एतत्ते कथितं सम्यगङ्कुराणां सुविस्तरम् ॥ इति श्रीपाञ्चरात्रे विष्वक्सेनसंहितायां अङ्कुर्रापणविधिर्नाम पञ्चविंशोध्यायः ॥ षड्विंशो ऽध्यायः विष्वक्सेनः--- अतः परं प्रवक्ष्यामि ध्वजोत्थापनमुत्तमम् । येनोपसर्गा(?)नश्यन्ति सर्वसंपत्सुखावहम्
etatte kathitaṃ samyagaṅkurāṇāṃ suvistaram // iti śrīpāñcarātre viṣvaksenasaṃhitāyāṃ aṅkurrāpaṇavidhirnāma pañcaviṃśodhyāyaḥ || ṣaḍviṃśo 'dhyāyaḥ viṣvaksenaḥ--- ataḥ paraṃ pravakṣyāmi dhvajotthāpanamuttamam / yenopasargā(?)naśyanti sarvasaṃpatsukhāvaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अध्वजो विष्णुयागस्तु निष्फलः स्यान्न संशयः । तीर्थस्नानदिनात् पूर्वं सप्तविंशतिके ऽहनि
adhvajo viṣṇuyāgastu niṣphalaḥ syānna saṃśayaḥ / tīrthasnānadināt pūrvaṃ saptaviṃśatike 'hani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकविंशतिके वा स्यात्(वापि?) ध्वजोत्थापनमाचरेत् । अथवारम्भदिवसे सद्यः कालोद्भवो भवेत्
ekaviṃśatike vā syāt(vāpi?) dhvajotthāpanamācaret / athavārambhadivase sadyaḥ kālodbhavo bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आरोहणं दिवा कुर्यात् केतोर्निश्यङ्कुरार्पणम् । एकत्र दिवसे यागे न ध्वजोद्धार इष्यते
ārohaṇaṃ divā kuryāt ketorniśyaṅkurārpaṇam / ekatra divase yāge na dhvajoddhāra iṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अङ्कुरार्पणपूर्वं तु द्वितीयं परिकीर्तितम् । गोपुर(-रा?) स्थानयार्मध्ये ध्वजपीठं प्रकल्पयेत्
aṅkurārpaṇapūrvaṃ tu dvitīyaṃ parikīrtitam / gopura(-rā?) sthānayārmadhye dhvajapīṭhaṃ prakalpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथवा बलिपीठस्य वैनतेयस्य वा पुनः । हस्तमात्रं परित्यज्य बलिपीठस्य चान्तरे
athavā balipīṭhasya vainateyasya vā punaḥ / hastamātraṃ parityajya balipīṭhasya cāntare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कल्पयेद्ध्वजपीठं तु मानं तस्य प्रचक्षते(?) । तस्यार्धं वाप्यपोह्यैव ध्वजपीठं प्रकल्पयेत्
kalpayeddhvajapīṭhaṃ tu mānaṃ tasya pracakṣate(?) / tasyārdhaṃ vāpyapohyaiva dhvajapīṭhaṃ prakalpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुर्हस्तं तदर्धं वा विस्तारायामतः समम् । हस्तोच्छ्रायं द्विहस्तं वा स्थाप्य स्तम्भस्य मध्यतः
caturhastaṃ tadardhaṃ vā vistārāyāmataḥ samam / hastocchrāyaṃ dvihastaṃ vā sthāpya stambhasya madhyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकहस्तं तथा भूमौ गर्तं पीठादधः शुभम् । स्तम्भस्य परितः कुर्यात् मेखलात्रितयं बुधः
ekahastaṃ tathā bhūmau gartaṃ pīṭhādadhaḥ śubham / stambhasya paritaḥ kuryāt mekhalātritayaṃ budhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृत्तं वा चतुरश्रं वा षोडशाष्टाश्रमेव वा । अन्तरादि तदुत्सेधमङ्गुलीनां यथाक्रमम्
vṛttaṃ vā caturaśraṃ vā ṣoḍaśāṣṭāśrameva vā / antarādi tadutsedhamaṅgulīnāṃ yathākramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मेखलोच्छ्रायमायाममेकैकं चतुरङ्गुलम् । तालमात्रं विसृज्यैव वेदिकायां समन्ततः
mekhalocchrāyamāyāmamekaikaṃ caturaṅgulam / tālamātraṃ visṛjyaiva vedikāyāṃ samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्चात्तु मेखलाः सम्यक् कारयेन्मन्त्रवित्तमः । मेखलानामथोर्ध्वे तु वृत्तवेदिं समाचरेत्
paścāttu mekhalāḥ samyak kārayenmantravittamaḥ / mekhalānāmathordhve tu vṛttavediṃ samācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुरङ्गुलमुत्सेधं तदूर्ध्वे ऽब्जदलं(पद्मकं?)लिखेत् । षोडशद्वादशं वापि चाष्टपत्रमथापि वा
caturaṅgulamutsedhaṃ tadūrdhve 'bjadalaṃ(padmakaṃ?)likhet / ṣoḍaśadvādaśaṃ vāpi cāṣṭapatramathāpi vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्व्यङ्गुलं तु घनं ज्ञेयं कर्णिकासहितं मुने । त्र्यङ्गुलं तु तदुत्सेधं द्व्यङ्गुलं तद्घनं भवेत्
dvyaṅgulaṃ tu ghanaṃ jñeyaṃ karṇikāsahitaṃ mune / tryaṅgulaṃ tu tadutsedhaṃ dvyaṅgulaṃ tadghanaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति पद्मदलं (-विधिः?) प्रोक्त उत्तमाधममध्यतः । स्तम्भस्य परितः कुर्यात् सर्वालंकारसंयुतम्
iti padmadalaṃ (-vidhiḥ?) prokta uttamādhamamadhyataḥ / stambhasya paritaḥ kuryāt sarvālaṃkārasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवमुक्तप्रकारेण ध्वजपीठं प्रकल्पयेत् । पूर्वं वाप्यथवा पश्चात् कल्पयेत् पीठमुत्तमम्
evamuktaprakāreṇa dhvajapīṭhaṃ prakalpayet / pūrvaṃ vāpyathavā paścāt kalpayet pīṭhamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यथा यदि चेद्वेदिमनर्थमशुभावहम् । तस्मात् सर्वप्रयत्नेन कारयेद्विधिचोदितम्
anyathā yadi cedvedimanarthamaśubhāvaham / tasmāt sarvaprayatnena kārayedvidhicoditam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ध्वजस्तम्भं प्रवक्ष्यामि विविक्तेन महामुने । चन्दनं चम्पकं वापि बिल्वमर्जुनमेव च
dhvajastambhaṃ pravakṣyāmi viviktena mahāmune / candanaṃ campakaṃ vāpi bilvamarjunameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेकवृक्षं च खदिरं सालं तिन्दुकमेव च । चम्पकं चाष्टकं चैव क्रमुकं नालिकेरकम्
tekavṛkṣaṃ ca khadiraṃ sālaṃ tindukameva ca / campakaṃ cāṣṭakaṃ caiva kramukaṃ nālikerakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तालं वेणुं तथैवात्र संभवेन तु कारयेत् । शततालार्धमर्धं च मुख्यमध्याधमं क्रमात्
tālaṃ veṇuṃ tathaivātra saṃbhavena tu kārayet / śatatālārdhamardhaṃ ca mukhyamadhyādhamaṃ kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अशीतितालमिच्छन्ति केचित्तस्यार्धमेव वा । गोपुराकृतितुल्यं स्यात् स्तम्भमध्यर्धमेव वा
aśītitālamicchanti kecittasyārdhameva vā / gopurākṛtitulyaṃ syāt stambhamadhyardhameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्तम्भप्रमाणमथवा तुल्यमध्यर्धमेव वा । प्रासादेन समुच्छ्रायं सुषिरादिविवर्जितम्
stambhapramāṇamathavā tulyamadhyardhameva vā / prāsādena samucchrāyaṃ suṣirādivivarjitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिंशदङ्गुलनाहं तु मूलदण्डस्य नारद । मध्यमं चाष्टविंशत्(?)तदग्रं षड्विंशकं भवेत्
triṃśadaṅgulanāhaṃ tu mūladaṇḍasya nārada / madhyamaṃ cāṣṭaviṃśat(?)tadagraṃ ṣaḍviṃśakaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सच्छिद्रयन्त्रत्रियते ह्यधस्ताद्गरुडालयम् । लोहं दारुमयं वापि गरुडं तत्र योजयेत्
sacchidrayantratriyate hyadhastādgaruḍālayam / lohaṃ dārumayaṃ vāpi garuḍaṃ tatra yojayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवाभिमुखमासीनमल्पकायं कृताञ्जलिम् । षोडशाङ्गुलकं वापि द्वादशाङ्गुलकं तथा
devābhimukhamāsīnamalpakāyaṃ kṛtāñjalim / ṣoḍaśāṅgulakaṃ vāpi dvādaśāṅgulakaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टाङ्गुलमथ ज्ञात्वा कल्पयेद्गरुडं मुने । तथा वा फलकं (-कां?)कृत्वा यथाकामं मुनीश्वर
aṣṭāṅgulamatha jñātvā kalpayedgaruḍaṃ mune / tathā vā phalakaṃ (-kāṃ?)kṛtvā yathākāmaṃ munīśvara
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तन्मध्ये गरुडं लिख्य स्वस्थाने विनतासुतम् । योजयित्वा ततः खेशं स्थापयेत् स्वस्वमन्त्रतः
tanmadhye garuḍaṃ likhya svasthāne vinatāsutam / yojayitvā tataḥ kheśaṃ sthāpayet svasvamantrataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदिकोपरि मन्त्रज्ञः सुप्रपां परिकल्पयेत् । दर्भमालासमायुक्तं मुक्तादामसमन्वितम्
vedikopari mantrajñaḥ suprapāṃ parikalpayet / darbhamālāsamāyuktaṃ muktādāmasamanvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रपायां पूर्वभागादि पताकास्तत्र योजयेत् । दशहस्तं सप्तहस्तं पञ्चहस्तमथापि वा
prapāyāṃ pūrvabhāgādi patākāstatra yojayet / daśahastaṃ saptahastaṃ pañcahastamathāpi vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यामष्टकरां यष्टिं स्तम्भे यन्त्रेषु योजयेत् । पटस्य लक्षणं तस्मिन् विशेषं कथय मि ते
anyāmaṣṭakarāṃ yaṣṭiṃ stambhe yantreṣu yojayet / paṭasya lakṣaṇaṃ tasmin viśeṣaṃ kathaya mi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शृणुष्वावहितो भूत्वा सर्वसंपत्सुखावहम् । द्वादशं(!)दशहस्तं वा नवसप्तपटं भवेत्
śṛṇuṣvāvahito bhūtvā sarvasaṃpatsukhāvaham / dvādaśaṃ(!)daśahastaṃ vā navasaptapaṭaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आयाममिति संप्रोक्तं विस्तारमधुनोच्यते । षट्सप्ततालविस्तारं द्वा[र]विस्तारमुच्यते
āyāmamiti saṃproktaṃ vistāramadhunocyate / ṣaṭsaptatālavistāraṃ dvā[ra]vistāramucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुच्छायामं द्वितालं स्यात्तत्समं शिर उच्यते । शिरसा तु समौ ज्ञेयौ भूजौ तस्यार्धमेव वा
pucchāyāmaṃ dvitālaṃ syāttatsamaṃ śira ucyate / śirasā tu samau jñeyau bhūjau tasyārdhameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भुजद्वयविहीनं वा पटमेतद्विशिष्यते । क्षुद्रप्रासादरूपं चेत् नवसप्तपटं भवेत्
bhujadvayavihīnaṃ vā paṭametadviśiṣyate / kṣudraprāsādarūpaṃ cet navasaptapaṭaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नवहस्ताच्च नू(न्यू?)नं वै महागेहे तु नेष्यते । यो मोहात् कुरुते तस्मिन् क्रिया भवति निष्फला
navahastācca nū(nyū?)naṃ vai mahāgehe tu neṣyate / yo mohāt kurute tasmin kriyā bhavati niṣphalā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आलिखेद्गरुडं तत्र सुवर्णाभं सुवर्चसम् । ध्रुवदृग्गलनाभ्यन्तं गरुडेत्सेधमिष्यते
ālikhedgaruḍaṃ tatra suvarṇābhaṃ suvarcasam / dhruvadṛggalanābhyantaṃ garuḍetsedhamiṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नवतालपरिच्छिन्नं मानोन्मानप्रमाणतः । किञ्चिदायतवृत्ताक्षं रक्ताक्षं नीलनासिकम्
navatālaparicchinnaṃ mānonmānapramāṇataḥ / kiñcidāyatavṛttākṣaṃ raktākṣaṃ nīlanāsikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्कुञ्चितं वामपादं दक्षिणं पृष्ठतः स्थितम् । गगने गमनारम्भं पक्षविक्षेपणान्वितम्
utkuñcitaṃ vāmapādaṃ dakṣiṇaṃ pṛṣṭhataḥ sthitam / gagane gamanārambhaṃ pakṣavikṣepaṇānvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्पाञ्जलिपुटोपेतं रौद्रं च विनतासुतम् । नागाभरणसंवीतं स्मितास्यं कनकाङ्गदम्
puṣpāñjalipuṭopetaṃ raudraṃ ca vinatāsutam / nāgābharaṇasaṃvītaṃ smitāsyaṃ kanakāṅgadam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
करण्डमकुटं नीलवाससं प्रियदर्शनम् । सुरक्तपाण्यङ्घ्रितलं दंष्ट्राभ्यामुज्ज्वलाननम्
karaṇḍamakuṭaṃ nīlavāsasaṃ priyadarśanam / suraktapāṇyaṅghritalaṃ daṃṣṭrābhyāmujjvalānanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनन्तो वामकटको यज्ञसूत्रं तु वासुकिः । तक्षकः कटिसूत्रं तु हारः कर्कोटकस्तथा
ananto vāmakaṭako yajñasūtraṃ tu vāsukiḥ / takṣakaḥ kaṭisūtraṃ tu hāraḥ karkoṭakastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मो दक्षिणकर्णे तु महापद्मस्तु वामतः । शङ्खः शिरः प्रदेशे तु गुलिकस्तु भुजान्तरे
padmo dakṣiṇakarṇe tu mahāpadmastu vāmataḥ / śaṅkhaḥ śiraḥ pradeśe tu gulikastu bhujāntare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतैरष्टोरगैराद्यैर्भूषितं भुजगोत्तमैः । अनन्तगुलिकौ विप्रौ रक्तौ वह्निसमुद्भवौ
etairaṣṭoragairādyairbhūṣitaṃ bhujagottamaiḥ / anantagulikau viprau raktau vahnisamudbhavau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वासुकिः शङ्खपालश्च पीतौ चन्द्रोद्भवौ नृपौ । महाक्ष(-ब्ज?) तक्षकौ वेश्यौ शुक्लौ वारिसमुद्भवौ
vāsukiḥ śaṅkhapālaśca pītau candrodbhavau nṛpau / mahākṣa(-bja?) takṣakau veśyau śuklau vārisamudbhavau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मकर्कोटकौ शूद्रौ कृष्णौ वायुसमुद्भवौ । लिखित्वा गरुडं तत्र छत्रं चोपरि कल्पयेत्
padmakarkoṭakau śūdrau kṛṣṇau vāyusamudbhavau / likhitvā garuḍaṃ tatra chatraṃ copari kalpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथो ऽमृतस्य कलशं पद्मं चैवात्र संलिखेत् । ताभ्यामुभयतः कुर्यात् दीपौ द्वौ शुभदर्शनौ
atho 'mṛtasya kalaśaṃ padmaṃ caivātra saṃlikhet / tābhyāmubhayataḥ kuryāt dīpau dvau śubhadarśanau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चित्राभासप्रतिष्ठां तु कारयेन्मन्त्रवित्तमः । छायाधिवासनं कुर्यात् जलं संहृत्य देशिकः
citrābhāsapratiṣṭhāṃ tu kārayenmantravittamaḥ / chāyādhivāsanaṃ kuryāt jalaṃ saṃhṛtya deśikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शाययित्वा ततो वेद्यां संहृत्योत्पाद्य तत्त्वतः । धान्यराशिं विनिक्षिप्य वेदिमध्ये समन्ततः
śāyayitvā tato vedyāṃ saṃhṛtyotpādya tattvataḥ / dhānyarāśiṃ vinikṣipya vedimadhye samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदिकाकलशेष्वष्टावनन्तादीन् प्रपूजयेत् । शङ्खादिमङ्गलानां तु विन्यसेत् परितः क्रमात्
vedikākalaśeṣvaṣṭāvanantādīn prapūjayet / śaṅkhādimaṅgalānāṃ tu vinyaset paritaḥ kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वे शङ्खं नियुञ्जीत आग्नेये चक्रमेव च । याम्ये तु विन्यसेत् केतुं श्रियं वै नैरृते तथा
pūrve śaṅkhaṃ niyuñjīta āgneye cakrameva ca / yāmye tu vinyaset ketuṃ śriyaṃ vai nairṛte tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दर्पणं वारुणे भागे वृषभं वायुगोचरे । सोमे तु मत्स्ययुग्मं तु कुम्भमीशानगोचरे
darpaṇaṃ vāruṇe bhāge vṛṣabhaṃ vāyugocare / some tu matsyayugmaṃ tu kumbhamīśānagocare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं तु मङ्गलान्(?)न्यस्य पूर्वादिक्रमयोगतः । पूजयेत् कलशेष्वष्टमङ्गलानि यथाक्रमम्
evaṃ tu maṅgalān(?)nyasya pūrvādikramayogataḥ / pūjayet kalaśeṣvaṣṭamaṅgalāni yathākramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वासोभिर्वेष्टितेष्वेषु निक्षिप्तकनकेषु च । वासांसि मध्ये संस्तीर्य गरुडं तत्र शाययेत्
vāsobhirveṣṭiteṣveṣu nikṣiptakanakeṣu ca / vāsāṃsi madhye saṃstīrya garuḍaṃ tatra śāyayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्यग्ग्रीवं ततो वस्त्रैः संच्छाद्य पतगेश्वरम् । तस्य दक्षिणतः कुम्भं विन्यसेत्तण्डुलोपरि
pratyaggrīvaṃ tato vastraiḥ saṃcchādya patageśvaram / tasya dakṣiṇataḥ kumbhaṃ vinyasettaṇḍulopari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वारिपूर्णं सुसंवीतं सदशेनाहतेन तु । शुक्लेनाम्बरयुग्मेन मृदुना सुशुभेन च
vāripūrṇaṃ susaṃvītaṃ sadaśenāhatena tu / śuklenāmbarayugmena mṛdunā suśubhena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सरत्नं हेमसंयुक्तं सापिधानं सकूर्चकम् । तस्मिन्नावाहयेद्देवं गरुडं विनतासुतम्
saratnaṃ hemasaṃyuktaṃ sāpidhānaṃ sakūrcakam / tasminnāvāhayeddevaṃ garuḍaṃ vinatāsutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आवाहनविधिं सम्यक् प्रवक्ष्यामि महामुने । सौवर्णं राजतं पात्रं ताम्रं मृण्मयमेव वा
āvāhanavidhiṃ samyak pravakṣyāmi mahāmune / sauvarṇaṃ rājataṃ pātraṃ tāmraṃ mṛṇmayameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आढकेन तु संपूर्णं पयोभिर्वारिभिस्तु वा । तत्पात्रे देवमावाह्य आकाशान्मन्त्रवित्तमः
āḍhakena tu saṃpūrṇaṃ payobhirvāribhistu vā / tatpātre devamāvāhya ākāśānmantravittamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एह्येहि खगराजेन्द्र वैनतेय महाबल । सांनिध्यं पार्षदैः सार्धं कुरु तुभ्यं नमो नमः
ehyehi khagarājendra vainateya mahābala / sāṃnidhyaṃ pārṣadaiḥ sārdhaṃ kuru tubhyaṃ namo namaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्पात्रपतितं देवमानयेत् कुम्भतोयके । मूलमन्त्रेण मन्त्रज्ञस्तन्मन्त्रमधुनोच्यते
tatpātrapatitaṃ devamānayet kumbhatoyake / mūlamantreṇa mantrajñastanmantramadhunocyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ॐ नमो ऽष्टकुलनागभूषणाय वैनतेयाय नागशोणितदिग्धाङ्गाय सुपर्णाय सप्तपातालवासिने पक्षिराजाय भगवद्वाहनाय गरुडाय त्रैलोक्यक्षोभणाय ब्रह्मादिचतुरक्षरानुसाराय(?)युगान्तबीजाय मातुरर्थे(?) शोकनाशाय हनहन(?)विघ्ननाशाय स्वाहा । अनेन तु स्वमन्त्रेण स्तुत्वा तु विहगेश्वरम् । सांनिध्यं कल्पयेत्तत्र पक्षिराजस्य सर्वदा
oṃ namo 'ṣṭakulanāgabhūṣaṇāya vainateyāya nāgaśoṇitadigdhāṅgāya suparṇāya saptapātālavāsine pakṣirājāya bhagavadvāhanāya garuḍāya trailokyakṣobhaṇāya brahmādicaturakṣarānusārāya(?)yugāntabījāya māturarthe(?) śokanāśāya hanahana(?)vighnanāśāya svāhā | anena tu svamantreṇa stutvā tu vihageśvaram / sāṃnidhyaṃ kalpayettatra pakṣirājasya sarvadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवमाहूय गरुडं ध्वजमुद्रां प्रदर्शयेत् । वामस्योपरि संस्थाप्य दक्षिणं तु करं समम्
evamāhūya garuḍaṃ dhvajamudrāṃ pradarśayet / vāmasyopari saṃsthāpya dakṣiṇaṃ tu karaṃ samam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अङ्गुष्ठं चालयेत्तत्र ध्वजमुद्रां प्रदर्शयेत् । एवं मुद्रां प्रकुर्वीत गरुडं सर्पभूषणम्
aṅguṣṭhaṃ cālayettatra dhvajamudrāṃ pradarśayet / evaṃ mudrāṃ prakurvīta garuḍaṃ sarpabhūṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धादिभिः समभ्यर्च्य धूपदीपान्तमेव हि । ततः पटगतं बिम्बं शयानं गरुडस्य तु
gandhādibhiḥ samabhyarcya dhūpadīpāntameva hi / tataḥ paṭagataṃ bimbaṃ śayānaṃ garuḍasya tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लयमार्गेण संहृत्य पुनरुत्पादयेत् क्रमात् । पृथिव्यादिनि तत्त्वानि बीजादीने यथाक्रमम्
layamārgeṇa saṃhṛtya punarutpādayet kramāt / pṛthivyādini tattvāni bījādīne yathākramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सवाचकानि विन्यस्य मन्त्रदेहं प्रकल्पयेत् । सकलीकरणं कृत्वा ध्यानमार्गेण देशिकः
savācakāni vinyasya mantradehaṃ prakalpayet / sakalīkaraṇaṃ kṛtvā dhyānamārgeṇa deśikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुम्भस्थितेन तोयेन प्रोक्षयेत्तं स्वविद्यया । पूर्वादिकलशस्थाद्भिरनन्तादीन् स्वनामभिः
kumbhasthitena toyena prokṣayettaṃ svavidyayā / pūrvādikalaśasthādbhiranantādīn svanāmabhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणवादिनमोन्तैश्च कुशैः संप्रोक्षयेत् क्रमात् । सांनिध्यं प्रार्थयित्वा तु यावद्यागावसानकम्
praṇavādinamontaiśca kuśaiḥ saṃprokṣayet kramāt / sāṃnidhyaṃ prārthayitvā tu yāvadyāgāvasānakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः संपूजयेत् सर्वैरुपचारैः खगेश्वरम् । घृताप्लुतं तु मुद्गान्नं नैवेद्यं परिकल्पयेत्
tataḥ saṃpūjayet sarvairupacāraiḥ khageśvaram / ghṛtāplutaṃ tu mudgānnaṃ naivedyaṃ parikalpayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुखवासं प्रदायाथ होमकर्म समारभेत् । स्थण्डिलं तु चतुर्दिक्षु कृत्वा तत्र विधानतः
mukhavāsaṃ pradāyātha homakarma samārabhet / sthaṇḍilaṃ tu caturdikṣu kṛtvā tatra vidhānataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैष्णवाग्निं निधायात्र होमकर्म समारभेत् । समिदाज्येन चरुणा प्रत्येकं शतमष्ट च
vaiṣṇavāgniṃ nidhāyātra homakarma samārabhet / samidājyena caruṇā pratyekaṃ śatamaṣṭa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आहुतीर्जुहुयुर्विप्राश्चत्वारः सममेव तु । दीक्षिता एव जुहुयुः सोत्तरीयाः स्वलंकृताः
āhutīrjuhuyurviprāścatvāraḥ samameva tu / dīkṣitā eva juhuyuḥ sottarīyāḥ svalaṃkṛtāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतस्रो मूर्तयः प्रोक्ताः पक्षिराजस्य देशिकैः । स्वाहान्तं जुहुयुः सर्वे मूर्तिपाः मूर्तिभाविताः
catasro mūrtayaḥ proktāḥ pakṣirājasya deśikaiḥ / svāhāntaṃ juhuyuḥ sarve mūrtipāḥ mūrtibhāvitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं समाप्य होमं तु स्पृशेयुस्ते खगेश्वरम् । पादयोर्जठरे चास्ये मूर्ध्नि चैव यथाक्रमम्
evaṃ samāpya homaṃ tu spṛśeyuste khageśvaram / pādayorjaṭhare cāsye mūrdhni caiva yathākramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथवा मूलमन्त्रेण होममेकं तु वा मुने । प्राचीं दिशं समासाद्य कारयेत्तन्त्रवित्तमः
athavā mūlamantreṇa homamekaṃ tu vā mune / prācīṃ diśaṃ samāsādya kārayettantravittamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विना होमं तु वा कुर्याद्गरुडस्थापनं मुने । ध्वजादन्यत्र कर्तव्यं चतुर्हेमं यथाक्रमम्
vinā homaṃ tu vā kuryādgaruḍasthāpanaṃ mune / dhvajādanyatra kartavyaṃ caturhemaṃ yathākramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं समाप्य होमं तु स्थापनं गरुडस्य च । अथवास्मिन् मुनिश्रेष्ठ अधिवासनमुत्तमम्
evaṃ samāpya homaṃ tu sthāpanaṃ garuḍasya ca / athavāsmin muniśreṣṭha adhivāsanamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रवक्ष्यामि समासेन सुपुण्याहपुरःसरम् । पुण्याहं कारयित्वा तु ब्राह्मणैः सह मन्त्रवित्
pravakṣyāmi samāsena supuṇyāhapuraḥsaram / puṇyāhaṃ kārayitvā tu brāhmaṇaiḥ saha mantravit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धयेत् कौतुकं पश्चाद्वैनतेयस्य मन्त्रतः । वेदिकोपरि धान्यैश्च पूरयेद्भारसंमितैः
bandhayet kautukaṃ paścādvainateyasya mantrataḥ / vedikopari dhānyaiśca pūrayedbhārasaṃmitaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टपत्रं लिखेत् पद्मं वस्त्रेणाच्छादयेत् पुनः । तदर्धं तण्डुलं चैव तस्यार्धं तिलमेव च
aṣṭapatraṃ likhet padmaṃ vastreṇācchādayet punaḥ / tadardhaṃ taṇḍulaṃ caiva tasyārdhaṃ tilameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदिकायां तु संस्तीर्य वस्त्रैराच्छादयेत् पुनः । रक्तपुष्पं तु संस्तीर्य गन्धपुष्पैः समर्चयेत्
vedikāyāṃ tu saṃstīrya vastrairācchādayet punaḥ / raktapuṣpaṃ tu saṃstīrya gandhapuṣpaiḥ samarcayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रैव शाययेद्देवं पूर्वोक्तेन विधानतः । अर्चयेद्गरुडं तत्र धूपदीपान्तमेव हि
tatraiva śāyayeddevaṃ pūrvoktena vidhānataḥ / arcayedgaruḍaṃ tatra dhūpadīpāntameva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवस्य दक्षिणे पार्श्वे स्थापयेत् कुम्भमुत्तमम् । तस्मिन्नावाहयेत् कुम्भे वैनतेयं महाबलम्
devasya dakṣiṇe pārśve sthāpayet kumbhamuttamam / tasminnāvāhayet kumbhe vainateyaṃ mahābalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकाशात् पतितं खेशं ध्वजरूपे हि संस्थितम् । एहि खेश महाबाहो वैनतेय महाबल
ākāśāt patitaṃ kheśaṃ dhvajarūpe hi saṃsthitam / ehi kheśa mahābāho vainateya mahābala
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सांनिध्यं कुरु पक्षीश प्रसीदात्र नमो ऽस्तु ते । अनेनावाहयित्वा तु मन्त्रेणैव तु देशिकः
sāṃnidhyaṃ kuru pakṣīśa prasīdātra namo 'stu te / anenāvāhayitvā tu mantreṇaiva tu deśikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धपुष्पादिभिर्द्रव्यैः वीशं कुम्भे ततोर्ऽचयेत् । ततस्तु कलशानष्टौ कुम्भस्य परितो न्यसेत्
gandhapuṣpādibhirdravyaiḥ vīśaṃ kumbhe tator'cayet / tatastu kalaśānaṣṭau kumbhasya parito nyaset
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रादीशानपर्यन्तमिन्द्रादींश्च क्रमान्न्यसेत् । कलशेष्वर्चयित्वा तु लोकेशान् गन्धपुष्पकैः
indrādīśānaparyantamindrādīṃśca kramānnyaset / kalaśeṣvarcayitvā tu lokeśān gandhapuṣpakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्बाह्ये विन्यसेदष्टमङ्गलान्(!) परितस्तथा । अर्चयित्वा ततो होमं प्राच्यां च स्थण्डिले क्रमात्
tadbāhye vinyasedaṣṭamaṅgalān(!) paritastathā / arcayitvā tato homaṃ prācyāṃ ca sthaṇḍile kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समिदाज्यचरून् सम्यग् अष्टोत्तरशतं पृथक् । जुहुयाद्वैनतेयस्य मूलमन्त्रेण देशिकः
samidājyacarūn samyag aṣṭottaraśataṃ pṛthak / juhuyādvainateyasya mūlamantreṇa deśikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणवं पूर्वमुच्चार्य नमस्कारं ततः क्रमात् । चतुर्विंशतिकं पश्चात् व्यञ्जनं तु तृतीयकम्
praṇavaṃ pūrvamuccārya namaskāraṃ tataḥ kramāt / caturviṃśatikaṃ paścāt vyañjanaṃ tu tṛtīyakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वरेणाद्येन संयुक्तमूनत्रिंशत्तथैव च । षोडशं चोच्चरेत् पश्चात् स्वरेणैकादशेन च
svareṇādyena saṃyuktamūnatriṃśattathaiva ca / ṣoḍaśaṃ coccaret paścāt svareṇaikādaśena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैनतेयपदं पश्चात् चतुर्थ्यन्त समन्वितम् । स्वाहाकारसमायुक्तं मूलमन्त्रं विदुर्बुधाः
vainateyapadaṃ paścāt caturthyanta samanvitam / svāhākārasamāyuktaṃ mūlamantraṃ vidurbudhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
होमं समाप्य विधिवत् कुम्भादावाहयेत् पटे । तं पटं प्रोक्षयित्वा तु हंसः शुचिषदि त्यृचा
homaṃ samāpya vidhivat kumbhādāvāhayet paṭe / taṃ paṭaṃ prokṣayitvā tu haṃsaḥ śuciṣadi tyṛcā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूलमन्त्रेण चावाह्य गरुडं सर्पभूषणम् । तद्रात्रौ विधिवत् प्रोक्ष्य पूजयेद्गन्धपुष्पकैः
mūlamantreṇa cāvāhya garuḍaṃ sarpabhūṣaṇam / tadrātrau vidhivat prokṣya pūjayedgandhapuṣpakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सक्तुखण्डरसोपेतं(-तैः?) मुद्गान्नैश्च गुलौदनैः । भक्ष्यैश्च विविधैश्चान्यैः पूजयेत्तं खगेश्वरम्
saktukhaṇḍarasopetaṃ(-taiḥ?) mudgānnaiśca gulaudanaiḥ / bhakṣyaiśca vividhaiścānyaiḥ pūjayettaṃ khageśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुखवासं ततो दद्यात् स्तुतिमन्त्रेण तोषयेत् । पूर्वादीशानपर्यन्तमिन्द्रादींश्चैव पूजयेत्
mukhavāsaṃ tato dadyāt stutimantreṇa toṣayet / pūrvādīśānaparyantamindrādīṃścaiva pūjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नेष्यते ऽस्मिन् मुनिश्रेष्ठ प्रलयादिक्रियाक्रमः । द्विप्रकारो मया प्रोक्तो अधिवासविधिक्रमः
neṣyate 'smin muniśreṣṭha pralayādikriyākramaḥ / dviprakāro mayā prokto adhivāsavidhikramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आचार्येच्छानुरूपेण कारयेदेकधात्र तु । ततस्तु देवताह्वानं स्वस्वमन्त्रेण तन्निशि
ācāryecchānurūpeṇa kārayedekadhātra tu / tatastu devatāhvānaṃ svasvamantreṇa tanniśi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कारयेन्मुनिशार्दूल जगत्संरक्षणार्थकम् । प्रासादस्याग्रभागे तु गरुडाभिमुखं यथा
kārayenmuniśārdūla jagatsaṃrakṣaṇārthakam / prāsādasyāgrabhāge tu garuḍābhimukhaṃ yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोणद्वयेन संपूर्णं सतोयं रक्तवर्णकम् । त्रिसूत्रं तन्तुनावेष्ट्य पञ्चरत्नैः सपल्लवैः
droṇadvayena saṃpūrṇaṃ satoyaṃ raktavarṇakam / trisūtraṃ tantunāveṣṭya pañcaratnaiḥ sapallavaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कूर्चद्वयसमायुक्तं रक्तमाल्यैरलंकृतम् । वस्त्रयुग्मेन संवेष्ट्य गन्धपुष्पैस्तु पूरितम्
kūrcadvayasamāyuktaṃ raktamālyairalaṃkṛtam / vastrayugmena saṃveṣṭya gandhapuṣpaistu pūritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं लक्षणसंयुक्ते कुम्भे चावाहयेद्बुधः । इन्द्रमग्निं यमं चैव निरृतिं वरुणं तथा
evaṃ lakṣaṇasaṃyukte kumbhe cāvāhayedbudhaḥ / indramagniṃ yamaṃ caiva nirṛtiṃ varuṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वायुं सोमं तथेशानं चन्द्रादित्यमरुद्गणान् । वसूनष्ट तथा रुद्रानेकादश विनायकम्
vāyuṃ somaṃ tatheśānaṃ candrādityamarudgaṇān / vasūnaṣṭa tathā rudrānekādaśa vināyakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कार्तिकेयं वीरभद्रं द्वादशादित्यसंज्ञकान् । त्र्यक्षं पञ्चमुखं देवं नीलकण्ठमुमापतिम्
kārtikeyaṃ vīrabhadraṃ dvādaśādityasaṃjñakān / tryakṣaṃ pañcamukhaṃ devaṃ nīlakaṇṭhamumāpatim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतेशांश्च तथा सर्वान् सगणानाह्वयेत्ततः । मातॄश्चैव तथा दुर्गां ज्येष्ठां चैव सरस्वतीम्
bhūteśāṃśca tathā sarvān sagaṇānāhvayettataḥ / mātṝścaiva tathā durgāṃ jyeṣṭhāṃ caiva sarasvatīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कान्तिं शान्तिं शुचिं मुद्रामुमां लक्ष्मीं तथैव च । सगणैः परिवारैश्च तान् नयेत् कुम्भतोयके
kāntiṃ śāntiṃ śuciṃ mudrāmumāṃ lakṣmīṃ tathaiva ca / sagaṇaiḥ parivāraiśca tān nayet kumbhatoyake
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्त्वावाहयेद्देवान् कुमुदादींश्च नारद । तेषां च परिवाराणि प्रयत्नेनानयेद् घटे
tatastvāvāhayeddevān kumudādīṃśca nārada / teṣāṃ ca parivārāṇi prayatnenānayed ghaṭe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रादीशानपर्यन्तमावहेत् कुम्भतोयके । कुंभतोयस्थदेवानामर्चनं गन्धपुष्पकैः
indrādīśānaparyantamāvahet kumbhatoyake / kuṃbhatoyasthadevānāmarcanaṃ gandhapuṣpakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धूपदीपैः समाप्येवं घण्टाशब्दसमन्वितम् । हविर्निवेदयेत् पश्चात् सर्वदेवप्रियार्थकम्
dhūpadīpaiḥ samāpyevaṃ ghaṇṭāśabdasamanvitam / havirnivedayet paścāt sarvadevapriyārthakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यथाकृततुल्यं स्यात् महान् दोषो भविष्यति । तद्ग्रामनाशकृद्वापि तत्रस्थो नरकं व्रजेत्
anyathākṛtatulyaṃ syāt mahān doṣo bhaviṣyati / tadgrāmanāśakṛdvāpi tatrastho narakaṃ vrajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् सर्वप्रयत्नेन तत्कुम्भे पार्षदान् न्यसेत् । मण्डपे चैन्द्रभागे तु चतुर्हस्तप्रमाणतः
tasmāt sarvaprayatnena tatkumbhe pārṣadān nyaset / maṇḍape caindrabhāge tu caturhastapramāṇataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोमयेन समालिप्य शालिना वेदिमाचरेत् । अष्टद्रोणं तदर्धं वा तस्यार्धं वार्धमेव वा
gomayena samālipya śālinā vedimācaret / aṣṭadroṇaṃ tadardhaṃ vā tasyārdhaṃ vārdhameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूरयेत् स्थण्डिले मध्ये चाष्टपत्राब्जमालिखेत् । नववस्त्रेण संछाद्य पद्मं प्रणवमुच्चरन्
pūrayet sthaṇḍile madhye cāṣṭapatrābjamālikhet / navavastreṇa saṃchādya padmaṃ praṇavamuccaran
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दक्षिणादिक्रमेणैव शाययेद्दक्षिणाशिरः । तन्मध्ये भेरिकां न्यस्य नवं लक्षणसंयुतम्
dakṣiṇādikrameṇaiva śāyayeddakṣiṇāśiraḥ / tanmadhye bherikāṃ nyasya navaṃ lakṣaṇasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तर्योष्णीषसंयुक्त आचार्यो मन्त्रवित्तमः । पश्चिमाभिमुखो भूत्वा तां भेरीं पूजयेत् क्रमात्
uttaryoṣṇīṣasaṃyukta ācāryo mantravittamaḥ / paścimābhimukho bhūtvā tāṃ bherīṃ pūjayet kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धादिभिः समभ्यर्च्य हरिं स्मृत्वादिमन्त्रतः । यावद्रात्र(-त्र्य?)वसानं तु तावत्तन्निशि ताडयेत्
gandhādibhiḥ samabhyarcya hariṃ smṛtvādimantrataḥ / yāvadrātra(-trya?)vasānaṃ tu tāvattanniśi tāḍayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्चात् पञ्चमहाशब्दं नृत्तगीतसमन्वितम् । उत्तर्योष्णीषसंयुक्तो यामलाचार्यतः क्रमात्
paścāt pañcamahāśabdaṃ nṛttagītasamanvitam / uttaryoṣṇīṣasaṃyukto yāmalācāryataḥ kramāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कारयेत् सर्वपार्षद्यान् वैनतेयादिकान् क्रमात् । एवं संघोषयित्वा तु यामलाचार्यसंयुतम्
kārayet sarvapārṣadyān vainateyādikān kramāt / evaṃ saṃghoṣayitvā tu yāmalācāryasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रात्रान्तकं(आरात्र्यन्तं?)विशेषेण सर्वदेवप्रियार्थकम् । कुर्यात् पञ्चमहाशब्दं सदा शुभविवर्धनम्
rātrāntakaṃ(ārātryantaṃ?)viśeṣeṇa sarvadevapriyārthakam / kuryāt pañcamahāśabdaṃ sadā śubhavivardhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रामराज्ञोश्च वृद्धिः स्यात् तथैव नगरादिषु । तस्मात् सर्वप्रयत्नेन भेरीं तां निशि ताडयेत्
grāmarājñośca vṛddhiḥ syāt tathaiva nagarādiṣu / tasmāt sarvaprayatnena bherīṃ tāṃ niśi tāḍayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.