Library·Brhaspatismrti·1·1.26
(ददाति (दीयते पित्रा पुत्रेभ्यः स्वस्य यद् धनम् । तद् दायं ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥
(dadāti (dīyate pitrā putrebhyaḥ svasya yad dhanam / tad dāyaṃ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकां स्त्रीं (कारयेत् कर्म यथाअंशेन गृहे गृहे । बह्व्यः समअंशतस् देया दासानाम् अपि अयं विधिः ॥
ekāṃ strīṃ (kārayet karma yathā.aṃśena gṛhe gṛhe / bahvyaḥ sama.aṃśatas deyā dāsānām api ayaṃ vidhiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्धृत्य कूपवापिअम्भस् तु अनुसारेण (गृह्यते । तथा भागअनुसारेण सेतुः क्षेत्रं (विभज्यते ॥
uddhṛtya kūpa.vāpi.ambhas tu anusāreṇa (gṛhyate / tathā bhāga.anusāreṇa setuḥ kṣetraṃ (vibhajyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युक्त्या विभजनीयं तद् अन्यथा^अनर्थकं (भवेत् ॥
yuktyā vibhajanīyaṃ tad anyathā^anarthakaṃ (bhavet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकपाकेन वसतां पितृदेवद्विजअर्चनम् । एकं (भवेत् द्विभक्तानां तद् एव (स्यात् गृहे गृहे ॥
eka.pākena vasatāṃ pitṛ.deva.dvija.arcanam / ekaṃ (bhavet dvi.bhaktānāṃ tad eva (syāt gṛhe gṛhe //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साक्सित्वं प्रतिभाव्यं च दानं ग्रहणम् एव च । विभक्ता भ्रातरः (कुर्युः न^अविभक्ताः परस्परम् ॥
sāksitvaṃ pratibhāvyaṃ ca dānaṃ grahaṇam eva ca / vibhaktā bhrātaraḥ (kuryuḥ na^avibhaktāḥ parasparam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येषाम् एताः क्रिया लोके (प्रवर्तन्ते स्वरिक्थिषु । विभक्तान् (अवगच्छेयुः लेख्यम् अपि अन्तरेण तान् ॥
yeṣām etāḥ kriyā loke (pravartante svarikthiṣu / vibhaktān (avagaccheyuḥ lekhyam api antareṇa tān //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलअनुबन्धव्याघातहोधं साहससाधकम् । स्वस्वभोगस्थावरस्य विभागस्य पृथग्धनम् ॥
kula.anubandha.vyāghāta.hodhaṃ sāhasa.sādhakam / svasva.bhoga.sthāvarasya vibhāgasya pṛthag.dhanam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पित्रोर् अभावे भ्रातृऋणां विभागः सम्प्रदर्शितः । मातुर् निवृत्ते रजसि प्रत्तसु भगिनीषु च ॥
pitror abhāve bhrātṛṛṇāṃ vibhāgaḥ sampradarśitaḥ / mātur nivṛtte rajasi prattasu bhaginīṣu ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रमआगते गृहक्षेत्रे पिता पुत्राः समांशिनः । पैतृके न विभागअर्हाः पितुर् अनिच्छया ॥
krama.āgate gṛha.kṣetre pitā putrāḥ samāṃśinaḥ / paitṛke na vibhāga.arhāḥ pitur anicchayā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समवर्णासु ये जाताः सर्वे पुत्रा द्विजन्मनाम् । उद्धारं ज्यायसे दत्वा भजेरन्न् इतरे समम् ॥
samavarṇāsu ye jātāḥ sarve putrā dvijanmanām / uddhāraṃ jyāyase datvā bhajerann itare samam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वयस्विद्यातपस्भिस् च द्व्यंशं हि (लभते धनम् । यथा यथा विभागआप्तं धनं यागअर्थताम् (इयात् । तथा तथा विधातव्यं विद्वद्भिर् भागगौरवम् ॥
vayas.vidyā.tapas.bhis ca dvyaṃśaṃ hi (labhate dhanam / yathā yathā vibhāga.āptaṃ dhanaṃ yāga.arthatām (iyāt / tathā tathā vidhātavyaṃ vidvadbhir bhāga.gauravam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्पुत्रा विषमसमाः पितृभागहराः स्मृताः ॥
tat.putrā viṣama.samāḥ pitṛ.bhāga.harāḥ smṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रव्ये पितामहौपात्ते स्थावरे जङ्गमे^अपि वा । समम् अंशित्वम् आख्यातं पितुः पुत्रस्य च^एव हि ॥
dravye pitāmaha.upātte sthāvare jaṅgame^api vā / samam aṃśitvam ākhyātaṃ pituḥ putrasya ca^eva hi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समन्यूनअधिका भागाः पित्रा येषां प्रकल्पिताः । तथा^एव ते पालनीया विनेयास् ते (स्युर् अन्यथा ॥
sama.nyūna.adhikā bhāgāḥ pitrā yeṣāṃ prakalpitāḥ / tathā^eva te pālanīyā vineyās te (syur anyathā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जीवद्विभागे तु पिता (गृह्णीत^अंशद्वयं स्वकम् ॥
jīvad.vibhāge tu pitā (gṛhṇīta^aṃśa.dvayaṃ svakam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विप्रकारस् विभागस् तु दायादानां प्रकीर्तितः । वयस्ज्येष्ठक्रमेण^एकः समा परांशकल्पना ॥
dvi.prakāras vibhāgas tu dāyādānāṃ prakīrtitaḥ / vayas.jyeṣṭha.krameṇa^ekaḥ samā parāṃśa.kalpanā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समवेतैस् तु यत् प्राप्तं सर्वे तत्र समांशिनः । तत्पुत्रा विषमसमाः पितृभागहराः स्मृताः ॥
samavetais tu yat prāptaṃ sarve tatra samāṃśinaḥ / tat.putrā viṣama.samāḥ pitṛ.bhāga.harāḥ smṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितृरिक्थहराः पुत्राः सर्व एव समांशिनः । विद्याकर्मरतस् तेषाम् अधिकं लब्धुम् (अर्हति ॥
pitṛ.riktha.harāḥ putrāḥ sarva eva samāṃśinaḥ / vidyā.karma.ratas teṣām adhikaṃ labdhum (arhati //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विद्याविज्ञानशौर्यअर्थे ज्ञानदानक्रियासु च । यस्य^इह प्रथिता कीर्तितः पितरस् तेन पुत्रिणः ॥
vidyā.vijñāna.śaurya.arthe jñāna.dāna.kriyāsu ca / yasya^iha prathitā kīrtitaḥ pitaras tena putriṇaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जन्मविद्यागुणैर् ज्येष्ठस् द्व्यंशं (दायाद् (अवाप्नुयात् । समांशभागिनस् तु अन्ये तेषां पितृसमस् तु सः ॥
janma.vidyā.guṇair jyeṣṭhas dvyaṃśaṃ (dāyād (avāpnuyāt / samāṃśa.bhāginas tu anye teṣāṃ pitṛ.samas tu saḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदभावे तु जननी तनयअंशसमअंशिनी । समअंशा मातरस् तेषां तुरीयअंशा च कन्यका ॥
tad.abhāve tu jananī tanaya.aṃśa.sama.aṃśinī / sama.aṃśā mātaras teṣāṃ turīya.aṃśā ca kanyakā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कन्यकानां तु अदत्तानां चतुर्थस् भाग (इष्यते । पुत्राणां च त्रयस् भागाः साम्यं तु अल्पधने स्मृतम् ॥
kanyakānāṃ tu adattānāṃ caturthas bhāga (iṣyate / putrāṇāṃ ca trayas bhāgāḥ sāmyaṃ tu alpa.dhane smṛtam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि एकजाता बहवः समाना जातिसंख्यया । स्वधनैस् तैर् विभक्तव्यं मातृभागेन धर्मतः ॥
yadi eka.jātā bahavaḥ samānā jāti.saṃkhyayā / sva.dhanais tair vibhaktavyaṃ mātṛ.bhāgena dharmataḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सवर्णा भिन्नसंख्या ये पुंभागस् तेषु (शस्यते । पितामह्यस् तु सर्वास् ता मातृतुल्याः प्रकीर्तिताः ॥
savarṇā bhinna.saṃkhyā ye puṃ.bhāgas teṣu (śasyate / pitāmahyas tu sarvās tā mātṛ.tulyāḥ prakīrtitāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असंस्कृतास् तु यास् तत्र पैतृकात् एव ता धनात् । संस्कार्या भ्रातृभिर् ज्येष्ठः कन्यकाश् च यथाविधि ॥
asaṃskṛtās tu yās tatra paitṛkāt eva tā dhanāt / saṃskāryā bhrātṛbhir jyeṣṭhaḥ kanyakāś ca yathā.vidhi //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असंस्कृता भ्रातरस् तु ये (स्युस् तत्र यवीयसः । संस्कार्याः पूर्वजैस् ते वै पैतृकान् मध्यगात् धनात् ॥
asaṃskṛtā bhrātaras tu ye (syus tatra yavīyasaḥ / saṃskāryāḥ pūrva.jais te vai paitṛkān madhya.gāt dhanāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दद्यात् धनं च पर्याप्तं क्षेत्रअंशं वा यद् (इच्छति ॥
dadyāt dhanaṃ ca paryāptaṃ kṣetra.aṃśaṃ vā yad (icchati //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊढया कन्यया वा^अपि भर्तुः पितृगृहे^अपि वा । भ्रातुः सकाशात् पित्रोर् वा लब्धं सौदायिकं स्मृतम् ॥
ūḍhayā kanyayā vā^api bhartuḥ pitṛ.gṛhe^api vā / bhrātuḥ sakāśāt pitror vā labdhaṃ saudāyikaṃ smṛtam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सौदायिकं धनं प्राप्य स्त्रीणां स्वातन्त्रम् (इष्यते । यस्मात् तदानृशंस्यअर्थं तैर् दत्तम् उपजीवनम् ॥
saudāyikaṃ dhanaṃ prāpya strīṇāṃ svātantram (iṣyate / yasmāt tad.ānṛśaṃsya.arthaṃ tair dattam upajīvanam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विक्रये च^एव दाने च यथाइष्तं स्थावरेषु अपि । स्त्रीधनं (स्यात् अपत्यानां दुहिता च तदंशिनी । अप्रत्ता चेत् समूढा तु (लभते मानमात्रकम् ॥
vikraye ca^eva dāne ca yathā.iṣtaṃ sthāvareṣu api / strī.dhanaṃ (syāt apatyānāṃ duhitā ca tad.aṃśinī / aprattā cet samūḍhā tu (labhate māna.mātrakam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातुः स्वसा मातुलानी पितृव्यस्त्री पितृष्वसा । श्वश्रूः पूर्वजपत्नी च मातृतुल्याः प्रकीर्तिताः ॥
mātuḥ svasā mātulānī pitṛvya.strī pitṛṣvasā / śvaśrūḥ pūrvaja.patnī ca mātṛ.tulyāḥ prakīrtitāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् आसाम् औरसस् न (स्यात् पुत्रस् दौहित्र एव वा । तत् सुतस् वा धनं तासां स्वस्त्रीयात् याः (समाप्नुयुः ॥
yad āsām aurasas na (syāt putras dauhitra eva vā / tat sutas vā dhanaṃ tāsāṃ sva.strīyāt yāḥ (samāpnuyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सवर्णजस्^अपि अगुणवान् न^अर्हः (स्यात् पैतृके धने । तत्पिण्डदाः श्रोत्रिया ये तेषां तत् तु (विधीयते ॥
savarṇajas^api aguṇavān na^arhaḥ (syāt paitṛke dhane / tat.piṇḍadāḥ śrotriyā ye teṣāṃ tat tu (vidhīyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमऋणअधमऋणेभ्यः पितरं (त्रायते सुतः । अतस् तु विपरीतेन तेन न^अस्ति प्रयोजनम् ॥
uttama.ṛṇa.adhama.ṛṇebhyaḥ pitaraṃ (trāyate sutaḥ / atas tu viparītena tena na^asti prayojanam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तया गवा किं (क्रियते या न दोग्ध्री न गर्भिणी । कस्^अर्थः पुत्रेण जातेन यस् न विद्वान् न धार्मिकः ॥
tayā gavā kiṃ (kriyate yā na dogdhrī na garbhiṇī / kas^arthaḥ putreṇa jātena yas na vidvān na dhārmikaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शास्त्रशौर्यअर्थरहितस् तपस्विज्ञानवर्जितः । आचारहीनः पुत्रस् तु मूत्रौच्चारसमः स्मृतः ॥
śāstra.śaurya.artha.rahitas tapas.vijñāna.varjitaḥ / ācāra.hīnaḥ putras tu mūtra.uccāra.samaḥ smṛtaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थावरद्विपदं च^एव यदि अपि स्वयम् आर्हितम् । असम्भूय सुतान् सर्वान् न दानं न च विक्रयः ॥
sthāvara.dvipadaṃ ca^eva yadi api svayam ārhitam / asambhūya sutān sarvān na dānaṃ na ca vikrayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जाता जनिष्यत् गर्भस्थाः पितृस्था ये च मानवाः । सर्वे (कांक्षन्ति तां वृत्तिम् अनाच्छेद्यास् ततस् तु सा ॥
jātā janiṣyat garbha.sthāḥ pitṛ.sthā ye ca mānavāḥ / sarve (kāṃkṣanti tāṃ vṛttim anācchedyās tatas tu sā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहौपस्करवाह्यआदि भोज्यआभरणकर्मिणः । दृश्यमाना (विभज्यन्ते गूढे केशस् (विधीयते ॥
gṛha.upaskara.vāhya.ādi bhojya.ābharaṇa.karmiṇaḥ / dṛśyamānā (vibhajyante gūḍhe keśas (vidhīyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षत्रजास् त्रिद्विएकभागा विड्जौ तु द्विएकभागिनौ ॥
kṣatrajās tri.dvi.eka.bhāgā viḍjau tu dvi.eka.bhāginau //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मक्सत्रियविष्शूद्रा विप्रौत्पन्नास् तु अनुक्रमात् । चतुस्त्रिद्विएकभागेन (भवेयुस् ते यथाक्रमम् ॥
brahma.ksatriya.viṣ.śūdrā vipra.utpannās tu anukramāt / catus.tri.dvi.eka.bhāgena (bhaveyus te yathā.kramam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शूद्र्यां द्विजातिभिर् जातस् न भूमेर् भागम् (अर्हति । द्विजातिर् (आप्नुयात् सर्वम् इति धर्मस् व्यवस्थितः ॥
śūdryāṃ dvi.jātibhir jātas na bhūmer bhāgam (arhati / dvi.jātir (āpnuyāt sarvam iti dharmas vyavasthitaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां सवर्णा ये पुत्रास् ते तृतीयअंशभागिनः । हीनास् तम् (उपजीवेयुर् ग्रासआच्छादनसम्भृताः ॥
teṣāṃ savarṇā ye putrās te tṛtīya.aṃśa.bhāginaḥ / hīnās tam (upajīveyur grāsa.ācchādana.sambhṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वे हि अनौरसस्य^एते पुत्रा दायहराः स्मृताः । औरसे पुनर् उत्पन्ने तेषु ज्यैष्ठ्यं न (तिष्ठति ॥
sarve hi anaurasasya^ete putrā dāya.harāḥ smṛtāḥ / aurase punar utpanne teṣu jyaiṣṭhyaṃ na (tiṣṭhati //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितामहपितृभ्यां च दत्तं मात्रा च यद् (भवेत् । तस्य तन् न^अपहर्तव्यं शौर्यभार्याधनं तथा ॥
pitāmaha.pitṛbhyāṃ ca dattaṃ mātrā ca yad (bhavet / tasya tan na^apahartavyaṃ śaurya.bhāryā.dhanaṃ tathā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वस्त्रआदयस्^अविभाज्या यैर् उक्तं तैर् न विचारितम् । धनं (भवेत् समृद्धानां वस्त्रअलंकारसंश्रितम् ॥
vastra.ādayas^avibhājyā yair uktaṃ tair na vicāritam / dhanaṃ (bhavet samṛddhānāṃ vastra.alaṃkāra.saṃśritam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋणम् उद्वाह्य लेखितम् ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥। ॥
ṛṇam udvāhya lekhitam ... ... ... ... ... ... ... //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उक्तप्रकारस् विज्ञेयः पत्रआरूढऋणे खलु । उक्त्या विभजनीयं तद् अन्यथा^अनर्थकं (भवेत् ॥
ukta.prakāras vijñeyaḥ patra.ārūḍha.ṛṇe khalu / uktyā vibhajanīyaṃ tad anyathā^anarthakaṃ (bhavet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्यस्थितम् अनाजीव्यं दातुं न^एकस्य (शक्यते । युक्त्या विभजनीयं तद् अन्यथा^अनर्थकं (भवेत् ॥
madhya.sthitam anājīvyaṃ dātuṃ na^ekasya (śakyate / yuktyā vibhajanīyaṃ tad anyathā^anarthakaṃ (bhavet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विक्रीय वस्त्रआभरणं धनम् उद्ग्राह्य लेखितम् । कृतअन्नं च^अकृतअन्नेन परिवर्त्य (विभज्यते ॥
vikrīya vastra.ābharaṇaṃ dhanam udgrāhya lekhitam / kṛta.annaṃ ca^akṛta.annena parivartya (vibhajyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योगक्षेमवतस् लाभः समत्वेन (विभज्यते । प्रचारश् च यथाअंशेन कर्तव्यस् रिक्थिभिः सदा ॥
yogakṣemavatas lābhaḥ samatvena (vibhajyate / pracāraś ca yathā.aṃśena kartavyas rikthibhiḥ sadā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मदायं गतां भूमिं (हरेत् यस् ब्राह्मणीसुतः । गृहं द्विजातयः सर्वे तथा क्षेत्रं क्रमआगतम् ॥
brahma.dāyaṃ gatāṃ bhūmiṃ (haret yas brāhmaṇī.sutaḥ / gṛhaṃ dvijātayaḥ sarve tathā kṣetraṃ krama.āgatam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पित्रा सह विभक्ता ये सापत्ना वा सहोदराः । जघन्यास् च^एव ये तेषां पितृभागहरास् तु ते ॥
pitrā saha vibhaktā ye sāpatnā vā sahodarāḥ / jaghanyās ca^eva ye teṣāṃ pitṛ.bhāga.harās tu te //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनीशः पूर्वजः पित्र्ये भ्रातृभागे विभक्तजः ॥
anīśaḥ pūrvajaḥ pitrye bhrātṛ.bhāge vibhaktajaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्रैः सह विभक्तेन पित्रा यत् स्वयम् आर्जितम् । विभक्तजस्य तत् सर्वम् अनीशाः पूर्वजाः स्मृताः ॥
putraiḥ saha vibhaktena pitrā yat svayam ārjitam / vibhaktajasya tat sarvam anīśāḥ pūrvajāḥ smṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा धने तथा^ऋणे च दानअदानक्रयेषु च । परस्परम् अनीशास् ते मुक्त्वा^आशौचौदकक्रियाम् ॥
yathā dhane tathā^ṛṇe ca dāna.adāna.krayeṣu ca / parasparam anīśās te muktvā^āśauca.udaka.kriyām //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पैतामहं हृतं पित्रा स्वशक्त्या यद् उपार्जितम् । विद्याशौर्यआदिना^अवाप्तं तत्र स्वाम्यं पितुः स्मृतम् ॥
paitāmahaṃ hṛtaṃ pitrā sva.śaktyā yad upārjitam / vidyā.śaurya.ādinā^avāptaṃ tatra svāmyaṃ pituḥ smṛtam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रदानं स्वेच्छया (कुर्यात् भोगं च^एव ततस् धनात् । तदभावे^अपि तनयाः समांशाः परिकीर्तिताः ॥
pradānaṃ svecchayā (kuryāt bhogaṃ ca^eva tatas dhanāt / tad.abhāve^api tanayāḥ samāṃśāḥ parikīrtitāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वस्त्रअलङ्कारशय्याआइ पितुर् यद् वाहनआदिकम् । गन्धमाल्यैः समभ्यर्च्य श्राद्धभोक्त्रे तद् (अर्पयेत् ॥
vastra.alaṅkāra.śayyā.āi pitur yad vāhana.ādikam / gandha.mālyaiḥ samabhyarcya śrāddha.bhoktre tad (arpayet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पत्यौ (जीवति यः स्त्रीभिर् अलङ्कारस् धृतस् (भवेत् । न तं (भजेरन् दायादाः भजमानाः (पतन्ति ते ॥
patyau (jīvati yaḥ strībhir alaṅkāras dhṛtas (bhavet / na taṃ (bhajeran dāyādāḥ bhajamānāḥ (patanti te //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितृप्रसादात् (भुज्यन्ते वस्त्राणि आभरणानि च ।
pitṛ.prasādāt (bhujyante vastrāṇi ābharaṇāni ca /
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृते^अकृते वा विभागे रिक्थी यत्र (प्रवर्तते । सामान्यं चेद् (भावयति तत्र भागहरस् तु सः ॥
kṛte^akṛte vā vibhāge rikthī yatra (pravartate / sāmānyaṃ ced (bhāvayati tatra bhāga.haras tu saḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋणं लेख्यं गृहं क्षेत्रं यस्य पैतामहं (भवेत् । चिरकालप्रोषितस्^अपि भागभागआगतस् तु सः ॥
ṛṇaṃ lekhyaṃ gṛhaṃ kṣetraṃ yasya paitāmahaṃ (bhavet / cira.kāla.proṣitas^api bhāgabhāga.āgatas tu saḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोत्रसाधारणं त्यक्त्वा यस्^अन्यं देशं समाश्रितः । अर्धतस् तु आगतस्य^अंशः प्रदातव्यस् न संशयः ॥
gotra.sādhāraṇaṃ tyaktvā yas^anyaṃ deśaṃ samāśritaḥ / ardhatas tu āgatasya^aṃśaḥ pradātavyas na saṃśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तृतीयः पञ्चमस् च^एव सप्तमस् यस्^अपि वा (भवेत् । जन्मनाम् अपरिज्ञाने (लभेत^अंशं क्रमआगते ॥
tṛtīyaḥ pañcamas ca^eva saptamas yas^api vā (bhavet / janmanām aparijñāne (labheta^aṃśaṃ krama.āgate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यं परम्परया मौलाः समस्ताः स्वामिनं विदुः । तद् अन्वयस्य^आगतस्य दातव्या गोत्रजैर् मही ॥
yaṃ paramparayā maulāḥ samastāḥ svāminaṃ viduḥ / tad anvayasya^āgatasya dātavyā gotrajair mahī //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अविभक्तविभक्तानां कुल्यानां वसतां सह । भूयस् दायविभागः (स्यात् आचतुर्थात् इति स्थितिः ॥
avibhakta.vibhaktānāṃ kulyānāṃ vasatāṃ saha / bhūyas dāya.vibhāgaḥ (syāt ācaturthāt iti sthitiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनेकधा कृताः पुत्रा ऋषिभिस् च पुरातनैः । न (शक्यन्ते^अधुना कर्तुं शक्तिहीनैस् चिरन्तनैः ॥
anekadhā kṛtāḥ putrā ṛṣibhis ca purātanaiḥ / na (śakyante^adhunā kartuṃ śakti.hīnais cirantanaiḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एक एव^औरसः पित्र्ये धने स्वामी प्रकीर्तितः । तत् तुल्यः पुत्रिकपुत्रस् भर्तव्यास् तु अपरे स्मृताः ॥
eka eva^aurasaḥ pitrye dhane svāmī prakīrtitaḥ / tat tulyaḥ putrika.putras bhartavyās tu apare smṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षेत्रजआद्याः सुतास् तु अन्ये पञ्चषट्सप्तभागिनः ॥
kṣetraja.ādyāḥ sutās tu anye pañca.ṣaṭ.sapta.bhāginaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दत्तस्^अपविद्धः क्रीतस् च कृतः शौद्रस् तथा^एव च । जातिशुद्धा मध्यमास् ते सर्वे रिक्थसुताः स्मृताः ॥
dattas^apaviddhaḥ krītas ca kṛtaḥ śaudras tathā^eva ca / jāti.śuddhā madhyamās te sarve riktha.sutāḥ smṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षेत्रजस् गर्हितः सद्भिस् तथा पौनर्भवः सुतः । कानीनस् च सहोढस् च गूढजः पुत्रिकासुतः ॥
kṣetrajas garhitaḥ sadbhis tathā paunarbhavaḥ sutaḥ / kānīnas ca sahoḍhas ca gūḍhajaḥ putrikā.sutaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शूद्रापुत्रः स्वयंदत्तस् ये च^एते क्रीतकाः स्मृताः । सर्वे ते मैत्रिणः प्रोक्ता काण्डपृष्ठा न संशयः ॥
śūdrā.putraḥ svayaṃdattas ye ca^ete krītakāḥ smṛtāḥ / sarve te maitriṇaḥ proktā kāṇḍa.pṛṣṭhā na saṃśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वकुलं पृष्ठतः कृत्वा यस् वै परकुलं (व्रजेत् । तेन दुश्चरितेन^असौ काण्डपृष्ठस् न संशयः ॥
svakulaṃ pṛṣṭhataḥ kṛtvā yas vai para.kulaṃ (vrajet / tena duścaritena^asau kāṇḍa.pṛṣṭhas na saṃśayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्निं प्रजापतिं च^इष्ट्वा (क्रियते गौतमस्^(अवदत् । अन्ये तु आहुर् अपुत्रस्य चिन्तिता पुत्रिका (भवेत् ॥
agniṃ prajāpatiṃ ca^iṣṭvā (kriyate gautamas^(avadat / anye tu āhur aputrasya cintitā putrikā (bhavet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्रास् त्रयोदश प्रोक्ता मनुना येन पूर्वशः । सन्तानकारणं तेषाम् औरसः पुत्रिका तथा ॥
putrās trayodaśa proktā manunā yena pūrvaśaḥ / santāna.kāraṇaṃ teṣām aurasaḥ putrikā tathā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आज्यं विना यथा तैलं सद्भिः प्रतिनिधिः स्मृतम् । तथा^एकादश पुत्रास् तु पुत्रिकऔरसयोर् विना ॥
ājyaṃ vinā yathā tailaṃ sadbhiḥ pratinidhiḥ smṛtam / tathā^ekādaśa putrās tu putrika.aurasayor vinā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि एकजाता बहवस् भ्रातरस् तु सहोदराः । एकस्य^अपि सुते जाते सर्वे ते पुत्रिणः स्मृताः ॥
yadi ekajātā bahavas bhrātaras tu sahodarāḥ / ekasya^api sute jāte sarve te putriṇaḥ smṛtāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बह्वीनाम् एकपत्नीनाम् एष एव विधिः स्मृतः । एका चेत् पुत्रिणी तासां सर्वासां पिण्डदस् तु सः ॥
bahvīnām eka.patnīnām eṣa eva vidhiḥ smṛtaḥ / ekā cet putriṇī tāsāṃ sarvāsāṃ piṇḍadas tu saḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुन्नाम्नस् नरकात् पुत्रः पितरं (त्रायते यतः । मुखसन्दर्शनेन^अपि तद् उत्पत्तौ यतेत सः ॥
punnāmnas narakāt putraḥ pitaraṃ (trāyate yataḥ / mukha.sandarśanena^api tad utpattau yateta saḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौत्रस्^अथ पुत्रिकापुत्रः स्वर्गप्राप्तिकरौ उभौ । रिक्थे च पिण्डदाने च समौ तौ परिकीर्तितौ ॥
pautras^atha putrikā.putraḥ svarga.prāpti.karau ubhau / rikthe ca piṇḍa.dāne ca samau tau parikīrtitau //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामतस् च शूद्राअवरोधजस्य भ्रातुर् अंशं । सम्मानमात्रं प्रेते पितरि दद्युः शुश्रूषुस् चेत् ॥
kāmatas ca śūdrā.avarodhajasya bhrātur aṃśaṃ / sammāna.mātraṃ prete pitari dadyuḥ śuśrūṣus cet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्नअर्थं तण्डुलप्रस्थम् अपराह्ने तु सेन्धनम् । वसनं त्रिपणक्रीतं देयम् एकं त्रिमासतः ॥
anna.arthaṃ taṇḍula.prastham aparāhne tu sendhanam / vasanaṃ tri.paṇa.krītaṃ deyam ekaṃ tri.māsataḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतावद् एव साध्वीनां चोदितं विधवाधनम् ॥
etāvad eva sādhvīnāṃ coditaṃ vidhavā.dhanam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसनस्य^आशनस्य^एव तथा^एव रजकस्य च । धनं व्यपोह्य तत् शिष्टं दायअदानां (प्रकल्पयेत् ॥
vasanasya^āśanasya^eva tathā^eva rajakasya ca / dhanaṃ vyapohya tat śiṣṭaṃ dāya.adānāṃ (prakalpayet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपुत्रस्य^अथ कुलजा पत्नी दुहितरस्^अपि वा । तदभावे पिता माता भ्राता पुत्रास् च कीर्तिताः ॥
aputrasya^atha kulajā patnī duhitaras^api vā / tad.abhāve pitā mātā bhrātā putrās ca kīrtitāḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपुत्रेण सुतः कार्यस् यादृक् तादृक् प्रयत्नतः । पिण्डौदकक्रियाहेतोर् धर्मसङ्कीर्तनस्य च ॥
aputreṇa sutaḥ kāryas yādṛk tādṛk prayatnataḥ / piṇḍa.udaka.kriyā.hetor dharma.saṅkīrtanasya ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
(काङ्क्षण्ति पितरः पुत्रान् नरकआपतभीरवः । गयां (यास्यति यः कश्चित् सस्^अस्मान् (सन्तारयिष्यति ॥
(kāṅkṣaṇti pitaraḥ putrān naraka.āpata.bhīravaḥ / gayāṃ (yāsyati yaḥ kaścit sas^asmān (santārayiṣyati //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा जलं कुप्लवेन तरन् (मज्जति मानवः । तद्वत् पिता कुपुत्रेण तमसि अन्धे (निमज्जति ॥
yathā jalaṃ kuplavena taran (majjati mānavaḥ / tadvat pitā kuputreṇa tamasi andhe (nimajjati //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
(करिष्यति वृषौत्सर्गम् इष्टअपूर्तं तथा^एव च । (पालयिष्यति वा^अर्धक्ये श्राद्धं (दास्यति च^अन्वहम् ॥
(kariṣyati vṛṣa.utsargam iṣṭa.apūrtaṃ tathā^eva ca / (pālayiṣyati vā^ardhakye śrāddhaṃ (dāsyati ca^anvaham //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आम्नाये स्मृतितन्त्रे च लोकआचारे च सूरिभिः । शरीरअर्धं स्मृता भार्या पुण्यअपुण्यफले समा ॥
āmnāye smṛti.tantre ca loka.ācāre ca sūribhiḥ / śarīra.ardhaṃ smṛtā bhāryā puṇya.apuṇya.phale samā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य न^उपरता भार्या देहअर्धं तस्य (जीवति । (जीवति अर्धशरीरे^अर्थं कथम् अन्यः (समाप्नुयात् ॥
yasya na^uparatā bhāryā deha.ardhaṃ tasya (jīvati / (jīvati ardha.śarīre^arthaṃ katham anyaḥ (samāpnuyāt //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सकुल्यैर् विद्यमानस् तु पितृभ्रातृसनाभिभिः । असुतस्य प्रमीतस्य पत्नी तद् भागहारिणी ॥
sakulyair vidyamānas tu pitṛ.bhrātṛ.sanābhibhiḥ / asutasya pramītasya patnī tad bhāga.hāriṇī //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वप्रमीतअग्निहोत्रं मृतं भर्तरि तद्धनम् । (विन्देत् पतिव्रता नारी धर्म एष सनातनः ॥
pūrva.pramīta.agnihotraṃ mṛtaṃ bhartari tad.dhanam / (vindet pativratā nārī dharma eṣa sanātanaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूर्वं म्र्ता (हरेत् अग्निम् अन्वारूढा (हरेत् अघम् । पुत्रअभावे तु पत्नी (स्यात् पत्निअभावे तु सोदरः । तदभावे तु दायादः पश्चात् दौहित्रकं धनम् ॥
mūrvaṃ mrtā (haret agnim anvārūḍhā (haret agham / putra.abhāve tu patnī (syāt patni.abhāve tu sodaraḥ / tad.abhāve tu dāyādaḥ paścāt dauhitrakaṃ dhanam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जङ्गमं स्थावरं हेम रूप्यधान्यरसअम्बरम् । आदाय (दापयेत् श्राद्धं मासषाण्मासिकआदिकम् ॥
jaṅgamaṃ sthāvaraṃ hema rūpya.dhānya.rasa.ambaram / ādāya (dāpayet śrāddhaṃ māsa.ṣāṇmāsika.ādikam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितृव्यगुरुदौहित्रान् स्वसृभर्त्रीयम् आतुलान् । (पूजयेत् कव्यपूर्ताभ्यां वृद्धान् आथातिथीन् स्त्रियः ॥
pitṛvya.guru.dauhitrān svasṛ.bhartrīyam ātulān / (pūjayet kavyapūrtābhyāṃ vṛddhān āthātithīn striyaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् विभक्ते धने किञ्चित् आधिआदिविधिसंस्मृतम् । तज्जाया स्थावरं मुक्त्वा (लभेत गतभर्तृका ॥
yad vibhakte dhane kiñcit ādhi.ādi.vidhi.saṃsmṛtam / taj.jāyā sthāvaraṃ muktvā (labheta gata.bhartṛkā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृत्तस्था^अपि कृते^अपि अंशे न स्त्री स्थावरम् (अर्हति । विधवा यौवनस्था चेत् नारी (भवति कर्कशा । आयुषः क्षपणअर्थं तु दातव्यं जीवनं तदा ॥
vṛttasthā^api kṛte^api aṃśe na strī sthāvaram (arhati / vidhavā yauvanasthā cet nārī (bhavati karkaśā / āyuṣaḥ kṣapaṇa.arthaṃ tu dātavyaṃ jīvanaṃ tadā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृते भर्तरि भर्तृअंशं (लभेत कुलपालिका । यावत् जीवं हीनस्वाम्यं दानआधमनविक्रये ॥
mṛte bhartari bhartṛ.aṃśaṃ (labheta kula.pālikā / yāvat jīvaṃ hīna.svāmyaṃ dāna.ādhamana.vikraye //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रयक्रीता तु या नारी सम्भोगअर्थं सुतअर्थिना । गृहीता वा^अन्यदीया वा सा^एव स्त्री (परिकीर्त्यते ॥
kraya.krītā tu yā nārī sambhoga.arthaṃ suta.arthinā / gṛhītā vā^anyadīyā vā sā^eva strī (parikīrtyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
(प्रदद्यात् तु एव पिण्डं वा क्षेत्रअंशं वा यदृच्छया ॥
(pradadyāt tu eva piṇḍaṃ vā kṣetra.aṃśaṃ vā yadṛcchayā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थावरात् जीवनं स्त्रीभ्यस् यद् दत्तं श्वशुरेण तु । न तत्शक्यम् अपाहर्तुं इतरैः श्वशुरे म्र्ते ॥
sthāvarāt jīvanaṃ strībhyas yad dattaṃ śvaśureṇa tu / na tat.śakyam apāhartuṃ itaraiḥ śvaśure mrte //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सपिण्डा बान्धवा ये तु तस्याः स्युः परिपन्थिनः । (हिंस्युर् धनानि तान् राजा चौरदण्डेण (घातयेत् ॥
sapiṇḍā bāndhavā ye tu tasyāḥ syuḥ paripanthinaḥ / (hiṃsyur dhanāni tān rājā caura.daṇḍeṇa (ghātayet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संसृष्टौ यौ पुनः प्रीत्या तौ परस्परभागिनौ । विभक्ता भ्रातरस् ये तु सम्प्रीत्य^एकत्र संस्थिताः । पुनर् विभागकरणे तेषां ज्यैष्ठ्यं न (विद्यते ॥
saṃsṛṣṭau yau punaḥ prītyā tau paraspara.bhāginau / vibhaktā bhrātaras ye tu samprītya^ekatra saṃsthitāḥ / punar vibhāga.karaṇe teṣāṃ jyaiṣṭhyaṃ na (vidyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कदाचिद् वा (प्रमीयेत (प्रव्रजेत् वा कथञ्चन । न (लुप्यते तस्य भागः सोदरस्य (विधीयते ॥
kadācid vā (pramīyeta (pravrajet vā kathañcana / na (lupyate tasya bhāgaḥ sodarasya (vidhīyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
या तस्य भगिनी सा तु ततस्^अंशं लब्धुम् (अर्हति । अनपत्यस्य धर्मस्^अयम् अभार्यपितृकस्य च ॥
yā tasya bhaginī sā tu tatas^aṃśaṃ labdhum (arhati / anapatyasya dharmas^ayam abhārya.pitṛkasya ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा च दत्ता तु^अदत्ता वा सोदरे तु मृते सति । तस्य^अंशं तु (हरेत् सा^एव द्वयोर् व्यक्तं हि कारणम् ॥
sā ca dattā tu^adattā vā sodare tu mṛte sati / tasya^aṃśaṃ tu (haret sā^eva dvayor vyaktaṃ hi kāraṇam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनन्तरः सपिण्डात् यस् तस्य तस्य धनं (भवेत् ॥
anantaraḥ sapiṇḍāt yas tasya tasya dhanaṃ (bhavet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृतस्^अनपत्यस्^अभार्यस् चेत् अभ्रातृपितृमातृकः । सर्वे सपिण्डास् तत् दायं (विभजेरन् यथाअंशतः ॥
mṛtas^anapatyas^abhāryas cet abhrātṛ.pitṛ.mātṛkaḥ / sarve sapiṇḍās tat dāyaṃ (vibhajeran yathā.aṃśataḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संसृष्टानां तु यः कश्चित् विद्या शौर्यआदिना धनम् । (प्राप्नोति तस्य दातव्यस् द्व्यंशः शेषाः समअंशिनः ॥
saṃsṛṣṭānāṃ tu yaḥ kaścit vidyā śaurya.ādinā dhanam / (prāpnoti tasya dātavyas dvyaṃśaḥ śeṣāḥ sama.aṃśinaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विभक्तस् यः पुनः पित्रा भ्रात्रा च^एकत्र संस्थितः । पितृव्येण^अथवा प्रीत्या तत् संसृष्टः स (उच्यते ॥
vibhaktas yaḥ punaḥ pitrā bhrātrā ca^ekatra saṃsthitaḥ / pitṛvyeṇa^athavā prītyā tat saṃsṛṣṭaḥ sa (ucyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोदर्या (विभजेरंस् तं समेत्य सहिताः समम् । भ्रातरस् ये च संसृष्टा भगिन्यस् च सनाभयः ॥
sodaryā (vibhajeraṃs taṃ sametya sahitāḥ samam / bhrātaras ye ca saṃsṛṣṭā bhaginyas ca sanābhayaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येषां ज्येष्ठः कनिष्ठस् वा (हीयेत^अंशप्रदानतः । (म्रियेत^अन्यतरस् वा^अपि तस्य भागस् न (लुप्यते ॥
yeṣāṃ jyeṣṭhaḥ kaniṣṭhas vā (hīyeta^aṃśa.pradānataḥ / (mriyeta^anyataras vā^api tasya bhāgas na (lupyate //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
॥। ॥। ॥। ॥। ॥। सोदरस्य तु सोदरः । (दद्यात् च^(अपहरेत् च^अंशं जातस्य च मृतस्य च ॥
... ... ... ... ... sodarasya tu sodaraḥ / (dadyāt ca^(apaharet ca^aṃśaṃ jātasya ca mṛtasya ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्योदर्यस् तु संसृष्टी न^अन्योदर्यात् धनं (हरेत् । असंसृष्टि^अपि च^(अदद्यात् सोदर्यस् न^अन्यमातृजः ॥
anyodaryas tu saṃsṛṣṭī na^anyodaryāt dhanaṃ (haret / asaṃsṛṣṭi^api ca^(adadyāt sodaryas na^anya.mātṛjaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रमीतपितृकाणां तु पितृतस् भागकल्पना ॥
pramīta.pitṛkāṇāṃ tu pitṛtas bhāga.kalpanā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये^अपुत्राः क्षत्रविट्शूद्राः पत्नीभ्रातृविवर्जिताः । तेषां धनहरस् राजा सर्वस्य^अधिपतिर् हि सः ॥
ye^aputrāḥ kṣatraviṭ.śūdrāḥ patnī.bhrātṛ.vivarjitāḥ / teṣāṃ dhana.haras rājā sarvasya^adhipatir hi saḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विप्रेण क्षत्रियाजातस् जन्मज्येष्ठस् गुणअन्वितः । (भवेत् समअंशः क्षत्रेण वैश्याजातस् तथा^एव च ॥
vipreṇa kṣatriyā.jātas janma.jyeṣṭhas guṇa.anvitaḥ / (bhavet sama.aṃśaḥ kṣatreṇa vaiśyā.jātas tathā^eva ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.