तृणावलम्बिन इव बाह्यार्थबादिनः प्राहुः - किञ्च क्रियादिप्रतिभासिविज्ञानात् कार्यलिङ्गाज्जातं यत्परचित्तज्ञानं तत्परचित्तं विषयीक्रियत आहोस्विन्न? विषयीकरणे ऽर्थान्तरं स्यात् । अविषयत्वे तु कथं ज्ञानेन परचित्तसत्ता प्रतीयते? तत्स्वरूपाज्ञाने तत्सिद्धेरसम्भवादिति चेत्? किञ्च क्रियादिप्रतिभासीत्यादि । क्रियादिप्रतिभासो ऽस्ति यस्य विज्ञानस्य तत् क्रियादिप्रतिभासिविज्ञानम् । तदेव कार्यलिङ्गम् । तस्माज्जातं क्रियादिप्रतिभासिविज्ञानात् कार्यलिङ्गाज्जातं यत् परचित्तस्य स्वरूपं विषयीकरोति आहोस्विन्नेति द्विधा परीक्षा । प्रथमविकल्पे दोषं दर्शयोतुमाह - विषयीकरण इत्यादि । यदि नाम विषयीकरोति, तदा तस्य विषयः पृथक् स्यात् । द्वितीयविकल्पमुपदर्शयन्नाह - अविषयत्वे त्वित्यादि । अथ न विषयीकरोति, तदा कथं परचित्तसत्ता ज्ञायते? कथं न ज्ञायते? आह - तत्स्वरूपाज्ञान इत्यादि । तत्स्वरूपज्ञानाधीनो हि भावोपचारः । स तु तदभावे न भवतीति पूर्वपक्षः
tṛṇāvalambina iva bāhyārthabādinaḥ prāhuḥ - kiñca kriyādipratibhāsivijñānāt kāryaliṅgājjātaṃ yatparacittajñānaṃ tatparacittaṃ viṣayīkriyata āhosvinna? viṣayīkaraṇe 'rthāntaraṃ syāt / aviṣayatve tu kathaṃ jñānena paracittasattā pratīyate? tatsvarūpājñāne tatsiddherasambhavāditi cet? kiñca kriyādipratibhāsītyādi / kriyādipratibhāso 'sti yasya vijñānasya tat kriyādipratibhāsivijñānam / tadeva kāryaliṅgam / tasmājjātaṃ kriyādipratibhāsivijñānāt kāryaliṅgājjātaṃ yat paracittasya svarūpaṃ viṣayīkaroti āhosvinneti dvidhā parīkṣā / prathamavikalpe doṣaṃ darśayotumāha - viṣayīkaraṇa ityādi / yadi nāma viṣayīkaroti, tadā tasya viṣayaḥ pṛthak syāt / dvitīyavikalpamupadarśayannāha - aviṣayatve tvityādi / atha na viṣayīkaroti, tadā kathaṃ paracittasattā jñāyate? kathaṃ na jñāyate? āha - tatsvarūpājñāna ityādi / tatsvarūpajñānādhīno hi bhāvopacāraḥ / sa tu tadabhāve na bhavatīti pūrvapakṣaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.