतफलस् तिक्तमरीचश् च नवाह्वयः

katako 'mbuprasādaś ca katas tiktaphalas tathā / rucyas tu chedanīyaś ca jñeyo guḍaphalaḥ smṛtaḥ / proktaḥ kataphalas tiktamarīcaś ca navāhvayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कतकः कटुतिक्तोष्णश् चक्षुष्यः कृमिदोषनुत् । रुचिकृच् छूलदोषघ्नो बीजम् अम्बुप्रसादनम्

katakaḥ kaṭutiktoṣṇaś cakṣuṣyaḥ kṛmidoṣanut / rucikṛc chūladoṣaghno bījam ambuprasādanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्कटः कार्कटः कर्कः क्षुद्रधात्री च स स्मृतः । क्षुद्रामलकसंज्ञश् च प्रोक्तः कर्कफलश् च षट्

karkaṭaḥ kārkaṭaḥ karkaḥ kṣudradhātrī ca sa smṛtaḥ / kṣudrāmalakasaṃjñaś ca proktaḥ karkaphalaś ca ṣaṭ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कार्कटं तु फलं रुच्यं कषायं दीपनं परम् । कफपित्तहरं ग्राहि चक्षुष्यं लघु शीतलम्

kārkaṭaṃ tu phalaṃ rucyaṃ kaṣāyaṃ dīpanaṃ param / kaphapittaharaṃ grāhi cakṣuṣyaṃ laghu śītalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्मातको बहुवारः पिच्छलो द्विजकुत्सितः । शेलुः शीतफलः शीतः शाकटः कर्बुदारकः । भूतद्रुमो गन्धपुष्पः ख्यात एकादशाह्वयः

śleṣmātako bahuvāraḥ picchalo dvijakutsitaḥ / śeluḥ śītaphalaḥ śītaḥ śākaṭaḥ karbudārakaḥ / bhūtadrumo gandhapuṣpaḥ khyāta ekādaśāhvayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्मातकः कटुहिमो मधुरः कषायः स्वादुश् च पाचनकरः क्रिमिशूलहारी । आमास्रदोषमलरोधबहुव्रणार्तिविस्फोटशान्तिकरणः कफकारकश् च

śleṣmātakaḥ kaṭuhimo madhuraḥ kaṣāyaḥ svāduś ca pācanakaraḥ krimiśūlahārī / āmāsradoṣamalarodhabahuvraṇārtivisphoṭaśāntikaraṇaḥ kaphakārakaś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूकर्बुदारकश् चान्यः क्षुद्रश्लेष्मातकस् तथा । भूशेलुर् लघुशेलुश् च पिच्छलो लघुपूर्वकः । लघुशीतः सूक्ष्मफलो लघुभूतद्रुमश् च सः

bhūkarbudārakaś cānyaḥ kṣudraśleṣmātakas tathā / bhūśelur laghuśeluś ca picchalo laghupūrvakaḥ / laghuśītaḥ sūkṣmaphalo laghubhūtadrumaś ca saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूकर्बुदारो मधुरः क्रिमिदोषविनाशनः । वातप्रकोपणः किंचित् सशीतः स्वर्णमारकः

bhūkarbudāro madhuraḥ krimidoṣavināśanaḥ / vātaprakopaṇaḥ kiṃcit saśītaḥ svarṇamārakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुष्कको मोचको मुष्को मोक्षको मुञ्चकस् तथा । गौलिको मेहनश् चैव क्षारवृक्षश् च पाटलिः

muṣkako mocako muṣko mokṣako muñcakas tathā / gauliko mehanaś caiva kṣāravṛkṣaś ca pāṭaliḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषापहो जटालश् च वनवासी सुतीक्ष्णकः । श्वेतः कृष्णश् च स द्वेधा स्यात् त्रयोदशसंज्ञकः

viṣāpaho jaṭālaś ca vanavāsī sutīkṣṇakaḥ / śvetaḥ kṛṣṇaś ca sa dvedhā syāt trayodaśasaṃjñakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुष्ककः कटुको ऽम्लश् च रोचनः पाचनः परः । प्लीहगुल्मोदरार्तिघ्नो द्विधा तुल्यगुणान्वितः

muṣkakaḥ kaṭuko 'mlaś ca rocanaḥ pācanaḥ paraḥ / plīhagulmodarārtighno dvidhā tulyaguṇānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करमर्दः सुषेणश् च कराम्लः करमर्दकः । अविग्नः पाणिमर्दश् च कृष्णपाकफलो मुनिः

karamardaḥ suṣeṇaś ca karāmlaḥ karamardakaḥ / avignaḥ pāṇimardaś ca kṛṣṇapākaphalo muniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करमर्दः सतिक्ताम्लो बालो दीपनदाहकः । पक्वस् त्रिदोषशमनो ऽरुचिघ्नो विषनाशनः

karamardaḥ satiktāmlo bālo dīpanadāhakaḥ / pakvas tridoṣaśamano 'rucighno viṣanāśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेजःफलो बहुफलस् तथोक्तः शाल्मलीफलः । फलस् तीक्ष्णादिसंयुक्तः फलान्तस्तवकादिकः । स्तेयीफलो गन्धफलः कण्टवृक्षः प्रकीर्तितः

tejaḥphalo bahuphalas tathoktaḥ śālmalīphalaḥ / phalas tīkṣṇādisaṃyuktaḥ phalāntastavakādikaḥ / steyīphalo gandhaphalaḥ kaṇṭavṛkṣaḥ prakīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेजःफलः कटुस् तीक्ष्णः सुगन्धिर् दीपनः परः । वातश्लेष्मारुचिघ्नश् च बालरक्षाकरः परः

tejaḥphalaḥ kaṭus tīkṣṇaḥ sugandhir dīpanaḥ paraḥ / vātaśleṣmārucighnaś ca bālarakṣākaraḥ paraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकण्टको मृदुफलो ग्रन्थिलः स्वादुकण्टकः । गोकण्टकः काकनाशो व्याघ्रपादो घनद्रुमः

vikaṇṭako mṛduphalo granthilaḥ svādukaṇṭakaḥ / gokaṇṭakaḥ kākanāśo vyāghrapādo ghanadrumaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गर्जाफलो घनफलो मेघस्तनितोद्भवश् च मुदिरफलः । प्रावृष्यो हास्यफलः स्तनितफलः पञ्चदशसंज्ञः

garjāphalo ghanaphalo meghastanitodbhavaś ca mudiraphalaḥ / prāvṛṣyo hāsyaphalaḥ stanitaphalaḥ pañcadaśasaṃjñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकण्टकः कषायः स्यात् कटू रूक्षो रुचिप्रदः । दीपनः कफहारी च वस्त्ररङ्गविधायकः

vikaṇṭakaḥ kaṣāyaḥ syāt kaṭū rūkṣo rucipradaḥ / dīpanaḥ kaphahārī ca vastraraṅgavidhāyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरीतकी हेमवती जयाभया शिवाव्यथा चेतनिका च रोहिणी । पथ्या प्रपथ्यापि पूतनामृता जीवप्रिया जीवनिका भिषग्वरा

harītakī hemavatī jayābhayā śivāvyathā cetanikā ca rohiṇī / pathyā prapathyāpi pūtanāmṛtā jīvapriyā jīvanikā bhiṣagvarā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीवन्ती प्राणदा जीव्या कायस्था श्रेयसी च सा । देवी दिव्या च विजया वह्निनेत्रमिताभिधा

jīvantī prāṇadā jīvyā kāyasthā śreyasī ca sā / devī divyā ca vijayā vahninetramitābhidhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरीतकी पञ्चरसा च रेचनी कोष्ठामयघ्नी लवणेन वर्जिता । रसायनी नेत्ररुजापहारिणी त्वगामयघ्नी किल योगवाहिनी

harītakī pañcarasā ca recanī koṣṭhāmayaghnī lavaṇena varjitā / rasāyanī netrarujāpahāriṇī tvagāmayaghnī kila yogavāhinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बीजास्थितिक्ता मधुरा तदन्तस्त्वग्भागतः सा कटुर् उष्णवीर्या । मांसांशतश् चाम्लकषाययुक्ता हरीतकी पञ्चरसा स्मृतेयम्

bījāsthitiktā madhurā tadantastvagbhāgataḥ sā kaṭur uṣṇavīryā / māṃsāṃśataś cāmlakaṣāyayuktā harītakī pañcarasā smṛteyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरीतक्य् अमृतोत्पन्ना सप्तभेदैर् उदीरिता । तस्या नामानि वर्णांश् च वक्ष्याम्य् अथ यथाक्रमम्

harītaky amṛtotpannā saptabhedair udīritā / tasyā nāmāni varṇāṃś ca vakṣyāmy atha yathākramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विजया रोहिणी चैव पूतना चामृताभया । जीवन्ती चेतकी चेति नाम्ना सप्तविधा मता

vijayā rohiṇī caiva pūtanā cāmṛtābhayā / jīvantī cetakī ceti nāmnā saptavidhā matā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अलाबुनाभिर् विजया सुवृत्ता रोहिणी मता । स्वल्पत्वक् पूतना ज्ञेया स्थूलमांसामृता स्मृता

alābunābhir vijayā suvṛttā rohiṇī matā / svalpatvak pūtanā jñeyā sthūlamāṃsāmṛtā smṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चास्रा चाभया ज्ञेया जीवन्ती स्वर्णवर्णभाक् । त्र्यस्रां तु चेतकीं विद्याद् इत्य् आसां रूपलक्षणम्

pañcāsrā cābhayā jñeyā jīvantī svarṇavarṇabhāk / tryasrāṃ tu cetakīṃ vidyād ity āsāṃ rūpalakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विन्ध्याद्रौ विजया हिमाचलभवा स्याच् चेतकी पूतना सिन्धौ स्याद् अथ रोहिणी तु विजया जाता प्रतिष्ठानके । चम्पायाम् अमृताभया च जनिता देशे सुराष्ट्राह्वये जीवन्तीति हरीतकी निगदिता सप्तप्रभेदा बुधैः

vindhyādrau vijayā himācalabhavā syāc cetakī pūtanā sindhau syād atha rohiṇī tu vijayā jātā pratiṣṭhānake / campāyām amṛtābhayā ca janitā deśe surāṣṭrāhvaye jīvantīti harītakī nigaditā saptaprabhedā budhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वप्रयोगे विजया च रोहिणी क्षतेषु लेपेषु तु पूतनोदिता । विरेचने स्याद् अमृता गुणाधिका जीवन्तिका स्याद् इह जीर्णरोगजित्

sarvaprayoge vijayā ca rohiṇī kṣateṣu lepeṣu tu pūtanoditā / virecane syād amṛtā guṇādhikā jīvantikā syād iha jīrṇarogajit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्याच् चेतकी सर्वरुजापहारिका नेत्रामयघ्नीम् अभयां वदन्ति । इत्थं यथायोगम् इयं प्रयोजिता ज्ञेया गुणाढ्या न कदाचिद् अन्यथा

syāc cetakī sarvarujāpahārikā netrāmayaghnīm abhayāṃ vadanti / itthaṃ yathāyogam iyaṃ prayojitā jñeyā guṇāḍhyā na kadācid anyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चेतकी च धृता हस्ते यावत् तिष्ठति देहिनः । तावद् विरिच्यते वेगात् तत्प्रभावान् न संशयः

cetakī ca dhṛtā haste yāvat tiṣṭhati dehinaḥ / tāvad viricyate vegāt tatprabhāvān na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्तानाम् अपि जातीनां प्रधानं विजया स्मृता । सुखप्रयोगसुलभा सर्वव्याधिषु शस्यते

saptānām api jātīnāṃ pradhānaṃ vijayā smṛtā / sukhaprayogasulabhā sarvavyādhiṣu śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षिप्ताप्सु निमज्जति या सा ज्ञेया गुणवती भिषग्वर्यैः । यस्या यस्या भूयो निमज्जनं सा गुणाढ्या स्यात्

kṣiptāpsu nimajjati yā sā jñeyā guṇavatī bhiṣagvaryaiḥ / yasyā yasyā bhūyo nimajjanaṃ sā guṇāḍhyā syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरते प्रसभं व्याधीन् भूयस् तरति यद् वपुः । हरीतकी तु सा प्रोक्ता तत्र कीर्दीप्तिवाचकः

harate prasabhaṃ vyādhīn bhūyas tarati yad vapuḥ / harītakī tu sā proktā tatra kīrdīptivācakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरीतकी तु तृष्णायां हनुस्तम्भे गलग्रहे । शोषे नवज्वरे जीर्णे गुर्विण्यां नैव शस्यते

harītakī tu tṛṣṇāyāṃ hanustambhe galagrahe / śoṣe navajvare jīrṇe gurviṇyāṃ naiva śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभीतकस् तैलफलो भूतावासः कलिद्रुमः । संवर्तकस् तु वासन्तः कल्किवृक्षो वहेडकः

vibhītakas tailaphalo bhūtāvāsaḥ kalidrumaḥ / saṃvartakas tu vāsantaḥ kalkivṛkṣo vaheḍakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हार्यः कर्षफलः कल्किर् धर्मघ्नो ऽक्षो ऽनिलघ्नकः । बहुवीर्यश् च कासघ्नः स प्रोक्तः षोडशाह्वयः

hāryaḥ karṣaphalaḥ kalkir dharmaghno 'kṣo 'nilaghnakaḥ / bahuvīryaś ca kāsaghnaḥ sa proktaḥ ṣoḍaśāhvayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभीतकः कटुस् तिक्तः कषायोष्णः कफापहः । चक्षुष्यः पलितघ्नश् च विपाके मधुरो लघुः

vibhītakaḥ kaṭus tiktaḥ kaṣāyoṣṇaḥ kaphāpahaḥ / cakṣuṣyaḥ palitaghnaś ca vipāke madhuro laghuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूगस् तु पूगवृक्षश् च क्रमुको दीर्घपादपः । वल्कतरुर् दृढवल्कश् चिक्कणश् च मुनिर् मतः

pūgas tu pūgavṛkṣaś ca kramuko dīrghapādapaḥ / valkatarur dṛḍhavalkaś cikkaṇaś ca munir mataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूगवृक्षस्य निर्यासो हिमः संमोहनो गुरुः । विपाके सोष्णकक्षारः साम्लो वातघ्नपित्तलः

pūgavṛkṣasya niryāso himaḥ saṃmohano guruḥ / vipāke soṣṇakakṣāraḥ sāmlo vātaghnapittalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूगं तु चिक्कणी चिक्का चिक्कणं श्लक्ष्णकं तथा । उद्वेगं क्रमुकफलं ज्ञेयं पूगफलं वसु

pūgaṃ tu cikkaṇī cikkā cikkaṇaṃ ślakṣṇakaṃ tathā / udvegaṃ kramukaphalaṃ jñeyaṃ pūgaphalaṃ vasu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सेरी च मधुरा रुच्या कषायाम्ला कटुस् तथा । पथ्या च कफवातघ्नी सारिका मुखदोषनुत्

serī ca madhurā rucyā kaṣāyāmlā kaṭus tathā / pathyā ca kaphavātaghnī sārikā mukhadoṣanut

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैल्वनं मधुरं रुच्यं कण्ठशुद्धिकरं लघु । त्रिदोषशमनं दीप्यं रसालं पाचनं समम्

tailvanaṃ madhuraṃ rucyaṃ kaṇṭhaśuddhikaraṃ laghu / tridoṣaśamanaṃ dīpyaṃ rasālaṃ pācanaṃ samam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गौल्यं गुहागरं श्लक्ष्णं कषायं कटु पाचनम् । विष्टम्भजठराध्मानहरणं द्रावकं लघु

gaulyaṃ guhāgaraṃ ślakṣṇaṃ kaṣāyaṃ kaṭu pācanam / viṣṭambhajaṭharādhmānaharaṇaṃ drāvakaṃ laghu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घोण्टा कटुकषायोष्णा कठिना रुचिकारिणी । मलविष्टम्भशमनी पित्तहृद् दीपनी च सा

ghoṇṭā kaṭukaṣāyoṣṇā kaṭhinā rucikāriṇī / malaviṣṭambhaśamanī pittahṛd dīpanī ca sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूगीफलं चेउलसंज्ञकं यत् तत् कोङ्कणेषु प्रथितं सुगन्धि । श्लेष्मापहं दीपनपाचनं च बलप्रदं पुष्टिकरं रसाढ्यम्

pūgīphalaṃ ceulasaṃjñakaṃ yat tat koṅkaṇeṣu prathitaṃ sugandhi / śleṣmāpahaṃ dīpanapācanaṃ ca balapradaṃ puṣṭikaraṃ rasāḍhyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.