Library·Aitareya Āraṇyaka (Ṛgveda)·5·5.3·5.3.2

Aitareya Āraṇyaka (Ṛgveda) 5.3.2

मूर्धा लोकानाम् असि वाचो रसस् तेजः प्राणस्यायतनं मनसः संवेशश् चक्षुषः संभवः श्रोत्रस्य प्रतिष्ठा हृदयस्य सर्वम्

mūrdhā lokānām asi vāco rasas tejaḥ prāṇasyāyatanaṃ manasaḥ saṃveśaś cakṣuṣaḥ saṃbhavaḥ śrotrasya pratiṣṭhā hṛdayasya sarvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इन्द्रः कर्माक्षितम् अमृतं व्योम ऋतं सत्यं विजिग्यानम् विवाचनम् अन्तो वाचो विभुः सर्वस्माद् उत्तरं ज्योतिर् ऊधर् अप्रतिवादः पूर्वम्

indraḥ karmākṣitam amṛtaṃ vyoma ṛtaṃ satyaṃ vijigyānam vivācanam anto vāco vibhuḥ sarvasmād uttaraṃ jyotir ūdhar aprativādaḥ pūrvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वं वाक् पराग् अर्वाक् सप्रु सलिलं धेनु पिन्वति चक्षुः श्रोत्रं प्राणः सत्यसंमितं वाक्प्रभूतं मनसो विभूतं हृदयोग्रं ब्राह्मणभर्तृकम्

sarvaṃ vāk parāg arvāk sapru salilaṃ dhenu pinvati cakṣuḥ śrotraṃ prāṇaḥ satyasaṃmitaṃ vākprabhūtaṃ manaso vibhūtaṃ hṛdayograṃ brāhmaṇabhartṛkam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्नशुभे वर्षपवित्रं गोभगं पृथिव्युपरम् वरुणवाय्वितमम् तपस्तन्व् इन्द्रज्येष्ठं सहस्रधारम् अयुताक्षरम् अमृतं दुहानम्

annaśubhe varṣapavitraṃ gobhagaṃ pṛthivyuparam varuṇavāyvitamam tapastanv indrajyeṣṭhaṃ sahasradhāram ayutākṣaram amṛtaṃ duhānam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतास् त उक्थभूतय एता वाचो विभूतयः ताभिर् म इह धुक्ष्वामृतस्य श्रियं महीम्

etās ta ukthabhūtaya etā vāco vibhūtayaḥ tābhir ma iha dhukṣvāmṛtasya śriyaṃ mahīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजापतिर् इदं ब्रह्म वेदानां ससृजे रसम् तेनाहम् विश्वम् आप्यासं सर्वान् कामान् दुहां महत्

prajāpatir idaṃ brahma vedānāṃ sasṛje rasam tenāham viśvam āpyāsaṃ sarvān kāmān duhāṃ mahat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूर् भुवः स्वस् त्रयो वेदो ऽसि

bhūr bhuvaḥ svas trayo vedo 'si

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्म प्रजाम् मे धुक्ष्व

brahma prajām me dhukṣva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयुः प्राणं मे धुक्ष्व

āyuḥ prāṇaṃ me dhukṣva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पशून् विशं मे धुक्ष्व

paśūn viśaṃ me dhukṣva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रियं यशो मे धुक्ष्व

śriyaṃ yaśo me dhukṣva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोकम् ब्रह्मवर्चसम् अभयं यज्ञसमृद्धिं मे धुक्ष्व

lokam brahmavarcasam abhayaṃ yajñasamṛddhiṃ me dhukṣva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति वाचयत्य् अध्वर्युम् अबुद्धं चेद् अस्य भवति

iti vācayaty adhvaryum abuddhaṃ ced asya bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओम् उक्थशा यज सोमस्येतीज्यायै संप्रेषितो ये३ यजामह इत्य् आगूर्य नित्ययैव यजति व्यवान्येवानुवषट्करोति

om ukthaśā yaja somasyetījyāyai saṃpreṣito ye3 yajāmaha ity āgūrya nityayaiva yajati vyavānyevānuvaṣaṭkaroti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्तं वषट्कारानुमन्त्रणम्

uktaṃ vaṣaṭkārānumantraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आहरत्य् अध्वर्युर् उक्थपात्रम् अतिग्राह्यांश् चमसांश् च

āharaty adhvaryur ukthapātram atigrāhyāṃś camasāṃś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भक्षं प्रतिख्याय होता प्राङ् प्रेङ्खाद् अवरोहति

bhakṣaṃ pratikhyāya hotā prāṅ preṅkhād avarohati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथैतं प्रेङ्खं प्रत्यञ्चम् अवबध्नन्ति यथा शंसितारं भक्षयिष्यन्तं नोपहनिष्यसीति

athaitaṃ preṅkhaṃ pratyañcam avabadhnanti yathā śaṃsitāraṃ bhakṣayiṣyantaṃ nopahaniṣyasīti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेङ्खस्य ह्य् आयतन आसीनो होता भक्षयति

preṅkhasya hy āyatana āsīno hotā bhakṣayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथैतद् उक्थपात्रं होतोपसृष्टेन जपेन भक्षयति वाग् देवी सोमस्य तृप्यतु सोमो मे राजायुः प्राणाय वर्षतु स मे प्राणः सर्वम् आयुर् दुहां महद् इति

athaitad ukthapātraṃ hotopasṛṣṭena japena bhakṣayati vāg devī somasya tṛpyatu somo me rājāyuḥ prāṇāya varṣatu sa me prāṇaḥ sarvam āyur duhāṃ mahad iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तमाद् आभिप्लविकात् तृतीयसवनम् अन्यद् वैश्वदेवान् निविद्धानाद् अस्य वामस्य पलितस्य होतुर् इति सलिलस्य दैर्घतमस एकचत्वारिंशतम् आनोभद्रीयं च तस्य स्थान ऐकाहिकौ वैश्वदेवस्य प्रतिपदनुचरौ

uttamād ābhiplavikāt tṛtīyasavanam anyad vaiśvadevān nividdhānād asya vāmasya palitasya hotur iti salilasya dairghatamasa ekacatvāriṃśatam ānobhadrīyaṃ ca tasya sthāna aikāhikau vaiśvadevasya pratipadanucarau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

च्यवेत चेद् यज्ञायज्ञीयम् अग्ने तव श्रवो वय इति षट् स्तोत्रियानुरूपौ यदीडान्दं भूयसीषु चेत् स्तुवीरन्न् आग्निम् न स्ववृक्तिभिर् इति तावतीर् अनुरूपः

cyaveta ced yajñāyajñīyam agne tava śravo vaya iti ṣaṭ stotriyānurūpau yadīḍāndaṃ bhūyasīṣu cet stuvīrann āgnim na svavṛktibhir iti tāvatīr anurūpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्पन्नं महाव्रतं संतिष्ठत इदम् अहर् अग्निष्टोमो यथाकालम् अवभृथं प्रेङ्खं हरेयुः संदहेयुर् बृसीः

sampannaṃ mahāvrataṃ saṃtiṣṭhata idam ahar agniṣṭomo yathākālam avabhṛthaṃ preṅkhaṃ hareyuḥ saṃdaheyur bṛsīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.