Library·Svayambhupurana·3

Svayambhupurana 3

अशोकः ससभालोकः प्राभ्यनन्दं प्रबोधितः । इति श्री स्वयम्भूत्पत्ति कथाया श्री स्वयम्भू भट्टारकोद्देश पूजावर्णना नाम द्वीतीयो ऽध्याय समाप्त । तृतीय अध्याय महाह्रदशोषणधर्मधातुपद्मगिरि सम्प्रतिष्ठापन्नो नाम अथाशोको महीपालः साञ्जलिःपुर आश्रितः । तमर्हन्तं यतिं नत्वा प्रार्थयेदेवमादरात्

aśokaḥ sasabhālokaḥ prābhyanandaṃ prabodhitaḥ / iti śrī svayambhūtpatti kathāyā śrī svayambhū bhaṭṭārakoddeśa pūjāvarṇanā nāma dvītīyo 'dhyāya samāpta / tṛtīya adhyāya mahāhradaśoṣaṇadharmadhātupadmagiri sampratiṣṭhāpanno nāma athāśoko mahīpālaḥ sāñjaliḥpura āśritaḥ / tamarhantaṃ yatiṃ natvā prārthayedevamādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भदन्त श्रोतुमिच्छामि तद् भूमि सत्कथां । तत्सम्यक् समुपादिश्य संबोधयितुं नो भवान्

bhadanta śrotumicchāmi tad bhūmi satkathāṃ / tatsamyak samupādiśya saṃbodhayituṃ no bhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संप्रार्थिते राज्ञा सो ऽर्हन्यतिर्महामतिः । उपगुप्तो नरेन्द्रं तं सम्पश्यन्नेवमादिशत्

iti saṃprārthite rājñā so 'rhanyatirmahāmatiḥ / upagupto narendraṃ taṃ sampaśyannevamādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधु शृणु महाराज यथा मे गुरुणोदितं । तथाहं ते प्रवक्ष्यामि सर्वलोकाभिवोधने

sādhu śṛṇu mahārāja yathā me guruṇoditaṃ / tathāhaṃ te pravakṣyāmi sarvalokābhivodhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्यथाथ महासत्त्वो मैत्रेयः स जिनात्मजः । भगवन्तं पुनर्नत्वा सांजलिरेवमब्रवीत्

tadyathātha mahāsattvo maitreyaḥ sa jinātmajaḥ / bhagavantaṃ punarnatvā sāṃjalirevamabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्नावासोसौमहा जलाश्रयो ह्रदः । कदा भूमि प्रदेशो ऽत्र कथं जलाश्रयो भवेत्

bhagavannāvāsosaumahā jalāśrayo hradaḥ / kadā bhūmi pradeśo 'tra kathaṃ jalāśrayo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्य च समये देशाग्रामादयः प्रवर्त्तिताः । तत्सर्वं समुपादिश्यन्सर्वानस्मान्प्रवोधयन्

kasya ca samaye deśāgrāmādayaḥ pravarttitāḥ / tatsarvaṃ samupādiśyansarvānasmānpravodhayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संप्रार्थिते तेन मैत्रेयेन सः सर्ववित् । भगवान्स्तं महासत्त्वं सम्पश्यन्नैवमादिशत्

iti saṃprārthite tena maitreyena saḥ sarvavit / bhagavānstaṃ mahāsattvaṃ sampaśyannaivamādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधु शृणु महासत्त्वं यदत्राभूत् महीतले । तत्प्रवृत्तिं समाख्यामि सर्वलोकाभिबोधने

sādhu śṛṇu mahāsattvaṃ yadatrābhūt mahītale / tatpravṛttiṃ samākhyāmi sarvalokābhibodhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्यथा भूविलोकानां वर्ष षष्टी सहस्रका । पुराभूत् भगवाञ्छास्ता विश्वभूर्न्नामसर्ववित्

tadyathā bhūvilokānāṃ varṣa ṣaṣṭī sahasrakā / purābhūt bhagavāñchāstā viśvabhūrnnāmasarvavit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मराजो मुनीन्द्रो ऽर्हस्तथागतो विनायकः । सर्व विद्याधिपस्तापी संबुद्ध सुगतो जिनः

dharmarājo munīndro 'rhastathāgato vināyakaḥ / sarva vidyādhipastāpī saṃbuddha sugato jinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽनुपमानाम पूर्यां उपकण्ठे जिनाश्रमे । सर्वसत्त्व हितार्थेन विजहार ससांधिकः

so 'nupamānāma pūryāṃ upakaṇṭhe jināśrame / sarvasattva hitārthena vijahāra sasāṃdhikaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैत्रेयो ऽहं तदा भूवं विश्वभू उपासकः । पर्वताख्यो महासत्त्वो बोधिसत्त्वो हितार्थभृत्

maitreyo 'haṃ tadā bhūvaṃ viśvabhū upāsakaḥ / parvatākhyo mahāsattvo bodhisattvo hitārthabhṛt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स भगवाञ्छास्ता संभासयं सुधाशुवत । सद्धर्म्म समुपादेष्टुं सभासने सभाश्रयत्

tatra sa bhagavāñchāstā saṃbhāsayaṃ sudhāśuvata / saddharmma samupādeṣṭuṃ sabhāsane sabhāśrayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्टा भिक्षवो सर्वे श्रावकाः ब्रह्मचारिणः । प्रत्येक सुगताश्चापि बोधिसत्त्वाश्चचैलकाः

taṃ dṛṣṭā bhikṣavo sarve śrāvakāḥ brahmacāriṇaḥ / pratyeka sugatāścāpi bodhisattvāścacailakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिक्षुण्या ब्रह्मचारिण्योयतयो ऽयोगिनो पिच । त्रिरत्न भजनारक्ता उपासक उपासिकाः

bhikṣuṇyā brahmacāriṇyoyatayo 'yogino pica / triratna bhajanāraktā upāsaka upāsikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं मन्येपि लोकाश्च सद्धर्म्म गुणलालसाः । भद्रश्री सभाणारक्ता संबुद्ध दर्शणोत्सुका

evaṃ manyepi lokāśca saddharmma guṇalālasāḥ / bhadraśrī sabhāṇāraktā saṃbuddha darśaṇotsukā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सुधर्म्मामृतं पातुं समत्येन मुनीश्वरं । यथाक्रमं समभ्यर्च्य नत्वा साञ्जलाय मुदा

tatsudharmmāmṛtaṃ pātuṃ samatyena munīśvaraṃ / yathākramaṃ samabhyarcya natvā sāñjalāya mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिवृत्य पुरस्कृत्य समुद्विक्ष्य समादरात् । तत्सभायां समाश्रित्य संनिषेदु समाहिताः

parivṛtya puraskṛtya samudvikṣya samādarāt / tatsabhāyāṃ samāśritya saṃniṣedu samāhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं ब्रह्मादयः सर्वे ऋषयो ब्रह्मचारिणः । तीर्थिका अपि सर्वे तत्सद्धर्मं श्रोतुमागताः

evaṃ brahmādayaḥ sarve ṛṣayo brahmacāriṇaḥ / tīrthikā api sarve tatsaddharmaṃ śrotumāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शक्रादयोयिदावाश्च सर्वलोकाधिपा अपि । ग्रहास्तारागणाः सिद्धाः साध्या विद्याधरा अपि

śakrādayoyidāvāśca sarvalokādhipā api / grahāstārāgaṇāḥ siddhāḥ sādhyā vidyādharā api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे ऽपि ते ससागत्य भगवन्तं यथाक्रमं । समभ्यर्च्य प्रणत्वा तत सभायां समुपाश्रयत्

sarve 'pi te sasāgatya bhagavantaṃ yathākramaṃ / samabhyarcya praṇatvā tata sabhāyāṃ samupāśrayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं च ब्राह्मणा विज्ञा राजान क्षत्रिया अपि । वैश्याश्च मन्त्रिणो ऽमात्या गृहस्थाश्च महाजनाः

evaṃ ca brāhmaṇā vijñā rājāna kṣatriyā api / vaiśyāśca mantriṇo 'mātyā gṛhasthāśca mahājanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिल्पिनो वणिजश्चापि सार्थवाहाश्च पौरिकाः । ग्राम्या जानपदाश्चापि तथा न्ये देशवासिनः

śilpino vaṇijaścāpi sārthavāhāśca paurikāḥ / grāmyā jānapadāścāpi tathā nye deśavāsinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे ते समुपागत्य भगवन्त यथाक्रमं । समभ्यर्च्य प्रणत्वा च कृत्वा प्रदक्षिणान्यपि

sarve te samupāgatya bhagavanta yathākramaṃ / samabhyarcya praṇatvā ca kṛtvā pradakṣiṇānyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरु कृत्य पुरस्कृत्य परिवृत्य समन्ततः । तत्सधर्म्मामृतं पातुमुपतस्थुः समाहिताः

guru kṛtya puraskṛtya parivṛtya samantataḥ / tatsadharmmāmṛtaṃ pātumupatasthuḥ samāhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तान्दृष्ट्वा समुपासीनान् विश्वभूर्भगवांजिनः । आदि मध्यान्त कल्याणं सद्धर्म समुपादिशत्

tāndṛṣṭvā samupāsīnān viśvabhūrbhagavāṃjinaḥ / ādi madhyānta kalyāṇaṃ saddharma samupādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सद्धर्म्मामृतं पीत्वा सर्वे लोकाः सभाश्रिताः । धर्म्मविशेषमाज्ञाय प्राप्यनन्द प्रवोधिताः

tatsaddharmmāmṛtaṃ pītvā sarve lokāḥ sabhāśritāḥ / dharmmaviśeṣamājñāya prāpyananda pravodhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्क्षणे मही सर्वा च चारद्धि सपर्वताः । सुप्रसन्ना दिशः सर्वा रेजुरवीन्द्र वह्न्यः

tasminkṣaṇe mahī sarvā ca cāraddhi saparvatāḥ / suprasannā diśaḥ sarvā rejuravīndra vahnyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरदुन्दुभयो नेन्दुर्निपेतुः पुष्पवृष्टयः । निरुत्पातं महोत्साहं प्रावर्त्तत समन्ततः

suradundubhayo nendurnipetuḥ puṣpavṛṣṭayaḥ / nirutpātaṃ mahotsāhaṃ prāvarttata samantataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् विलोक्य सभालोकाः सर्वे ते विस्मयान्विताः । श्रोतुं तद्धेतु सर्वज्ञमुद्वीक्ष्य तस्थुरादिताः

tad vilokya sabhālokāḥ sarve te vismayānvitāḥ / śrotuṃ taddhetu sarvajñamudvīkṣya tasthurāditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा गगनगञ्जाख्यो बोधिसत्त्वः समुत्थितः । उद्धहन्नुत्तरासंग पुरतः समुपाश्रित

tadā gaganagañjākhyo bodhisattvaḥ samutthitaḥ / uddhahannuttarāsaṃga purataḥ samupāśrita

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वज्ञं तं महाभिज्ञं धर्म्मराजं विनायकं । विश्वभुवं मुनिन्नत्वा सांजलिरेवमब्रवीत्

sarvajñaṃ taṃ mahābhijñaṃ dharmmarājaṃ vināyakaṃ / viśvabhuvaṃ muninnatvā sāṃjalirevamabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्तद्रनैमित्यं कस्येदं जायते ऽधुना । तद्भवान्समुपादिश्य संबोधयतु नो गुरोः

bhagavantadranaimityaṃ kasyedaṃ jāyate 'dhunā / tadbhavānsamupādiśya saṃbodhayatu no guroḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संप्रार्थिते तेन भगवान्स मुनीश्वरः । गगनगंजमालोक्य तं सभाचैवमब्रवीत्

iti saṃprārthite tena bhagavānsa munīśvaraḥ / gaganagaṃjamālokya taṃ sabhācaivamabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलपुत्र महद् भद्र निमित्तमिदमाचरत् । तदहं सप्रवक्षामि शृणुध्वं यूयमादरात्

kulaputra mahad bhadra nimittamidamācarat / tadahaṃ sapravakṣāmi śṛṇudhvaṃ yūyamādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्यथा त्रिगुणाभिज्ञा मञ्जुश्रीः सुगतात्मजः । उत्तरस्यां महाचीने विहरति नगाश्रमे

tadyathā triguṇābhijñā mañjuśrīḥ sugatātmajaḥ / uttarasyāṃ mahācīne viharati nagāśrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य भार्या उभेज्येष्टाकेशिनी श्रीवरप्रदा । विद्या सद्गुण संभर्त्री द्वितीयाः चोपकेशिनी

tasya bhāryā ubhejyeṣṭākeśinī śrīvarapradā / vidyā sadguṇa saṃbhartrī dvitīyāḥ copakeśinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकस्मिन् समये तत्र मंजुश्रीः सद्गुणोदधिः । लोकं संदर्शन नाम समाधिं विदधे मुदा

ekasmin samaye tatra maṃjuśrīḥ sadguṇodadhiḥ / lokaṃ saṃdarśana nāma samādhiṃ vidadhe mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्यान दृष्टा ददर्शात्र महाह्रदसरोरुहे । रत्नमयं समुत्पन्नं धर्म्मधातुं जिनालयं

dhyāna dṛṣṭā dadarśātra mahāhradasaroruhe / ratnamayaṃ samutpannaṃ dharmmadhātuṃ jinālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वयंभुवं तमालोक्य मंजुदेवं सुसन्मतिः । संहर्षितः पुर्नध्यात्वा मनसैवं व्यचिन्तयेत्

svayaṃbhuvaṃ tamālokya maṃjudevaṃ susanmatiḥ / saṃharṣitaḥ purnadhyātvā manasaivaṃ vyacintayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो स्वयं समुद्भूतो धर्म्मधातु जिनालयः । निर्जने जलमये ज्योतिरूपः संभाषयन् स्थितः

aho svayaṃ samudbhūto dharmmadhātu jinālayaḥ / nirjane jalamaye jyotirūpaḥ saṃbhāṣayan sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् तथाहं करिष्यामि गत्वा तत्र महाह्रदे । शोषयित्वा तदम्भान्सि यथा पृथ्वीतलो ऽभवत्

tat tathāhaṃ kariṣyāmi gatvā tatra mahāhrade / śoṣayitvā tadambhānsi yathā pṛthvītalo 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा तत्र महीभूत्रे निर्जले सुप्रतिष्ठिते । शिलोच्चये प्रतिष्ठाप्य भजिष्यामि तमीश्वरं

tadā tatra mahībhūtre nirjale supratiṣṭhite / śiloccaye pratiṣṭhāpya bhajiṣyāmi tamīśvaraṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तत्र महीभूते ग्रामादि वसतिर्भवेत । तदा सर्वे ऽपि लोकाश्यः भजेयुस्तं जिनालयं

tathā tatra mahībhūte grāmādi vasatirbhaveta / tadā sarve 'pi lokāśyaḥ bhajeyustaṃ jinālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तत् पुण्य भावेन सर्वदा तत्र मंगलं । निरुत्पातं भवेन्नूनं लोकाश्च स्यूः सुभाविनः

tathā tat puṇya bhāvena sarvadā tatra maṃgalaṃ / nirutpātaṃ bhavennūnaṃ lokāśca syūḥ subhāvinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते मानवाः सर्वे तस्यैव शरणाश्रिताः । यथाशक्ति महोत्साहैः प्रभजेयुः सदा मुदा

tataste mānavāḥ sarve tasyaiva śaraṇāśritāḥ / yathāśakti mahotsāhaiḥ prabhajeyuḥ sadā mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तत्पुण्यशुद्धास्ते सद्धर्म गुणलालसाः । बोधिसत्त्वा महासत्त्वाश्चरेयुर्बोधिसंवरं

tatastatpuṇyaśuddhāste saddharma guṇalālasāḥ / bodhisattvā mahāsattvāścareyurbodhisaṃvaraṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते बोधिसंभारं पुरयित्वा यथाक्रमं । त्रिविधां विधिमासाद्य निवृतिपदमाप्नुयुः

tataste bodhisaṃbhāraṃ purayitvā yathākramaṃ / trividhāṃ vidhimāsādya nivṛtipadamāpnuyuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं कृत्वा महत्पुण्यं प्राप्याहं त्रिजगत्स्वपि । कृत्वा धर्म्ममयं बोधिप्राप्य निवृत्तिपदमाप्नुयां

evaṃ kṛtvā mahatpuṇyaṃ prāpyāhaṃ trijagatsvapi / kṛtvā dharmmamayaṃ bodhiprāpya nivṛttipadamāpnuyāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति ध्यात्वा विनिश्चित्य मञ्जुश्रीः सजिनात्मजः । मञ्जुदेवाभिधाचार्यरूपं धृत्वा महर्द्धिमान्

iti dhyātvā viniścitya mañjuśrīḥ sajinātmajaḥ / mañjudevābhidhācāryarūpaṃ dhṛtvā maharddhimān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केशिनी वरदा नाम मोक्षदाख्यो ऽपकेशिनी । भूत्वानेकैः महासत्त्वैः सहसर्वे ऽपिनेचरत्

keśinī varadā nāma mokṣadākhyo 'pakeśinī / bhūtvānekaiḥ mahāsattvaiḥ sahasarve 'pinecarat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश्चरन् सभार्यासौ मञ्जुदेवः ससांधिकः । सर्वत्र भद्रतां कृत्वा महोत्सार्हैः समाचरत्

tataścaran sabhāryāsau mañjudevaḥ sasāṃdhikaḥ / sarvatra bhadratāṃ kṛtvā mahotsārhaiḥ samācarat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र ते समुपागत्य दूरतः संप्रभास्वरं । महाह्रदाव्जमध्यस्थं ददृशुस्तं जिनालयं

tatra te samupāgatya dūrataḥ saṃprabhāsvaraṃ / mahāhradāvjamadhyasthaṃ dadṛśustaṃ jinālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र ते तं समालोक्य ज्योतिरूपं समुज्वलं । प्रणत्वा सहसोपेत्यः कृत्वा प्रदक्षिणानि च

tatra te taṃ samālokya jyotirūpaṃ samujvalaṃ / praṇatvā sahasopetyaḥ kṛtvā pradakṣiṇāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्तीरे पर्वते रम्ये सर्वे ऽपि ते समाश्रिताः । तं चैत्यमेव संवीक्ष्य न्यवसन्त प्रमोदिताः

tattīre parvate ramye sarve 'pi te samāśritāḥ / taṃ caityameva saṃvīkṣya nyavasanta pramoditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रातः समुत्थाय मञ्जुदेवः स ऋद्धिमान् । भक्तया परमयास्तौषिज्जिनालयं स्वयंभुवं

tataḥ prātaḥ samutthāya mañjudevaḥ sa ṛddhimān / bhaktayā paramayāstauṣijjinālayaṃ svayaṃbhuvaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्योतिरूपाय चैतन्यरूपाय भवते नमः । अनादि निधनाय श्रीदात्रे प्रणवरूपिणे

jyotirūpāya caitanyarūpāya bhavate namaḥ / anādi nidhanāya śrīdātre praṇavarūpiṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विश्वतोमुख रूपाय स्वाहास्वधारूपिणे । पृथ्व्यादिभूतनिर्मात्रे महामहस्वरूपिणे

viśvatomukha rūpāya svāhāsvadhārūpiṇe / pṛthvyādibhūtanirmātre mahāmahasvarūpiṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जगत्स्रष्टे जगत्पात्रे जगद् धर्त्रे नमो नमः । जगत् वंद्याय जगतमाराधाय च ते नमः

jagatsraṣṭe jagatpātre jagad dhartre namo namaḥ / jagat vaṃdyāya jagatamārādhāya ca te namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिस्थूलाय सूक्ष्माय विकाराय विकारिणे । निराकृतिकृते तुभ्यं सच्चिदानंदमूर्त्तयै

atisthūlāya sūkṣmāya vikārāya vikāriṇe / nirākṛtikṛte tubhyaṃ saccidānaṃdamūrttayai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वषट्कार स्वरूपाय हुतभुजे स्वयं नमः । होत्रे हवन रूपाय होमद्रव्याय ते नमः

vaṣaṭkāra svarūpāya hutabhuje svayaṃ namaḥ / hotre havana rūpāya homadravyāya te namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भक्तिलभ्याय सोम्याय भक्तवत्सलाय ते नमः । ध्यानगम्याय ध्येयाय चतुवर्गप्रदायिने

bhaktilabhyāya somyāya bhaktavatsalāya te namaḥ / dhyānagamyāya dhyeyāya catuvargapradāyine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्ररत्नाय निःसीममहिम्ने सर्वदा नमः । गुणातीताय योगाय योगिने च सदा नमः

agraratnāya niḥsīmamahimne sarvadā namaḥ / guṇātītāya yogāya yogine ca sadā namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं स्तुत्वा मञ्जुदेवः पुनः क्षमार्थतां व्यधात् । प्रसीद भगवन् यदहं हदं संशोषितुं यते

evaṃ stutvā mañjudevaḥ punaḥ kṣamārthatāṃ vyadhāt / prasīda bhagavan yadahaṃ hadaṃ saṃśoṣituṃ yate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा चन्द्रहासं स सज्जीकृत्य समं ततः । त्रिधा प्रदक्षिणीकृत्य समन्ततो व्यलोकयत्

ityuktvā candrahāsaṃ sa sajjīkṛtya samaṃ tataḥ / tridhā pradakṣiṇīkṛtya samantato vyalokayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलोक्य स महासत्त्वो याम्य दिशावृतं नगं । चन्द्रहासेन खड्गेन छित्वा जलाश्रयं व्यधात्

vilokya sa mahāsattvo yāmya diśāvṛtaṃ nagaṃ / candrahāsena khaḍgena chitvā jalāśrayaṃ vyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छिन्नशैलमार्गेण तज्जलानि समन्ततः । प्रनिर्गत्याशु सर्वाणि गंगासंगममाययुः

tacchinnaśailamārgeṇa tajjalāni samantataḥ / pranirgatyāśu sarvāṇi gaṃgāsaṃgamamāyayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदारभ्य नदा नद्यो बभूवुर्भूतले ह्रदाः । दिग्विदिक्षु मलांभोभिस्तद् द्वीपैः परिपूरिताः

tadārabhya nadā nadyo babhūvurbhūtale hradāḥ / digvidikṣu malāṃbhobhistad dvīpaiḥ paripūritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र निरुध्य ये ऽम्वुनि यत्र ये शिलाः स्थिताः । तत्र तत्र सतान्सर्वाश्छित्वा स्वूनिच चारयेत्

tatra nirudhya ye 'mvuni yatra ye śilāḥ sthitāḥ / tatra tatra satānsarvāśchitvā svūnica cārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं स सर्वतः छित्वा कृत्वा तज्जलनिर्गमं । त्रिरात्रेणापि न जलानि सर्वाणि निरचारयेत्

evaṃ sa sarvataḥ chitvā kṛtvā tajjalanirgamaṃ / trirātreṇāpi na jalāni sarvāṇi niracārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तज्जला धानमेकन्तु ह्रदं धनादहाभिधं । कर्क्कोटकनागस्य समस्थाप यदाश्रमं

tajjalā dhānamekantu hradaṃ dhanādahābhidhaṃ / karkkoṭakanāgasya samasthāpa yadāśramaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिंहेनोपद्रुता यद् वद गजेन्द्रोभय विह्वलाः । महारावै रुदन्तो वै विद्रवन्तो दिशो दशः

siṃhenopadrutā yad vada gajendrobhaya vihvalāḥ / mahārāvai rudanto vai vidravanto diśo daśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं तज्जलसंघातश्चन्द्रहासासिछेदनात् । मार्गान्तरान्निरगमत पंकशेषं यथाभवत्

evaṃ tajjalasaṃghātaścandrahāsāsichedanāt / mārgāntarānniragamata paṃkaśeṣaṃ yathābhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तज्जलाधानमेकेन्तु ह्रदं धराद्रहाभिधं । कर्क्कोतकस्य नागस्य समस्थापयदाश्रयं

tajjalādhānamekentu hradaṃ dharādrahābhidhaṃ / karkkotakasya nāgasya samasthāpayadāśrayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तस्मिन् जले शुष्केयदाधारसरोरुहं । तदेव पर्वताभूय धर्मधातोर्व्यवस्थितः

tatastasmin jale śuṣkeyadādhārasaroruhaṃ / tadeva parvatābhūya dharmadhātorvyavasthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मञ्जुदेवानुभावेन स सर्वपर्वतोक्तमः । अभेद्या वज्रवक्तेन वज्रकूट इति स्मृतः

mañjudevānubhāvena sa sarvaparvatoktamaḥ / abhedyā vajravaktena vajrakūṭa iti smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदासौ भूतलोरम्यः समन्ततो नगावृतः । उपछन्दोह इत्याख्या हिमाल यो ऽपिचोच्यते

tadāsau bhūtaloramyaḥ samantato nagāvṛtaḥ / upachandoha ityākhyā himāla yo 'picocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुदुर्जया स्वरूपाभूः प्रज्ञा ज्ञानानुभाविनी । हेरुकमण्डलाकारा भूत्वा समवतिष्ठते

sudurjayā svarūpābhūḥ prajñā jñānānubhāvinī / herukamaṇḍalākārā bhūtvā samavatiṣṭhate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रापि च प्रधाना श्री महादेवी खगानना । धर्म्मोदया समुहुता संतिष्ठते जगद्धिते

tatrāpi ca pradhānā śrī mahādevī khagānanā / dharmmodayā samuhutā saṃtiṣṭhate jagaddhite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा स महाचर्या मञ्जुदेवो महर्द्धिमान । बोधिसत्त्वो महासत्त्वः प्रत्यत्यानन्दितो ऽभवत्

taṃ dṛṣṭvā sa mahācaryā mañjudevo maharddhimāna / bodhisattvo mahāsattvaḥ pratyatyānandito 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स तां महादेवी समालोक्य प्रमोदितः । उरसा शिरसा दृष्टया वचसा मनसा तथा

tataḥ sa tāṃ mahādevī samālokya pramoditaḥ / urasā śirasā dṛṣṭayā vacasā manasā tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पद्भ्यां कराभ्यां जानुभ्यां अष्टांगो ऽपि इति स्मृतः । अष्टांगै प्रणीता कृत्वा सांजलिः समुपाश्रयन्

padbhyāṃ karābhyāṃ jānubhyāṃ aṣṭāṃgo 'pi iti smṛtaḥ / aṣṭāṃgai praṇītā kṛtvā sāṃjaliḥ samupāśrayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुप्रसन्न मुखाम्भोजः सुप्रबुद्धो शयाम्बुजः । संपश्यस्तां महादेवीं स्तोत्रैरेवं मुदाभजं

suprasanna mukhāmbhojaḥ suprabuddho śayāmbujaḥ / saṃpaśyastāṃ mahādevīṃ stotrairevaṃ mudābhajaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवति महादेवी भवत्याः शरणं व्रजे । वन्दे पादाम्वुजे नित्यं भजामि तन्प्रसीदतु

bhagavati mahādevī bhavatyāḥ śaraṇaṃ vraje / vande pādāmvuje nityaṃ bhajāmi tanprasīdatu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जननी सर्वबुद्धानां त्वमेव बोधिदायिनी । सर्वेषां बोधिसत्त्वानां माताहितानुपालिनी

jananī sarvabuddhānāṃ tvameva bodhidāyinī / sarveṣāṃ bodhisattvānāṃ mātāhitānupālinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वहितार्थ संभक्ति सर्वपापविशोधनी । दुष्ट मारगणाक्षोभ महानन्द सुखप्रदा

sarvahitārtha saṃbhakti sarvapāpaviśodhanī / duṣṭa māragaṇākṣobha mahānanda sukhapradā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्धर्म्मसाधनोत्साहवलवीर्य गुणप्रदा । निःक्लेशस्तिमितेध्यान समाधि सुखदायिनी

saddharmmasādhanotsāhavalavīrya guṇapradā / niḥkleśastimitedhyāna samādhi sukhadāyinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रज्ञागुण महारत्न श्री समृद्धि प्रदायिनी । तद् भक्त्याः पदाम्भोज शरणस्थो भजाम्यहम्

prajñāguṇa mahāratna śrī samṛddhi pradāyinī / tad bhaktyāḥ padāmbhoja śaraṇastho bhajāmyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संप्रार्थ्य स प्राज्ञो मञ्जुदेव स सम्वरी । तस्या भक्ती प्रसन्नात्मा समाराधितुमैच्छत्

iti saṃprārthya sa prājño mañjudeva sa samvarī / tasyā bhaktī prasannātmā samārādhitumaicchat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तत्र स आचार्यः सगणः संप्रमोदितः । मार्ग शीर्षैशितैः पक्षै नवम्यां रविवासरे

atha tatra sa ācāryaḥ sagaṇaḥ saṃpramoditaḥ / mārga śīrṣaiśitaiḥ pakṣai navamyāṃ ravivāsare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातः स्नात्वा विशुद्धात्मा शुचिवस्त्रावृतः सुधीः । पोषधसम्वरं धृत्वा देवीमाराधयं स्थितः

prātaḥ snātvā viśuddhātmā śucivastrāvṛtaḥ sudhīḥ / poṣadhasamvaraṃ dhṛtvā devīmārādhayaṃ sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रात्रौ जागरणं कृत्वा धारणी मन्त्रजल्पनैः । स्तुतिभिश्च समाराध्यं प्राभजतां जिनेश्वरीं

rātrau jāgaraṇaṃ kṛtvā dhāraṇī mantrajalpanaiḥ / stutibhiśca samārādhyaṃ prābhajatāṃ jineśvarīṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रातः दशम्यां स स्नात्वा गन्धोदकैर्मुदा । दत्वा दानं यथाकामं परिशुद्धत्रिमण्डलः

tataḥ prātaḥ daśamyāṃ sa snātvā gandhodakairmudā / datvā dānaṃ yathākāmaṃ pariśuddhatrimaṇḍalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाविधिसमभ्यर्च्य तां देवीं परमेश्वरीं । महोत्साहैः स्तुतिं कृत्वा त्रिधा प्रदक्षिणानि च

yathāvidhisamabhyarcya tāṃ devīṃ parameśvarīṃ / mahotsāhaiḥ stutiṃ kṛtvā tridhā pradakṣiṇāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुप्रसन्न मुखाम्भोजः सद्धर्मगुणमानसः । भूयो ऽष्टांगैः प्रणत्वैवं प्रार्थयात्सांजलिमुद्रा

suprasanna mukhāmbhojaḥ saddharmaguṇamānasaḥ / bhūyo 'ṣṭāṃgaiḥ praṇatvaivaṃ prārthayātsāṃjalimudrā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसीदतु जगन्मातर्भवत्याः समुपाश्रितः । संबोधि साधनोत्सौ भजामि सर्वदा मुदां

prasīdatu jaganmātarbhavatyāḥ samupāśritaḥ / saṃbodhi sādhanotsau bhajāmi sarvadā mudāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संप्रार्थ्य संप्राज्ञौ नत्वाष्टांगैर्मुदा च तां । तत्पद्मामृतमादाय त्रिध्यमञ्जुलिना पिवेत्

iti saṃprārthya saṃprājñau natvāṣṭāṃgairmudā ca tāṃ / tatpadmāmṛtamādāya tridhyamañjulinā pivet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदमृतं निपीयासौ संविशुद्धत्रिमण्डलं । अष्टाक्षणविनिर्मुक्तः संबुद्धक्षणमाप्नुवान्

tadamṛtaṃ nipīyāsau saṃviśuddhatrimaṇḍalaṃ / aṣṭākṣaṇavinirmuktaḥ saṃbuddhakṣaṇamāpnuvān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं कृत्वा स आचार्य देव्या भक्तिपरायणः । संबुद्धक्षणमासाद्य सर्व धर्म्माधिपो ऽभवत्

evaṃ kṛtvā sa ācārya devyā bhaktiparāyaṇaḥ / saṃbuddhakṣaṇamāsādya sarva dharmmādhipo 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः श्रीमान् स आचार्यो बोधिसत्त्व जगद्धिते । स संघान्यवसत् तत्र धर्मधातौरूपाश्रमैः

tataḥ śrīmān sa ācāryo bodhisattva jagaddhite / sa saṃghānyavasat tatra dharmadhātaurūpāśramaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्समभ्यषितत्वात् संप्रदेशः श्री मनोहरः । स्यात्सर्वत्रापि मञ्जुश्रीपर्वत इति विश्रुतः

tatsamabhyaṣitatvāt saṃpradeśaḥ śrī manoharaḥ / syātsarvatrāpi mañjuśrīparvata iti viśrutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र श्रितः सदाप्यस्प धर्म्मधातोरूपासकः । सर्वसत्त्व हितार्थेन प्राभजन्स जिनात्मजः

tatra śritaḥ sadāpyaspa dharmmadhātorūpāsakaḥ / sarvasattva hitārthena prābhajansa jinātmajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्समीक्षामला सर्वेब्रह्मेन्द्रप्रमुखाअपि । सर्वेलोकाधिपाश्चापि मुदा तत्र समागताः

tatsamīkṣāmalā sarvebrahmendrapramukhāapi / sarvelokādhipāścāpi mudā tatra samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रैवो पोषढं धृत्वा कृत्वा जागरणं निशि । उषित्वा धारणी मन्त्रः ध्यात्वा तां श्री जिनेश्वरीं

tatraivo poṣaḍhaṃ dhṛtvā kṛtvā jāgaraṇaṃ niśi / uṣitvā dhāraṇī mantraḥ dhyātvā tāṃ śrī jineśvarīṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाविधि समभ्यर्च्य कृत्वा प्रदक्षिणानि च । कृत्वाष्टांग प्रणामानि स्तुतिभिश्चा भजं मुदा

yathāvidhi samabhyarcya kṛtvā pradakṣiṇāni ca / kṛtvāṣṭāṃga praṇāmāni stutibhiścā bhajaṃ mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं तस्यामहादेव्याः सर्वे तै शरणाश्रिताः । धर्मश्रीगुणसंपत्ति महर्द्धिसिद्धिमाप्नुवन्

evaṃ tasyāmahādevyāḥ sarve tai śaraṇāśritāḥ / dharmaśrīguṇasaṃpatti maharddhisiddhimāpnuvan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते चामराः सर्वे सेन्द्र ब्रह्मादयाधिपाः । वज्रकूटं नगाव्जं तं समीक्ष्यन्ते जिनालयं

tataste cāmarāḥ sarve sendra brahmādayādhipāḥ / vajrakūṭaṃ nagāvjaṃ taṃ samīkṣyante jinālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुमोद्याभिनन्दन्ते स्तस्यापि शरणे गताः । महोत्साहैः समभ्यर्च्य प्रभजन्त समादरं

anumodyābhinandante stasyāpi śaraṇe gatāḥ / mahotsāhaiḥ samabhyarcya prabhajanta samādaraṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सर्वे ऽमरास्तैच सर्वैलोकाधिपाश्च ते । अस्यापि मञ्जुएदेवस्य वज्राचार्यस्य सद्गुरोः

tataḥ sarve 'marāstaica sarvailokādhipāśca te / asyāpi mañjuedevasya vajrācāryasya sadguroḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरणे समुपासृत्य दिव्य पूजोपहारकैः । समभ्यर्च्य महोत्साहैः प्राभजन्त प्रमोदिताः

śaraṇe samupāsṛtya divya pūjopahārakaiḥ / samabhyarcya mahotsāhaiḥ prābhajanta pramoditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं मन्वादयः सर्वे मनुयोपियःमहर्षयः । यतयोगिनश्चापि भिक्षवो ब्रह्मचारिणः

evaṃ manvādayaḥ sarve manuyopiyaḥmaharṣayaḥ / yatayoginaścāpi bhikṣavo brahmacāriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चैलका बोधिसत्त्वाश्च महासत्त्वा जिनात्मजाः । ते सर्वे समुपागत्य तस्या देव्या उपासकाः

cailakā bodhisattvāśca mahāsattvā jinātmajāḥ / te sarve samupāgatya tasyā devyā upāsakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाविधि समभ्यर्च्य प्राभजन्त प्रमोदिताः । ततस्ते धर्म्मधातौश्च सर्वे ऽपि शरणाश्रिताः

yathāvidhi samabhyarcya prābhajanta pramoditāḥ / tataste dharmmadhātauśca sarve 'pi śaraṇāśritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समभ्यर्च्य महोत्साहैः नत्वा कृत्वा प्रदक्षिणां । सुप्रसन्न मुखाम्भोजान्त प्रमोदितनः

samabhyarcya mahotsāhaiḥ natvā kṛtvā pradakṣiṇāṃ / suprasanna mukhāmbhojānta pramoditanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते च महासत्त्व मञ्जुदेवं महद्धिंकिम् । आचार्य समुत्साहैः समर्चयं प्रमोदिताः

tataste ca mahāsattva mañjudevaṃ mahaddhiṃkim / ācārya samutsāhaiḥ samarcayaṃ pramoditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्येक सुगताश्चापि सर्वे तत्र समागताः । तां देवी धर्म्मधातुं तमाचार्यं च समार्चयं

pratyeka sugatāścāpi sarve tatra samāgatāḥ / tāṃ devī dharmmadhātuṃ tamācāryaṃ ca samārcayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे तथागताश्चापि पूजामेघसर्जनैः । तां देवीं धर्मधातुं तमाचार्यं च समाचर्यं

sarve tathāgatāścāpi pūjāmeghasarjanaiḥ / tāṃ devīṃ dharmadhātuṃ tamācāryaṃ ca samācaryaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंमन्येपि लोकाश्च प्रदुष्ट्वा समुपागताः । तां देवीं धर्मधातुं च तमाचार्यं च प्राभजन्

evaṃmanyepi lokāśca praduṣṭvā samupāgatāḥ / tāṃ devīṃ dharmadhātuṃ ca tamācāryaṃ ca prābhajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत्पुण्यानुभावेन चलिता साव्धिनगा मही । पुष्पवृष्टिः शुभोत्साहं प्रवर्त्तते समन्ततः

etatpuṇyānubhāvena calitā sāvdhinagā mahī / puṣpavṛṣṭiḥ śubhotsāhaṃ pravarttate samantataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.