Library·Svayambhupurana·4

Svayambhupurana 4

इति श्री स्वयम्भूत्पत्तिसमुद्देश महाह्रद शोषण धर्म्मधातु पद्मगिरिसंप्रस्थापनो नाम तृतीयो ऽध्यायः । चतुर्थ अध्यायः श्रीस्वयम्भूचैत्यसमुत्पत्तिकथा वीतरागतीर्थराष्ट्रप्रवर्तनो नाम अथासौथ महासत्त्व मैत्रेय सुगतात्मजः । भगवन्तन्तमानंम्य प्राहैवं साञ्जलिमुद्रा

iti śrī svayambhūtpattisamuddeśa mahāhrada śoṣaṇa dharmmadhātu padmagirisaṃprasthāpano nāma tṛtīyo 'dhyāyaḥ / caturtha adhyāyaḥ śrīsvayambhūcaityasamutpattikathā vītarāgatīrtharāṣṭrapravartano nāma athāsautha mahāsattva maitreya sugatātmajaḥ / bhagavantantamānaṃmya prāhaivaṃ sāñjalimudrā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदात्र भगवान् ग्राम नगरपङक्तादयः । प्रवर्त्तिता महाराष्ट्राः तत्समादेष्टुमर्हति

kadātra bhagavān grāma nagarapaṅaktādayaḥ / pravarttitā mahārāṣṭrāḥ tatsamādeṣṭumarhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संप्रार्थिते तेन मैत्रेयेन निशस्य स । भगवान्तं महाभिज्ञं समालोक्यैवमादिशत्

iti saṃprārthite tena maitreyena niśasya sa / bhagavāntaṃ mahābhijñaṃ samālokyaivamādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधु शृणु महासत्त्व मैत्रेय त्वं समाहितः । तत्कालं संप्रवक्ष्यामि यदात्र वसतिरभूत्

sādhu śṛṇu mahāsattva maitreya tvaṃ samāhitaḥ / tatkālaṃ saṃpravakṣyāmi yadātra vasatirabhūt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदायुष्नृणां वर्षचत्वारिशत्सहस्रके । धर्म्मराजो जगन्नाथः क्रकुछन्दो मुनीश्वरः

yadāyuṣnṛṇāṃ varṣacatvāriśatsahasrake / dharmmarājo jagannāthaḥ krakuchando munīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्व विद्याधिपः शास्ता त्रैधातुक विनायकः । सर्वज्ञो ऽह माभिज्ञेस्तथागतो जिनो ऽभवत्

sarva vidyādhipaḥ śāstā traidhātuka vināyakaḥ / sarvajño 'ha mābhijñestathāgato jino 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

म संबुद्धा जगल्लोकहितार्थेन ससांधिकः । क्षेमावत्या महापुर्य्यादुपारामे मनोरमे

ma saṃbuddhā jagallokahitārthena sasāṃdhikaḥ / kṣemāvatyā mahāpuryyādupārāme manorame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विहारे सौगतावासे सद्धर्म्मसमुपादिशत् । आदिमध्यान्तकल्याणं विजहार प्रभासयन्

vihāre saugatāvāse saddharmmasamupādiśat / ādimadhyāntakalyāṇaṃ vijahāra prabhāsayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा संबोधिसत्त्वो ऽहं ज्योतिपालाभिधः सुधीः । शास्तारन्तं क्रकुच्छन्दं समाराध्य सदाभजं

tadā saṃbodhisattvo 'haṃ jyotipālābhidhaḥ sudhīḥ / śāstārantaṃ krakucchandaṃ samārādhya sadābhajaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा स भगवाञ्छास्ता क्रकुच्छन्दो जगद्धिते । जनपदेषु सद्धर्म्मं समुपादेष्टुमैच्छतः

tadā sa bhagavāñchāstā krakucchando jagaddhite / janapadeṣu saddharmmaṃ samupādeṣṭumaicchataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स भगवान् शास्ता सर्वसंघैः समन्वितः । सर्वत्र भद्रतां कृत्वा संभाषयन्समाचरत्

tataḥ sa bhagavān śāstā sarvasaṃghaiḥ samanvitaḥ / sarvatra bhadratāṃ kṛtvā saṃbhāṣayansamācarat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं स सञ्चरञ्छास्ता सर्वत्र धर्म्ममादिशत् । क्रमेणेहसमातः सन्ददर्श समन्ततः

evaṃ sa sañcarañchāstā sarvatra dharmmamādiśat / krameṇehasamātaḥ sandadarśa samantataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वेमं धर्म्मधातुं संप्रज्वलित जिनालयं । ससंघ समुपाश्रित्य प्राभजद्विधिना मुदा

dṛṣṭvemaṃ dharmmadhātuṃ saṃprajvalita jinālayaṃ / sasaṃgha samupāśritya prābhajadvidhinā mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स प्रस्थितोत्रैव शंखभिधे शिलाच्चयं । महछुद्धशिलायां च विजहार स सांधिकः

tataḥ sa prasthitotraiva śaṃkhabhidhe śilāccayaṃ / mahachuddhaśilāyāṃ ca vijahāra sa sāṃdhikaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तंत्रि जगन्नाथं क्रकुछन्दो मुनीश्वरं । सभामध्यासनासीनं भिक्षुसंघैः पुरस्कृतं

tatra taṃtri jagannāthaṃ krakuchando munīśvaraṃ / sabhāmadhyāsanāsīnaṃ bhikṣusaṃghaiḥ puraskṛtaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समालोक्य महासत्त्वा जिनात्मजाः । तत्सद्धर्म्मामृतं पातुं संहर्षिताः समागताः

samālokya mahāsattvā jinātmajāḥ / tatsaddharmmāmṛtaṃ pātuṃ saṃharṣitāḥ samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिक्षुण्यापि शुशीलाद्या श्चैलकाश्चाप्युपासकाः । चैलका व्रतिनश्चापि सर्वे उपासिका अपि

bhikṣuṇyāpi śuśīlādyā ścailakāścāpyupāsakāḥ / cailakā vratinaścāpi sarve upāsikā api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिसत्त्वा महासत्त्वा सद्धर्म्म गुणलालसाः । तत्सद्धर्म्मामृतं पातुं सर्वे ते समुपागताः

bodhisattvā mahāsattvā saddharmma guṇalālasāḥ / tatsaddharmmāmṛtaṃ pātuṃ sarve te samupāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्तन्तं समभ्यर्च्य कृत्वा प्रदक्षिणान्यपि । नत्वा सांजलयस्तत्र पश्यन्तः समुपाश्रयन्

bhagavantantaṃ samabhyarcya kṛtvā pradakṣiṇānyapi / natvā sāṃjalayastatra paśyantaḥ samupāśrayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा ब्रह्मादयश्चापि महर्षयस्तपस्विनः । यतयो योगिनश्चापि मुनयो ब्रह्मचारिणः

tathā brahmādayaścāpi maharṣayastapasvinaḥ / yatayo yoginaścāpi munayo brahmacāriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं शक्रादयो दवाः सर्वे लोकाधिपा अपि । ग्रहास्तारागणाः सिद्धासाध्या विद्याधरा अपि

evaṃ śakrādayo davāḥ sarve lokādhipā api / grahāstārāgaṇāḥ siddhāsādhyā vidyādharā api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गन्धर्वा किन्नरा यक्षा गुह्यका राक्षसा अपि । दानवा गरुडा नागास्तथान्येह समागताः

gandharvā kinnarā yakṣā guhyakā rākṣasā api / dānavā garuḍā nāgāstathānyeha samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्तं ससंघन्तं समभ्यर्च्य प्रमोदिताः । नत्वा धर्म्मामृतं पातुमुपतस्थुः समाहिताः

bhagavantaṃ sasaṃghantaṃ samabhyarcya pramoditāḥ / natvā dharmmāmṛtaṃ pātumupatasthuḥ samāhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं च ब्राह्मणा विज्ञा राजानः क्षत्रिया अपि । वैश्याश्च मन्त्रिणो ऽमात्याः सैन्या भृत्या जनान्यपि

evaṃ ca brāhmaṇā vijñā rājānaḥ kṣatriyā api / vaiśyāśca mantriṇo 'mātyāḥ sainyā bhṛtyā janānyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहस्थे धनिनः श्रेष्ठाः साधवश्च महाजनाः । शिल्पिनो वनिजश्चापि सार्थवाहश्च पौरिकाः

gṛhasthe dhaninaḥ śreṣṭhāḥ sādhavaśca mahājanāḥ / śilpino vanijaścāpi sārthavāhaśca paurikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजा जानपदाश्राम्याः कार्पटिकाश्च शैलिकाः । एवंमन्ये ऽपि लोकाश्चसर्वदिग्भ्यः समागताः

prajā jānapadāśrāmyāḥ kārpaṭikāśca śailikāḥ / evaṃmanye 'pi lokāścasarvadigbhyaḥ samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्तन्तमालोक्य प्रणत्वा समुपागताः । यथाक्रमं समभ्यर्च्य कृत्वा प्रदक्षिणान्यपि

bhagavantantamālokya praṇatvā samupāgatāḥ / yathākramaṃ samabhyarcya kṛtvā pradakṣiṇānyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वाष्टांग प्रणामञ्च कृतांजलि पुटो मुदा । तत्सद्धर्म्मामृतं पातुं तत्सभायां समन्ततः

kṛtvāṣṭāṃga praṇāmañca kṛtāṃjali puṭo mudā / tatsaddharmmāmṛtaṃ pātuṃ tatsabhāyāṃ samantataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिवृत्य पुरस्कृत्य समाश्रित्य समाहिताः । गुरुकृत्य मुनीन्द्रन्तं समुद्वीक्ष्य निषेदिरे

parivṛtya puraskṛtya samāśritya samāhitāḥ / gurukṛtya munīndrantaṃ samudvīkṣya niṣedire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स भगवान्दृष्ट्वा सर्वास्तान्समुपस्थितान् । आर्यसत्यं समालक्ष्य सद्धर्म्मं समुपादिशत्

tataḥ sa bhagavāndṛṣṭvā sarvāstānsamupasthitān / āryasatyaṃ samālakṣya saddharmmaṃ samupādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सद्धर्म्मामृतं पीत्वा सर्वे ऽपि ते प्रवोधिताः । बोधिचर्या व्रतं धर्तुं समेच्छन्त प्रसादिताः

tatsaddharmmāmṛtaṃ pītvā sarve 'pi te pravodhitāḥ / bodhicaryā vrataṃ dhartuṃ samecchanta prasāditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदाशयं परिज्ञाय भगवान् स मुनीश्वरः । बोधिसत्त्वात्म मार्मेत्यः सम्पश्यन्नेवमादिशत् कुलपुत्र मुदायेपि श्रद्धया सौगतेवृषे । प्रव्रजितुं समीच्छन्ति तत्र प्रव्रजिताद्रिताः

tadāśayaṃ parijñāya bhagavān sa munīśvaraḥ / bodhisattvātma mārmetyaḥ sampaśyannevamādiśat kulaputra mudāyepi śraddhayā saugatevṛṣe / pravrajituṃ samīcchanti tatra pravrajitādritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र ये ह्युपछन्दो ऽह सर्व धर्म्मार्थसिद्धिदे । प्रव्रज्या शासने बौद्धे चरन्ति बोधिसंवरं

atra ye hyupachando 'ha sarva dharmmārthasiddhide / pravrajyā śāsane bauddhe caranti bodhisaṃvaraṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते सर्वे पातका मुक्ताः परिशुद्ध त्रिमण्डलाः । निःक्लेशा विमलात्मानो बोधिसत्त्वा जितेन्द्रियाः

te sarve pātakā muktāḥ pariśuddha trimaṇḍalāḥ / niḥkleśā vimalātmāno bodhisattvā jitendriyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जित्वा मारगणान्दुष्टान् हन्ता ब्रह्मचारिणः । त्रिविधाम्बोधिमासाद्य सम्बुद्धपदमाप्नुयुः

jitvā māragaṇānduṣṭān hantā brahmacāriṇaḥ / trividhāmbodhimāsādya sambuddhapadamāpnuyuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति मत्वात्र संसारे ये वांछन्ति सुनिर्वृतिं । तत्र प्रव्रज्या सान्बौद्धं चरन्तु श्रद्धया व्रतं

iti matvātra saṃsāre ye vāṃchanti sunirvṛtiṃ / tatra pravrajyā sānbauddhaṃ carantu śraddhayā vrataṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यादिष्टं मुनीन्द्रेण निशम्य ते प्रवोधिताः । सभासीना महासत्त्वाः प्रव्रजिन्तु समीछिरे

ityādiṣṭaṃ munīndreṇa niśamya te pravodhitāḥ / sabhāsīnā mahāsattvāḥ pravrajintu samīchire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो गुणध्वजादीनां ब्राह्मणानां चतुःशतं । तथा भयं ददानाम क्षत्रियाणांशतत्रयं

tato guṇadhvajādīnāṃ brāhmaṇānāṃ catuḥśataṃ / tathā bhayaṃ dadānāma kṣatriyāṇāṃśatatrayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथानेक महासत्त्वा वैश्याशूद्राश्च सज्जनाः । सर्वे ऽपि सुप्रसन्नास्ते प्रव्रजितुं समीच्छिरे

tathāneka mahāsattvā vaiśyāśūdrāśca sajjanāḥ / sarve 'pi suprasannāste pravrajituṃ samīcchire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते सर्व उत्थाय साञ्जलयः पुरागताः । भगवन्तं तमानम्य प्रार्थयन्नेवमादरात्

tataste sarva utthāya sāñjalayaḥ purāgatāḥ / bhagavantaṃ tamānamya prārthayannevamādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्नाथ सर्वज्ञ धृत्वाज्ञा भवतां वयं । प्रव्रज्यशासन बौद्धेचर्तुमिछामहे व्रतं

bhagavannātha sarvajña dhṛtvājñā bhavatāṃ vayaṃ / pravrajyaśāsana bauddhecartumichāmahe vrataṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्स्त भवानस्मान् सर्वान् पश्यन् कृपा दृशा । समन्वागत्य सद्धर्म्म नियोजयितुमर्हति

bhagavansta bhavānasmān sarvān paśyan kṛpā dṛśā / samanvāgatya saddharmma niyojayitumarhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तैः प्रार्थिते सर्वैर्भगवान्स मुनीश्वरः । सर्वान्स्तान् सन्मतिन् पश्यन् समामन्भ्यैवमादिशत्

iti taiḥ prārthite sarvairbhagavānsa munīśvaraḥ / sarvānstān sanmatin paśyan samāmanbhyaivamādiśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्यत्र सौगते धर्म्म प्रव्रजितुं समीच्छथ । एतत् प्रव्रज्य सर्वत्र चरध्वं सौगतं व्रतं

yadyatra saugate dharmma pravrajituṃ samīcchatha / etat pravrajya sarvatra caradhvaṃ saugataṃ vrataṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यादिश्य स संबुद्धः पाणिना तच्छिरःस्पृशन् । तान्सर्वान्सौगते धर्मे समन्वाहरदादरात्

ityādiśya sa saṃbuddhaḥ pāṇinā tacchiraḥspṛśan / tānsarvānsaugate dharme samanvāharadādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽवतार्य ते केशान् रक्त चीवर प्रावृताः । खिखिरी पात्रमाधाय सर्वे ऽपि भिक्षुवो भवन्

tato 'vatārya te keśān rakta cīvara prāvṛtāḥ / khikhirī pātramādhāya sarve 'pi bhikṣuvo bhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स भगवान्तेभ्योः यतिभ्यो संम्यक् संबोधिपाक्षिकान् । सद्धर्म्मान्समुपादिश्य प्रददौ बोधिसम्वरं

tataḥ sa bhagavāntebhyoḥ yatibhyo saṃmyak saṃbodhipākṣikān / saddharmmānsamupādiśya pradadau bodhisamvaraṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते विमलात्मानो निःक्लेशा विमलेन्द्रियाः । सत्कारं लाभ निःकांक्षा वीतसंगा निरंजनाः

tataste vimalātmāno niḥkleśā vimalendriyāḥ / satkāraṃ lābha niḥkāṃkṣā vītasaṃgā niraṃjanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वपरात्म समाचाराः संसारगतिनिःस्पृहाः । मारचर्या निरासक्ताः समलोष्ट सुवर्ण्णिकाः

svaparātma samācārāḥ saṃsāragatiniḥspṛhāḥ / māracaryā nirāsaktāḥ samaloṣṭa suvarṇṇikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्लेशा निर्मलात्मानो परिशुद्ध त्रिमण्डलाः । अर्हन्त भद्रका चारा बभुबु ब्रह्मचारिणः

kleśā nirmalātmāno pariśuddha trimaṇḍalāḥ / arhanta bhadrakā cārā babhubu brahmacāriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्सर्वे ऽपि ते बौद्धा यतयो बोधिचारिणः । सर्वसत्त्व हितं कृत्वा संप्रचारन्सदाशुभे

tatassarve 'pi te bauddhā yatayo bodhicāriṇaḥ / sarvasattva hitaṃ kṛtvā saṃpracāransadāśubhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते ति विशुद्धात्माः पञ्चाभिज्ञा महर्द्धिकाः । वन्द्याः पूज्याः सदेवानां लोकानां गुरवो भवन्

tataste ti viśuddhātmāḥ pañcābhijñā maharddhikāḥ / vandyāḥ pūjyāḥ sadevānāṃ lokānāṃ guravo bhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिंश्च समये तत्र गिरेः शंखस्य मूर्द्धनि । वज्रसत्त्व कराङ्गुष्ठान्निश्चचाराम्बु निर्म्मलं

tasmiṃśca samaye tatra gireḥ śaṃkhasya mūrddhani / vajrasattva karāṅguṣṭhānniścacārāmbu nirmmalaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदेमान्वद्भुति स्पन्दं पुण्यतीर्थमहत्सरित् । यदभूत् सर्वलोकानां चतुवर्गफलप्रदा

tademānvadbhuti spandaṃ puṇyatīrthamahatsarit / yadabhūt sarvalokānāṃ catuvargaphalapradā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूयो ऽपि साददी तस्यः क्रकुछन्द स्पतायिनः । सद्धर्म्म देशना वाक्यावभूवा ति पवित्रता

bhūyo 'pi sādadī tasyaḥ krakuchanda spatāyinaḥ / saddharmma deśanā vākyāvabhūvā ti pavitratā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनासौ सर्वतीर्थाग्रा वाग्मतीतिप्रसिद्धिता । भद्रश्री गुण संभर्त्री सर्वपाप विशोधनी

tenāsau sarvatīrthāgrā vāgmatītiprasiddhitā / bhadraśrī guṇa saṃbhartrī sarvapāpa viśodhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये तत्र विधिना स्नात्वा पितृ देवादितर्पणं । कृत्वा दानादिकं दत्वा व्रतं चापि प्रकुर्वते

ye tatra vidhinā snātvā pitṛ devāditarpaṇaṃ / kṛtvā dānādikaṃ datvā vrataṃ cāpi prakurvate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते संघविमलात्मानो भद्रश्रीसद्गुणान्विताः । यथाकामं सुखं भुत्वा संप्रयान्ति जिनालयं

te saṃghavimalātmāno bhadraśrīsadguṇānvitāḥ / yathākāmaṃ sukhaṃ bhutvā saṃprayānti jinālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति मत्वा सदा तत्र स्नात्वा पित्रादितर्प्पणं । दानादि संवरं कृत्वा सचरन्तां जगद्धिते

iti matvā sadā tatra snātvā pitrāditarppaṇaṃ / dānādi saṃvaraṃ kṛtvā sacarantāṃ jagaddhite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्या दर्शनमात्रेण पीताम्वु विमात्रके । स्पर्शनादपि नश्यन्ते सर्वाणि पातकान्यपि

tasyā darśanamātreṇa pītāmvu vimātrake / sparśanādapi naśyante sarvāṇi pātakānyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रक्षाल्यापि च तत्रास्यं गंगा स्नान फलं लभेत । शिलसिं च मात्रेण शुद्धान्ते इन्द्रियानि षट्

prakṣālyāpi ca tatrāsyaṃ gaṃgā snāna phalaṃ labheta / śilasiṃ ca mātreṇa śuddhānte indriyāni ṣaṭ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं महत्तरं पुण्यं वाग्मती भजनोद्भवं । सर्वे तीर्थोत्तमाख्यातं ते नासौ वाग्मती जिनैः

evaṃ mahattaraṃ puṇyaṃ vāgmatī bhajanodbhavaṃ / sarve tīrthottamākhyātaṃ te nāsau vāgmatī jinaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति मत्वात्र संसारे इच्छन्ति ये सदाशुभं । वाग्मती श्री सुखाधारां भजन्तु सर्वदापि ते

iti matvātra saṃsāre icchanti ye sadāśubhaṃ / vāgmatī śrī sukhādhārāṃ bhajantu sarvadāpi te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूयोप्यन्या सरिज्जाता तस्यैव करसंभवा । सापि पवित्रिता भूता क्रकुछन्दस्य वाक्यतः

bhūyopyanyā sarijjātā tasyaiva karasaṃbhavā / sāpi pavitritā bhūtā krakuchandasya vākyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र प्रव्रजितानां यत् श्मश्रुकेशनखानि च । कृत्वा भागद्वयं तत्र भागमेकं प्रचिक्षिपुः

tatra pravrajitānāṃ yat śmaśrukeśanakhāni ca / kṛtvā bhāgadvayaṃ tatra bhāgamekaṃ pracikṣipuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा केशावतीत्यासीत्प्रसिद्धा सा महानदी । एक भागन्तु तत्रैव संस्थापितं शिलातले

tadā keśāvatītyāsītprasiddhā sā mahānadī / eka bhāgantu tatraiva saṃsthāpitaṃ śilātale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावन्ति श्मश्रु केशानि तावन्त्यपि शिलातले । प्रादुर्भूतानि चैत्यानि तांन्यद्यापि वसंति हि

yāvanti śmaśru keśāni tāvantyapi śilātale / prādurbhūtāni caityāni tāṃnyadyāpi vasaṃti hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सापि नदी महातीर्थ वाग्मती व प्रसीद्धता । तेषां प्रव्रजितानां हि महत्पुण्यानुभावतः

sāpi nadī mahātīrtha vāgmatī va prasīddhatā / teṣāṃ pravrajitānāṃ hi mahatpuṇyānubhāvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां प्रव्रजितानांच भिक्षुणां ब्रह्मचारिणां । तदापुण्य महाकीर्ति शब्द सर्वत्र प्रासरत्

teṣāṃ pravrajitānāṃca bhikṣuṇāṃ brahmacāriṇāṃ / tadāpuṇya mahākīrti śabda sarvatra prāsarat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदनन्तरमष्टौ च वीतरागा निराश्रयाः । ज्योतिरूपा निराकाराः प्रादुर्भूता जगद्धिते

tadanantaramaṣṭau ca vītarāgā nirāśrayāḥ / jyotirūpā nirākārāḥ prādurbhūtā jagaddhite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकः शंखगिरेः पार्श्वे मणिचूडाश्रमान्तिके । मणिलिंग इति ख्यातः सो ऽद्यापि संप्रतिष्ठितः

ekaḥ śaṃkhagireḥ pārśve maṇicūḍāśramāntike / maṇiliṃga iti khyātaḥ so 'dyāpi saṃpratiṣṭhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयो भुच्च गोकर्ण स्थले ज्योतिर्षयाकृतिः । चारुगिरौ तृतीयश्च कुम्भतीर्थे चतुर्थकः

dvitīyo bhucca gokarṇa sthale jyotirṣayākṛtiḥ / cārugirau tṛtīyaśca kumbhatīrthe caturthakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पंचमः फणिशैलश्च षष्ठश्च गर्तकस्थले । सप्तमो गन्धवत्यां च अष्टमो विक्रमस्थले

paṃcamaḥ phaṇiśailaśca ṣaṣṭhaśca gartakasthale / saptamo gandhavatyāṃ ca aṣṭamo vikramasthale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एते ऽष्टौ महादेवाः वीतरागा निरंजनाः । ज्योतिरूपा निरांकाराः प्रादुर्भूता जगद्धिते

ete 'ṣṭau mahādevāḥ vītarāgā niraṃjanāḥ / jyotirūpā nirāṃkārāḥ prādurbhūtā jagaddhite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रैषां वीतरागान्यनुभावात् समन्ततः । मनोरमामही जाता सर्व पीठोक्तमावनौ

atraiṣāṃ vītarāgānyanubhāvāt samantataḥ / manoramāmahī jātā sarva pīṭhoktamāvanau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदायोभू महास्वो महासंमत वंशजः । कृपाकारुण्य भद्रात्मा बोधिसत्त्वो नृपो ऽभवत्

tadāyobhū mahāsvo mahāsaṃmata vaṃśajaḥ / kṛpākāruṇya bhadrātmā bodhisattvo nṛpo 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स नृप राजेन्द्रः क्रकुछन्देन तायिना । सहात्र द्रष्टुमायातः स्वयंभुवं खगाननां

tatra sa nṛpa rājendraḥ krakuchandena tāyinā / sahātra draṣṭumāyātaḥ svayaṃbhuvaṃ khagānanāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दूरात्स येनमालोक्य स्वयंभुवं जिनालयं । प्रणत्वा समुपागत्य चक्रे प्रदक्षिणात्रयं

dūrātsa yenamālokya svayaṃbhuvaṃ jinālayaṃ / praṇatvā samupāgatya cakre pradakṣiṇātrayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽभ्यर्च्ये महोत्साहैरेणं पञ्चजिनात्मकं

tato 'bhyarcye mahotsāhaireṇaṃ pañcajinātmakaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टांगैश्च प्रणत्वा च प्राभजच्छरणाश्रितः । ततस्तथा च राजेन्द्रो मञ्जुदेवं च सङ्गुरुं

aṣṭāṃgaiśca praṇatvā ca prābhajaccharaṇāśritaḥ / tatastathā ca rājendro mañjudevaṃ ca saṅguruṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाविधि समभ्यर्च्य प्राभजत्संप्रमोदितः । ततस्तथा स राजेन्द्रः खगाननां जिनेश्वरीं

yathāvidhi samabhyarcya prābhajatsaṃpramoditaḥ / tatastathā sa rājendraḥ khagānanāṃ jineśvarīṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाविधि समभ्यर्च्य महोत्साहैर्मुदाभजत् । ततो ऽष्टौ वीतरागाश्च सर्वानता त्स्वयंभुवः

yathāvidhi samabhyarcya mahotsāhairmudābhajat / tato 'ṣṭau vītarāgāśca sarvānatā tsvayaṃbhuvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा समुदितो राजा महोत्साहैस्तथा भजत् । एतत्पुण्यानुभावैः स महत्पुण्याशयः कृती

dṛṣṭvā samudito rājā mahotsāhaistathā bhajat / etatpuṇyānubhāvaiḥ sa mahatpuṇyāśayaḥ kṛtī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्म्माधि राजेन्द्रः सर्वलोकाधिपो वभौ । सर्व विद्याधिपो राजा भद्रश्री सद्गुणाश्रयः

sarvadharmmādhi rājendraḥ sarvalokādhipo vabhau / sarva vidyādhipo rājā bhadraśrī sadguṇāśrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन धर्माकरो नाम्नो प्रसिद्धौ ऽभूद्विराजितेः । ततः सो ऽत्र महाराजः संस्थास्तुं काम आत्मना

tena dharmākaro nāmno prasiddhau 'bhūdvirājiteḥ / tataḥ so 'tra mahārājaḥ saṃsthāstuṃ kāma ātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रकुछन्दं मुनीन्द्रन्तं प्रणत्वैवं न्यवेदयत् । भगवन्यह वांछास्ता विजानीयात् ममेच्छितं

krakuchandaṃ munīndrantaṃ praṇatvaivaṃ nyavedayat / bhagavanyaha vāṃchāstā vijānīyāt mamecchitaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदनुज्ञां पदत्वामेनुग्रहं कर्तुमर्हति । इति संप्रार्थिते तेन भगवान्स मुनीश्वरः

tadanujñāṃ padatvāmenugrahaṃ kartumarhati / iti saṃprārthite tena bhagavānsa munīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्म्माकरं नरेन्द्रंन्तं सम्पश्यन्नेवमादिशत् । साधु राजन् महासत्त्व यदेवं त्वं समीच्छसि

dharmmākaraṃ narendraṃntaṃ sampaśyannevamādiśat / sādhu rājan mahāsattva yadevaṃ tvaṃ samīcchasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथात्वमिह सन् स्थित्वा पालयं बोधयन् प्रजाः । तथात्रसकरलाल्लोकान् संस्थाप्य संप्रबोधयन्

tathātvamiha san sthitvā pālayaṃ bodhayan prajāḥ / tathātrasakaralāllokān saṃsthāpya saṃprabodhayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिमार्गे प्रतिष्ठाप्य चारयस्व सदा शुभे । धर्म्मेण पालयन् सर्वाल्लोकान् स्वयं समाचरन्

bodhimārge pratiṣṭhāpya cārayasva sadā śubhe / dharmmeṇa pālayan sarvāllokān svayaṃ samācaran

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाकाम सुखं तु प्रासचरस्व जगद्धिते । धर्म्मनीत्या समाधाय कृत्वा लोकहितं सदा

yathākāma sukhaṃ tu prāsacarasva jagaddhite / dharmmanītyā samādhāya kṛtvā lokahitaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधयन्वोधि सम्भारं सदेह निवसाश्रिताः । सदास्य शरणे स्थित्वा धर्म्मधातोः स्वयम्भुवः

sādhayanvodhi sambhāraṃ sadeha nivasāśritāḥ / sadāsya śaraṇe sthitvā dharmmadhātoḥ svayambhuvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रद्धया भजनं कृत्वा संचरस्व जगद्धिते । अस्याः खगाननायाश्च देव्याः शरण आश्रितः

śraddhayā bhajanaṃ kṛtvā saṃcarasva jagaddhite / asyāḥ khagānanāyāśca devyāḥ śaraṇa āśritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वदा भजनं कृत्वा चरस्व बोधिसंवरं । अस्यापि मञ्जुदेवस्य सद्गुरोः समुपाश्रितः

sarvadā bhajanaṃ kṛtvā carasva bodhisaṃvaraṃ / asyāpi mañjudevasya sadguroḥ samupāśritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुद्धानुशासनं धृत्वा सद्धर्म्मे संचरंस्व स । एषां च वीतरागानामष्टानामपि सर्वदा

buddhānuśāsanaṃ dhṛtvā saddharmme saṃcaraṃsva sa / eṣāṃ ca vītarāgānāmaṣṭānāmapi sarvadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रद्धया भजनं कृत्वाः साधय धर्म्ममुक्तमं । वाग्मती प्रमुखानाञ्च तीर्थानां समुपाश्रयेन

śraddhayā bhajanaṃ kṛtvāḥ sādhaya dharmmamuktamaṃ / vāgmatī pramukhānāñca tīrthānāṃ samupāśrayena

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नान दानादिकं कृत्वा पित्तृन्देवाञ्च तोषयन् । लब्धा त्रिकाय संशुद्धिं धृत्वा संबोधिमानसं

snāna dānādikaṃ kṛtvā pittṛndevāñca toṣayan / labdhā trikāya saṃśuddhiṃ dhṛtvā saṃbodhimānasaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वसत्त्वा हितं कृत्वा निवसस्व यथासुखं । एवं राजेन्द्र लोकांश्च सर्वानपि प्रवोधयं

sarvasattvā hitaṃ kṛtvā nivasasva yathāsukhaṃ / evaṃ rājendra lokāṃśca sarvānapi pravodhayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेषामपि सर्वेषां संस्थाप्य शरणे सदा । पूजा भक्ति महोत्साहैः चारयित्वा समादरात्

eteṣāmapi sarveṣāṃ saṃsthāpya śaraṇe sadā / pūjā bhakti mahotsāhaiḥ cārayitvā samādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिमार्गे प्रतिष्ठाप्य चारयस्व सदा शुभे । एवं कृत्वा महाराज संबोधि निहिताश्रयः

bodhimārge pratiṣṭhāpya cārayasva sadā śubhe / evaṃ kṛtvā mahārāja saṃbodhi nihitāśrayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिचर्याव्रतं धृत्वा संचरस्व जगद्धिते । एतत्पुण्याभिलिप्तात्मा भविष्यसि जिनात्मजः

bodhicaryāvrataṃ dhṛtvā saṃcarasva jagaddhite / etatpuṇyābhiliptātmā bhaviṣyasi jinātmajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिसत्त्व महाभिज्ञा भद्रश्री सद्गुणाश्रयः । कदाचिदपि नैवत्वं दुर्गतौ च क्वचित्सरेः

bodhisattva mahābhijñā bhadraśrī sadguṇāśrayaḥ / kadācidapi naivatvaṃ durgatau ca kvacitsareḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदासद्गति संजातोः समृद्धि सिद्धिमान्सुधीः । श्रीमान्सर्वगुणाधीशः सर्वलोकाधिपः कृति

sadāsadgati saṃjātoḥ samṛddhi siddhimānsudhīḥ / śrīmānsarvaguṇādhīśaḥ sarvalokādhipaḥ kṛti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रमेण बोधिसंभारं पूरयित्वा समाहितं । त्रिरत्न भजनोत्साह महानन्दसुखं सदा

krameṇa bodhisaṃbhāraṃ pūrayitvā samāhitaṃ / triratna bhajanotsāha mahānandasukhaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुंजाना निर्म्मलाचारश्चतुर्ब्रह्म विहारिणः । निःक्लेशो निर्जयन् मारान् सर्वानर्हन्त्वमाप्तवान्

bhuṃjānā nirmmalācāraścaturbrahma vihāriṇaḥ / niḥkleśo nirjayan mārān sarvānarhantvamāptavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिविधां बोधिमासाद्य संबुद्धपदमाप्नुयाः । लोकाः सर्वे ऽपि चैवंहि परिशुद्धत्रिमण्डलाः

trividhāṃ bodhimāsādya saṃbuddhapadamāpnuyāḥ / lokāḥ sarve 'pi caivaṃhi pariśuddhatrimaṇḍalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिसत्त्वा महासत्त्वाः सदा सद्गति संभवाः । बोधिचर्या व्रतं धृत्वा संचरन्तो जगद्धिते

bodhisattvā mahāsattvāḥ sadā sadgati saṃbhavāḥ / bodhicaryā vrataṃ dhṛtvā saṃcaranto jagaddhite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जित्वा मारगणान्सर्वाश्वतुर्ब्रह्म विहारिणः । निःक्लेशा निर्म्मलात्मानः संसारगति निःस्पृहा

jitvā māragaṇānsarvāśvaturbrahma vihāriṇaḥ / niḥkleśā nirmmalātmānaḥ saṃsāragati niḥspṛhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्हन्त त्रिविधासम्बोधिं प्राप्य बुद्धत्वमाप्नुयुः । एषां च वीतरागानां अष्टानामपि साम्प्रतं

arhanta trividhāsambodhiṃ prāpya buddhatvamāpnuyuḥ / eṣāṃ ca vītarāgānāṃ aṣṭānāmapi sāmprataṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूजाफल विशेषत्वं व क्ष्यामि शृणु तन्नृपः । वाग्मतिसलिले यस्तु स्नात्वा नित्यं समाहितः

pūjāphala viśeṣatvaṃ va kṣyāmi śṛṇu tannṛpaḥ / vāgmatisalile yastu snātvā nityaṃ samāhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टावेतान् महेशान् वीतरागान् सदा भजेत् । यतत्पुण्य विशुद्धात्मा श्री समृद्धि सुखान्वितः

aṣṭāvetān maheśān vītarāgān sadā bhajet / yatatpuṇya viśuddhātmā śrī samṛddhi sukhānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संसारे सर्वदा सौख्यं भुक्त्वा यायाच्छिवालयं । घृतेन स्नापयेत् यस्तु वीतरागान् स्वयंभूवः

saṃsāre sarvadā saukhyaṃ bhuktvā yāyācchivālayaṃ / ghṛtena snāpayet yastu vītarāgān svayaṃbhūvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवालयं व्रजेत् सो ऽपि मधुरा ब्रह्ममन्दिरं । दध्ना यः स्नापयेद् देवान् वीतरागान् स्वयंभुवः

śivālayaṃ vrajet so 'pi madhurā brahmamandiraṃ / dadhnā yaḥ snāpayed devān vītarāgān svayaṃbhuvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स यायाद् वैष्णवं लोकं श्री समृद्धि सुखाश्रयं । स्नानादिक्षुरसेनापि विद्याधरं पदं व्रजेत्

sa yāyād vaiṣṇavaṃ lokaṃ śrī samṛddhi sukhāśrayaṃ / snānādikṣurasenāpi vidyādharaṃ padaṃ vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गन्धोदकेन गान्धर्व क्षीरेण शशिनः पदं । शीतोदकेन शुद्धात्मा निष्पापा निर्मलेन्द्रियं

gandhodakena gāndharva kṣīreṇa śaśinaḥ padaṃ / śītodakena śuddhātmā niṣpāpā nirmalendriyaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषां पूजां च यः कुर्यान्नानापुष्पैः सुगन्धितैः । सर्व काम सुखं भुक्त्वा मोदते मनुजाधिपः

eṣāṃ pūjāṃ ca yaḥ kuryānnānāpuṣpaiḥ sugandhitaiḥ / sarva kāma sukhaṃ bhuktvā modate manujādhipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विल्वपत्राणि श्रेष्ठानि रोहणर्च्चं अतन्द्रितः । शिवं सर्वत्र प्राप्नोति यज्ञानां च सहस्रकं

vilvapatrāṇi śreṣṭhāni rohaṇarccaṃ atandritaḥ / śivaṃ sarvatra prāpnoti yajñānāṃ ca sahasrakaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैवेद्यं ढोकयेद्यः स दीर्धायुः स्याद् वलि नृपः । दीपमालां च यो दद्यात्तेजस्वी स्यात्सुदृष्टिमान्

naivedyaṃ ḍhokayedyaḥ sa dīrdhāyuḥ syād vali nṛpaḥ / dīpamālāṃ ca yo dadyāttejasvī syātsudṛṣṭimān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुग्गुरुं यो दहेत्तस्य नश्यते सर्वपातकं । तिलपात्रं च योदद्यादुर्ग्गति स व्रजेन्नहि

gugguruṃ yo dahettasya naśyate sarvapātakaṃ / tilapātraṃ ca yodadyādurggati sa vrajennahi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुवर्णं ये प्रदद्याच्च स यायात् सङ्गतौ सदा । तिलधेनुं प्रदद्याद्योः स सं यायाच्छिवालयं

suvarṇaṃ ye pradadyācca sa yāyāt saṅgatau sadā / tiladhenuṃ pradadyādyoḥ sa saṃ yāyācchivālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.