Library·Simhabhupala: Rasarnavasudhakara·3·3.4

Simhabhupala: Rasarnavasudhakara 3.4

SRsS 3.4

तृतीयो विलासः भावकोल्लासः स क्षेमदायी कमलानुकूलः कठोर-पारावत-कण्ठ-नीलः । कृपा-निधिर् भव्य-गुणाभिरामः परः पुमान् रज-महीध्र-वासी ॥स्र्स् ३।१॥ १ भवत्व् इति सम्बन्धः स्मरणीयः । तद् ईदृश-रसाधारं नाट्यं रूपकम् इत्य् अपि । नटस्यातिप्रवीणस्य कर्मत्वान् नाट्यम् उच्यते ॥स्र्स् ३।२॥ २ यथा मुखादौ पद्मादेर् आरोपे रूपक-प्रथा । तथैव नायकारोपो नटे रूपकम् उच्यते । ३ तच् च नाट्यं दश-विधं वाक्यार्थाभिनयात्मकम् ॥स्र्स् ३।३॥ ४अ तथा च भारतीये (१८।२-३)- नाटकं सप्रकरणम् अङ्को व्यायोग एव च । भाणः समवकारश् च वीथी प्रहसनं डिमः । ईहामृगश् च विज्ञेयो दशधा नाट्य-लक्षणम् ।

tṛtīyo vilāsaḥ bhāvakollāsaḥ sa kṣemadāyī kamalānukūlaḥ kaṭhora-pārāvata-kaṇṭha-nīlaḥ | kṛpā-nidhir bhavya-guṇābhirāmaḥ paraḥ pumān raja-mahīdhra-vāsī ||SRs 3.1|| 1 bhavatv iti sambandhaḥ smaraṇīyaḥ | tad īdṛśa-rasādhāraṃ nāṭyaṃ rūpakam ity api | naṭasyātipravīṇasya karmatvān nāṭyam ucyate ||SRs 3.2|| 2 yathā mukhādau padmāder ārope rūpaka-prathā | tathaiva nāyakāropo naṭe rūpakam ucyate | 3 tac ca nāṭyaṃ daśa-vidhaṃ vākyārthābhinayātmakam ||SRs 3.3|| 4a tathā ca bhāratīye (18.2-3)- nāṭakaṃ saprakaraṇam aṅko vyāyoga eva ca | bhāṇaḥ samavakāraś ca vīthī prahasanaṃ ḍimaḥ | īhāmṛgaś ca vijñeyo daśadhā nāṭya-lakṣaṇam |

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/SRsS/3.4

Cite as: Simhabhupala: Rasarnavasudhakara 3.4, in HREEM (hreem.cc/library/SRsS/3.4), after GRETIL, Simhabhupala: Rasarnavasudhakara Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/simhrs_u.htm — Simhabhupala: Rasarnavasudhakara Based on the ed. by T. Venkatacharya, Madras: Adyar Library and Research Centre, 1979. (Adyar Library Series, 110) Input by Jan Brzezinski 5.10.2003 [Note: The numbering system has been revised (1) to rationalize the numbering

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text