Library·Kuntaka: Vakroktijivita [Vjiv]·4·4.12

Kuntaka: Vakroktijivita [Vjiv] 4.12

Vjiv 4.12

पुरुषः---अज्ज अह इं ? (आर्य अथ किम्)" अत्र महाव्याधिभिरिति बहुवचनवक्रत्वं, अग्निविषकल्पयेति च (विशेषणवक्रत्वं) तथाविधाराजापथ्यविधायी वध्यस्थानस्थापितो ऽपि चन्दनदासः तत्कलत्रमद्यापि याचितो न समर्पयतीति व्यापाद्यत इत्यस्य वक्ष्यमाणस्य प्रधानाभिधेयस्य निमित्तमादत्ते । अस्येति सहजसौहार्दनिबर्हणनिहन्यमानस्य । "भवतो यथा" विततव्यतिकरोत्सेककारिणः सावत्महत्येच्छा । अनेनैव विविधविकल्पनेन यो ऽयमर्थः समुद्दीप्यमानो नवताभाजनं विभूष्यमाणः सन् प्रिकाशते । एवमन्यदपि तत एव विभाव्य व्याख्येयम् । प्रधानफलसिद्धश्चात्र "॥।व्यापत्तिं ज्ञातमस्य स्वतनुमहमिमां निष्क्रयं कल्पयमि" इत्युन्मीलिता ततस्तदनन्तरप्रकरणे "तस्येयं मम मृत्युलोकपदवी वध्यस्त्रगाबध्यताम्" इत्यादिना निष्पादिता । तामेव भङ्ग्यन्तरेण व्याचष्टे । सामाजिकजनाह्लादनिर्माणनिपुणैर्नटैः । तद्भूमिकां समास्थाय निर्वर्तितनचान्तरम्

puruṣaḥ---ajja aha iṃ ? (ārya atha kim)" atra mahāvyādhibhiriti bahuvacanavakratvaṃ, agniviṣakalpayeti ca (viśeṣaṇavakratvaṃ) tathāvidhārājāpathyavidhāyī vadhyasthānasthāpito 'pi candanadāsaḥ tatkalatramadyāpi yācito na samarpayatīti vyāpādyata ityasya vakṣyamāṇasya pradhānābhidheyasya nimittamādatte / asyeti sahajasauhārdanibarhaṇanihanyamānasya / "bhavato yathā" vitatavyatikarotsekakāriṇaḥ sāvatmahatyecchā / anenaiva vividhavikalpanena yo 'yamarthaḥ samuddīpyamāno navatābhājanaṃ vibhūṣyamāṇaḥ san prikāśate / evamanyadapi tata eva vibhāvya vyākhyeyam / pradhānaphalasiddhaścātra "...vyāpattiṃ jñātamasya svatanumahamimāṃ niṣkrayaṃ kalpayami" ityunmīlitā tatastadanantaraprakaraṇe "tasyeyaṃ mama mṛtyulokapadavī vadhyastragābadhyatām" ityādinā niṣpāditā / tāmeva bhaṅgyantareṇa vyācaṣṭe / sāmājikajanāhlādanirmāṇanipuṇairnaṭaiḥ / tadbhūmikāṃ samāsthāya nirvartitanacāntaram

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Vjiv/4.12

Cite as: Kuntaka: Vakroktijivita [Vjiv] 4.12, in HREEM (hreem.cc/library/Vjiv/4.12), after GRETIL, Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project….

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/kunvjivu.htm — Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project (www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boundaries are usually not marked by blanks. These and o

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text