Library·Rasarnava, Patalas·6

Rasarnava, Patalas 6

श्रीदेव्युवाच देवदेव महादेव शक्तीनां लक्षणं कथम् । रसकर्मणि योग्यत्वे संस्कारस् तस्य कथ्यताम्

śrīdevyuvāca devadeva mahādeva śaktīnāṃ lakṣaṇaṃ katham / rasakarmaṇi yogyatve saṃskāras tasya kathyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीभैरव उवाच कदाचिद्गिरिजा देवी हरं दृष्ट्वा मनोहरम् । मुमोच यत्तदा वीर्यं तज्जातं शुभमभ्रकम् । पीतं कृष्णं तथा शुक्लं रक्तं भूमेश्च संगमात्

śrībhairava uvāca kadācidgirijā devī haraṃ dṛṣṭvā manoharam / mumoca yattadā vīryaṃ tajjātaṃ śubhamabhrakam / pītaṃ kṛṣṇaṃ tathā śuklaṃ raktaṃ bhūmeśca saṃgamāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रकं कान्तपाषाणं वज्रं वैक्रान्तकं शृणु

abhrakaṃ kāntapāṣāṇaṃ vajraṃ vaikrāntakaṃ śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिनाकं दर्दुरं नागं वज्रं चाभ्रं चतुर्विधम् । पिनाके ऽग्निं प्रविष्टे तु शब्दश् चिटिचिटिर् भवेत्

pinākaṃ darduraṃ nāgaṃ vajraṃ cābhraṃ caturvidham / pināke 'gniṃ praviṣṭe tu śabdaś ciṭiciṭir bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्दुरे ऽग्निं प्रविष्टे तु शब्दः कुक्कुटवद्भवेत् । अग्निं प्रविष्टं नागं तु फूत्कारं देवि मुञ्चति

dardure 'gniṃ praviṣṭe tu śabdaḥ kukkuṭavadbhavet / agniṃ praviṣṭaṃ nāgaṃ tu phūtkāraṃ devi muñcati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निं प्रविष्टं वज्रं तु वज्रवत्तिष्ठति प्रिये

agniṃ praviṣṭaṃ vajraṃ tu vajravattiṣṭhati priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुष्ठप्रदं पिनाकाभ्रं दर्दुरं मरणप्रदम् । नागं देहगतं नित्यं व्याधिं कुर्याद् भगंदरम्

kuṣṭhapradaṃ pinākābhraṃ darduraṃ maraṇapradam / nāgaṃ dehagataṃ nityaṃ vyādhiṃ kuryād bhagaṃdaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसे रसायने चैव योज्यं वज्राभ्रकं प्रिये । अनेकवर्णभेदेन तच्चतुर्विधमभ्रकम्

rase rasāyane caiva yojyaṃ vajrābhrakaṃ priye / anekavarṇabhedena taccaturvidhamabhrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्तं पीतं च हेमार्थे कृष्णं हेमशरीरयोः । तारकर्मणि शुक्लं च काचकिट्टं सदा त्यजेत्

raktaṃ pītaṃ ca hemārthe kṛṣṇaṃ hemaśarīrayoḥ / tārakarmaṇi śuklaṃ ca kācakiṭṭaṃ sadā tyajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकपत्त्रं कृतं पूर्वम् अभ्रकं सुरनायिके । अगस्त्यपुष्पतोयेन कुमुदानां रसेन च

ekapattraṃ kṛtaṃ pūrvam abhrakaṃ suranāyike / agastyapuṣpatoyena kumudānāṃ rasena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कपितिन्दुकजम्बीर- मेघनादपुनर्नवैः । यवचिञ्चारनालाम्ल- करवीरारुणोत्पलैः

kapitindukajambīra- meghanādapunarnavaiḥ / yavaciñcāranālāmla- karavīrāruṇotpalaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनसूरणभूधात्री- भिण्डीमूलाम्लवेतसैः । मेषशृङ्गीशशवसा- शृङ्गतैलशमीरसैः

vanasūraṇabhūdhātrī- bhiṇḍīmūlāmlavetasaiḥ / meṣaśṛṅgīśaśavasā- śṛṅgatailaśamīrasaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रवल्लीक्षीरकन्द- मरिचैः सुमुखेन च । त्रिदिनं स्वेदयेद् देवि जायते दोषवर्जितम्

vajravallīkṣīrakanda- maricaiḥ sumukhena ca / tridinaṃ svedayed devi jāyate doṣavarjitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धान्याभ्रकं पुरा कृत्वा सुश्लक्ष्णं नवनीतवत् । त्रिंशत्पलं व्योमरजः क्षुद्रमत्स्यपलद्वयम्

dhānyābhrakaṃ purā kṛtvā suślakṣṇaṃ navanītavat / triṃśatpalaṃ vyomarajaḥ kṣudramatsyapaladvayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिलचूर्णपलं गुञ्जा- त्रिपलं पादटङ्कणम् । गोधूमबद्धा तत्पिण्डी पञ्चगव्येन भाविता

tilacūrṇapalaṃ guñjā- tripalaṃ pādaṭaṅkaṇam / godhūmabaddhā tatpiṇḍī pañcagavyena bhāvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धमनात् कोष्ठिकायन्त्रे भस्त्राभ्यां तीव्रवह्निना । पतत्यभ्रकसत्त्वं तु सत्त्वानि निखिलानि च

dhamanāt koṣṭhikāyantre bhastrābhyāṃ tīvravahninā / patatyabhrakasattvaṃ tu sattvāni nikhilāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वेदनौषधिनिर्यास- लोलितं पुटितं मुहुः । मृतं तु पञ्चनिचुल- पुटैर् बहुलपोतकम्

svedanauṣadhiniryāsa- lolitaṃ puṭitaṃ muhuḥ / mṛtaṃ tu pañcanicula- puṭair bahulapotakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिण्डितं व्योम निष्क्लेदं दत्त्वा सत्त्वं निरञ्जनम् । उमाफलैश्च पुष्पैश्च षष्टिकाम्लपरिप्लुतैः । औमदण्डविमर्देन गमनं द्रवति स्फुटम्

piṇḍitaṃ vyoma niṣkledaṃ dattvā sattvaṃ nirañjanam / umāphalaiśca puṣpaiśca ṣaṣṭikāmlapariplutaiḥ / aumadaṇḍavimardena gamanaṃ dravati sphuṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निजारं नवे कुम्भे स्थापयित्वा धरोत्तरम् । गगनं द्रवति क्षिप्रं मुक्ताफलसमप्रभम्

agnijāraṃ nave kumbhe sthāpayitvā dharottaram / gaganaṃ dravati kṣipraṃ muktāphalasamaprabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शतधा कञ्चुकीचूर्णं कञ्चुकीरसभावितम् । द्रावयेद्गगनं देवि लोहानि सकलानि च

śatadhā kañcukīcūrṇaṃ kañcukīrasabhāvitam / drāvayedgaganaṃ devi lohāni sakalāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धान्याम्लके पर्य्युषितं निचुलक्षारवारिणि । स्थितं तद्द्रवतां वाति निर्लेपरससन्निभम्

dhānyāmlake paryyuṣitaṃ niculakṣāravāriṇi / sthitaṃ taddravatāṃ vāti nirleparasasannibham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अगस्त्यपुष्पतोयेन पिष्ट्वा सूरणकन्दके । कोष्ठभूमिगतं मासं जायते रससन्निभम्

agastyapuṣpatoyena piṣṭvā sūraṇakandake / koṣṭhabhūmigataṃ māsaṃ jāyate rasasannibham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छागमूत्रेण संसिक्तं कपितिन्दुकरेणुना । अभ्रकं वापितं देवि जायते जलसन्निभम्

chāgamūtreṇa saṃsiktaṃ kapitindukareṇunā / abhrakaṃ vāpitaṃ devi jāyate jalasannibham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काकिनीवीजचूर्णेन घृष्टमभ्रकजं रजः । स्नुहिक्षीरेण सप्ताहं सिक्तं ध्मातं द्रुतं भवेत्

kākinīvījacūrṇena ghṛṣṭamabhrakajaṃ rajaḥ / snuhikṣīreṇa saptāhaṃ siktaṃ dhmātaṃ drutaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपामार्गस्य पञ्चाङ्गम् अभ्रकं च सुपेषितम् । स्थापयेन्मृन्मये पात्रे तद्भवेत् सलिलं यथा

apāmārgasya pañcāṅgam abhrakaṃ ca supeṣitam / sthāpayenmṛnmaye pātre tadbhavet salilaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घृष्टमभ्रकचूर्णं तु कपालीमरिचैः सह । शिलया वापितं भूयो ऽप्य् अगस्त्यरससंयुतम्

ghṛṣṭamabhrakacūrṇaṃ tu kapālīmaricaiḥ saha / śilayā vāpitaṃ bhūyo 'py agastyarasasaṃyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मार्जारपादीस्वरस- फलमूलाम्लमर्दितम् । मातुलुङ्गफले न्यस्तं व्रीहिमध्ये निधापयेत् । तद्द्रवेत् पक्षमात्रेण शिलासैन्धवयोजितम्

mārjārapādīsvarasa- phalamūlāmlamarditam / mātuluṅgaphale nyastaṃ vrīhimadhye nidhāpayet / taddravet pakṣamātreṇa śilāsaindhavayojitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकपत्रीकृतं सप्त- दिनं मुनिरसे क्षिपेत् । दार्वीमरिचसंमिश्रं मौर्वीरसपरिप्लुतम्

ekapatrīkṛtaṃ sapta- dinaṃ munirase kṣipet / dārvīmaricasaṃmiśraṃ maurvīrasapariplutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सौवर्च्चलयुतो मेघा वज्रवल्लीरसप्लुतः । शरावसंपुटे ध्मातो जायते जलसन्निभः

sauvarccalayuto meghā vajravallīrasaplutaḥ / śarāvasaṃpuṭe dhmāto jāyate jalasannibhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेगाफलस्य चूर्णेन सममभ्रकजं रजः । भावितां कुलिशक्षीरे ध्मातं द्रवति तत्क्षणात्

vegāphalasya cūrṇena samamabhrakajaṃ rajaḥ / bhāvitāṃ kuliśakṣīre dhmātaṃ dravati tatkṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रवल्लीरसैः पिष्ट्वा व्योम सौवर्चलान्वितम् । शरावसंषुटे पक्त्वा द्रवेत् सलिलसन्निभम्

vajravallīrasaiḥ piṣṭvā vyoma sauvarcalānvitam / śarāvasaṃṣuṭe paktvā dravet salilasannibham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोमांससैन्धवार्कैस्तु मुनितोययुतं पुनः । कदलीकन्दकान्तःस्थं गोमयाग्नौ त्र्यहं द्रवेत्

gomāṃsasaindhavārkaistu munitoyayutaṃ punaḥ / kadalīkandakāntaḥsthaṃ gomayāgnau tryahaṃ dravet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णाभ्रपत्रं संगृह्य पीलुतैलेन लेपयेत् । सप्ताहमातपे तप्तम् आम्ले क्षिप्त्वा दिनत्रयम्

kṛṣṇābhrapatraṃ saṃgṛhya pīlutailena lepayet / saptāhamātape taptam āmle kṣiptvā dinatrayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रार्कचित्रकक्षारं तुम्बीक्षारस्तथार्जुनः । सर्जक्षारो यवक्षार- ष्टङ्कणश्चाष्टमो भवेत्

vajrārkacitrakakṣāraṃ tumbīkṣārastathārjunaḥ / sarjakṣāro yavakṣāra- ṣṭaṅkaṇaścāṣṭamo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरकन्दरसं चैव वज्रकन्दरसं तथा । वृहतीत्रयसंयुक्तं क्षारवर्गञ्च लेपयेत्

kṣīrakandarasaṃ caiva vajrakandarasaṃ tathā / vṛhatītrayasaṃyuktaṃ kṣāravargañca lepayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कल्केनानेन लिप्तं तत् पत्राभ्रं कांस्यभाजने । धमनात् सूर्य्यतापोत्थात् त्रिदिनेन द्रुतं भवेत्

kalkenānena liptaṃ tat patrābhraṃ kāṃsyabhājane / dhamanāt sūryyatāpotthāt tridinena drutaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवाभ्रकपत्रं तु कञ्चुकोक्षीरमध्यगम् । भावयेच्च तथा तेन यावच्चूर्णं ततो भवेत्

athavābhrakapatraṃ tu kañcukokṣīramadhyagam / bhāvayecca tathā tena yāvaccūrṇaṃ tato bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्राहयेदभ्रपत्राणि निक्षिप्याम्ले दिनत्रयम् । लेपयेत्तेन कल्केन कांस्यपात्रे निधापयेत् । सूर्य्यतापेन सप्ताहं द्रुतिः सञ्जायते क्षणात्

grāhayedabhrapatrāṇi nikṣipyāmle dinatrayam / lepayettena kalkena kāṃsyapātre nidhāpayet / sūryyatāpena saptāhaṃ drutiḥ sañjāyate kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काकाण्डीफलचूर्णेन द्रावकैः पञ्चभिस्तथा । अभ्रकस्य युतं चूर्णं ध्मातं मूषागतं द्रवत्

kākāṇḍīphalacūrṇena drāvakaiḥ pañcabhistathā / abhrakasya yutaṃ cūrṇaṃ dhmātaṃ mūṣāgataṃ dravat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रामकं चुम्बकं चैव कर्षकं द्रावकं तथा । एवं चतुर्विधं कान्तं रोमकान्तञ्च पञ्चमम्

bhrāmakaṃ cumbakaṃ caiva karṣakaṃ drāvakaṃ tathā / evaṃ caturvidhaṃ kāntaṃ romakāntañca pañcamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकद्वित्रिचतुःपञ्च सर्ब्बतोमुखमेव तत् । पीतं कृष्णं तथा रक्तं त्रिवर्णं स्यात् पृथक् पृथक्

ekadvitricatuḥpañca sarbbatomukhameva tat / pītaṃ kṛṣṇaṃ tathā raktaṃ trivarṇaṃ syāt pṛthak pṛthak

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रमेण देवतास्तत्र ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः

krameṇa devatāstatra brahmaviṣṇumaheśvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पर्शवेधि भवेत् पीतं कृष्णं श्रेष्ठं रसायने । रक्तवर्णं महाभागे रसबन्धे प्रशस्यते

sparśavedhi bhavet pītaṃ kṛṣṇaṃ śreṣṭhaṃ rasāyane / raktavarṇaṃ mahābhāge rasabandhe praśasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रामकं तु कनिष्ठं स्यात् चुम्बकं मध्यमं प्रिये । उत्तमं कर्षकं देवि द्रावकं चोत्तमोत्तमम्

bhrāmakaṃ tu kaniṣṭhaṃ syāt cumbakaṃ madhyamaṃ priye / uttamaṃ karṣakaṃ devi drāvakaṃ cottamottamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रामयेल्लोहजातं तु तत्कान्तं भ्रामकं प्रिये । चुम्बयेच्चुम्बकं कान्तं कर्षयेत् कर्षकं प्रिये

bhrāmayellohajātaṃ tu tatkāntaṃ bhrāmakaṃ priye / cumbayeccumbakaṃ kāntaṃ karṣayet karṣakaṃ priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्साक्षाद्द्रावयेल्लोहं तक्रान्तं द्रावकं भवेत् । तद्रोमकान्तं स्फुटितात् यथा रोमोद्गमो भवेत्

yatsākṣāddrāvayellohaṃ takrāntaṃ drāvakaṃ bhavet / tadromakāntaṃ sphuṭitāt yathā romodgamo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कनिष्ठं स्यादेकमुखं मध्यं द्वित्रिमुखं भवेत् । चतुःपञ्चमुखं श्रेष्ठम् उत्तमं सर्वतोमुखम्

kaniṣṭhaṃ syādekamukhaṃ madhyaṃ dvitrimukhaṃ bhavet / catuḥpañcamukhaṃ śreṣṭham uttamaṃ sarvatomukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रामकं चुम्बकञ्चैव व्याधिनाशे प्रशस्यते । रसे रसायने चैव कर्षकं द्रावकं हितम्

bhrāmakaṃ cumbakañcaiva vyādhināśe praśasyate / rase rasāyane caiva karṣakaṃ drāvakaṃ hitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मदोन्मत्तगजः सूतः कान्तमङ्कुशमुच्यते । क्षेत्रं खात्वा ग्रहीतव्यं तत्प्रयत्नेन भूयसा

madonmattagajaḥ sūtaḥ kāntamaṅkuśamucyate / kṣetraṃ khātvā grahītavyaṃ tatprayatnena bhūyasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मारुतातपविक्षिप्तं वर्जयेत् सुरसुन्दरि । बहिःस्थितं त्वयस्कान्तं छागरक्तेन भावयेत्

mārutātapavikṣiptaṃ varjayet surasundari / bahiḥsthitaṃ tvayaskāntaṃ chāgaraktena bhāvayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छागरक्तप्रलिप्तेन वाससा परिवेष्टयेत् । छागचर्मपरीवेष्ट्य विन्यसेत् पूर्व्ववत् क्षितौ

chāgaraktapraliptena vāsasā pariveṣṭayet / chāgacarmaparīveṣṭya vinyaset pūrvvavat kṣitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धृतं सप्तभिर्मासैः तोयकुम्भे विनिक्षिपेत्

uddhṛtaṃ saptabhirmāsaiḥ toyakumbhe vinikṣipet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्तपुष्पैः सदा पूज्यं रक्तमाल्यानुलेपनैः । पूजितं मद्यमांसैश्च योज्यं रसरसायने

raktapuṣpaiḥ sadā pūjyaṃ raktamālyānulepanaiḥ / pūjitaṃ madyamāṃsaiśca yojyaṃ rasarasāyane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संस्कृतं छागरक्तेन भ्रामकं चुम्बकं भवेत् । अनेन क्रमयोगेन द्रावकं भवति प्रिये

saṃskṛtaṃ chāgaraktena bhrāmakaṃ cumbakaṃ bhavet / anena kramayogena drāvakaṃ bhavati priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूतलोहस्य वक्ष्यामि संस्कारमतिसौख्यदम् । जीवदेहे प्रवेशे च देहसौख्यबलप्रदम्

sūtalohasya vakṣyāmi saṃskāramatisaukhyadam / jīvadehe praveśe ca dehasaukhyabalapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कान्तलोहं विना सूतो देहे न क्रामति क्वचित् । वेधयेद्व्यापयेच्छीघ्रं तैलबिन्दुरिवाम्भसि

kāntalohaṃ vinā sūto dehe na krāmati kvacit / vedhayedvyāpayecchīghraṃ tailabindurivāmbhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न सूतेन विना कान्तो न कान्तः सूतवर्जितः । कान्तसूतसमायुक्तः प्रयोगो देहधारकः

na sūtena vinā kānto na kāntaḥ sūtavarjitaḥ / kāntasūtasamāyuktaḥ prayogo dehadhārakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यवक्षारन्तु संगृह्य स्निग्धभाण्डे निधापयेत् । मरिचाभ्रकचूर्णेन पिण्डीबन्धन्तु कारयेत् । कान्तलोहं द्रवेद्ध्मातं नात्र कार्या विचारणा

yavakṣārantu saṃgṛhya snigdhabhāṇḍe nidhāpayet / maricābhrakacūrṇena piṇḍībandhantu kārayet / kāntalohaṃ draveddhmātaṃ nātra kāryā vicāraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिंशच्चुम्बककान्तं च पिष्ट्वा तु त्रिफलाम्भसा । तेनैव क्षालनं कार्य्यं पञ्चनिष्कं तु टङ्कणम्

triṃśaccumbakakāntaṃ ca piṣṭvā tu triphalāmbhasā / tenaiva kṣālanaṃ kāryyaṃ pañcaniṣkaṃ tu ṭaṅkaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीर्णवस्त्रे विनिक्षिप्य मधुसर्पिर्युतं पुटेत् । संस्थाप्य मासपर्य्यन्तं तत्र शुद्धिर्भवेत्प्रिये

jīrṇavastre vinikṣipya madhusarpiryutaṃ puṭet / saṃsthāpya māsaparyyantaṃ tatra śuddhirbhavetpriye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिनाडिकाया मूलं तु दशनिष्कमितं युतम् । फलत्रयकषायन खल्ले तु परिमर्दयेत्

sināḍikāyā mūlaṃ tu daśaniṣkamitaṃ yutam / phalatrayakaṣāyana khalle tu parimardayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिमूषासु समं स्थाप्यम् अष्टाङ्गुलमितासु च । मूषकालेपनं कार्य्यं तन्मूलं निष्कमात्रकम्

trimūṣāsu samaṃ sthāpyam aṣṭāṅgulamitāsu ca / mūṣakālepanaṃ kāryyaṃ tanmūlaṃ niṣkamātrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवपञ्चमुखीकार्य्या मूषां प्रति समं ततः । यन्त्रहस्ते सुसंबध्य खोटकं च शिलातले

śivapañcamukhīkāryyā mūṣāṃ prati samaṃ tataḥ / yantrahaste susaṃbadhya khoṭakaṃ ca śilātale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैलेन मिश्रितं कृत्वा कान्तनागं लभेत्ततः । अभ्रकक्रमयोगेन द्रुतिपातञ्च साधयेत्

tailena miśritaṃ kṛtvā kāntanāgaṃ labhettataḥ / abhrakakramayogena drutipātañca sādhayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरासुरैर्मथ्यमाने क्षीरोदे मन्दराद्रिणा । पीतं तदमृतं देवैर् अमरत्वम् उपागतम्

surāsurairmathyamāne kṣīrode mandarādriṇā / pītaṃ tadamṛtaṃ devair amaratvam upāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिबतां बिन्दवो देवि पतिता भूमिमण्डले । शुष्कास्ते वज्रतां याता नानावर्णा महाबलाः

pibatāṃ bindavo devi patitā bhūmimaṇḍale / śuṣkāste vajratāṃ yātā nānāvarṇā mahābalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिन्दवः के ऽपि सञ्जाताः सस्यका विमलास्तथा । ब्राह्मणाः क्षत्त्रिया वैश्वाः शुद्राश्चैवमनेकधा

bindavaḥ ke 'pi sañjātāḥ sasyakā vimalāstathā / brāhmaṇāḥ kṣattriyā vaiśvāḥ śudrāścaivamanekadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वेता रक्तास्तथा पीता कृष्णाश्चैव चतुर्विधाः । पुरुषाश्च स्त्रियश्चैव नपुंसकम् अनुक्रमात्

śvetā raktāstathā pītā kṛṣṇāścaiva caturvidhāḥ / puruṣāśca striyaścaiva napuṃsakam anukramāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृत्ताः फलकसंपूर्णास् तेजस्वन्तो महत्तराः । पुरुषास्ते निबोद्धव्या रेखाबिन्दुविवर्जिताः

vṛttāḥ phalakasaṃpūrṇās tejasvanto mahattarāḥ / puruṣāste niboddhavyā rekhābinduvivarjitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रेखाबिन्दुसमायुक्ताः खण्डाश्चैव तु योषितः । त्रिकोणाः पत्तला दीर्घाः विज्ञेयास्ते नपुंसकाः

rekhābindusamāyuktāḥ khaṇḍāścaiva tu yoṣitaḥ / trikoṇāḥ pattalā dīrghāḥ vijñeyāste napuṃsakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्ववन्तो बलोपेता लोहे क्रामणशीलिनः । रसबन्धकराः शीघ्रं पुंवज्राः सुरवन्दिते

sattvavanto balopetā lohe krāmaṇaśīlinaḥ / rasabandhakarāḥ śīghraṃ puṃvajrāḥ suravandite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरीरकान्तिजननाः स्त्रीवज्राः स्वल्पशक्तयः । नपुंसकाः सत्त्वहीनाः कष्टं लोहे क्रमन्ति च

śarīrakāntijananāḥ strīvajrāḥ svalpaśaktayaḥ / napuṃsakāḥ sattvahīnāḥ kaṣṭaṃ lohe kramanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षत्रियाः सर्वकार्य्येषु वर्ज्याश्च रसकर्मणि । उत्तमा मध्यमाश्चैव कनिष्ठाः परिकीर्तिताः

kṣatriyāḥ sarvakāryyeṣu varjyāśca rasakarmaṇi / uttamā madhyamāścaiva kaniṣṭhāḥ parikīrtitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूलातिस्थूलमध्याश्च सूक्ष्माः सूक्ष्मतराः प्रिये । आस्फोटदाहभेदैश्च निर्व्यङ्गा निरुपद्रवाः । वीर्य्यवन्तश्च ते ज्येष्ठा निर्मला बलवत्तराः

sthūlātisthūlamadhyāśca sūkṣmāḥ sūkṣmatarāḥ priye / āsphoṭadāhabhedaiśca nirvyaṅgā nirupadravāḥ / vīryyavantaśca te jyeṣṭhā nirmalā balavattarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसायने भवेद् विप्रो ह्य् अणिमादिगुणप्रदः । क्षत्रियो मृत्युनाशार्थो वलीपलितरोगहा

rasāyane bhaved vipro hy aṇimādiguṇapradaḥ / kṣatriyo mṛtyunāśārtho valīpalitarogahā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रव्यकारो तथा वैश्यः शरीरं दृढतां नयेत् । व्याधिप्रशमनं शूद्रो वयःस्तम्भं करोति च

dravyakāro tathā vaiśyaḥ śarīraṃ dṛḍhatāṃ nayet / vyādhipraśamanaṃ śūdro vayaḥstambhaṃ karoti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्लीबे क्लीवाः स्त्रियः स्त्रीणां सर्ब्बेषां पुरुषा हिताः

klībe klīvāḥ striyaḥ strīṇāṃ sarbbeṣāṃ puruṣā hitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा जातिस्तथोत्साहं यथा सत्त्वं तथा गुणान् । यथा रुचिस्तथा शीलं यथा शीलं तथा वरम् । यथा वरस्तथा वर्णं कुर्वन्ति कुलिशाः प्रिये

yathā jātistathotsāhaṃ yathā sattvaṃ tathā guṇān / yathā rucistathā śīlaṃ yathā śīlaṃ tathā varam / yathā varastathā varṇaṃ kurvanti kuliśāḥ priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्यामा शमी घनरवो वषाभून्मत्तकोद्रवाः । आखुकर्णी मुनितरुः कुलत्थं चाम्लवेतसम्

śyāmā śamī ghanaravo vaṣābhūnmattakodravāḥ / ākhukarṇī munitaruḥ kulatthaṃ cāmlavetasam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेषशृङ्गी रसो ऽप्येषां कन्दस्य सूरणस्य तु । शोधयेत्त्रिदिनं वज्रं शुद्धिमेति सुरेश्वरि

meṣaśṛṅgī raso 'pyeṣāṃ kandasya sūraṇasya tu / śodhayettridinaṃ vajraṃ śuddhimeti sureśvari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेषशृङ्गं भुजङ्गास्थि कूर्मपृष्ठं शिलाजतु । स्नुक्कीलालरसं स्तन्यं कान्तपाषाणमेव च

meṣaśṛṅgaṃ bhujaṅgāsthi kūrmapṛṣṭhaṃ śilājatu / snukkīlālarasaṃ stanyaṃ kāntapāṣāṇameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रकं चापि वैक्रान्तं तन्मध्ये प्रक्षिपेत् प्रिये । तीव्रानले पुटं दत्त्वा पुटान्तं यावदागतम्

vajrakaṃ cāpi vaikrāntaṃ tanmadhye prakṣipet priye / tīvrānale puṭaṃ dattvā puṭāntaṃ yāvadāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलत्थं कोद्रवं चापि हयमूत्रेण पेषयेत् । तप्तं निपेचयेत् पीठे यावत्तद्भस्मतां गतम्

kulatthaṃ kodravaṃ cāpi hayamūtreṇa peṣayet / taptaṃ nipecayet pīṭhe yāvattadbhasmatāṃ gatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष कापालिको योगो वज्रमारण उत्तमः

eṣa kāpāliko yogo vajramāraṇa uttamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माक्षिकं मेषशृङ्गं च शिलागन्धकटङ्कणम् । वैक्रान्तं तालकं चापि वज्रीक्षीरपरिप्लुतम्

mākṣikaṃ meṣaśṛṅgaṃ ca śilāgandhakaṭaṅkaṇam / vaikrāntaṃ tālakaṃ cāpi vajrīkṣīrapariplutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लेपं मूषोदरे दत्त्वा समावर्त्तं तु कारयेत् । म्रियन्ते हीरकास्तत्र द्वन्द्वे सम्यङ्मिलन्ति च

lepaṃ mūṣodare dattvā samāvarttaṃ tu kārayet / mriyante hīrakāstatra dvandve samyaṅmilanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गन्धकं च शिलाधातुं भ्रामकस्य मुखं तथा । शशकस्य च दन्तांश्च वेतसाम्लेन पेषयत्

gandhakaṃ ca śilādhātuṃ bhrāmakasya mukhaṃ tathā / śaśakasya ca dantāṃśca vetasāmlena peṣayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन सिद्धकल्केन मूषालेपं तु कारयेत् । अन्धमूषागतं ध्मातं वज्रं तु म्रियते क्षणात्

anena siddhakalkena mūṣālepaṃ tu kārayet / andhamūṣāgataṃ dhmātaṃ vajraṃ tu mriyate kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनैव मिलितं वज्रं तारहेम्नि न संशयः

tenaiva militaṃ vajraṃ tārahemni na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तालकं गन्धकं कान्तं ताप्यं कर्पूरटङ्कणम् । चिञ्चास्थि मेषशृङ्गं च स्त्रीरजःपरिपेषितम् । मूषालेपगतं ध्मातं वज्रं तु म्रियते क्षणात्

tālakaṃ gandhakaṃ kāntaṃ tāpyaṃ karpūraṭaṅkaṇam / ciñcāsthi meṣaśṛṅgaṃ ca strīrajaḥparipeṣitam / mūṣālepagataṃ dhmātaṃ vajraṃ tu mriyate kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरपुङ्खस्य पञ्चाङ्गं पेष्यं स्त्रीरजसा ततः । पेटारीबीजम् अथवा संपेष्यं तण्डुलाम्भसा

śarapuṅkhasya pañcāṅgaṃ peṣyaṃ strīrajasā tataḥ / peṭārībījam athavā saṃpeṣyaṃ taṇḍulāmbhasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पेष्यं त्रिकर्षकार्पास- मूलं वा तण्डुलाम्भसा । आरक्तराकामूलं वा स्त्रीस्तन्येन तु पेषितम्

peṣyaṃ trikarṣakārpāsa- mūlaṃ vā taṇḍulāmbhasā / āraktarākāmūlaṃ vā strīstanyena tu peṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पेषयेद्वज्रकन्दं वा वज्रीक्षीरेण सुव्रते । तत्कल्कपुटितं ध्मातं वज्रं चैव मृतं भवेत्

peṣayedvajrakandaṃ vā vajrīkṣīreṇa suvrate / tatkalkapuṭitaṃ dhmātaṃ vajraṃ caiva mṛtaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महानदीश्वेतशुक्त्यां दिनमेकन्तु भावितम् । क्षीरेणोत्तरवारुण्याः कल्केनानेन सुव्रते

mahānadīśvetaśuktyāṃ dinamekantu bhāvitam / kṣīreṇottaravāruṇyāḥ kalkenānena suvrate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तालेन मेषशृङ्ग्या च वज्रवल्ल्या च वेष्टितम् । अन्धमूषागतं ध्मातं वज्रं तु म्रियते क्षणात्

tālena meṣaśṛṅgyā ca vajravallyā ca veṣṭitam / andhamūṣāgataṃ dhmātaṃ vajraṃ tu mriyate kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कान्तस्य पिष्टिकामध्ये वज्रं देवि विनिक्षिपेत् । पेषयेद्गन्धतैलेन म्रियते वज्रम् ईश्वरि

kāntasya piṣṭikāmadhye vajraṃ devi vinikṣipet / peṣayedgandhatailena mriyate vajram īśvari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलत्थाम्भसि कासीस- सौराष्ट्रीतालकान्विते । अपामार्गक्षारयुते वज्रं सिक्तं मृतं भवेत्

kulatthāmbhasi kāsīsa- saurāṣṭrītālakānvite / apāmārgakṣārayute vajraṃ siktaṃ mṛtaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमृताकन्दतिमिर- बीजत्वक्क्षीरवेष्टितम् । मेषशृङ्गगतं वज्रं मृल्लिप्तं म्रियते पुटैः

amṛtākandatimira- bījatvakkṣīraveṣṭitam / meṣaśṛṅgagataṃ vajraṃ mṛlliptaṃ mriyate puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पेटारी हंसपादी च वज्रवल्ली च सूरणम् । अश्वत्थस्याङ्कुरा देवि सर्वे स्त्रीस्तन्यपेषिताः

peṭārī haṃsapādī ca vajravallī ca sūraṇam / aśvatthasyāṅkurā devi sarve strīstanyapeṣitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन सिद्धकल्केन वेष्टितं बृहतीफले । क्षिप्तं बहिर्मृदा लिप्तं म्रियते सप्तभिः पुटैः

anena siddhakalkena veṣṭitaṃ bṛhatīphale / kṣiptaṃ bahirmṛdā liptaṃ mriyate saptabhiḥ puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वेतेन्दुरेखापुष्पाम्बु- गन्धकत्रयमाक्षिकैः । वेष्टितं कुलिशं देवि पुटपाकात् मृतं भवेत्

śvetendurekhāpuṣpāmbu- gandhakatrayamākṣikaiḥ / veṣṭitaṃ kuliśaṃ devi puṭapākāt mṛtaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वत्थबदरीभिण्डी- माक्षीकं कर्कटास्थि च । स्नुहीक्षीरेण संपेष्य पुटाद्विप्रो मृतो भवेत्

aśvatthabadarībhiṇḍī- mākṣīkaṃ karkaṭāsthi ca / snuhīkṣīreṇa saṃpeṣya puṭādvipro mṛto bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करवीरार्कदुग्धेन मेषशृङ्गं सहिङ्गुलम् । उदुम्बरसमायुक्तं पुटात् क्षत्रियमारणम्

karavīrārkadugdhena meṣaśṛṅgaṃ sahiṅgulam / udumbarasamāyuktaṃ puṭāt kṣatriyamāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाला चातिबला चैव गन्धकं कर्कटास्थि च । क्षीरेणोत्तरवारुण्याः पुटनाद्वैश्यमारणम्

bālā cātibalā caiva gandhakaṃ karkaṭāsthi ca / kṣīreṇottaravāruṇyāḥ puṭanādvaiśyamāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कण्डूलसूरणेनैव शिलया लशुनेन च । न्यग्रोधशङ्खदुग्धेन शूद्रो ऽपि म्रियते क्षणात्

kaṇḍūlasūraṇenaiva śilayā laśunena ca / nyagrodhaśaṅkhadugdhena śūdro 'pi mriyate kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूला बहुस्थूलपुटैः नश्यन्ति फलकादयः । सुस्विन्ना इव जायन्ते मृदुत्वमुपजायते

sthūlā bahusthūlapuṭaiḥ naśyanti phalakādayaḥ / susvinnā iva jāyante mṛdutvamupajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिष्ट्वामलकपञ्चाङ्गं गौराभाम् इन्द्रवारुणीम् । अनेन वेष्टितं वज्रं म्रियते सप्तभिः पुटैः

piṣṭvāmalakapañcāṅgaṃ gaurābhām indravāruṇīm / anena veṣṭitaṃ vajraṃ mriyate saptabhiḥ puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मातृवाहकजीवस्य मध्ये वज्रं विनिक्षिपेत् । दोलास्वेदे त्र्यहं देवि गुणपत्त्रसमं भवेत्

mātṛvāhakajīvasya madhye vajraṃ vinikṣipet / dolāsvede tryahaṃ devi guṇapattrasamaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एरण्डवृक्षमध्ये तु वज्रं देवि विनिक्षिपेत् । एकमासे गते देवि गुणपत्त्रसमं भवेत्

eraṇḍavṛkṣamadhye tu vajraṃ devi vinikṣipet / ekamāse gate devi guṇapattrasamaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कान्तस्य पिष्टिकामध्ये वज्रं देवि विनिक्षिपेत् । कार्पासनिम्बपत्त्रं च बदरीपत्त्रसंयुतम्

kāntasya piṣṭikāmadhye vajraṃ devi vinikṣipet / kārpāsanimbapattraṃ ca badarīpattrasaṃyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकत्र पेषयेत्तत्तु कान्तगोलकवेष्टितम् । बाह्ये ताम्बूलपत्त्रेण स्थापयेज्जानुमध्यतः

ekatra peṣayettattu kāntagolakaveṣṭitam / bāhye tāmbūlapattreṇa sthāpayejjānumadhyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यामद्वयेन तद्वज्रं जायते मृदु निश्चितम् । तत्क्षणान्म्रियते वज्रं तारे हेम्नि न संशयः

yāmadvayena tadvajraṃ jāyate mṛdu niścitam / tatkṣaṇānmriyate vajraṃ tāre hemni na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बीरफलमध्यस्थं वस्त्रपोटलिकागतम् । क्वाथयेत् कोद्रवक्वाथे क्रमेणानेन तु त्र्यहम् । तद्वज्रं जायते खोटं हेम्ना मिलति तत्क्षणात्

jambīraphalamadhyasthaṃ vastrapoṭalikāgatam / kvāthayet kodravakvāthe krameṇānena tu tryaham / tadvajraṃ jāyate khoṭaṃ hemnā milati tatkṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागवल्ल्या प्रलिप्तं तु तत्पत्त्रेणैव वेष्टितम् । जानुमध्ये स्थितं यामं मृदु संजायते ध्रुवम्

nāgavallyā praliptaṃ tu tatpattreṇaiva veṣṭitam / jānumadhye sthitaṃ yāmaṃ mṛdu saṃjāyate dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूले वज्रलतायास्तु मृदु वज्रं विनिक्षिपेत् । पुटं दद्यात् प्रयत्नेन भस्मीभवति तत्क्षणात्

mūle vajralatāyāstu mṛdu vajraṃ vinikṣipet / puṭaṃ dadyāt prayatnena bhasmībhavati tatkṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुखाद्बन्धकरं ह्य् आशु सत्त्वं मुञ्चति तत्क्षणात् । सर्वमृत्युप्रशमनाः सर्वसिद्धिकराश् च ते

sukhādbandhakaraṃ hy āśu sattvaṃ muñcati tatkṣaṇāt / sarvamṛtyupraśamanāḥ sarvasiddhikarāś ca te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्थिशृङ्खलमध्यस्थं कृत्वा वज्रं विरन्ध्रितम् । जलभाण्डे तु तत् स्विन्नं सप्ताहं द्रवतां व्रजेत्

asthiśṛṅkhalamadhyasthaṃ kṛtvā vajraṃ virandhritam / jalabhāṇḍe tu tat svinnaṃ saptāhaṃ dravatāṃ vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षारत्रयं रामठं च चणकाम्लाम्लवेतसम् । क्षिप्त्वा ज्वालामुखीक्षीरं स्थलकुम्भीरसेन च

kṣāratrayaṃ rāmaṭhaṃ ca caṇakāmlāmlavetasam / kṣiptvā jvālāmukhīkṣīraṃ sthalakumbhīrasena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतैस्तु मर्दितं वज्रं स्नुह्यर्कपयसा तथा । दोलायां स्वेदयेद्देवि जायते रसवद् यथा

etaistu marditaṃ vajraṃ snuhyarkapayasā tathā / dolāyāṃ svedayeddevi jāyate rasavad yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवाप्यभ्रकं स्विन्नं मौक्तिकं च प्रवालकम् । माक्षिकं नीलपुष्पं च पीतं मरकतं महत् । वैडूर्यस्फटिकादीनि द्रवन्ति सलिलं यथा

athavāpyabhrakaṃ svinnaṃ mauktikaṃ ca pravālakam / mākṣikaṃ nīlapuṣpaṃ ca pītaṃ marakataṃ mahat / vaiḍūryasphaṭikādīni dravanti salilaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.