Library·Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text)·3·3.4·3.4.1

Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 3.4.1

TS 3.4.1

वि वा एतस्य यज्ञ ऋध्यते यस्य हविर् अतिरिच्यते सूर्यो देवो दिविषद्भ्य इत्य् आह बृहस्पतिना चैवास्य प्रजापतिना च यज्ञस्य व्यृद्धम् अपि वपति रक्षाꣳसि वा एतत् पशुꣳ सचन्ते यद् एकदेवत्य आलब्धो भूयान् भवति यस्यास् ते हरितो गर्भ इत्य् आह देवत्रैवैनां गमयति रक्षसाम् अपहत्यै । आ वर्तन वर्तयेत्य् आह ब्रह्मणैवैनम् आ वर्तयति वि ते भिनद्मि तकरीम् इत्य् आह यथायजुर् एवैतत् । उरुद्रप्सो विश्वरूप इन्दुर् इत्य् आह प्रजा वै पशव इन्दुः प्रजयैवैनम् पशुभिः सम् अर्धयति दिवं वै यज्ञस्य व्यृद्धं गच्छति पृथिवीम् अतिरिक्तम् । तद् यन् न शमयेद् आर्तिम् आर्छेद् यजमानः । मही द्यौः पृथिवी च न इति आह द्यावापृथिवीभ्याम् एव यज्ञस्य व्यृद्धं चातिरिक्तं च शमयति नार्तिम् आर्छति यजमानः । भस्मनाऽभि समूहति स्वगाकृत्यै । अथो अनयोर् वा एष गर्भो ऽनयोर् एवैनं दधाति यद् अवद्येद् अति तद् रेचयेत् । यन् नावद्येत् पशोर् आलब्धस्य नाव द्येत् पुरस्तान् नाभ्या अन्यद् अवद्येद् उपरिष्टाद् अन्यत् पुरस्ताद् वै नाभ्यै प्राण उपरिष्टाद् अपानः । यावान् एव पशुस् तस्याव द्यति विष्णवे शिपिविष्टाय जुहोति यद् वै यज्ञस्यातिरिच्यते यः पशोर् भूमा या पुष्टिस् तद् विष्णुः शिपिविष्टः । अतिरिक्त एवातिरिक्तं दधात्य् अतिरिक्तस्य शान्त्यै । अष्टाप्रूड् ढिरण्यं दक्षिणा । अष्टापदी ह्य् एषा । आत्मा नवमः पशोर् आप्त्यै । अन्तरकोश उष्णीषेणाऽऽविष्टितम् भवति । एवम् इव हि पशुर् उल्बम् इव चर्मेव माꣳसम् इवास्थीव यावान् एव पशुस् तम् आप्त्वाव रुन्द्धे यस्यैषा यज्ञे प्रायश्चित्तिः क्रियत इष्ट्वा वसीयान् भवति ॥

vi vā etasya yajña ṛdhyate yasya havir atiricyate sūryo devo diviṣadbhya ity āha bṛhaspatinā caivāsya prajāpatinā ca yajñasya vyṛddham api vapati rakṣām̐si vā etat paśum̐ sacante yad ekadevatya ālabdho bhūyān bhavati yasyās te harito garbha ity āha devatraivaināṃ gamayati rakṣasām apahatyai | ā vartana vartayety āha brahmaṇaivainam ā vartayati vi te bhinadmi takarīm ity āha yathāyajur evaitat | urudrapso viśvarūpa indur ity āha prajā vai paśava induḥ prajayaivainam paśubhiḥ sam ardhayati divaṃ vai yajñasya vyṛddhaṃ gacchati pṛthivīm atiriktam | tad yan na śamayed ārtim ārched yajamānaḥ | mahī dyauḥ pṛthivī ca na iti āha dyāvāpṛthivībhyām eva yajñasya vyṛddhaṃ cātiriktaṃ ca śamayati nārtim ārchati yajamānaḥ | bhasmanā'bhi samūhati svagākṛtyai | atho anayor vā eṣa garbho 'nayor evainaṃ dadhāti yad avadyed ati tad recayet | yan nāvadyet paśor ālabdhasya nāva dyet purastān nābhyā anyad avadyed upariṣṭād anyat purastād vai nābhyai prāṇa upariṣṭād apānaḥ | yāvān eva paśus tasyāva dyati viṣṇave śipiviṣṭāya juhoti yad vai yajñasyātiricyate yaḥ paśor bhūmā yā puṣṭis tad viṣṇuḥ śipiviṣṭaḥ | atirikta evātiriktaṃ dadhāty atiriktasya śāntyai | aṣṭāprūḍ ḍhiraṇyaṃ dakṣiṇā | aṣṭāpadī hy eṣā | ātmā navamaḥ paśor āptyai | antarakośa uṣṇīṣeṇā''viṣṭitam bhavati | evam iva hi paśur ulbam iva carmeva mām̐sam ivāsthīva yāvān eva paśus tam āptvāva runddhe yasyaiṣā yajñe prāyaścittiḥ kriyata iṣṭvā vasīyān bhavati ||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/TS/3.4.1

Cite as: Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 3.4.1, in HREEM (hreem.cc/library/TS/3.4.1), after Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Units are anuvākas (kāṇḍa.prapāṭhaka.anuvāka); the page's inner VERSE numbers are not separate units. 631 units whose number repeats one already read were left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text