Library·Kuntaka: Vakroktijivita·3·3.92

Kuntaka: Vakroktijivita 3.92

VjivC 3.92

एतदेव रूपकाख्यमलङ्करणं "काञ्चित्" = अलौकिकीं "वक्रभावरहस्यतां" वक्रत्वपरमार्थतां कवयो "नयन्ति" (प्रापयन्ति) । तत्रोपनिबन्धनवक्रताविच्छित्त्यन्तराधिरूढायाः रमणीयता(याः) तदेव तत्त्वं परं प्रतिभासते । कीदृशम् ?"अलङ्कारान्तरोल्लेखसहायम्"---अलङ्कारान्तरस्य" = अन्यस्य ससन्देहोत्प्रेक्षाप्रभृतेः, "उल्लेखः", समुद्भेदः, (तत्र)"सहयः"काव्यशोभोत्पादने सहकारी यस्य (तत्तथोक्तम्) । कस्मान्नयन्ति---"प्रतिभावशात्"---स्वशक्तेरायत्तत्वात् । तथाविधे लोकातिक्रान्तकान्तिगोचरे विषये तस्योपनिबन्धो विधीयते । यत्र तथाप्रसिद्ध्यभावात् सिद्धव्यवहारावतरणं साहसमिवावभासते । विभूषणान्तरसहायस्य पुनरुल्लेखत्वेन विधीयमानत्वात् सहृदयहृदयसंवादसुन्दरी परा प्रौढिरुत्पद्यते । यथा निर्मोकमुक्तिरिव गगनोरगस्य लीलाललाटिकामिव त्रिविष्टपविटस्य

etadeva rūpakākhyamalaṅkaraṇaṃ "kāñcit" = alaukikīṃ "vakrabhāvarahasyatāṃ" vakratvaparamārthatāṃ kavayo "nayanti" (prāpayanti) / tatropanibandhanavakratāvicchittyantarādhirūḍhāyāḥ ramaṇīyatā(yāḥ) tadeva tattvaṃ paraṃ pratibhāsate / kīdṛśam ?"alaṅkārāntarollekhasahāyam"---alaṅkārāntarasya" = anyasya sasandehotprekṣāprabhṛteḥ, "ullekhaḥ", samudbhedaḥ, (tatra)"sahayaḥ"kāvyaśobhotpādane sahakārī yasya (tattathoktam) / kasmānnayanti---"pratibhāvaśāt"---svaśakterāyattatvāt / tathāvidhe lokātikrāntakāntigocare viṣaye tasyopanibandho vidhīyate / yatra tathāprasiddhyabhāvāt siddhavyavahārāvataraṇaṃ sāhasamivāvabhāsate / vibhūṣaṇāntarasahāyasya punarullekhatvena vidhīyamānatvāt sahṛdayahṛdayasaṃvādasundarī parā prauḍhirutpadyate / yathā nirmokamuktiriva gaganoragasya līlālalāṭikāmiva triviṣṭapaviṭasya

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/VjivC/3.92

Cite as: Kuntaka: Vakroktijivita 3.92, in HREEM (hreem.cc/library/VjivC/3.92), after GRETIL, Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project….

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/kunvjivu.htm — Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project (www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boundaries are usually not marked by blanks. These and o

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text