कदा स मे प्रियो भर्त्ता गृहे प्रत्यासरिष्यति । इति चिंतां समाधाय तिष्ठामि योगिनी यथा
kadā sa me priyo bharttā gṛhe pratyāsariṣyati / iti ciṃtāṃ samādhāya tiṣṭhāmi yoginī yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Ratnamālāvadāna 3
यावच् च स प्रियः स्वामी नायाति स्वगृहं प्रति । तावद् एवं न भोक्ष्ये ऽहं भोग्यानि सुरसान्य् अपि
yāvac ca sa priyaḥ svāmī nāyāti svagṛhaṃ prati / tāvad evaṃ na bhokṣye 'haṃ bhogyāni surasāny api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विषयेष्व् अपि सर्वेषु न मे वांछा प्रियं विना । नान्यच्चिंता च मे चित्ते तस्माद् एवं स्थिता सदा
viṣayeṣv api sarveṣu na me vāṃchā priyaṃ vinā / nānyacciṃtā ca me citte tasmād evaṃ sthitā sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावत् स्वामी न मे दृष्टस् तावत् स्थास्याम्य् अहं तथा । अपि मे जिवितं यातु न च यायां गृहाद् बहिः
yāvat svāmī na me dṛṣṭas tāvat sthāsyāmy ahaṃ tathā / api me jivitaṃ yātu na ca yāyāṃ gṛhād bahiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रीणां हि देवता स्वामी धर्मो ऽपि भर्तृसेवया । तस्मात् स्मृत्वैव भर्त्तारं भाजाम्य् अहं पतिव्रता
strīṇāṃ hi devatā svāmī dharmo 'pi bhartṛsevayā / tasmāt smṛtvaiva bharttāraṃ bhājāmy ahaṃ pativratā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुत्र धर्मं चरिष्यामि यस्या नास्ति गृहे पुमान् । तत् मनसैव भर्त्तारं ध्यात्वा भजे दिवानिशं
kutra dharmaṃ cariṣyāmi yasyā nāsti gṛhe pumān / tat manasaiva bharttāraṃ dhyātvā bhaje divāniśaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धिग् मे जन्म निरर्थं स्याद् यस्या न यौवने पतिः । वृद्धत्वे किं करिष्यामि स्वामिना च धनैर् अपि
dhig me janma nirarthaṃ syād yasyā na yauvane patiḥ / vṛddhatve kiṃ kariṣyāmi svāminā ca dhanair api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरम् एवाद्य मे मृत्युर् न मिथ्या चिरजीवितं । यस्माच् चिरम् अपि स्थित्वा मृत्युदुःखं तद् एव हि
varam evādya me mṛtyur na mithyā cirajīvitaṃ / yasmāc ciram api sthitvā mṛtyuduḥkhaṃ tad eva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यम् एवालंव्य जीवामि स यदि नागमिष्यति । किम् एव जीवितेनापि केवलदुःखभाविना
yam evālaṃvya jīvāmi sa yadi nāgamiṣyati / kim eva jīvitenāpi kevaladuḥkhabhāvinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धन्यास् ता हि स्त्रियो भद्राः स्वस्वामिसहचारिकाः । कृत्वा धर्मं सदा गेहे सौख्यं भुक्त्वा वसन्ति याः
dhanyās tā hi striyo bhadrāḥ svasvāmisahacārikāḥ / kṛtvā dharmaṃ sadā gehe saukhyaṃ bhuktvā vasanti yāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मा भूत् तु मादृशि काचिद् अभद्रा दुःखभागिनी । सम्यग्भोग्यैश् च किं तस्या यस्या भर्त्ता न यौवने
mā bhūt tu mādṛśi kācid abhadrā duḥkhabhāginī / samyagbhogyaiś ca kiṃ tasyā yasyā bharttā na yauvane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथापि किं करिष्यामि नार्य्य् अहं हि पतिव्रता । तस्मात् तम् एव भर्त्तारं स्मृत्वा स्थास्यामि सर्वदा
tathāpi kiṃ kariṣyāmi nāryy ahaṃ hi pativratā / tasmāt tam eva bharttāraṃ smṛtvā sthāsyāmi sarvadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति तयोदितं श्रुत्वा सा सखी हितकारिणी । तदुपायहितं कर्तुं तां सखीं च समब्रवीत्
iti tayoditaṃ śrutvā sā sakhī hitakāriṇī / tadupāyahitaṃ kartuṃ tāṃ sakhīṃ ca samabravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भद्रे सत्यं त्वया प्रोक्तं स्त्रीणां हि देवता पतिः । तथापि वक्ष्यते भद्रे तव प्रीत्या च तच् छृणु
bhadre satyaṃ tvayā proktaṃ strīṇāṃ hi devatā patiḥ / tathāpi vakṣyate bhadre tava prītyā ca tac chṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावन् निवसते गेहे भर्ता कामरसारतः । तावत् स्त्री सेवयेन् नित्यं धर्मं भर्तुर् अनुज्ञया
yāvan nivasate gehe bhartā kāmarasārataḥ / tāvat strī sevayen nityaṃ dharmaṃ bhartur anujñayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा भर्त्ता गृहे न स्याद् दूरदेशं गतस् तथा । यावद् गृहं न चायातस् तावद् देवं भजेत् पतिः
yadā bharttā gṛhe na syād dūradeśaṃ gatas tathā / yāvad gṛhaṃ na cāyātas tāvad devaṃ bhajet patiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पतेस् ते देवतास्माकं विष्णुर् नारायणो हरिः । तस्माद् एनं प्रभोर् नाम्ना स्मृत्वा नित्यं भजार्चय
pates te devatāsmākaṃ viṣṇur nārāyaṇo hariḥ / tasmād enaṃ prabhor nāmnā smṛtvā nityaṃ bhajārcaya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स एव कामदो देवः कामधात्वीश्वराधिपः । संसारस्थितिधर्मस्थो रतिभोग्यसुखप्रदः
sa eva kāmado devaḥ kāmadhātvīśvarādhipaḥ / saṃsārasthitidharmastho ratibhogyasukhapradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यैव ह्य् अनुभावेन प्रेर्य्यमानो मनो भुवाः । भर्त्ता ते सहसा प्रायात् स्वस्ति रत्नैश् च संयुतः
tasyaiva hy anubhāvena preryyamāno mano bhuvāḥ / bharttā te sahasā prāyāt svasti ratnaiś ca saṃyutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् ते सफलं जन्म संसारे प्रभुना सह । दानं कृत्वा सुखं भुक्त्वा यावज्जीवं सुखं वस
tatas te saphalaṃ janma saṃsāre prabhunā saha / dānaṃ kṛtvā sukhaṃ bhuktvā yāvajjīvaṃ sukhaṃ vasa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं सख्योदितं श्रुत्वा रमणी सा पतिव्रता । तथेति प्रतिसंश्रुत्य पुनस् ताम् अवदत् सखीं
evaṃ sakhyoditaṃ Śrutvā ramaṇī sā pativratā / tatheti pratisaṃśrutya punas tām avadat sakhīṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यं भद्रे यथा प्रोक्तं त्वया मे हितकारणं । तथाहं संभजिष्यामि स्मृत्वा नाम्ना प्रभोर् हरिं
satyaṃ bhadre yathā proktaṃ tvayā me hitakāraṇaṃ / tathāhaṃ saṃbhajiṣyāmi smṛtvā nāmnā prabhor hariṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा स्वस्ति समायातः स्वामी रत्नसमृद्धिभृत् । तदा ह्य् एकं सुवर्णस्य चक्रं दास्यामि विष्णवे
yathā svasti samāyātaḥ svāmī ratnasamṛddhibhṛt / tadā hy ekaṃ suvarṇasya cakraṃ dāsyāmi viṣṇave
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् एवं सा प्रतिज्ञाय विष्णुम् एवं समस्मरत्
ity evaṃ sā pratijñāya viṣṇum evaṃ samasmarat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमस् ते भगवन् विष्णो हरे नारायण प्रभो । प्रसीद पश्य मां नारीं प्रभुं च प्रापयाशु मे
namas te bhagavan viṣṇo hare nārāyaṇa prabho / prasīda paśya māṃ nārīṃ prabhuṃ ca prāpayāśu me
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा मे पुरुषो भर्त्ता स्वस्ति गेहसमागतः । तदोपढौकयिष्यामि स्वर्णचक्रं हरे तव
yadā me puruṣo bharttā svasti gehasamāgataḥ / tadopaḍhaukayiṣyāmi svarṇacakraṃ hare tava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति सख्याः पुरः प्रोक्त्वा स्मृत्वा नित्यं हरिं मुदा । स्वर्णचक्रं च संकल्प्य तस्थौ भर्तुः स्मरन्ति स
iti sakhyāḥ puraḥ proktvā smṛtvā nityaṃ hariṃ mudā / svarṇacakraṃ ca saṃkalpya tasthau bhartuḥ smaranti sa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदैव सार्थवाहो ऽसौ सर्वसार्थगणैः सह । बहुरत्नानि संगृह्य प्रतस्थे सहसा ततः
tadaiva sārthavāho 'sau sarvasārthagaṇaiḥ saha / bahuratnāni saṃgṛhya pratasthe sahasā tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स्वस्ति समुत्तीर्य्य महोदधेस् तदागतः । सर्वसार्थगणैः सार्द्धं सहसा गृहम् आययौ
tataḥ svasti samuttīryya mahodadhes tadāgataḥ / sarvasārthagaṇaiḥ sārddhaṃ sahasā gṛham āyayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् तं गृहसंप्राप्तं दृष्ट्वा सा नंदिता सती । पादौ नत्वा पुरः स्थित्वा स्वं प्रवृत्तम् अभाषत
tatas taṃ gṛhasaṃprāptaṃ dṛṣṭvā sā naṃditā satī / pādau natvā puraḥ sthitvā svaṃ pravṛttam abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वामिन् यदा भवान् गेहात् प्रस्थितो मां विहाय च । तदारभ्य सदा स्मृत्वा त्वाम् एवास्मि स्थिता गृहे
svāmin yadā bhavān gehāt prasthito māṃ vihāya ca / tadārabhya sadā smṛtvā tvām evāsmi sthitā gṛhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदाहम् अनया सख्या दृष्ट्वा त्वद्विरहातुरा । तद् दुःखं मे विनोदार्थं प्रेरिता स्मरणे हरेः
tadāham anayā sakhyā dṛṣṭvā tvadvirahāturā / tad duḥkhaṃ me vinodārthaṃ preritā smaraṇe hareḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदारभ्य सदा नित्यं स्मृत्वा तवेष्टदेवतां । भजामि सततं भक्त्या तवाशु गमनार्थिनी
tadārabhya sadā nityaṃ smṛtvā taveṣṭadevatāṃ / bhajāmi satataṃ bhaktyā tavāśu gamanārthinī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रं एकं सुवर्णस्य संकल्प्य श्रद्धया मया । प्रार्थनापि कृता नित्यं तव यात्राप्रसिद्धये
cakraṃ ekaṃ suvarṇasya saṃkalpya śraddhayā mayā / prārthanāpi kṛtā nityaṃ tava yātrāprasiddhaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा मे प्रार्थितं सर्वं तथा सिद्धं हि सांप्रतं । तन् मे संकल्पितं देव पूरयेयं तथा प्रभो
yathā me prārthitaṃ sarvaṃ tathā siddhaṃ hi sāṃprataṃ / tan me saṃkalpitaṃ deva pūrayeyaṃ tathā prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत् पूजांगं समादाय शक्रं समुपढोकितुं । देवकुलं गमिष्यामि तद् अनुज्ञां प्रदेहि मे
tat pūjāṃgaṃ samādāya śakraṃ samupaḍhokituṃ / devakulaṃ gamiṣyāmi tad anujñāṃ pradehi me
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति भार्योदितं श्रुत्वा सार्थवाहो ऽनुमोदितः । पूरय त्वं प्रिये सत्यं गच्छेत्य् एवम् अभाषत
iti bhāryoditaṃ śrutvā sārthavāho 'numoditaḥ / pūraya tvaṃ priye satyaṃ gacchety evam abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः सानुज्ञया भर्तुः सती सार्द्धं सखीजनैः । पूजांगानि च तं चक्रं धृत्वा देवकुलं ययौ
tataḥ sānujñayā bhartuḥ satī sārddhaṃ sakhījanaiḥ / pūjāṃgāni ca taṃ cakraṃ dhṛtvā devakulaṃ yayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिं क्षणे स संबुद्धो भगवान् करुणामयः । लोके सत्वान् समुद्धर्तुम् अपश्यद् बुद्धचक्षुषा
tasmiṃ kṣaṇe sa saṃbuddho bhagavān karuṇāmayaḥ / loke satvān samuddhartum apaśyad buddhacakṣuṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ताम् एवं प्रस्थितां दृष्ट्वा भद्रां सद्धर्मचारिणीं । प्रैक्षच् च भगवान् एनां प्रत्येकबोधिलाभिनीं
tām evaṃ prasthitāṃ dṛṣṭvā bhadrāṃ saddharmacāriṇīṃ / praikṣac ca bhagavān enāṃ pratyekabodhilābhinīṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो ऽसौ भगवान् बुद्धः संनिरीक्ष्य च तां सतीं । सर्वान् भिक्षुगणां छिष्यान् समामंत्र्याब्रवीत् तथा
tato 'sau bhagavān buddhaḥ saṃnirīkṣya ca tāṃ satīṃ / sarvān bhikṣugaṇāṃ chiṣyān samāmaṃtryābravīt tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यध्वं भिक्षवो यूयं दारिकं तां सुभद्रिकां । नूनं मद्दर्शनाद् एषा बोधिचित्तम् अवाप्नुयात्
paśyadhvaṃ bhikṣavo yūyaṃ dārikaṃ tāṃ subhadrikāṃ / nūnaṃ maddarśanād eṣā bodhicittam avāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्यक्कुशलमूलानि समवरोपयिष्यति । ध्रुवं प्रत्येकबोधौ च प्रणिधानं करिष्यति
samyakkuśalamūlāni samavaropayiṣyati / dhruvaṃ pratyekabodhau ca praṇidhānaṃ kariṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् संदर्शनं दत्वा दारिकां तां सुभाविनीं । प्रत्येकबोधिचर्यायां सुप्रतिस्थापयाम्य् अहं
tasmāt saṃdarśanaṃ datvā dārikāṃ tāṃ subhāvinīṃ / pratyekabodhicaryāyāṃ supratisthāpayāmy ahaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पात्रचीवरम् आदाय ते प्रायातं चरेमहि
pātracīvaram ādāya te prāyātaṃ caremahi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् आदिष्टं जिनेन्द्रेण श्रुत्वा सर्वे ऽपि सांघिकाः । पात्रचीवरसंयुक्तास् तत्र गंतुम् उपाचरन्
ity ādiṣṭaṃ jinendreṇa śrutvā sarve 'pi sāṃghikāḥ / pātracīvarasaṃyuktās tatra gaṃtum upācaran
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो ऽसौ भगवान् बुद्धः स्वप्रभावं प्रदर्शयन् । सर्वैश् च सांघिकैः सार्द्धं राजगृहम् उपासरत्
tato 'sau bhagavān buddhaḥ svaprabhāvaṃ pradarśayan / sarvaiś ca sāṃghikaiḥ sārddhaṃ rājagṛham upāsarat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र मार्गे समायाता दारिका ससखीवृता । तं बुद्धं श्रीघनं दूराद् ददर्श संप्रभास्वरं
tatra mārge samāyātā dārikā sasakhīvṛtā / taṃ buddhaṃ śrīghanaṃ dūrād dadarśa saṃprabhāsvaraṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वात्रिंशल्लक्षणोपेतम् अशीतिव्यंजनान्वितं । दिव्यातिक्रान्तसौन्दर्य्यं समन्तभद्ररूपकं
dvātriṃśallakṣaṇopetam aśītivyaṃjanānvitaṃ / divyātikrāntasaundaryyaṃ samantabhadrarūpakaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहस्रेणातिरिक्ताभं सौम्यं कान्तं मनोहरं । पुण्डरीकम् इवोद्भासं रत्नाङ्गम् इव जंगमं
sahasreṇātiriktābhaṃ saumyaṃ kāntaṃ manoharaṃ / puṇḍarīkam ivodbhāsaṃ ratnāṅgam iva jaṃgamaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साक्षात् पुण्यावतारं च दृष्ट्वा चात्यनुमोदिता । सहसोपेत्य तच् चक्रम् उपढौकितुम् ऐछत
sākṣāt puṇyāvatāraṃ ca dṛṣṭvā cātyanumoditā / sahasopetya tac cakram upaḍhaukitum aichata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं तां चक्रम् आदाय संबुद्धम् उपढौकितुं । प्रयातं तां सखी दृष्ट्वा निवारयितुम् अब्रवीत्
evaṃ tāṃ cakram ādāya saṃbuddham upaḍhaukituṃ / prayātaṃ tāṃ sakhī dṛṣṭvā nivārayitum abravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नायं नारायणो भद्रे सुगतो ऽयं जितेन्द्रियः । तद् अस्मै मा प्रदेहीदं चक्रं संकल्पितं हरेः
nāyaṃ nārāyaṇo bhadre sugato 'yaṃ jitendriyaḥ / tad asmai mā pradehīdaṃ cakraṃ saṃkalpitaṃ hareḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं निवार्य्यमानापि सखीभिः सा च भद्रिका । सद्धर्मगुणवांछन्ती ताः सखीः पुनर् अब्रवीत्
evaṃ nivāryyamānāpi sakhībhiḥ sā ca bhadrikā / saddharmaguṇavāṃchantī tāḥ sakhīḥ punar abravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सख्यो भाग्यान् मयाप्य् एवं संबुद्धो दृश्यते ऽधुना । तद् अद्य सफलं जन्म संसारे जीवितं च मे
sakhyo bhāgyān mayāpy evaṃ saṃbuddho dṛśyate 'dhunā / tad adya saphalaṃ janma saṃsāre jīvitaṃ ca me
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदाभास्पर्शिता चापि सत्वाः क्लेशविमोचिताः । संवृत्तिसुखसंप्राप्ता निर्वृत्तिम् अपि चाप्नुयुः
yadābhāsparśitā cāpi satvāḥ kleśavimocitāḥ / saṃvṛttisukhasaṃprāptā nirvṛttim api cāpnuyuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन्नामोच्चारणाद् वापि संभाव्यस्मरणाद् अपि । मारपाशविनिर्मुक्ताः संबोधिपदम् आप्नुयुः
yannāmoccāraṇād vāpi saṃbhāvyasmaraṇād api / mārapāśavinirmuktāḥ saṃbodhipadam āpnuyuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्धर्मश्रवणाद् एवं नित्यानुमोदनाद् अपि । सर्वपापविनिर्मुक्ताः सद्गतिं समवाप्नुयुः
yaddharmaśravaṇād evaṃ nityānumodanād api / sarvapāpavinirmuktāḥ sadgatiṃ samavāpnuyuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्संघेषु सुपात्रेषु किंचिन्मात्रार्प्पनाद् अपि । संसारे ऽनन्तसौख्यानि भुक्त्वा यायुः सुखावतीं
yatsaṃgheṣu supātreṣu kiṃcinmātrārppanād api / saṃsāre 'nantasaukhyāni bhuktvā yāyuḥ sukhāvatīṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बोधयित्वा च सद्धर्मे स्थापिता निर्वृताव् अपि
bodhayitvā ca saddharme sthāpitā nirvṛtāv api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य धर्मानुभावाच् च मंगलं भुवनत्रये । सर्वे सत्वा सुखाढ्याश् च संबोधिपदचारिणः
yasya dharmānubhāvāc ca maṃgalaṃ bhuvanatraye / sarve satvā sukhāḍhyāś ca saṃbodhipadacāriṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽप्य् अयं भगवान् नाथः शास्ता त्रैलोक्याधिपः । नूनं मे पुण्यभाग्येन दृश्यते ऽयत्नतो ऽधुना
so 'py ayaṃ bhagavān nāthaḥ śāstā trailokyādhipaḥ / nūnaṃ me puṇyabhāgyena dṛśyate 'yatnato 'dhunā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् अहं कुशलिनी स्यां हि संबुद्धेन दर्शिता । महाभाग्यवती चास्मि यद् अयं सद्गुरुः सुधीः
tad ahaṃ kuśalinī syāṃ hi saṃbuddhena darśitā / mahābhāgyavatī cāsmi yad ayaṃ sadguruḥ sudhīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अमृग्यमान एवेत्थं लभ्यते पुरतो मया । तद् अहं पूजयित्वेमं चक्रं च समुपढौकितुं
amṛgyamāna evetthaṃ labhyate purato mayā / tad ahaṃ pūjayitvemaṃ cakraṃ ca samupaḍhaukituṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इछाम्य् अस्मै मुनींद्राय निर्वृतिपदलब्धये । अपि चात्र सदा नैव संबुद्धो लप्स्यते तथा
ichāmy asmai munīṃdrāya nirvṛtipadalabdhaye / api cātra sadā naiva saṃbuddho lapsyate tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कदा चिद् धि जिनोत्पत्तिः पुष्पम् औदुन्वरं यथा । मानुष्ये ऽपि सदा नैव जन्म भवानुचारिणां । पुण्यैर् एव हि मानुष्यं लप्ष्यते जन्म दुल्लभं
kadā cid dhi jinotpattiḥ puṣpam audunvaraṃ yathā / mānuṣye 'pi sadā naiva janma bhavānucāriṇāṃ / puṇyair eva hi mānuṣyaṃ lapṣyate janma dullabhaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मानुष्ये ऽलभ्यमाने तु कथं बुद्धानुसेवना । बुद्धसेवां विना केन बोधिचित्तम् अवाप्नुयात्
mānuṣye 'labhyamāne tu kathaṃ buddhānusevanā / buddhasevāṃ vinā kena bodhicittam avāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बोधिचित्तं विना कस्य सद्धर्मेषु मतिश् चरेत् । विना धर्ममतिं को हि बोधिचर्य्यां समाचरेत्
bodhicittaṃ vinā kasya saddharmeṣu matiś caret / vinā dharmamatiṃ ko hi bodhicaryyāṃ samācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बोधिचर्यां विना लोके हितं कर्तुं कथं चरेत् । लोके हितम् अकृत्वैव कुतः पुण्यम् अवाप्नुयात्
bodhicaryāṃ vinā loke hitaṃ kartuṃ kathaṃ caret / loke hitam akṛtvaiva kutaḥ puṇyam avāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपुण्येन कथं क्लेशान् हित्वा निर्वृतिम् आप्नुयात् । तस्मात् क्लेशविमुक्त्यर्थं निर्वृत्तिपदलब्धये
apuṇyena kathaṃ kleśān hitvā nirvṛtim āpnuyāt / tasmāt kleśavimuktyarthaṃ nirvṛttipadalabdhaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इमं बुद्धं जगन्नाथम् इछाम्य् अभ्यर्चितुं मुदा । बुद्ध एव जगन्नाथः सर्वसत्वहितार्थदः
imaṃ buddhaṃ jagannātham ichāmy abhyarcituṃ mudā / buddha eva jagannāthaḥ sarvasatvahitārthadaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सद्धर्मदेशकः शास्ता संबोधिज्ञाननायकः । तस्माद् एनं समुत्सृज्य नान्यम् इछामि चार्चितुं
saddharmadeśakaḥ śāstā saṃbodhijñānanāyakaḥ / tasmād enaṃ samutsṛjya nānyam ichāmi cārcituṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्यैव शरणं गत्वा भजिष्यामि सदाप्य् अहं
asyaiva śaraṇaṃ gatvā bhajiṣyāmi sadāpy ahaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति सा दारिका प्रोक्त्वा चक्रम् आदाय मोदिता । संबुद्धं चार्प्पितुं तस्मै पूजां कर्तुम् उपाययौ
iti sā dārikā proktvā cakram ādāya moditā / saṃbuddhaṃ cārppituṃ tasmai pūjāṃ kartum upāyayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ सा तं मुनिं नत्वा पूजाभिश् च समर्चयत् । तं चक्रं समुपस्थाप्य नत्वैवं प्रणिधिं व्यधात्
atha sā taṃ muniṃ natvā pūjābhiś ca samarcayat / taṃ cakraṃ samupasthāpya natvaivaṃ praṇidhiṃ vyadhāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथायं सुगतो बुद्धो निःक्लेशो विजितेन्द्रियः । तथाहम् अपि शुद्धात्मा निर्वृतिपदम् आप्नुयां
yathāyaṃ sugato buddho niḥkleśo vijitendriyaḥ / tathāham api śuddhātmā nirvṛtipadam āpnuyāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथासौ भगवान् बुद्धो दृष्ट्वा तत्प्रणिधिं ततः । सुप्रसन्नमुखाम्भोजाद् व्यसृजत् संस्मितामृतं
tathāsau bhagavān buddho dṛṣṭvā tatpraṇidhiṃ tataḥ / suprasannamukhāmbhojād vyasṛjat saṃsmitāmṛtaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्स्मितसहोच्चार्यमाणा पंचविधांशवः । के चिद् ऊर्द्ध्वं गताः के चिद् अधो याताश् च ते ऽंशवः
tatsmitasahoccāryamāṇā paṃcavidhāṃśavaḥ / ke cid ūrddhvaṃ gatāḥ ke cid adho yātāś ca te 'ṃśavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये च याता अधोलोके ते संजीवनरके गताः । कालसूत्रे च संघाते तथा च रौरवे ततः
ye ca yātā adholoke te saṃjīvanarake gatāḥ / kālasūtre ca saṃghāte tathā ca raurave tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महारौरवके चापि तपने च प्रतापने । अवीचौ चार्बुदे चापि निरर्बुदे तथाटटे
mahārauravake cāpi tapane ca pratāpane / avīcau cārbude cāpi nirarbude tathāṭaṭe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हहवे हुहुवे चैवम् उत्पले पद्मके तथा । महापद्मे ऽपि चैतेषु षोडशेषु समंततः
hahave huhuve caivam utpale padmake tathā / mahāpadme 'pi caiteṣu ṣoḍaśeṣu samaṃtataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथोपनारकेष्व् एवं सर्वेष्व् अपि च ते ऽंशवः । प्रसृता भासयित्वैवं प्राकाशयन् समंततः
tathopanārakeṣv evaṃ sarveṣv api ca te 'ṃśavaḥ / prasṛtā bhāsayitvaivaṃ prākāśayan samaṃtataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये शीतनरकास् तेषु तूष्णीभूता निपातिताः । ये उष्णनरकास् तेषु शीतीभूता व्यभासयन्
ye śītanarakās teṣu tūṣṇībhūtā nipātitāḥ / ye uṣṇanarakās teṣu śītībhūtā vyabhāsayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषु ये पापिनः सत्वा दुःखातिवेदनातुराः । ते सर्वे तद्द्युतिस्पृष्टास् तद्दुःखवेदनोज्झिताः
teṣu ye pāpinaḥ satvā duḥkhātivedanāturāḥ / te sarve taddyutispṛṣṭās tadduḥkhavedanojjhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शांतसौख्यानुभूताश् च विस्मयोद्धतमानसाः । दृष्ट्वैव सह संमील्य मिथश् चैवम् अभाषत
śāṃtasaukhyānubhūtāś ca vismayoddhatamānasāḥ / dṛṣṭvaiva saha saṃmīlya mithaś caivam abhāṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहो चित्रं भवन्तो ऽद्य किं नु वयम् इतश् च्युताः । अन्यत्र चरिताः स्मः किं वताहोस्विन् न मन्यते
aho citraṃ bhavanto 'dya kiṃ nu vayam itaś cyutāḥ / anyatra caritāḥ smaḥ kiṃ vatāhosvin na manyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति संदिग्धचित्तानां तेषां चित्तप्रबोधने । भगवान् निर्मितं तत्र प्रैषयच् च समंततः
iti saṃdigdhacittānāṃ teṣāṃ cittaprabodhane / bhagavān nirmitaṃ tatra praiṣayac ca samaṃtataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ तं निर्मितं सौम्यं दृष्ट्वा ते संप्रसादिताः । भूयो दृष्ट्वाभिमोदन्तो मिथश् चैवं वभाषिरे
atha taṃ nirmitaṃ saumyaṃ dṛṣṭvā te saṃprasāditāḥ / bhūyo dṛṣṭvābhimodanto mithaś caivaṃ vabhāṣire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवन्तो नु वयं सर्वे नान्यत्र चरिता इतः । अपि त्व् अयम् इहायातः सत्वो ह्य् अपूर्वदर्शनः
bhavanto nu vayaṃ sarve nānyatra caritā itaḥ / api tv ayam ihāyātaḥ satvo hy apūrvadarśanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नूनम् अस्यानुभावेन निर्दुःखा सुसुखा वयं । इति ते निर्मिते तस्मिन् बौद्धे चित्तं प्रसाद्य च
nūnam asyānubhāvena nirduḥkhā susukhā vayaṃ / iti te nirmite tasmin bauddhe cittaṃ prasādya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमो बुद्धाय ते तायिन्न् इत्य् उक्त्वा शरणं ययुः । ततः सर्वे च ते सत्वास् तद्बुद्धस्मृतिधारिणः
namo buddhāya te tāyinn ity uktvā śaraṇaṃ yayuḥ / tataḥ sarve ca te satvās tadbuddhasmṛtidhāriṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निःपापाः कुशलाध्याश् च सद्गतिं सहसा ययुः । ये तथोर्द्धं गतास् ते च बुद्धस्मितोत्सृताः कराः
niḥpāpāḥ kuśalādhyāś ca sadgatiṃ sahasā yayuḥ / ye tathorddhaṃ gatās te ca buddhasmitotsṛtāḥ karāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गत्वा चातुर्महाराजभुवनेषु ततो गताः । त्रयस्त्रिंशाश् च यामाश् च तथा च तुषितां गताः
gatvā cāturmahārājabhuvaneṣu tato gatāḥ / trayastriṃśāś ca yāmāś ca tathā ca tuṣitāṃ gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्माणरतिकां चान्यनिर्मितवशवर्त्तिनः । ब्रह्मकायिकलोकं च तथा ब्रह्मप्रोहितं
nirmāṇaratikāṃ cānyanirmitavaśavarttinaḥ / brahmakāyikalokaṃ ca tathā brahmaprohitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महाब्राह्मणलोकांश् च परीत्ताभं तथा गताः । अप्रमाणं ततो याता आभास्वरां तथा गताः
mahābrāhmaṇalokāṃś ca parīttābhaṃ tathā gatāḥ / apramāṇaṃ tato yātā ābhāsvarāṃ tathā gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परीत्तशुभम् एवं च ह्य् अप्रमाणशुभं तथा । शुभकृत्स्नम् अनभ्रं च पुण्यप्रसवसंज्ञिकं
parīttaśubham evaṃ ca hy apramāṇaśubhaṃ tathā / śubhakṛtsnam anabhraṃ ca puṇyaprasavasaṃjñikaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बृहत्फलं तथा चैवम् अबृहम् अतपं तथा । सुदृशं भुवनं चैव सुदर्शनं तथा गताः
bṛhatphalaṃ tathā caivam abṛham atapaṃ tathā / sudṛśaṃ bhuvanaṃ caiva sudarśanaṃ tathā gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अकनिष्ठं तथा गत्वा प्रोच्चैर् एवम् अघोषयन्
akaniṣṭhaṃ tathā gatvā proccair evam aghoṣayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनित्यं खलु संसारं दुःखं शून्यं ह्य् अनात्मकं । इति मत्वा त्रिरत्नानि संभजध्वं समाहिताः
anityaṃ khalu saṃsāraṃ duḥkhaṃ śūnyaṃ hy anātmakaṃ / iti matvā triratnāni saṃbhajadhvaṃ samāhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निष्क्रामतारभध्वं च युज्यध्वं बुद्धशासने । धुनीत मृत्युसैन्याश् च नडागारं यथा करी
niṣkrāmatārabhadhvaṃ ca yujyadhvaṃ buddhaśāsane / dhunīta mṛtyusainyāś ca naḍāgāraṃ yathā karī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो ऽप्य् अस्मिन् धर्मवैनेये ह्य् अप्रमत्तश् चरिष्यति । स हित्वा जातिसंसारं दुःखस्यान्तं करिष्यति
yo 'py asmin dharmavaineye hy apramattaś cariṣyati / sa hitvā jātisaṃsāraṃ duḥkhasyāntaṃ kariṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं ता अर्चिषः सर्वांल् लोकधातून् समंततः । अवभास्य शुभे सत्वान् विनीय पुनर् आगताः
evaṃ tā arciṣaḥ sarvāṃl lokadhātūn samaṃtataḥ / avabhāsya śubhe satvān vinīya punar āgatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवतो ऽग्रतः स्थित्वा कृत्वा प्रदक्षिणत्रयं । ऊर्णायां च मुनीन्द्रस्य सर्वा अन्तर्दधुस् त्विषः
bhagavato 'grataḥ sthitvā kṛtvā pradakṣiṇatrayaṃ / ūrṇāyāṃ ca munīndrasya sarvā antardadhus tviṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जानुभ्यां भुवि संस्थित्वा भगवन्तं समब्रवीत्
jānubhyāṃ bhuvi saṃsthitvā bhagavantaṃ samabravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नानारङ्गकलापस् ते वक्त्रान् निष्कसितो मुनेः । येनावभासिताः सर्वा सूर्येणोदयता यथा
nānāraṅgakalāpas te vaktrān niṣkasito muneḥ / yenāvabhāsitāḥ sarvā sūryeṇodayatā yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विगतोद्धवा दैन्यमदप्रहीणा बुद्धा जगत्य् उत्तमहेतुभूताः । नाकारणं शंखमृणालगौरं स्मितम् उपदर्शयन्ति जिना जितारयः
vigatoddhavā dainyamadaprahīṇā buddhā jagaty uttamahetubhūtāḥ / nākāraṇaṃ śaṃkhamṛṇālagauraṃ smitam upadarśayanti jinā jitārayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्कालं स्वयम् अधिगम्य धीरबुद्ध्या श्रोतॄणां श्रमणजिनेन्द्र कांक्षितानां । धीराभिर् मुनिवृष वाग्भिर् उत्तमाभिर् उत्पन्नं व्यपनय संशयं शुभाभिः
tatkālaṃ svayam adhigamya dhīrabuddhyā śrotṝṇāṃ śramaṇajinendra kāṃkṣitānāṃ / dhīrābhir munivṛṣa vāgbhir uttamābhir utpannaṃ vyapanaya saṃśayaṃ śubhābhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाकस्माल् लवणजलाद्रिराजधैर्य्याः संबुद्धाः स्मितम् उपदर्शयन्ति नाथाः । यस्यार्थे स्मितम् उपदर्शयन्ति धीरास् तं श्रोतुं समभिलषन्ति जनौघाः
nākasmāl lavaṇajalādrirājadhairyyāḥ saṃbuddhāḥ smitam upadarśayanti nāthāḥ / yasyārthe smitam upadarśayanti dhīrās taṃ śrotuṃ samabhilaṣanti janaughāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् आनंदवचः श्रुत्वा संबुद्धो भगवान् असौ । तत् स्मितहेतुम् आदेष्टुं तम् आनन्दं समब्रवीत्
ity ānaṃdavacaḥ śrutvā saṃbuddho bhagavān asau / tat smitahetum ādeṣṭuṃ tam ānandaṃ samabravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् एतत् तथानन्द नाहेत्वप्रत्ययं स्मितं । प्राविष्कुर्वन्ति संबुद्धा अर्हन्तः सुगता जिनाः
evam etat tathānanda nāhetvapratyayaṃ smitaṃ / prāviṣkurvanti saṃbuddhā arhantaḥ sugatā jināḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यानन्दानया नार्य्या चक्रं मे समुपार्प्पितं । पूजयित्वा प्रणत्वा च बोधौ च प्रणिधिः कृता
paśyānandānayā nāryyā cakraṃ me samupārppitaṃ / pūjayitvā praṇatvā ca bodhau ca praṇidhiḥ kṛtā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनेन दानधर्मेण कुशलैश् च समन्विताः । दारिकेयं सुभद्रांशा दिव्यभोग्यं समाप्नुयात्
anena dānadharmeṇa kuśalaiś ca samanvitāḥ / dārikeyaṃ subhadrāṃśā divyabhogyaṃ samāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न पंचदशकल्पानि विनिपातं गमिष्यति । ततश् चक्रान्तरो नाम प्रत्येकसुगतो सुधीः
na paṃcadaśakalpāni vinipātaṃ gamiṣyati / tataś cakrāntaro nāma pratyekasugato sudhīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्हं क्लेशविमुक्तात्मा पंचाभिज्ञो जितेन्द्रियः । सर्वसत्वानुकंपी च ब्रह्मचारी भविष्यति
arhaṃ kleśavimuktātmā paṃcābhijño jitendriyaḥ / sarvasatvānukaṃpī ca brahmacārī bhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन् मयि सुगते बुद्धे चित्तम् अस्याः प्रसीदति । तेन पुण्यबलेनेयं प्रत्येकबोधिम् आप्स्यति
yan mayi sugate buddhe cittam asyāḥ prasīdati / tena puṇyabaleneyaṃ pratyekabodhim āpsyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुगतेषु कृतं पुण्यं न क्षिणोति कदा चन । क्रमात् तेन विशुद्धात्मा संबोधिम् अपि चाप्नुयात्
sugateṣu kṛtaṃ puṇyaṃ na kṣiṇoti kadā cana / kramāt tena viśuddhātmā saṃbodhim api cāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति मत्वा त्रिरत्नेषु चित्तम् एवं प्रसाद्य च । श्रद्धया संप्रकर्त्तव्यं सत्कारं बोधिवांछिभिः
iti matvā triratneṣu cittam evaṃ prasādya ca / śraddhayā saṃprakarttavyaṃ satkāraṃ bodhivāṃchibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथेत्य् अभ्यनुमोदन्तस् त्रिरत्नसेविनो ऽभवन्
tathety abhyanumodantas triratnasevino 'bhavan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो बुद्धानुभावेन तच् चक्रं खे समुद्गतं । क्षणं बुद्धोपरि स्थित्वा छत्रम् इवोज्ज्वलन् बभौ
tato buddhānubhāvena tac cakraṃ khe samudgataṃ / kṣaṇaṃ buddhopari sthitvā chatram ivojjvalan babhau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश् च वियतो गत्वा हरिहर्म्योपरि स्थितं । सुदर्शनम् इवोद्दीप्तं बभौ रस्मिसमुत्किरन्
tataś ca viyato gatvā hariharmyopari sthitaṃ / sudarśanam ivoddīptaṃ babhau rasmisamutkiran
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.