॥ देवेन्द्रसमयराजशास्त्रपरिवर्तः ॥ नमस्तस्य भगवतो रत्नकुसुमगुणसागरवैडूर्यकनकगिरिसुवर्णकाञ्चनप्रभासश्रियस्तथागतस्यार्हतः सम्यक्संबुद्धस्य । नमस्यस्यानेकगुणकोटीनियुतशतसहस्रसमलंकृतशरीरस्य शाक्यमुनेस्तथागतस्य यस्येयं धर्मोल्का ज्वलति । नमस्तस्या अपरिमितपुण्यधान्यमाङ्गल्यसम्पन्नायाः श्रियो महादेव्याः । नमस्तस्या अपरिमितगुणप्रज्ञासमुदितायाः सरस्वत्या देव्याः ॥ तेन खलु पुनः कालेन तेन समयेन राजा बलदकेतुः पुत्रस्य रुचिरकेतोरचिराभिषिक्तस्य च राज्यप्रतिष्ठितस्यैतदवोचत् । अस्ति पुत्र देवेन्द्रसमयं नाम राजशास्त्रम् । यन्मया पूर्वमचिराभिषिक्तेन च राज्यप्रतिष्ठितेन पितू राज्ञो बलेन्द्रकेतोः सकाशादुद्गृहीतम् । तेन मया देवेन्द्रसमयेन राजशास्त्रेण विंशतिवर्षसहस्राणि राजत्वं कारितं बभूव । नाभिजानाम्यहमन्तश एकचित्तक्षणप्रमाणमात्रेणापि कस्यचिदधर्मस्थितपूर्वम् । कतमत्तत्र देवेन्द्रसमयं नाम राजशास्त्रम् ॥ अथ खलु कुलदेवते राजा बलदकेतुस्तेन कालेन तेन समयेन पुत्रस्य राज्ञो रुचिरकेतोरिमाभिर्गाथाभिर्देवेन्द्रसमयं नाम राजशास्त्रं विस्तरेण संप्रकाशयति स्म ॥ राजशास्त्रं प्रवक्ष्यामि सर्वसत्त्वहितं करम् । सर्वसंशयच्छेत्तारं सर्वदुष्कृतनाशनम्
// Devendrasamayarājaśāstraparivartaḥ // namastasya bhagavato ratnakusumaguṇasāgaravaiḍūryakanakagirisuvarṇakāñcanaprabhāsaśriyastathāgatasyārhataḥ samyaksaṃbuddhasya / namasyasyānekaguṇakoṭīniyutaśatasahasrasamalaṃkṛtaśarīrasya śākyamunestathāgatasya yasyeyaṃ dharmolkā jvalati / namastasyā aparimitapuṇyadhānyamāṅgalyasampannāyāḥ śriyo mahādevyāḥ / namastasyā aparimitaguṇaprajñāsamuditāyāḥ sarasvatyā devyāḥ // tena khalu punaḥ kālena tena samayena rājā baladaketuḥ putrasya ruciraketoracirābhiṣiktasya ca rājyapratiṣṭhitasyaitadavocat / asti putra devendrasamayaṃ nāma rājaśāstram / yanmayā pūrvamacirābhiṣiktena ca rājyapratiṣṭhitena pitū rājño balendraketoḥ sakāśādudgṛhītam / tena mayā devendrasamayena rājaśāstreṇa viṃśativarṣasahasrāṇi rājatvaṃ kāritaṃ babhūva / nābhijānāmyahamantaśa ekacittakṣaṇapramāṇamātreṇāpi kasyacidadharmasthitapūrvam / katamattatra devendrasamayaṃ nāma rājaśāstram // atha khalu kuladevate rājā baladaketustena kālena tena samayena putrasya rājño ruciraketorimābhirgāthābhirdevendrasamayaṃ nāma rājaśāstraṃ vistareṇa saṃprakāśayati sma // rājaśāstraṃ pravakṣyāmi sarvasattvahitaṃ karam / sarvasaṃśayacchettāraṃ sarvaduṣkṛtanāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हृष्टचित्ता भवित्वेह सर्वे नृपतयः पृथक् । सर्वदेवेन्द्रसमयं शृणुध्वं प्राञ्जलिकृताः
hṛṣṭacittā bhavitveha sarve nṛpatayaḥ pṛthak / sarvadevendrasamayaṃ śṛṇudhvaṃ prāñjalikṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वज्रप्राकारगिरीन्द्रे ऽस्मिन्देवेन्द्राणां समागमैं । उत्थितैर्लोकपालेभिर्ब्रह्मेन्द्रः परिपृच्छितः
vajraprākāragirīndre 'smindevendrāṇāṃ samāgamaiṃ / utthitairlokapālebhirbrahmendraḥ paripṛcchitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वं नः सुरगुरुर्ब्रह्मा देवतानां त्वमीश्वरः । छेत्ता त्वं संशयानां च च्छिन्दयास्माकं संशयम्
tvaṃ naḥ suragururbrahmā devatānāṃ tvamīśvaraḥ / chettā tvaṃ saṃśayānāṃ ca cchindayāsmākaṃ saṃśayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथं मनुष्यसंभूतो राजा देवः स प्रोच्यते । यदिह मानुषे लोके जायते च भवन्नृपः
kathaṃ manuṣyasaṃbhūto rājā devaḥ sa procyate / yadiha mānuṣe loke jāyate ca bhavannṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथं देवमनुष्येषु राजत्वं च करिष्यते । एवं हि लोकपालिभिर्ब्रह्मेम्द्रः परिपृच्छतः
kathaṃ devamanuṣyeṣu rājatvaṃ ca kariṣyate / evaṃ hi lokapālibhirbrahmemdraḥ paripṛcchataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वा सुरगुरुर्ब्रह्मा लोकपालानिहाब्रवीत् । यदिह लोकपालेभिरेतर्हि मम पृच्छितः । सर्वसत्त्वहितार्थाय वक्ष्ये ऽहं शास्त्रमुत्तमम्
sarvā suragururbrahmā lokapālānihābravīt / yadiha lokapālebhiretarhi mama pṛcchitaḥ / sarvasattvahitārthāya vakṣye 'haṃ śāstramuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाराणां संभवं वक्ष्ये युक्त्वाहं मनुजालये । हेतुना येन राजानो भवन्ति विषयेषु च
nārāṇāṃ saṃbhavaṃ vakṣye yuktvāhaṃ manujālaye / hetunā yena rājāno bhavanti viṣayeṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवेन्द्राणामधिष्ठाने मातुः कुक्षौ प्रवेक्ष्यति । पूर्वमधिष्ठितो देवैः पश्चाद् गर्भे प्रपद्यते
devendrāṇāmadhiṣṭhāne mātuḥ kukṣau pravekṣyati / pūrvamadhiṣṭhito devaiḥ paścād garbhe prapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं चापि मानुषे लोके जायते श्रीयते नृपः । अपि वै देवसंभूतो देवपुत्रः स उच्यते
kiṃ cāpi mānuṣe loke jāyate śrīyate nṛpaḥ / api vai devasaṃbhūto devaputraḥ sa ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रायस्त्रिंशैर्देवराजेन्द्रैर्भागो दत्तो नृपस्य हि । पुत्रस्त्वं सह देवानां निर्मितो मनुजेश्वरः
trāyastriṃśairdevarājendrairbhāgo datto nṛpasya hi / putrastvaṃ saha devānāṃ nirmito manujeśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधर्मशमनार्थाय दुष्कृतानां निवारकः । सुकृतौ स्थापयेत्सत्त्वान्प्रेषणार्थं सुरालये
adharmaśamanārthāya duṣkṛtānāṃ nivārakaḥ / sukṛtau sthāpayetsattvānpreṣaṇārthaṃ surālaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनुष्यो वाथ देवो वा गन्धर्वो वा नराधिपः । राक्षसो वाथ चण्डालो दुष्कृतानां निवारकः
manuṣyo vātha devo vā gandharvo vā narādhipaḥ / rākṣaso vātha caṇḍālo duṣkṛtānāṃ nivārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माता पिता वा नृपतिः सुकृतौ कर्मकारिणाम् । विपाकफलदर्शी त्वं देवराजैरधिष्ठितः
mātā pitā vā nṛpatiḥ sukṛtau karmakāriṇām / vipākaphaladarśī tvaṃ devarājairadhiṣṭhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुकृतदुष्कृतानां च कर्मणां दृष्टधार्मिकः । विपाकफलदर्शी त्वं देवराजैरधिष्ठितं
sukṛtaduṣkṛtānāṃ ca karmaṇāṃ dṛṣṭadhārmikaḥ / vipākaphaladarśī tvaṃ devarājairadhiṣṭhitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा ह्युपेक्षते राजा दुष्कृतं विषये स्थितम् । नानारूपं न कुर्वीत दण्डं पापजनस्य च । दुष्कृतानामुपेक्षायामधर्मो वर्धते भृशम्
yadā hyupekṣate rājā duṣkṛtaṃ viṣaye sthitam / nānārūpaṃ na kurvīta daṇḍaṃ pāpajanasya ca / duṣkṛtānāmupekṣāyāmadharmo vardhate bhṛśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाठ्यानि कलहाश्चैव भूयो राष्ट्रे भवन्ति च । प्रकुप्यन्ति च देवेन्द्रास्त्रायत्रिंशद्भवनेषु च
śāṭhyāni kalahāścaiva bhūyo rāṣṭre bhavanti ca / prakupyanti ca devendrāstrāyatriṃśadbhavaneṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा ह्युपेक्षते राजा दुष्कृतं विषये स्थिरम् । हन्यते विषयो घोरैः शठ्यैरपि सुदारुणैः
yadā hyupekṣate rājā duṣkṛtaṃ viṣaye sthiram / hanyate viṣayo ghoraiḥ śaṭhyairapi sudāruṇaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनश्यति च तद्राष्ट्रं परचक्रस्य चाक्रमे । भोगानि च बलान्येव धनं यस्यास्ति संचितम्
vinaśyati ca tadrāṣṭraṃ paracakrasya cākrame / bhogāni ca balānyeva dhanaṃ yasyāsti saṃcitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विविधानि च शाठ्यानि हरन्ति च परस्परम् । येन कार्येण राजत्वं नैतत्कार्यं करिष्यति । विलोपयति स्वं राष्ट्रं गजेन्द्र इव पद्मिनीम्
vividhāni ca śāṭhyāni haranti ca parasparam / yena kāryeṇa rājatvaṃ naitatkāryaṃ kariṣyati / vilopayati svaṃ rāṣṭraṃ gajendra iva padminīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विषमा वायवो वान्ति विषमा जलवृष्टयः । विषमा ग्रहनक्षत्राश्चन्द्रसूर्यौ तथैव च
viṣamā vāyavo vānti viṣamā jalavṛṣṭayaḥ / viṣamā grahanakṣatrāścandrasūryau tathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सस्यं पुष्पं फलं बीजं व सम्यक्परिपच्यते । दुर्भिक्षं भवते तत्र यत्र राजा ह्युपेक्षकः । अनात्तमानसो देवा भवन्ति भवनेषु च
sasyaṃ puṣpaṃ phalaṃ bījaṃ va samyakparipacyate / durbhikṣaṃ bhavate tatra yatra rājā hyupekṣakaḥ / anāttamānaso devā bhavanti bhavaneṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा ह्युपेक्षते राजा दुष्कृतं विचरेत्परम् । ते सर्वे देवराजाश्च वक्ष्यन्ति च परस्परम्
yadā hyupekṣate rājā duṣkṛtaṃ vicaretparam / te sarve devarājāśca vakṣyanti ca parasparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधार्मिको ह्ययं राजा ह्यधर्मपक्षमाश्रितः । न चिरेण ह्ययं राजा देवतां कोपयिष्यति
adhārmiko hyayaṃ rājā hyadharmapakṣamāśritaḥ / na cireṇa hyayaṃ rājā devatāṃ kopayiṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवतानां परिकोपाद्विषयो ऽस्य विनक्ष्यति । शस्राणि च अधर्मश्च विषये ऽत्र भविष्यन्ति
devatānāṃ parikopādviṣayo 'sya vinakṣyati / śasrāṇi ca adharmaśca viṣaye 'tra bhaviṣyanti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाठ्यानां कलहानां च रोगाणां च समुद्भवः । प्रकुप्यति च देवेन्द्र उपेक्ष्यन्ति च देवताः
śāṭhyānāṃ kalahānāṃ ca rogāṇāṃ ca samudbhavaḥ / prakupyati ca devendra upekṣyanti ca devatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रलुप्यते च यद्राष्ट्रं स नृपः शोकमृच्छति । इष्टवियोगं प्राप्नोति भ्रात्रा वाथ सुतेन वा
pralupyate ca yadrāṣṭraṃ sa nṛpaḥ śokamṛcchati / iṣṭaviyogaṃ prāpnoti bhrātrā vātha sutena vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रियभार्यावियोगो वा प्राप्यते दुहिताथ वा । उल्कापाता भविष्यन्ति प्रतिसूर्यास्तथैव च
priyabhāryāviyogo vā prāpyate duhitātha vā / ulkāpātā bhaviṣyanti pratisūryāstathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परचक्रभयं वापि दुर्भिक्षं वर्धति भृशम् । प्रियामात्यश्च म्रियते ऽप्रियस्तु गर्जते वचः
paracakrabhayaṃ vāpi durbhikṣaṃ vardhati bhṛśam / priyāmātyaśca mriyate 'priyastu garjate vacaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुताभीष्टं प्रियाश्वासं बालाभार्याविरोधिनः । परस्परं हरिष्यन्ति कुलभोगं धनानि च
sutābhīṣṭaṃ priyāśvāsaṃ bālābhāryāvirodhinaḥ / parasparaṃ hariṣyanti kulabhogaṃ dhanāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देशे देशे हनिष्यन्ति शस्त्रेण च परस्परम् । विवादाः कलहाः शाठ्या भवन्ति विषयेषु च
deśe deśe haniṣyanti śastreṇa ca parasparam / vivādāḥ kalahāḥ śāṭhyā bhavanti viṣayeṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रहः प्रविशते राष्ट्रे व्याधिर्भवति दारुणः । अधार्मिका भविष्यन्ति दिक्षणीयास्तदन्तरम्
grahaḥ praviśate rāṣṭre vyādhirbhavati dāruṇaḥ / adhārmikā bhaviṣyanti dikṣaṇīyāstadantaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अमात्याः परिषद्याश्च भवन्त्यस्याप्यधार्मिकाः । अधार्मिकजने पूजा भविष्यन्ति तदन्तरम्
amātyāḥ pariṣadyāśca bhavantyasyāpyadhārmikāḥ / adhārmikajane pūjā bhaviṣyanti tadantaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धार्मिकानां च सत्त्वानां निग्रहो भवति ध्रुवम् । अधार्मिकजने मानं धार्मिकानां च निग्रहम् । त्रयस्तत्र प्रकुप्यन्ते नक्षत्रजलवायवः
dhārmikānāṃ ca sattvānāṃ nigraho bhavati dhruvam / adhārmikajane mānaṃ dhārmikānāṃ ca nigraham / trayastatra prakupyante nakṣatrajalavāyavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रयो भावा विनश्यन्ति अधार्मिकजनो ग्रहे । सद्धर्मरसनोजश्च सत्त्वोजः पृथिवीरसः
trayo bhāvā vinaśyanti adhārmikajano grahe / saddharmarasanojaśca sattvojaḥ pṛthivīrasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असत्यजनसंमानं सत्यजनविमानता । त्रयस्तत्र भविष्यन्ति दुर्भिक्षमथ निर्भरम् । फलसस्यरसौजश्च न भवति तदन्तरे
asatyajanasaṃmānaṃ satyajanavimānatā / trayastatra bhaviṣyanti durbhikṣamatha nirbharam / phalasasyarasaujaśca na bhavati tadantare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्लानेन बहुलाः सत्त्वा भवन्ति विषयेषु च । मधुराणि महान्ति च फलानि विषये ऽपि हि । परीता च भविष्यन्ति तिक्तः कटुक एव च
glānena bahulāḥ sattvā bhavanti viṣayeṣu ca / madhurāṇi mahānti ca phalāni viṣaye 'pi hi / parītā ca bhaviṣyanti tiktaḥ kaṭuka eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वा रम्याणि भावानि क्रीडाहास्यरतीनि च । सभा रम्या भविष्यन्ति आयासशतव्याकुलाः
pūrvā ramyāṇi bhāvāni krīḍāhāsyaratīni ca / sabhā ramyā bhaviṣyanti āyāsaśatavyākulāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धान्यानां च फलानां च स्निग्घभावो रसः क्षयेत् । न तथा प्रीणयिष्यन्ति शरीरेन्द्रियधातवः
dhānyānāṃ ca phalānāṃ ca snigghabhāvo rasaḥ kṣayet / na tathā prīṇayiṣyanti śarīrendriyadhātavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्वर्णाः सत्त्वा भविष्यन्ति स्वल्पस्थामाः सुदुर्बलाः । बहु च भोजनं भुक्त्वा तृप्तिं नासादयन्ति ते
durvarṇāḥ sattvā bhaviṣyanti svalpasthāmāḥ sudurbalāḥ / bahu ca bhojanaṃ bhuktvā tṛptiṃ nāsādayanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बलं च स्थाम वीर्यं च न लभन्ति तदन्तरे । हीनवीर्याणि सत्त्वानि भवन्ति विषयेषु च
balaṃ ca sthāma vīryaṃ ca na labhanti tadantare / hīnavīryāṇi sattvāni bhavanti viṣayeṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्त्वा भविष्यन्ति रोगार्ता नानाव्याधिप्रपीडिताः । ग्रहा भविष्यन्ति नक्षत्रा नानाराक्षससंभवाः
sattvā bhaviṣyanti rogārtā nānāvyādhiprapīḍitāḥ / grahā bhaviṣyanti nakṣatrā nānārākṣasasaṃbhavāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधार्मिको भवेद्राजा अधर्मपक्षसंस्थितः । त्रैधातुके विरुद्धो ऽस्ति सर्वत्रैलोक्यमण्डलम् । अनेके ईदृशा दोषा भवन्ति विषयेषु च
adhārmiko bhavedrājā adharmapakṣasaṃsthitaḥ / traidhātuke viruddho 'sti sarvatrailokyamaṇḍalam / aneke īdṛśā doṣā bhavanti viṣayeṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा पक्षस्थितो राजा दुष्कृतं समुपेक्षते । येन कार्येण राजा वै देवेन्द्रेभिरधिष्ठितः । न तत्करोति राजत्वं दुष्कृतं समुपेक्षतः
yadā pakṣasthito rājā duṣkṛtaṃ samupekṣate / yena kāryeṇa rājā vai devendrebhiradhiṣṭhitaḥ / na tatkaroti rājatvaṃ duṣkṛtaṃ samupekṣataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुकृतेनोपपद्यन्ते सर्वदेवसुरालये । दुष्कृतेन च गच्छन्ति प्रेततिर्यग्नरकेषु च । त्रायस्त्रिंशद्देवस्थाने प्रतापयन्ति दुष्कृतात्
sukṛtenopapadyante sarvadevasurālaye / duṣkṛtena ca gacchanti pretatiryagnarakeṣu ca / trāyastriṃśaddevasthāne pratāpayanti duṣkṛtāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा ह्युपक्षते राजा दुष्कृतं विषये स्थितम् । पितॄणां देवराजानां भवेन सापराधिकः । न तद्भवति पुत्रत्वं न रजत्वं कृतं भवेत्
yadā hyupakṣate rājā duṣkṛtaṃ viṣaye sthitam / pitṝṇāṃ devarājānāṃ bhavena sāparādhikaḥ / na tadbhavati putratvaṃ na rajatvaṃ kṛtaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदापि नश्यते कार्यं शाठ्यैरपि सुदारुणैः । तस्मादधिष्ठितो राजा देवेन्द्रर्मनुजालये
yadāpi naśyate kāryaṃ śāṭhyairapi sudāruṇaiḥ / tasmādadhiṣṭhito rājā devendrarmanujālaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुष्कृतानां शमनार्थाय सुकृतानां प्रवर्तकः । दृष्टधार्मिकः सत्त्वानां विपाकजनको नृपः
duṣkṛtānāṃ śamanārthāya sukṛtānāṃ pravartakaḥ / dṛṣṭadhārmikaḥ sattvānāṃ vipākajanako nṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुकृतदुष्कृतानां च कर्मणां यः पृथग्विधः । विपाकफलदर्शार्थं कर्त्ता राजा हि प्रोच्यते । अधिष्ठितो देवगणैर्देवेन्द्रैरनुमोदितः
sukṛtaduṣkṛtānāṃ ca karmaṇāṃ yaḥ pṛthagvidhaḥ / vipākaphaladarśārthaṃ karttā rājā hi procyate / adhiṣṭhito devagaṇairdevendrairanumoditaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्मनो ऽर्थं परार्थाय धर्मार्थं विषयस्य च । दमनार्थाय राष्ट्रेषु शठपापजनस्य च
ātmano 'rthaṃ parārthāya dharmārthaṃ viṣayasya ca / damanārthāya rāṣṭreṣu śaṭhapāpajanasya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्यजेच्च जीवितं राज्यं धर्मार्थं विषयस्य च । मा चाधर्ममपृच्छित्वा जानन्तं समुपेक्षत
tyajecca jīvitaṃ rājyaṃ dharmārthaṃ viṣayasya ca / mā cādharmamapṛcchitvā jānantaṃ samupekṣata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न चान्यस्तादृशो नाशो विषये ऽस्मिन् सुदारुणः । यदा शाठ्यसमुत्पन्नः शाठ्यकान्तारनिग्रहः
na cānyastādṛśo nāśo viṣaye 'smin sudāruṇaḥ / yadā śāṭhyasamutpannaḥ śāṭhyakāntāranigrahaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूयो भवन्ति शाठ्यानि विषये ऽस्मिन् सुदारुणा । विलुप्यते च तद्राष्ट्रं गजैरिव महासरः
bhūyo bhavanti śāṭhyāni viṣaye 'smin sudāruṇā / vilupyate ca tadrāṣṭraṃ gajairiva mahāsaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकुप्यन्ति च देवेन्द्रा विलुम्पते सुरालयम् । विषमाः सर्वभावाश्च भवन्ति विषयस्य हि
prakupyanti ca devendrā vilumpate surālayam / viṣamāḥ sarvabhāvāśca bhavanti viṣayasya hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद्दोषानुरूपं स्याद्दमनं पापकारिणाम् । धर्मेण पालयेद्राष्टं मा चाधर्मं समाचरेत्
tasmāddoṣānurūpaṃ syāddamanaṃ pāpakāriṇām / dharmeṇa pālayedrāṣṭaṃ mā cādharmaṃ samācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जीवितं च परित्यज्य मा पापे पतितो भवेत् । बन्धुजने परजने सर्वराष्ट्रजनेषु च । एकापेक्षो भवेद्राजा मा पक्षे पतितो भवेत्
jīvitaṃ ca parityajya mā pāpe patito bhavet / bandhujane parajane sarvarāṣṭrajaneṣu ca / ekāpekṣo bhavedrājā mā pakṣe patito bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रैलोक्यमापूरयते यशसा धार्मिको नृपः । हर्षयिष्यन्ति देवेन्द्रास्त्रायस्त्रिंशद्भवेषु च
trailokyamāpūrayate yaśasā dhārmiko nṛpaḥ / harṣayiṣyanti devendrāstrāyastriṃśadbhaveṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जम्बूद्वीपे तथास्माकं पुत्रो धर्मात्मको नृपः । धर्मेण शास्यते राष्ट्रं सुकृते स्थाप्यते जनम्
jambūdvīpe tathāsmākaṃ putro dharmātmako nṛpaḥ / dharmeṇa śāsyate rāṣṭraṃ sukṛte sthāpyate janam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुकृतेन च राजा तं इह प्रेषयते जनम् । देवैर्देवसुतैः पूर्णं करोति च सुरालयम्
sukṛtena ca rājā taṃ iha preṣayate janam / devairdevasutaiḥ pūrṇaṃ karoti ca surālayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मेण शास्यते राष्ट्रं राजा नः सुप्रहर्षिताः । प्रसन्ना भोन्ति देवेन्द्रा रक्षन्ते तान्नराधिपान्
dharmeṇa śāsyate rāṣṭraṃ rājā naḥ supraharṣitāḥ / prasannā bhonti devendrā rakṣante tānnarādhipān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्यग्वहन्ति नक्षत्रा चन्द्रसूर्यौ तथैव च । कालेन वायवो वान्ति काले चैवं प्रवर्षति
samyagvahanti nakṣatrā candrasūryau tathaiva ca / kālena vāyavo vānti kāle caivaṃ pravarṣati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुभिक्षं कुर्वते राष्ट्रे तथा देवसुरालये । अमरामरपुत्रेण पूर्णं भोति सुरालयम्
subhikṣaṃ kurvate rāṣṭre tathā devasurālaye / amarāmaraputreṇa pūrṇaṃ bhoti surālayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्त्यज्येन्नरपतिः प्रियं जीवितमात्मनः । आवर्तयेद्धर्मरत्नं येन लोकः सुखी भवेत्
tasmāttyajyennarapatiḥ priyaṃ jīvitamātmanaḥ / āvartayeddharmaratnaṃ yena lokaḥ sukhī bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
। धार्मिकीं च नयेत् सेवां यो गुणैः समलंकृतः । स नित्यं सेवते तुष्टं सदा पापविवर्जितः
/ dhārmikīṃ ca nayet sevāṃ yo guṇaiḥ samalaṃkṛtaḥ / sa nityaṃ sevate tuṣṭaṃ sadā pāpavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मेण पालयेद्राष्ट्रं धर्मे समनुशासयेत् । सुकृते स्थापयेत् सत्त्वान्दुष्कृते च विवारयेत्
dharmeṇa pālayedrāṣṭraṃ dharme samanuśāsayet / sukṛte sthāpayet sattvānduṣkṛte ca vivārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुभिक्षं भवते राष्ट्रे तेजस्वी भवते नृपः । यथानुरूपं कुरुते दमनं पापकारिणाम् । यशस्वी भवते राजा सुखं पालयते प्रजामिति
subhikṣaṃ bhavate rāṣṭre tejasvī bhavate nṛpaḥ / yathānurūpaṃ kurute damanaṃ pāpakāriṇām / yaśasvī bhavate rājā sukhaṃ pālayate prajāmiti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.