Library·Suśruta-saṃhitā·1·1.46·1.46.3

Suśruta-saṃhitā 1.46.3

Suś 1.46.3

धन्वन्तरिमभिवाद्य सुश्रुत उवाचप्रागभिहितः प्राणिना पुनर्मूलमाहारो बल-वर्णौजसां च स षट्सु रसेष्वायत्तः रसाः पुनर्द्र व्याश्रयिणः द्र व्यरसगुणवीय-र्!विपाकनिमित्ते च क्षयवृद्धी दोषाणां साम्यं च ब्रह्मादेरपि च लोकस्याहारः स्थित्युत्पत्तिविनाशहेतुः आहारादेवाभिवृद्धिर्बलमारोग्यं वर्णेन्द्रि यप्रसादश्च तथा ह्याहारवैषम्यादस्वास्थ्यां तस्याशितपीतलीढखा दितस्य नानाद्र व्या-त्मकस्यानेकविधविकल्पस्यानेकविधप्रभावस्य पृथक् पृथग्द्र व्यरसगुणवी-र्यविपाककर्माणीच्छामि ज्ञातुं न ह्यनवबुद्धस्वभावा भिषजः स्वस्थानुवृत्तिं रोगनिग्रहणं च कर्तुं समर्थाः आहारायत्ताश्च सर्वप्राणिनो यस्मात्तस्मादन्नपा-नविधिमुपदिशतु मे भगवानित्युक्तः प्रोवाच भग वान् धन्वन्तरिःअथ खलु वत्स सुश्रुत यथाप्रश्नमुच्यमानमुपधारयस्व

dhanvantarimabhivādya suśruta uvācaprāgabhihitaḥ prāṇinā punarmūlamāhāro bala-varṇaujasāṃ ca sa ṣaṭsu raseṣvāyattaḥ rasāḥ punardra vyāśrayiṇaḥ dra vyarasaguṇavīya-r!vipākanimitte ca kṣayavṛddhī doṣāṇāṃ sāmyaṃ ca brahmāderapi ca lokasyāhāraḥ sthityutpattivināśahetuḥ āhārādevābhivṛddhirbalamārogyaṃ varṇendri yaprasādaśca tathā hyāhāravaiṣamyādasvāsthyāṃ tasyāśitapītalīḍhakhā ditasya nānādra vyā-tmakasyānekavidhavikalpasyānekavidhaprabhāvasya pṛthak pṛthagdra vyarasaguṇavī-ryavipākakarmāṇīcchāmi jñātuṃ na hyanavabuddhasvabhāvā bhiṣajaḥ svasthānuvṛttiṃ roganigrahaṇaṃ ca kartuṃ samarthāḥ āhārāyattāśca sarvaprāṇino yasmāttasmādannapā-navidhimupadiśatu me bhagavānityuktaḥ provāca bhaga vān dhanvantariḥatha khalu vatsa suśruta yathāpraśnamucyamānamupadhārayasva

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Su%C5%9B/1.46.3

Cite as: Suśruta-saṃhitā 1.46.3, in HREEM (hreem.cc/library/Su%C5%9B/1.46.3), after Sanskrit Wikisource: सुश्रुतसंहिता (12 pages; revision ids 75779, 75780, 75785 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: सुश्रुतसंहिता (12 pages; revision ids 75779, 75780, 75785 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Sthānas numbered sūtra 1, nidāna 2, śārīra 3, cikitsā 4, kalpa 5, uttara 6; chapters counted from the page's own headings.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text