Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·1·1.13·1.13.3

Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 1.13.3

AsS 1.13.3

दौर्मनस्यमवृष्याणाम्। तैलगण्डूषाभयासो दन्तबलरुचिकराणाम्। चन्दनोदुम्बरं दाहनिर्वापणलेपनानाम्। रास्नागरुणी शीतापनयनप्रलेपनानाम्। लामज्जकोशीरे दाहत्वग्दोषस्वेदापनयनप्रलेपनानाम्। कुष्ठं वातहराभ्यङ्गोपनाहोपयोगिनाम्। मधुकं चक्षुष्यवृष्यकेश्यकण्ठ्यबल्यविरेचनीयरोपणीयानाम्। अजीर्णाशनं ग्रहणीदूषणानाम्। विरुद्धवीर्याशनं निन्दितव्याधिकराणाम्। गुरुभोजनं दुर्विपाकानाम्। अतिमात्राशनमामदोषहेतूनाम्। यथाग्न्यभ्यवहारोऽग्निसन्धुक्षणानाम्। यथासात्म्यमाहारविहारौ सेव्यानाम्। एकासनशयनभोजनं सुखनाशकराणाम्। विषमाशनमग्निवैषम्यकराणाम्। काले भोजनमारोग्यकराणाम्। सुदर्शनमन्नं श्रद्धाजननानाम्। वेगधारणमनारोग्यकराणाम्। तृप्तिराहारगुणानाम्। अनशनमायुषो ह्रासकराणाम्। प्रमिताशनं गवेधुकान्नं च कर्शनीयानाम्। उद्दालकान्नं रूक्षणीयानाम् मद्यं सौमनस्यजननानाम्। मद्याक्षेपो धीधृतिस्मृतिहराणाम्। स्त्रीष्वतिप्रसङ्गः शोषकराणाम्। शुक्रवेगविनिग्रहः षाण्ढ्यकराणाम् पादाभ्यामुद्वर्तनमन्नश्रद्धाजननानाम्। सूनादर्शनमन्नाश्रद्धाजननानाम्॥

daurmanasyamavṛṣyāṇām| tailagaṇḍūṣābhayāso dantabalarucikarāṇām| candanodumbaraṃ dāhanirvāpaṇalepanānām| rāsnāgaruṇī śītāpanayanapralepanānām| lāmajjakośīre dāhatvagdoṣasvedāpanayanapralepanānām| kuṣṭhaṃ vātaharābhyaṅgopanāhopayoginām| madhukaṃ cakṣuṣyavṛṣyakeśyakaṇṭhyabalyavirecanīyaropaṇīyānām| ajīrṇāśanaṃ grahaṇīdūṣaṇānām| viruddhavīryāśanaṃ ninditavyādhikarāṇām| gurubhojanaṃ durvipākānām| atimātrāśanamāmadoṣahetūnām| yathāgnyabhyavahāro'gnisandhukṣaṇānām| yathāsātmyamāhāravihārau sevyānām| ekāsanaśayanabhojanaṃ sukhanāśakarāṇām| viṣamāśanamagnivaiṣamyakarāṇām| kāle bhojanamārogyakarāṇām| sudarśanamannaṃ śraddhājananānām| vegadhāraṇamanārogyakarāṇām| tṛptirāhāraguṇānām| anaśanamāyuṣo hrāsakarāṇām| pramitāśanaṃ gavedhukānnaṃ ca karśanīyānām| uddālakānnaṃ rūkṣaṇīyānām madyaṃ saumanasyajananānām| madyākṣepo dhīdhṛtismṛtiharāṇām| strīṣvatiprasaṅgaḥ śoṣakarāṇām| śukravegavinigrahaḥ ṣāṇḍhyakarāṇām pādābhyāmudvartanamannaśraddhājananānām| sūnādarśanamannāśraddhājananānām||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/AsS/1.13.3

Cite as: Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 1.13.3, in HREEM (hreem.cc/library/AsS/1.13.3), after Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Reference = sthāna.adhyāya.unit, the units as the page labels them (sthāna 1 sūtra, 2 śārīra, 3 nidāna, 4 cikitsita, 5 kalpa, 6 uttara). 1 unit whose number repeats one already read was left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text