तत्र धीरोदात्तः- दयावान् अतिगम्भीरो विनीतः सत्त्व-सारवान् । ७३ दृढ-व्रतस् तितिक्षावान् आत्मश्लाघापराङ्मुखः । निगूढाहङ्कृतिर् धीरैर् धीरोदात्त उदाहृतः ॥स्र्स् १।९६॥ ७४ तत्र दयावत्त्वम्- दयातिशय-शालित्वं दयावत्त्वम् उदाहृतम् ॥स्र्स् १।९७॥ ७५अब् यथा- स-शोणितैस् तेन शिलीमुखाग्रैर् निक्षेपिताः केतुषु पार्थिवानाम् । यशो हृतं सम्प्रति राघवेण न जीवितं वः कृपयेति वर्णाः ॥स्र्स् १।९८॥ (रवं। ७।६५) अतिगम्भीरता- गाम्भीर्यम् अविकारः स्यात् सत्य् अपि क्षोभ-कारणे ॥स्र्स् १।९९॥ ७५च्द् यथा- दधतो मङ्गल-क्षौमे वसानस्य च बल्कले । ददृशुर् विस्मितास् तस्य मुख-रागं समं जनाः ॥स्र्स् १।१००॥ [रघु। १२।८] विनीतत्वं- अवलोक एव नृपतेः स्म दूरतो रभसाद् रथाद् अवतरीतुम् इच्छतः । अवतीर्णवान् प्रथमम् आत्मना हरिर् विनयं विशेषयति सम्भ्रमेण सः ॥स्र्स् १।१०१॥ (माघ। १३।७) सत्त्व-सारत्वम्, यथा- उत्स्मायित्वा महाबाहुः प्रेक्ष्य चास्थि महाबलः । पादाङ्गुष्ठेन चिक्षेप सम्पूर्णं दश-योजनम् ॥स्र्स् १।१०२॥ (रामा। १।१।६५) दृढ-व्रतत्वं, यथा- तम् अशक्यम् अपाक्रष्टुं निदेशात् स्वर्गिणः पितुः । ययाचे पादुके पश्चात् कर्तुं राज्याधिदेवते ॥स्र्स् १।१०३॥ (रवं। १२।१७) तितिक्षावत्त्वं, यथा- प्रतिवाचम् अदत्त केशवः शपमानाय न चेदि-भूभुजे । अनुहुङ्कुरुते घन-ध्वनिं न हि गोमायु-रुतानि केसरी ॥स्र्स् १।१०४॥ (माघ। १६।२५) आत्म-श्लाथापराङ्मुखत्वं, यथा- तस्य संस्तूयमानस्य चरितार्थैस् तपस्विभिः । शुशुभे विक्रमोदग्रं व्रीडयावनतं शिरः ॥स्र्स् १।१०५॥ (रवं। १५।२७) निगूढाहङ्कारत्वं, यथा- भूमात्रं कियद् एतद् अर्णव्मितं तत् साधितं हार्यते यद् वीरेण भवादृशेन वदता त्रिः सप्त-कृत्वो जयम् । डिम्भोऽ हं नव-बाहुर् ईदृ;चम् इदं घोरं च वीर-व्रतं तत् क्रोधाद् विरम प्रसीद भगवन् जात्यैव पूज्योऽ सि नः
tatra dhīrodāttaḥ- dayāvān atigambhīro vinītaḥ sattva-sāravān | 73 dṛḍha-vratas titikṣāvān ātmaślāghāparāṅmukhaḥ | nigūḍhāhaṅkṛtir dhīrair dhīrodātta udāhṛtaḥ ||SRs 1.96|| 74 tatra dayāvattvam- dayātiśaya-śālitvaṃ dayāvattvam udāhṛtam ||SRs 1.97|| 75ab yathā- sa-śoṇitais tena śilīmukhāgrair nikṣepitāḥ ketuṣu pārthivānām | yaśo hṛtaṃ samprati rāghaveṇa na jīvitaṃ vaḥ kṛpayeti varṇāḥ ||SRs 1.98|| (ra.vaṃ. 7.65) atigambhīratā- gāmbhīryam avikāraḥ syāt saty api kṣobha-kāraṇe ||SRs 1.99|| 75cd yathā- dadhato maṅgala-kṣaume vasānasya ca balkale | dadṛśur vismitās tasya mukha-rāgaṃ samaṃ janāḥ ||SRs 1.100|| [raghu. 12.8] vinītatvaṃ- avaloka eva nṛpateḥ sma dūrato rabhasād rathād avatarītum icchataḥ | avatīrṇavān prathamam ātmanā harir vinayaṃ viśeṣayati sambhrameṇa saḥ ||SRs 1.101|| (māgha. 13.7) sattva-sāratvam, yathā- utsmāyitvā mahābāhuḥ prekṣya cāsthi mahābalaḥ | pādāṅguṣṭhena cikṣepa sampūrṇaṃ daśa-yojanam ||SRs 1.102|| (rāmā. 1.1.65) dṛḍha-vratatvaṃ, yathā- tam aśakyam apākraṣṭuṃ nideśāt svargiṇaḥ pituḥ | yayāce pāduke paścāt kartuṃ rājyādhidevate ||SRs 1.103|| (ra.vaṃ. 12.17) titikṣāvattvaṃ, yathā- prativācam adatta keśavaḥ śapamānāya na cedi-bhūbhuje | anuhuṅkurute ghana-dhvaniṃ na hi gomāyu-rutāni kesarī ||SRs 1.104|| (māgha. 16.25) ātma-ślāthāparāṅmukhatvaṃ, yathā- tasya saṃstūyamānasya caritārthais tapasvibhiḥ | śuśubhe vikramodagraṃ vrīḍayāvanataṃ śiraḥ ||SRs 1.105|| (ra.vaṃ. 15.27) nigūḍhāhaṅkāratvaṃ, yathā- bhūmātraṃ kiyad etad arṇavmitaṃ tat sādhitaṃ hāryate yad vīreṇa bhavādṛśena vadatā triḥ sapta-kṛtvo jayam | ḍimbho' haṃ nava-bāhur īdṛ;cam idaṃ ghoraṃ ca vīra-vrataṃ tat krodhād virama prasīda bhagavan jātyaiva pūjyo' si naḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.