गर्भाष्टमेषुवर्षेष्विति शेषः । ऽगर्भादिस्सङ्ख्या वर्षाणाम्ऽ(गौध।२-७) इति गौतमवचनात् । गर्भशब्देन यस्मिन् गर्भो वर्धेते, तल्लक्ष्यते । तदष्टमं येषां जन्मादीनां सप्तानां तानि गर्भाष्टमानि वर्षाणि । तेषुब्राह्मणमुपनयीत । एवं यद्यति जन्मादिसप्तस्वप्युपनयनं प्राप्तं,तथापि जन्मादिषु त्रिषु चौलान्तैः गर्भसंस्कारैरवरुद्धत्वान्न क्रियते । चतुर्थे ऽपि नैव;कुमारस्य व्रतीचरणा सामर्थ्यात् अतो ऽत्रोपादेयगता बहुत्वसङ्ख्या कपिञ्जलन्यायेन गर्भादारभ्य षष्ठसप्तमाष्टमेषु त्रिष्वेवावतिष्ठते, सामर्थ्यात् प्रयोगभेदेन । ननूत्तरत्र ऽराजन्यंऽऽवैश्यऽमिति विशेषोपादानादेव गर्भाष्टमविधिर्ब्रअह्मण स्यैवेत्यर्थसिद्धत्वात् ब्राह्मणमिति न वक्तव्यम् । तथोपनयनं व्याख्यास्याम इति मकृतत्वादुपनयीतेत्यपि । मैवम्;उपनयनं श्रौतमिति ज्ञापयितुम् । ऽअष्टवर्ष ब्राह्मणमुपनयीतऽइत्येत च्छ्रुत्यनुकारित्वात् । केचित्-गर्भाष्टम एव वर्षे, न तु षष्ठसप्तमयोः तयोर्र्गभाष्टमत्वाभावादिति । तन्न;बहुवचनानर्थक्यात् ॥२॥ गर्भैकादशेषु राजन्यं गर्भद्वादशेषु वैश्यम्
garbhāṣṭameṣuvarṣeṣviti śeṣaḥ / 'garbhādissaṅkhyā varṣāṇām'(gau.dha.2-7) iti gautamavacanāt / garbhaśabdena yasmin garbho vardhete, tallakṣyate / tadaṣṭamaṃ yeṣāṃ janmādīnāṃ saptānāṃ tāni garbhāṣṭamāni varṣāṇi / teṣubrāhmaṇamupanayīta / evaṃ yadyati janmādisaptasvapyupanayanaṃ prāptaṃ,tathāpi janmādiṣu triṣu caulāntaiḥ garbhasaṃskārairavaruddhatvānna kriyate / caturthe 'pi naiva;kumārasya vratīcaraṇā sāmarthyāt ato 'tropādeyagatā bahutvasaṅkhyā kapiñjalanyāyena garbhādārabhya ṣaṣṭhasaptamāṣṭameṣu triṣvevāvatiṣṭhate, sāmarthyāt prayogabhedena / nanūttaratra 'rājanyaṃ''vaiśya'miti viśeṣopādānādeva garbhāṣṭamavidhirbraahmaṇa syaivetyarthasiddhatvāt brāhmaṇamiti na vaktavyam / tathopanayanaṃ vyākhyāsyāma iti makṛtatvādupanayītetyapi / maivam;upanayanaṃ śrautamiti jñāpayitum / 'aṣṭavarṣa brāhmaṇamupanayīta'ityeta cchrutyanukāritvāt / kecit-garbhāṣṭama eva varṣe, na tu ṣaṣṭhasaptamayoḥ tayorrgabhāṣṭamatvābhāvāditi / tanna;bahuvacanānarthakyāt //2// garbhaikādaśeṣu rājanyaṃ garbhadvādaśeṣu vaiśyam
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.