उत्तमा मध्यमा नीचेत्य् एवं सर्वाः स्त्रियस् त्रिधा ॥स्र्स् १।२४७॥ १५१ तत्रोत्तमा- अभिजातैर् भोग-तृप्तैर् गुणिभिर् या च काम्यते । गृह्णाति कारणे कोपम् अनुनीता प्रसीदति ॥स्र्स् १।२४८॥ १५२ विदधत्य् अप्रियं पत्यौ स्वयम् आचरति प्रियम् । वल्लभे सापराधेऽ पि तूष्णीं तिष्ठति सोत्तमा ॥स्र्स् १।२४९॥ १५३ अथ मध्यमा- पुंसः स्वयं कामयते काम्यते या च तैर् वधूः । सक्रोधे क्रुध्यति मुहुः सानृतेऽ नृत-वादिनी ॥स्र्स् १।२५०॥ १५४ सापकारेऽ पकर्त्री स्यात् स्निग्धे स्निह्यति वल्लभे । एवम् आदि-गुणोपेता मध्यमा सा प्रकीर्तिता ॥स्र्स् १।२५१॥ १५५ अथ नीचा- अकस्मात् कुप्यति रुषं प्रार्थितापि न मुञ्चति । सुरूपं वा कुरूपं वा गुणवन्तम् अथागुणम् ॥स्र्स् १।२५२॥ १५६ स्थविरं तरुणं वापि या वा कामयते मुहुः । ईर्ष्या-कोप-विवादेषु नियता साधमा स्मृता ॥स्र्स् १।२५३॥ १५७ आसाम् उदाहरणानि लोकत एवावगन्तव्यानि । स्वीया त्रयोदश-विधा विविधा च वराङ्गना । वैशिकैवं षोडशधा ताश् चावस्थाभिर् अष्टभिः ॥स्र्स् १।२५४॥ १५८ एकैकम् अष्टधा तासाम् उत्तमादि-प्रभेदतः । त्रैविध्यम् एवं स-चतुरशीतिस् त्रिशती भवेत् ॥स्र्स् १।२५५॥ १५९ अवस्था-त्रयम् एवेति केचिद् आहुः पर-स्त्रियाः
uttamā madhyamā nīcety evaṃ sarvāḥ striyas tridhā ||SRs 1.247|| 151 tatrottamā- abhijātair bhoga-tṛptair guṇibhir yā ca kāmyate | gṛhṇāti kāraṇe kopam anunītā prasīdati ||SRs 1.248|| 152 vidadhaty apriyaṃ patyau svayam ācarati priyam | vallabhe sāparādhe' pi tūṣṇīṃ tiṣṭhati sottamā ||SRs 1.249|| 153 atha madhyamā- puṃsaḥ svayaṃ kāmayate kāmyate yā ca tair vadhūḥ | sakrodhe krudhyati muhuḥ sānṛte' nṛta-vādinī ||SRs 1.250|| 154 sāpakāre' pakartrī syāt snigdhe snihyati vallabhe | evam ādi-guṇopetā madhyamā sā prakīrtitā ||SRs 1.251|| 155 atha nīcā- akasmāt kupyati ruṣaṃ prārthitāpi na muñcati | surūpaṃ vā kurūpaṃ vā guṇavantam athāguṇam ||SRs 1.252|| 156 sthaviraṃ taruṇaṃ vāpi yā vā kāmayate muhuḥ | īrṣyā-kopa-vivādeṣu niyatā sādhamā smṛtā ||SRs 1.253|| 157 āsām udāharaṇāni lokata evāvagantavyāni | svīyā trayodaśa-vidhā vividhā ca varāṅganā | vaiśikaivaṃ ṣoḍaśadhā tāś cāvasthābhir aṣṭabhiḥ ||SRs 1.254|| 158 ekaikam aṣṭadhā tāsām uttamādi-prabhedataḥ | traividhyam evaṃ sa-caturaśītis triśatī bhavet ||SRs 1.255|| 159 avasthā-trayam eveti kecid āhuḥ para-striyāḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.