Somadeva: Kathasaritsagara 7.9

आपृच्छ्य च तमुद्बाष्पं कथम् अप्य् उज्झिताग्रजम् । ययौ तेनैव कौशाम्बीं विमानेन तदैव सः

āpṛcchya ca tamudbāṣpaṃ katham apy ujjhitāgrajam / yayau tenaiva kauśāmbīṃ vimānena tadaiva saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्राम्बरादशङ्कितमवतीर्णं वरविमानवहनं तम् । सानुचरं नववध्वा युक्तं दृष्ट्वा विसिस्मिये जनत

tatrāmbarādaśaṅkitamavatīrṇaṃ varavimānavahanaṃ tam / sānucaraṃ navavadhvā yuktaṃ dṛṣṭvā visismiye janata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौरोत्साहैः प्रकटं पुत्रं बुद्ध्वा पितास्य वत्सेशः । प्रीतो निरगादग्रे देवीसचिवस्नुषादिभिः सहितः

paurotsāhaiḥ prakaṭaṃ putraṃ buddhvā pitāsya vatseśaḥ / prīto niragādagre devīsacivasnuṣādibhiḥ sahitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा विमानवाहनसूचितभवितव्यखचरसाम्राज्यम् । तं सो ऽभिनन्दत सुतं राजा चरणानतं वधूसहितम्

dṛṣṭvā vimānavāhanasūcitabhavitavyakhacarasāmrājyam / taṃ so 'bhinandata sutaṃ rājā caraṇānataṃ vadhūsahitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माता वासवदत्ता पद्मावत्या समं तमाश्लिष्य । विगलितम् इव तददर्शनदुःखग्रन्थिं जहौ बाष्पम्

mātā vāsavadattā padmāvatyā samaṃ tamāśliṣya / vigalitam iva tadadarśanaduḥkhagranthiṃ jahau bāṣpam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नप्रभा च भार्या सानन्दा मदनमञ्चुका च तदा । तस्य प्रेमहतेर्ष्ये चरणौ हृदयं च जगृहतुस्तुल्यम्

ratnaprabhā ca bhāryā sānandā madanamañcukā ca tadā / tasya premahaterṣye caraṇau hṛdayaṃ ca jagṛhatustulyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यौगन्धरायणादीन् पितृसचिवान्स्वांश् च सो ऽथ नृपसूनुः । मरुभूतिसुखान् प्रणतान् अनन्दयत् कृतयथार्थसत्कारः

yaugandharāyaṇādīn pitṛsacivānsvāṃś ca so 'tha nṛpasūnuḥ / marubhūtisukhān praṇatān anandayat kṛtayathārthasatkāraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे च ते विभूषितसुदशार्हकुलेन जलधिम् आक्रम्य । समुपाहृतां स्वपतिना व्यक्तं सोदर्यमूर्तिम् अमृतस्य

sarve ca te vibhūṣitasudaśārhakulena jaladhim ākramya / samupāhṛtāṃ svapatinā vyaktaṃ sodaryamūrtim amṛtasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजराङ्गनाशतयुतामायातां श्रियमिवाभ्यनन्दंस्ताम् । कर्पूरिकां नववधूं वत्सेशाद्या यथोचितावनताम्

ajarāṅganāśatayutāmāyātāṃ śriyamivābhyanandaṃstām / karpūrikāṃ navavadhūṃ vatseśādyā yathocitāvanatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याश् च पैतृकं तं वत्सेशो ऽपूजयत्प्रतीहारम् । अर्पितविमानवाहितकाञ्चनकर्पूरवस्त्रकोटिचयम्

tasyāś ca paitṛkaṃ taṃ vatseśo 'pūjayatpratīhāram / arpitavimānavāhitakāñcanakarpūravastrakoṭicayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आख्यातं नरवाहनदत्तेन ततो विमानकर्तारम् । उपकारिणां स राजा प्राणधरं तम् अपि मानयामास

ākhyātaṃ naravāhanadattena tato vimānakartāram / upakāriṇāṃ sa rājā prāṇadharaṃ tam api mānayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथमेषा राजसुता संप्रप्ता कहमितश् च यातौ स्वः । इति पप्रच्छ सहर्षः संमान्य स गोमुखं नृपतिः

kathameṣā rājasutā saṃpraptā kahamitaś ca yātau svaḥ / iti papraccha saharṣaḥ saṃmānya sa gomukhaṃ nṛpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ मृगयावनगमनात्प्रभृति यथा दर्शनं तपस्विन्याः । राज्यधरसमासादितविमानयुक्त्या यथा च तीर्णो ऽब्धिः

atha mṛgayāvanagamanātprabhṛti yathā darśanaṃ tapasvinyāḥ / rājyadharasamāsāditavimānayuktyā yathā ca tīrṇo 'bdhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्पूरिका विवाहे विमुखापि च संमुखी यथा विहिता । प्राणधरलाभलब्धेनागमनं प्राग्यथा विमानेन

karpūrikā vivāhe vimukhāpi ca saṃmukhī yathā vihitā / prāṇadharalābhalabdhenāgamanaṃ prāgyathā vimānena

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युक्त्यैकान्ते स तथा तदशेषं गोमुखो यथावृत्तम् । कथयांचकार तस्मै सदारसचिवाय वत्सराजाय

yuktyaikānte sa tathā tadaśeṣaṃ gomukho yathāvṛttam / kathayāṃcakāra tasmai sadārasacivāya vatsarājāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वाखेटः क्व च तापसी क्व च तथोदन्वत्तटे यन्त्रवित् तक्षा राज्यधरस्तदीयवहनेनोल्लङ्घनं क्वाम्बुधेः । तत्पारे च विमानकर्तुरपरस्यास्य क्व पूर्वं गतिर् भव्यानां शुभसिद्ध्युपायरचनाचिन्तां विधत्ते विधिः

kvākheṭaḥ kva ca tāpasī kva ca tathodanvattaṭe yantravit takṣā rājyadharastadīyavahanenollaṅghanaṃ kvāmbudheḥ / tatpāre ca vimānakarturaparasyāsya kva pūrvaṃ gatir bhavyānāṃ śubhasiddhyupāyaracanācintāṃ vidhatte vidhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तैर् निखिलैः सविस्मयप्रमदाकम्पितमस् तकैस् ततः । जगदे विदधे च गोमुखे प्रभुभक्तिस्तुतिर् अत्र सादरैः

iti tair nikhilaiḥ savismayapramadākampitamas takais tataḥ / jagade vidadhe ca gomukhe prabhubhaktistutir atra sādaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नप्रभां च राज्ञीं पतिव्रताधर्मजनितपरितोषाम् । प्रशशंसुस्ते भर्तुर् निजविद्याविहितपथरक्षाम्

ratnaprabhāṃ ca rājñīṃ pativratādharmajanitaparitoṣām / praśaśaṃsuste bhartur nijavidyāvihitapatharakṣām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ नरवाहनदत्तो विनीतगगनाङ्गणागमनखेदः । स विवेश राजधानीं पितृभिर्भार्यादिभिश् च समम्

atha naravāhanadatto vinītagaganāṅgaṇāgamanakhedaḥ / sa viveśa rājadhānīṃ pitṛbhirbhāryādibhiś ca samam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रोपागतमानितबन्धुसुहृत्स्वर्णकूटभृतकोषः । वसुभिस् तौ पूरितवान् प्राणधरश्वाशुरप्रतीहारौ

tatropāgatamānitabandhusuhṛtsvarṇakūṭabhṛtakoṣaḥ / vasubhis tau pūritavān prāṇadharaśvāśurapratīhārau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्तोत्तरं च सपदि प्राणधरस्तं व्यजिज्ञपत्प्रणतः । देवावयोः किलैवं कर्पूरकभूभृता समादिष्टम्

bhuktottaraṃ ca sapadi prāṇadharastaṃ vyajijñapatpraṇataḥ / devāvayoḥ kilaivaṃ karpūrakabhūbhṛtā samādiṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगन्तव्यं त्वरितं मद्दुहितरि भर्तृभवनमाप्तायाम् । येनाहं जानीयां संप्राप्ताम् अत्र शीघ्रम् इति

āgantavyaṃ tvaritaṃ madduhitari bhartṛbhavanamāptāyām / yenāhaṃ jānīyāṃ saṃprāptām atra śīghram iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्गन्तव्यं निश्चितमावाभ्यां देव चतुरमधुनैव । दापय कर्पूरिकया राज्ञो लेखं स्वहस्तलिखितं नौ

tadgantavyaṃ niścitamāvābhyāṃ deva caturamadhunaiva / dāpaya karpūrikayā rājño lekhaṃ svahastalikhitaṃ nau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न हि तस्य सुतास्निग्धं हृदयं राज्ञो ऽन्यथा समाश्वसिति । स ह्य् आरूढविमानो न जातुचिच्छङ्कते प्रपातमतः

na hi tasya sutāsnigdhaṃ hṛdayaṃ rājño 'nyathā samāśvasiti / sa hy ārūḍhavimāno na jātucicchaṅkate prapātamataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तल्लेखदानपूर्वं संप्रति सहितं मया प्रधानम् इमम् । अनुजानीहि विमानप्रस्थानप्रोन्मुखं प्रतीहारम्

tallekhadānapūrvaṃ saṃprati sahitaṃ mayā pradhānam imam / anujānīhi vimānaprasthānapronmukhaṃ pratīhāram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहमादाय कुटुम्बकमेष्यामि पुनस्त्विहैव युवराज । शक्ष्यामि नामृतमयं चरणाम्भोजद्वयं तव त्यक्तुम्

ahamādāya kuṭumbakameṣyāmi punastvihaiva yuvarāja / śakṣyāmi nāmṛtamayaṃ caraṇāmbhojadvayaṃ tava tyaktum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तेन सुदृढमुक्ते प्राणधरेणैष वत्सराजसुतः । लेखस्य लेखने तां न्ययुङ्क्त कर्पूरिकां तदैव वधूम्

iti tena sudṛḍhamukte prāṇadhareṇaiṣa vatsarājasutaḥ / lekhasya lekhane tāṃ nyayuṅkta karpūrikāṃ tadaiva vadhūm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तात न चिन्ता मयि ते कार्या सद्भर्तृसौख्यसदनजुषि । किं हि महाब्धेः कमला चिन्तास्पदमाश्रितोत्तमं पुरुषम्

tāta na cintā mayi te kāryā sadbhartṛsaukhyasadanajuṣi / kiṃ hi mahābdheḥ kamalā cintāspadamāśritottamaṃ puruṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति च स्वहस्तलिखिते कर्पूरिकया तयार्पिते लेखे । क्षत्तृप्राणधरौ तौ वत्सेशसुतो ऽर्चितौ स विससर्ज

iti ca svahastalikhite karpūrikayā tayārpite lekhe / kṣattṛprāṇadharau tau vatseśasuto 'rcitau sa visasarja

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तौ चारुह्य विमानं गगनगती जातविस्मयैः सर्वैः । दृष्टौ तीर्त्वा जलधिं ययतुः कर्पूरसंभवं नगरम्

tau cāruhya vimānaṃ gaganagatī jātavismayaiḥ sarvaiḥ / dṛṣṭau tīrtvā jaladhiṃ yayatuḥ karpūrasaṃbhavaṃ nagaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र सुतां पतिसदनप्रापां संश्राव्य दत्तलेखौ तौ । आनन्दयांबभूवतुरथ तं कर्पूरकं नराधिपतिम्

tatra sutāṃ patisadanaprāpāṃ saṃśrāvya dattalekhau tau / ānandayāṃbabhūvaturatha taṃ karpūrakaṃ narādhipatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्येद्युरनुज्ञाप्य प्राणधरस्तं नृपं स सकुटुम्बः । संभावितराज्यधरो नरवाहनदत्तपार्श्वमेवागात्

anyedyuranujñāpya prāṇadharastaṃ nṛpaṃ sa sakuṭumbaḥ / saṃbhāvitarājyadharo naravāhanadattapārśvamevāgāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽत्रागताय सद्यः कृतकार्यायात्ममन्दिरसमीपे । नरवाहनदत्तो ऽस्मै प्रददौ वसतिं च जीवनं च महत्

so 'trāgatāya sadyaḥ kṛtakāryāyātmamandirasamīpe / naravāhanadatto 'smai pradadau vasatiṃ ca jīvanaṃ ca mahat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिक्रीड च तद्विहितैरवरोधसखो विमानकैर् विचरन् । अभ्यस्यदिव भविष्यद्विद्याधरचक्रवर्तिगगनगतिम्

cikrīḍa ca tadvihitairavarodhasakho vimānakair vicaran / abhyasyadiva bhaviṣyadvidyādharacakravartigaganagatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् अत्र नन्दितसुहृत्स्वजनावरोधो वत्सेश्वरस्य तनयो ऽथ स तान्यहानि । रत्नप्रभामदनमञ्चुकयोस्तृतीयां कर्पूरिकां समधिगम्य सुखं निनाय

ity atra nanditasuhṛtsvajanāvarodho vatseśvarasya tanayo 'tha sa tānyahāni / ratnaprabhāmadanamañcukayostṛtīyāṃ karpūrikāṃ samadhigamya sukhaṃ nināya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.