पूर्णा पश्चाद् उत पूर्णा पुरस्ताद् उन् मध्यतः पौर्णमासी जिगाय । तस्यां देवा अधि संवसन्त उत्तमे नाक इह मादयन्ताम् ॥ यत् ते देवा अदधुर् भागधेयम् अमावास्ये संवसन्तो महित्वा । सा नो यज्ञम् पिपृहि विश्ववारे रयिं नो धेहि सुभगे सुवीरम् ॥ निवेशनी संगमनी वसूनां विश्वा रूपाणि वसून्य् आवेशयन्ती । सहस्रपोषꣳ सुभगा रराणा सा न आ गन् वर्चसा संविदाना ॥ अग्नीषोमौ प्रथमौ वीर्येण वसून् रुद्रान् आदित्यान् इह जिन्वतम् । माध्यꣳ हि पौर्णमासं जुषेथाम् ब्रह्मणा वृद्धौ सुकृतेन साताव् अथास्मभ्यꣳ सहवीराꣳ रयिं नि यच्छतं ॥ आदित्याश् चाङ्गिरसश् चाग्नीन् आदधत ते दर्शपूर्णमासौ प्रैप्सन् तेषाम् अङ्गिरसां निरुप्तꣳ हविर् आसीद् अथाऽऽदित्या एतौ होमाव् अपश्यन् ताव् अजुहवुस् ततो वै ते दर्शपूर्णमासौ पूर्व आलभन्त दर्शपूर्णमासाव् आलभमान एतौ होमौ पुरस्ताज् जुहुयात् साक्षाद् एव दर्शपूर्णमासाव् आ लभते ब्रह्मवादिनो वदन्ति स त्वै दर्शपूर्णमासाव् आलभेत य एनयोर् अनुलोमं च प्रतिलोमं च विद्याद् इति । अमावास्याया ऊर्ध्वं तद् अनुलोमम् पौर्णमास्यै प्रतीचीनं तत् प्रतिलोमम् । यत् पौर्णमासीम् पूर्वाम् आलभेत प्रतिलोमम् एनाव् आ लभेतामुम् अपक्षीयमाणम् अन्व् अप क्षीयेत सारस्वतौ होमौ पुरस्ताज् जुहुयाद् अमावास्या वै सरस्वत्य् अनुलोमम् एवैनाव् आ लभते ऽमुम् आप्यायमानम् अन्व् आ प्यायते । आग्नावैष्णवम् एकादशकपालम् पुरस्तान् निर् वपेत् सरस्वत्यै चरुꣳ सरस्वते द्वादशकपालम् । यद् आग्नेयो भवत्य् अग्निर् वै यज्ञमुखं यज्ञमुखम् एवर्द्धिम् पुरस्ताद् धत्ते यद् वैष्णवो भवति यज्ञो वै विष्णुर् यज्ञम् एवारभ्य प्र तनुते सरस्वत्यै चरुर् भवति सरस्वते द्वादशकपालो ऽमावास्या वै सरस्वती पूर्णमासः सरस्वान् ताव् एव साक्षाद् आ रभत ऋध्नोत्य् आभ्याम् । द्वादशकपालः सरस्वते भवति मिथुनत्वाय प्रजात्यै मिथुनौ गावौ दक्षिणा समृद्ध्यै ॥
pūrṇā paścād uta pūrṇā purastād un madhyataḥ paurṇamāsī jigāya | tasyāṃ devā adhi saṃvasanta uttame nāka iha mādayantām || yat te devā adadhur bhāgadheyam amāvāsye saṃvasanto mahitvā | sā no yajñam pipṛhi viśvavāre rayiṃ no dhehi subhage suvīram || niveśanī saṃgamanī vasūnāṃ viśvā rūpāṇi vasūny āveśayantī | sahasrapoṣam̐ subhagā rarāṇā sā na ā gan varcasā saṃvidānā || agnīṣomau prathamau vīryeṇa vasūn rudrān ādityān iha jinvatam | mādhyam̐ hi paurṇamāsaṃ juṣethām brahmaṇā vṛddhau sukṛtena sātāv athāsmabhyam̐ sahavīrām̐ rayiṃ ni yacchataṃ || ādityāś cāṅgirasaś cāgnīn ādadhata te darśapūrṇamāsau praipsan teṣām aṅgirasāṃ niruptam̐ havir āsīd athā''dityā etau homāv apaśyan tāv ajuhavus tato vai te darśapūrṇamāsau pūrva ālabhanta darśapūrṇamāsāv ālabhamāna etau homau purastāj juhuyāt sākṣād eva darśapūrṇamāsāv ā labhate brahmavādino vadanti sa tvai darśapūrṇamāsāv ālabheta ya enayor anulomaṃ ca pratilomaṃ ca vidyād iti | amāvāsyāyā ūrdhvaṃ tad anulomam paurṇamāsyai pratīcīnaṃ tat pratilomam | yat paurṇamāsīm pūrvām ālabheta pratilomam enāv ā labhetāmum apakṣīyamāṇam anv apa kṣīyeta sārasvatau homau purastāj juhuyād amāvāsyā vai sarasvaty anulomam evaināv ā labhate 'mum āpyāyamānam anv ā pyāyate | āgnāvaiṣṇavam ekādaśakapālam purastān nir vapet sarasvatyai carum̐ sarasvate dvādaśakapālam | yad āgneyo bhavaty agnir vai yajñamukhaṃ yajñamukham evarddhim purastād dhatte yad vaiṣṇavo bhavati yajño vai viṣṇur yajñam evārabhya pra tanute sarasvatyai carur bhavati sarasvate dvādaśakapālo 'māvāsyā vai sarasvatī pūrṇamāsaḥ sarasvān tāv eva sākṣād ā rabhata ṛdhnoty ābhyām | dvādaśakapālaḥ sarasvate bhavati mithunatvāya prajātyai mithunau gāvau dakṣiṇā samṛddhyai ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.