ये षष्टितन्त्रे पदार्था अभिहितास् ते सप्तत्यां व्याख्याताः कथिताः । षष्टित्भेदाः प्राग् व्याख्याताः । "भेदस् तमसो ऽष्टविध" इति आर्यायां "पञ्च विपर्ययभेदा" इत्य् अत्र चाभिहिता इत्य् एते पञ्चाशत् प्रत्ययाः इमे चान्ये दश मौलिकाः । तथा हि --- अस्तित्वम् एकत्वम् अथार्थवत्त्वं पारार्थ्यम् अन्यत्वम् अथो निवृत्तिः । योगो वियोगो बहवः पुमांसः स्थितिः शरीरस्य च शेषवृत्तिः ॥ तत्र "भेदानां परिमाणात्" इत्य् एतैः पञ्चभिर् हेतुभिः प्रधानास्तित्वम् एकत्वम् अर्थवत्त्वं च सिद्धम् । "सङ्घातपरार्थत्वात्" इति परार्थत्वम् उक्तम् । "जन्ममरणकरणानाम्" इति पुरुषबहुत्वं सिद्धम् । "चक्रभ्रमवद् धृतशरीर" इति स्थितिः सिद्धा, एते दश, "पञ्च विपर्ययाः" अष्टाविंशतिधा अशक्तिः, नवधा तुष्टिः अष्टधा सिद्धिर् इति पञ्चाशत् । उभयं मिलित्वा षष्टिपदार्थाः षष्टितन्त्रे । तन्त्र्यन्ते व्युत्पाद्यन्ते पदार्था इति तन्त्रम् । षष्टिपदार्थानां तन्त्रम् इति सङ्गतिः । आख्यायिकाविरहिताः परवादविवर्जिताश् चेति । परेण सह वादः परवादः तेन वर्जिताश् च । इति परिसमाप्तम् इति
ye ṣaṣṭitantre padārthā abhihitās te saptatyāṃ vyākhyātāḥ kathitāḥ | ṣaṣṭitbhedāḥ prāg vyākhyātāḥ | "bhedas tamaso 'ṣṭavidha" iti āryāyāṃ "pañca viparyayabhedā" ity atra cābhihitā ity ete pañcāśat pratyayāḥ ime cānye daśa maulikāḥ | tathā hi --- astitvam ekatvam athārthavattvaṃ pārārthyam anyatvam atho nivṛttiḥ / yogo viyogo bahavaḥ pumāṃsaḥ sthitiḥ śarīrasya ca śeṣavṛttiḥ // tatra "bhedānāṃ parimāṇāt" ity etaiḥ pañcabhir hetubhiḥ pradhānāstitvam ekatvam arthavattvaṃ ca siddham | "saṅghātaparārthatvāt" iti parārthatvam uktam | "janmamaraṇakaraṇānām" iti puruṣabahutvaṃ siddham | "cakrabhramavad dhṛtaśarīra" iti sthitiḥ siddhā, ete daśa, "pañca viparyayāḥ" aṣṭāviṃśatidhā aśaktiḥ, navadhā tuṣṭiḥ aṣṭadhā siddhir iti pañcāśat | ubhayaṃ militvā ṣaṣṭipadārthāḥ ṣaṣṭitantre | tantryante vyutpādyante padārthā iti tantram | ṣaṣṭipadārthānāṃ tantram iti saṅgatiḥ | ākhyāyikāvirahitāḥ paravādavivarjitāś ceti | pareṇa saha vādaḥ paravādaḥ tena varjitāś ca | iti parisamāptam iti
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.