Library·Kuntaka: Vakroktijivita·3·3.117

Kuntaka: Vakroktijivita 3.117

VjivC 3.117

"प्रतिभासादित्यादि" । तदिदमुत्प्रेक्षायाः प्रकारान्तरं परिदृश्यते-"क्रियायाम्"---साध्यस्वरूपायां, "कर्तृतार्पणम्"---स्वतन्त्रत्वसमारोपणं । कस्य ? "वस्तुनः"---पदार्थस्य । "निष्क्रियस्यापि" क्रियाविरहितस्यापि । कीदृशं ? "स्वभावोत्कर्षः, तस्योचितमनुरूपम् । कस्मात् ? ("बोद्धुः तथा प्रतिभासात्") "बोद्धुः"---अनुभवितुः "तथा"---तेन प्रकारेण । "प्रतिभासात्"---अवबोधनात् । "निर्वर्ण्यातिशयोद्रेकप्रतिपादनवाञ्छया । तदिवेति तदेवेति वादिभिर्वाचकं विना" इति पूर्ववदिहापि संबन्धनीये । उदाहरणं यथा--- "लिम्पतीव तमो ऽङ्गानि वर्षतीवाञ्जनं नभः "

"pratibhāsādityādi" / tadidamutprekṣāyāḥ prakārāntaraṃ paridṛśyate-"kriyāyām"---sādhyasvarūpāyāṃ, "kartṛtārpaṇam"---svatantratvasamāropaṇaṃ / kasya ? "vastunaḥ"---padārthasya / "niṣkriyasyāpi" kriyāvirahitasyāpi / kīdṛśaṃ ? "svabhāvotkarṣaḥ, tasyocitamanurūpam / kasmāt ? ("boddhuḥ tathā pratibhāsāt") "boddhuḥ"---anubhavituḥ "tathā"---tena prakāreṇa / "pratibhāsāt"---avabodhanāt / "nirvarṇyātiśayodrekapratipādanavāñchayā / tadiveti tadeveti vādibhirvācakaṃ vinā" iti pūrvavadihāpi saṃbandhanīye / udāharaṇaṃ yathā--- "limpatīva tamo 'ṅgāni varṣatīvāñjanaṃ nabhaḥ "

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/VjivC/3.117

Cite as: Kuntaka: Vakroktijivita 3.117, in HREEM (hreem.cc/library/VjivC/3.117), after GRETIL, Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project….

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/kunvjivu.htm — Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project (www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boundaries are usually not marked by blanks. These and o

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text