Library·Kuntaka: Vakroktijivita·3·3.141

Kuntaka: Vakroktijivita 3.141

VjivC 3.141

वर्ण्यत्वमित्यादि = "अथवा" इत्यनेन प्रकारान्तरस्योपपत्तेः । अवर्ण्यत्वे ऽपि वर्णनीयभावे भवत्यप्येतेषां प्रस्तुतानां पदार्थानां यदि "साम्यं" = सादृश्यं कदाचिततिरिच्यते = वर्ण्यमानत्वादधिकतां प्रतिपद्यते । ततः किं स्यादित्यत्राह---"सा भवत्युपमितिः स्फुटम्" प्रकटा चासावलङ्कृतिः साम्यसमन्वयादिसंवादादुपमैव नान्या काचिदित्यर्थः । तथा समुच्चितोपमायां---समुच्चितेन वर्ण्यमानतयार्ऽथेनाभिसंबध्यमाने सति समुच्चिता उपमा यस्यां सा तथोक्ता समुच्चितोपमा, तद्वत्तया तुल्यं वर्तते । उपमाभिधानमत्रोपमाने वर्तते न समुच्चितोपमायाम् । उपमानं प्रस्तुतत्वात् वर्णनीयं साम्यसमन्वयातिरेकात् अलङ्करणाय कल्पते यथा--- पररैमत्तअ अमहे पुणो स्सणो देइ दारि अअर् पसणनु विनुदि खिलासिणिओ अणो हुच्छणं यदुसदं च दप्पणो बहुणि अरे (?)

varṇyatvamityādi = "athavā" ityanena prakārāntarasyopapatteḥ / avarṇyatve 'pi varṇanīyabhāve bhavatyapyeteṣāṃ prastutānāṃ padārthānāṃ yadi "sāmyaṃ" = sādṛśyaṃ kadācitatiricyate = varṇyamānatvādadhikatāṃ pratipadyate / tataḥ kiṃ syādityatrāha---"sā bhavatyupamitiḥ sphuṭam" prakaṭā cāsāvalaṅkṛtiḥ sāmyasamanvayādisaṃvādādupamaiva nānyā kācidityarthaḥ / tathā samuccitopamāyāṃ---samuccitena varṇyamānatayār'thenābhisaṃbadhyamāne sati samuccitā upamā yasyāṃ sā tathoktā samuccitopamā, tadvattayā tulyaṃ vartate / upamābhidhānamatropamāne vartate na samuccitopamāyām / upamānaṃ prastutatvāt varṇanīyaṃ sāmyasamanvayātirekāt alaṅkaraṇāya kalpate yathā--- pararaimattaa amahe puṇo ssaṇo dei dāri aar pasaṇanu vinudi khilāsiṇio aṇo hucchaṇaṃ yadusadaṃ ca dappaṇo bahuṇi are (?)

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/VjivC/3.141

Cite as: Kuntaka: Vakroktijivita 3.141, in HREEM (hreem.cc/library/VjivC/3.141), after GRETIL, Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project….

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/kunvjivu.htm — Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project (www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boundaries are usually not marked by blanks. These and o

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text