Naragari: Rajanighantu 5

द्वितीयं टङ्गणं श्वेतं श्वेतकं श्वेतटङ्गणम् । लोहशुद्धिकरं सिन्धुमालतीतीरसम्भवम् । शिवं च द्रावकं प्रोक्तं शितक्षारं दशाभिधम्

dvitīyaṃ ṭaṅgaṇaṃ śvetaṃ śvetakaṃ śvetaṭaṅgaṇam / lohaśuddhikaraṃ sindhumālatītīrasambhavam / śivaṃ ca drāvakaṃ proktaṃ śitakṣāraṃ daśābhidham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुश्वेतं टङ्कणं स्निग्धं टूष्णं कफवातनुत् । आमक्षयापहृच् छ्वासविषकासमलापहम्

suśvetaṃ ṭaṅkaṇaṃ snigdhaṃ ṭūṣṇaṃ kaphavātanut / āmakṣayāpahṛc chvāsaviṣakāsamalāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साकुरुण्डो ग्रन्थिफलो विकटो वस्त्रभूषणः । कुरुण्डः कर्बुरफलः सकुरुण्डश् च सप्तधा

sākuruṇḍo granthiphalo vikaṭo vastrabhūṣaṇaḥ / kuruṇḍaḥ karburaphalaḥ sakuruṇḍaś ca saptadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साकुरुण्डः कषायश् च रुचिकृद् दीपनः परः । श्लेष्मवातापहारी च वस्त्ररञ्जनको लघुः

sākuruṇḍaḥ kaṣāyaś ca rucikṛd dīpanaḥ paraḥ / śleṣmavātāpahārī ca vastrarañjanako laghuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिमावली च हृद्धात्री कुष्ठघ्नो गारकुष्ठकः । अङ्गारग्रन्थिको ग्रन्थी ग्रन्थिलो मुनिसंज्ञकः

himāvalī ca hṛddhātrī kuṣṭhaghno gārakuṣṭhakaḥ / aṅgāragranthiko granthī granthilo munisaṃjñakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिमावली सरा तिक्ता प्लीहगुल्मोदरापहा । क्रिमिकुष्ठगुदात्युग्रखर्जूकण्डूतिहारिणी

himāvalī sarā tiktā plīhagulmodarāpahā / krimikuṣṭhagudātyugrakharjūkaṇḍūtihāriṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हस्तिमदो गजमदो गजदानं मदस् तथा । कुम्भिमदो दन्तिमदो दानं द्वीपिमदो ऽष्टधा

hastimado gajamado gajadānaṃ madas tathā / kumbhimado dantimado dānaṃ dvīpimado 'ṣṭadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्निग्धो हस्तिमदस् तिक्तः केश्यो ऽपस्मारनाशनः । विषहृत् कुष्ठकण्डूतिव्रणदद्रुविसर्पनुत्

snigdho hastimadas tiktaḥ keśyo 'pasmāranāśanaḥ / viṣahṛt kuṣṭhakaṇḍūtivraṇadadruvisarpanut

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्जिक्षारः स्वर्जिकश् च क्षारस्वर्जी सुखार्जिकः । सुवर्चिकः सुवर्ची च सुखवर्चा मुनिह्वयः

svarjikṣāraḥ svarjikaś ca kṣārasvarjī sukhārjikaḥ / suvarcikaḥ suvarcī ca sukhavarcā munihvayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्जिकः कटुर् उष्णश् च तीक्ष्णो वातकफार्तिनुत् । गुल्माध्मानक्रिमीन् हन्ति व्रणजाठरदोषनुत्

svarjikaḥ kaṭur uṣṇaś ca tīkṣṇo vātakaphārtinut / gulmādhmānakrimīn hanti vraṇajāṭharadoṣanut

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लवणारं लवणोत्थं लवणासुरजं च लवणभेदश् च । जलजं लवणक्षारं लवणं च क्षारलवणं च

lavaṇāraṃ lavaṇotthaṃ lavaṇāsurajaṃ ca lavaṇabhedaś ca / jalajaṃ lavaṇakṣāraṃ lavaṇaṃ ca kṣāralavaṇaṃ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोणारक्षारम् अत्युष्णं तीक्ष्णं पित्तप्रवृद्धिदम् । क्षारं लवणम् ईषच् च वातगुल्मादिदोषनुत्

loṇārakṣāram atyuṣṇaṃ tīkṣṇaṃ pittapravṛddhidam / kṣāraṃ lavaṇam īṣac ca vātagulmādidoṣanut

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रकं वज्रकक्षारं क्षारश्रेष्ठं विदारकम् । सारं चन्दनसारं च धूमोत्थं धूमजं गजाः

vajrakaṃ vajrakakṣāraṃ kṣāraśreṣṭhaṃ vidārakam / sāraṃ candanasāraṃ ca dhūmotthaṃ dhūmajaṃ gajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रकं क्षारम् अत्युष्णं तीक्ष्णं क्षारं च रेचनम् । गुल्मोदरातिविष्टम्भशूलप्रशमनं सरम्

vajrakaṃ kṣāram atyuṣṇaṃ tīkṣṇaṃ kṣāraṃ ca recanam / gulmodarātiviṣṭambhaśūlapraśamanaṃ saram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यवक्षारः स्मृतः पाक्यो यवजो यवसूचकः । यवशूको यवाह्वश् च यवापत्यं यवाग्रजः

yavakṣāraḥ smṛtaḥ pākyo yavajo yavasūcakaḥ / yavaśūko yavāhvaś ca yavāpatyaṃ yavāgrajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यवक्षारः कटूष्णश् च कफवातोदरार्तिनुत् । आमशूलाश्मरीकृच्छ्रविषदोषहरः सरः

yavakṣāraḥ kaṭūṣṇaś ca kaphavātodarārtinut / āmaśūlāśmarīkṛcchraviṣadoṣaharaḥ saraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वक्षारो बहुक्षारः समूहक्षारकस् तथा । स्तोमक्षारो महाक्षारो मलारिः क्षारमेलकः

sarvakṣāro bahukṣāraḥ samūhakṣārakas tathā / stomakṣāro mahākṣāro malāriḥ kṣāramelakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वक्षारो ह्य् अतिक्षारश् चक्षुष्यो वस्तिशोधनः । गुदावर्तक्रिमिघ्नश् च मलवस्त्रविशोधनः

sarvakṣāro hy atikṣāraś cakṣuṣyo vastiśodhanaḥ / gudāvartakrimighnaś ca malavastraviśodhanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मायाफलं मायिफलं च मायिका छिद्राफलं मायि च पञ्चनामकम् । मायाफलं वातहरं कटूष्णकम् शैथिल्यसंकोचककेशकार्ष्णयदम्

māyāphalaṃ māyiphalaṃ ca māyikā chidrāphalaṃ māyi ca pañcanāmakam / māyāphalaṃ vātaharaṃ kaṭūṣṇakam śaithilyasaṃkocakakeśakārṣṇayadam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्थं नानाद्रव्यसम्भारनामग्रामव्याख्यातद्गुणाख्यानपूर्वम् । वर्गं वीर्यध्वस्तरोगोपसर्गं बुद्ध्वा वैद्यो विश्ववन्द्यत्वम् ईयात्

itthaṃ nānādravyasambhāranāmagrāmavyākhyātadguṇākhyānapūrvam / vargaṃ vīryadhvastarogopasargaṃ buddhvā vaidyo viśvavandyatvam īyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साफल्याय किलैत्य यानि जनुषः कान्तारदूरान्तरात् स्वौजःपात्रविचारणाय विपणेर् मध्यं समध्यासते । तेषाम् आश्रयभूमिर् एष भणितः पण्यौषधीनां बुधैर् वर्गो द्रव्यगुणाभिधाननिपुणैः पण्यादिवर्गात्मना

sāphalyāya kilaitya yāni januṣaḥ kāntāradūrāntarāt svaujaḥpātravicāraṇāya vipaṇer madhyaṃ samadhyāsate / teṣām āśrayabhūmir eṣa bhaṇitaḥ paṇyauṣadhīnāṃ budhair vargo dravyaguṇābhidhānanipuṇaiḥ paṇyādivargātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः सौम्येन सदाशयेन कलयन् दिव्यागमानां जनैर् दुर्ग्राहं महिमानम् आशु नुदते स्वं जग्मुषां दुर्गतीः । वर्गः पिप्पलिकादिर् एष नृहरेस् तस्येह शस्यात्मनो । नामग्रामशिखामणौ खलु कृतौ षष्ठः प्रतिष्ठाम् अगात्

yaḥ saumyena sadāśayena kalayan divyāgamānāṃ janair durgrāhaṃ mahimānam āśu nudate svaṃ jagmuṣāṃ durgatīḥ / vargaḥ pippalikādir eṣa nṛhares tasyeha śasyātmano / nāmagrāmaśikhāmaṇau khalu kṛtau ṣaṣṭhaḥ pratiṣṭhām agāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.