Library·Kuntaka: Vakroktijivita [Vjiv]·1·1.58

Kuntaka: Vakroktijivita [Vjiv] 1.58

Vjiv 1.58

इत्यविनयानुष्ठाननिष्ठं त्रिविष्टपाधिपत्यप्रतिष्ठितस्यापि तथाविधाभिप्रायानुवर्तनपरत्वेनाभिधीयमानमनौचित्यमावहति । एतच्चैतस्यैव कवेः सहजसौकुमार्यमुद्रितसूक्तिपरस्पन्दसौन्दर्यस्य पर्यालोच्यते, न पुनरन्येषामाहार्यमात्रकाव्यकरणकौशलश्लाघिनाम् । सौभाग्यमपि पदवाक्यप्रकरणप्रबन्धानां प्रत्येकमनेकाकारकमनीयकारणकलापकलितरामणीयकानां किमपि सहृदयहृदयसंवेद्यं काव्यैकजीवितमलौकिकचमत्कारकारि संवलितानेकरसास्वादसुन्दरं सकलावयवव्यापकत्वेन काव्यस्य गुणान्तरं परिस्फुरतीत्यलमतिप्रसङ्गेन । इदानीमेतदुपसंहृत्यान्यदवतारयति--- मार्गाणां त्रितयं तदेतदसकृत्प्राप्तव्यपर्युत्सुकैः क्षुण्णं कैरपि यत्र कामपि भुवं प्राप्य प्रसिद्धिं गताः । सर्वे स्वैरविहारहारि कवयो यास्यन्ति येनाधुना तस्मिन् को ऽपि स साधुसुन्दरपदान्यासक्रमः कथ्यते

ityavinayānuṣṭhānaniṣṭhaṃ triviṣṭapādhipatyapratiṣṭhitasyāpi tathāvidhābhiprāyānuvartanaparatvenābhidhīyamānamanaucityamāvahati / etaccaitasyaiva kaveḥ sahajasaukumāryamudritasūktiparaspandasaundaryasya paryālocyate, na punaranyeṣāmāhāryamātrakāvyakaraṇakauśalaślāghinām / saubhāgyamapi padavākyaprakaraṇaprabandhānāṃ pratyekamanekākārakamanīyakāraṇakalāpakalitarāmaṇīyakānāṃ kimapi sahṛdayahṛdayasaṃvedyaṃ kāvyaikajīvitamalaukikacamatkārakāri saṃvalitānekarasāsvādasundaraṃ sakalāvayavavyāpakatvena kāvyasya guṇāntaraṃ parisphuratītyalamatiprasaṅgena / idānīmetadupasaṃhṛtyānyadavatārayati--- mārgāṇāṃ tritayaṃ tadetadasakṛtprāptavyaparyutsukaiḥ kṣuṇṇaṃ kairapi yatra kāmapi bhuvaṃ prāpya prasiddhiṃ gatāḥ / sarve svairavihārahāri kavayo yāsyanti yenādhunā tasmin ko 'pi sa sādhusundarapadānyāsakramaḥ kathyate

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Vjiv/1.58

Cite as: Kuntaka: Vakroktijivita [Vjiv] 1.58, in HREEM (hreem.cc/library/Vjiv/1.58), after GRETIL, Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project….

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/kunvjivu.htm — Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project (www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boundaries are usually not marked by blanks. These and o

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text