Library·Śukranīti (as far as the page goes)·1

Śukranīti (as far as the page goes) 1

विशिष्टचिह्नयुग्राजा स्वासने प्रविशेत् सुखम् । सुभूषणः सुकवचः सुवस्त्रो मुकुटान्वितः

viśiṣṭacihnayugrājā svāsane praviśet sukham | subhūṣaṇaḥ sukavacaḥ suvastro mukuṭānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धास्त्रो नग्नशस्त्रः सन् सावधानमनाः सदा । सर्वस्मादधिको दाता शूरस्त्वं धार्मिको ह्यसि

siddhāstro nagnaśastraḥ san sāvadhānamanāḥ sadā | sarvasmādadhiko dātā śūrastvaṃ dhārmiko hyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति वाचं न शृणुयाच्छ्रावका वञ्चकास्तु ये। रागाल्लोभाद्भयाद्राज्ञः स्युर्मूका इव मन्त्रिणः

iti vācaṃ na śṛṇuyācchrāvakā vañcakāstu ye| rāgāllobhādbhayādrājñaḥ syurmūkā iva mantriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न ताननुमतान् विद्यान्नृपतिः स्वार्थसिद्धये । पृथक्पृथङ्मतं तेषां लेखयित्वा ससाधनम्

na tānanumatān vidyānnṛpatiḥ svārthasiddhaye | pṛthakpṛthaṅmataṃ teṣāṃ lekhayitvā sasādhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमृशेत् स्वमतेनैव यत् कुर्य्याद् बहुसम्मतम् । गजाश्वरथपश्वादीन् भृत्यान् दासांस्तथैव च

vimṛśet svamatenaiva yat kuryyād bahusammatam | gajāśvarathapaśvādīn bhṛtyān dāsāṃstathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्भारान् सैनिकान् कार्य्याक्षमान् ज्ञात्वा दिने दिने। संरक्षयेत् प्रयत्नेन सुजीर्णान् सन्त्यजेत् सुधीः

sambhārān sainikān kāryyākṣamān jñātvā dine dine| saṃrakṣayet prayatnena sujīrṇān santyajet sudhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयुतक्रोशजां वार्ता हरेदेकदिनेन वै। सर्वविद्याकलाभ्यासे शिक्षयेद् भृतिपोषितान्

ayutakrośajāṃ vārtā haredekadinena vai| sarvavidyākalābhyāse śikṣayed bhṛtipoṣitān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समाप्तविद्यं सन्दृष्ट्‌वा तत्कायें तं नियोजयेत् । विद्याकलोत्तमान् दृष्ट्वा वत्सरे पूजयेच्च तान्

samāptavidyaṃ sandṛṣṭ‌vā tatkāyeṃ taṃ niyojayet | vidyākalottamān dṛṣṭvā vatsare pūjayecca tān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्याकलानां वृद्धिः स्यात्तथा कुर्य्यान्नृपः सदा । पृष्ठाग्रगान् क्रूरवेशान्नतिनीतिविशारदान्

vidyākalānāṃ vṛddhiḥ syāttathā kuryyānnṛpaḥ sadā | pṛṣṭhāgragān krūraveśānnatinītiviśāradān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धास्त्रनग्नशस्त्रांश्च भटानारान्नियोजयेत् । पुरे पर्यटयेन्नित्यं गजस्थो रञ्जयन् प्रजाः

siddhāstranagnaśastrāṃśca bhaṭānārānniyojayet | pure paryaṭayennityaṃ gajastho rañjayan prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजयानारूढितः किं राज्ञा श्वा न समोऽपि च। शुना समो न कि राजा कविभिर्भाव्यतेऽञ्जसा

rājayānārūḍhitaḥ kiṃ rājñā śvā na samo'pi ca| śunā samo na ki rājā kavibhirbhāvyate'ñjasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतः स्वबान्धवैर्मित्रैः स्वसाम्यप्रापितैर्गुणैः । प्रकृतिभिर्नृपो गच्छेन्न नीचैस्तु कदाचन

ataḥ svabāndhavairmitraiḥ svasāmyaprāpitairguṇaiḥ | prakṛtibhirnṛpo gacchenna nīcaistu kadācana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मिथ्यासत्यसदाचारैर्नीचः साधुः क्रमात् स्मृतः । साधुभ्योऽतिस्वमृदुत्वं नीचाः सन्दर्शयन्ति हि

mithyāsatyasadācārairnīcaḥ sādhuḥ kramāt smṛtaḥ | sādhubhyo'tisvamṛdutvaṃ nīcāḥ sandarśayanti hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रामान् पुराणि देशांश्च स्वयं संवीक्ष्य वत्सरे। अधिकारिगणैः काश्च रञ्जिताः काश्च कर्षिताः

grāmān purāṇi deśāṃśca svayaṃ saṃvīkṣya vatsare| adhikārigaṇaiḥ kāśca rañjitāḥ kāśca karṣitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजास्ताः साधुभूतेन व्यवहारं विचिन्तयेत् । न भृत्यपक्षपाती स्यात् प्रजापक्षं समाश्रयेत्

prajāstāḥ sādhubhūtena vyavahāraṃ vicintayet | na bhṛtyapakṣapātī syāt prajāpakṣaṃ samāśrayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजाशतेन सन्द्विष्टं सन्त्यजेदधिकारिणम् । अमात्यमपि संवीक्ष्य सकृदन्यायगामिनम्

prajāśatena sandviṣṭaṃ santyajedadhikāriṇam | amātyamapi saṃvīkṣya sakṛdanyāyagāminam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकान्ते दण्डयेत् स्पष्टमभ्यासापकृतं त्यजेत् । अन्यायवर्त्तिनां राज्यं सर्वस्वञ्च हरेन्नृपः

ekānte daṇḍayet spaṣṭamabhyāsāpakṛtaṃ tyajet | anyāyavarttināṃ rājyaṃ sarvasvañca harennṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जितानां विषये स्थाप्यं धर्माधिकरणं सदा । भृतिं दद्यान्निर्जितानां तच्चरित्रानुरूपतः

jitānāṃ viṣaye sthāpyaṃ dharmādhikaraṇaṃ sadā | bhṛtiṃ dadyānnirjitānāṃ taccaritrānurūpataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वानुरक्तां सुरूपाञ्च सुवस्त्रां प्रियवादिनीम् । सुभूषणां सुसंशुद्धां प्रमदां शयने भजेत्

svānuraktāṃ surūpāñca suvastrāṃ priyavādinīm | subhūṣaṇāṃ susaṃśuddhāṃ pramadāṃ śayane bhajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यामद्वयं शयानञ्च ह्यत्यन्तं सुखमश्नुते । न सन्त्यजेच्च स्वस्थानं नीत्या शत्रुगणं जयेत्

yāmadvayaṃ śayānañca hyatyantaṃ sukhamaśnute | na santyajecca svasthānaṃ nītyā śatrugaṇaṃ jayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थानभ्रष्टा नो विभान्ति दन्ताः केशा नखा नृपाः । संश्रयेद् गिरदुर्गाणि महापदि नृपः सदा

sthānabhraṣṭā no vibhānti dantāḥ keśā nakhā nṛpāḥ | saṃśrayed giradurgāṇi mahāpadi nṛpaḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदाश्रयाद् दस्युवृत्त्या स्वराज्यन्तु समाहरेत् । विवाहदानयज्ञार्थं विनाप्यष्टांशशेषितम्

tadāśrayād dasyuvṛttyā svarājyantu samāharet | vivāhadānayajñārthaṃ vināpyaṣṭāṃśaśeṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वतस्तु हरेद् दस्युरसतामखिलं धनम्। नैकत्र संवसेन्नित्यं विश्वसेन्नैव कं प्रति

sarvatastu hared dasyurasatāmakhilaṃ dhanam| naikatra saṃvasennityaṃ viśvasennaiva kaṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदैव सावधानः स्यात् प्राणनाशं न चिन्तयेत् । क्रूरकर्मा सदोद्युक्तो निघृणो दस्युकर्मसु

sadaiva sāvadhānaḥ syāt prāṇanāśaṃ na cintayet | krūrakarmā sadodyukto nighṛṇo dasyukarmasu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमुखः परदारासु कुलकन्याप्रदूषणे । पुत्रवत् पालिता भृत्याः समये शत्रुतां गताः

vimukhaḥ paradārāsu kulakanyāpradūṣaṇe | putravat pālitā bhṛtyāḥ samaye śatrutāṃ gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न दोषः स्यात् प्रयत्नस्य भागधेयं स्वयं हि तत् । दृष्ट्वा सुविफलं कर्म तपस्तप्त्वा दिवं व्रजेत्

na doṣaḥ syāt prayatnasya bhāgadheyaṃ svayaṃ hi tat | dṛṣṭvā suviphalaṃ karma tapastaptvā divaṃ vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्तं समासतो राजकृत्यं मिश्रेऽधिकं ब्रुवे। अध्यायः प्रथमः प्रोक्तो राजकार्य्यनिरूपकः

uktaṃ samāsato rājakṛtyaṃ miśre'dhikaṃ bruve| adhyāyaḥ prathamaḥ prokto rājakāryyanirūpakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.