Library·Badarayana: Brahmasutra, with Samkara's Sarirakamimamsabhasya·3·3.1·3.1.2

Badarayana: Brahmasutra, with Samkara's Sarirakamimamsabhasya 3.1.2

BSBh 3.1.2

त्र्यात्मकत्वात् तु भूयस्त्वात् तुशब्देन चोदितामाशङ्कमुच्छिनत्ति । त्र्यात्मिका ह्यापस्त्रिवृत्करणश्रुतेः । तास्वारम्भिकास्वाभ्युपगतास्वितरदपि भूतद्वयमवश्यमभ्युपगन्तव्यं भवति । त्र्यात्मकश्च देहस्त्रयाणामपि तेजोबन्नानां तस्मिन्कार्योपलब्धेः । पुनश्च त्र्यात्मकस्त्रिधातुत्वात्त्रिभिर्वातपित्तश्लेष्माभिः । न स भूतान्तराणि प्रत्याख्याय केवलाभिरद्भिरारब्धुं शक्यते । तस्माद्भूयस्त्वापेक्षो ऽयमापः पुरुषवचस इति । प्रश् नप्रतिवचनयोरप्शब्दो न कैवल्यापेक्षः । सर्वदेहेषु हि रसलोहितादिद्रवद्रव्यभूयस्त्वं दृश्यते । ननु पार्थिवो धातुर्भूयिष्ठो देहेषूपलक्ष्यते । नैष दोषः । इतरापेक्षयाप्यपा बाहुल्यं भविष्यति । दृश्यते च शुक्रशोणितलक्षणे ऽपि देहबीजे द्रवबाहुल्यम् । कर्म च निमित्तकारणं देहान्तरारम्भे । कर्माणि चाग्निहोत्रादीनि सोमाज्यपयःप्रभृतिद्रवद्रव्यव्यपाश्रयाणि । कर्मसमवायिश्चापः श्रद्धाशब्दोदिताः सह कर्मभिर्द्युलोकाख्ये ऽग्नौ हूयन्त इति वक्ष्यति । तस्मादप्यपां बाहुल्यप्रसिद्धिः । बाहुल्याच्चाप्शब्देन सर्वेषामेव देहबीजानां भूतसूक्ष्माणामुपादानमिति निरवद्यम् ॥ २ ॥

tryātmakatvāt tu bhūyastvāt tuśabdena coditāmāśaṅkamucchinatti / tryātmikā hyāpastrivṛtkaraṇaśruteḥ / tāsvārambhikāsvābhyupagatāsvitaradapi bhūtadvayamavaśyamabhyupagantavyaṃ bhavati / tryātmakaśca dehastrayāṇāmapi tejobannānāṃ tasminkāryopalabdheḥ / punaśca tryātmakastridhātutvāttribhirvātapittaśleṣmābhiḥ / na sa bhūtāntarāṇi pratyākhyāya kevalābhiradbhirārabdhuṃ śakyate / tasmādbhūyastvāpekṣo 'yamāpaḥ puruṣavacasa iti / praś naprativacanayorapśabdo na kaivalyāpekṣaḥ / sarvadeheṣu hi rasalohitādidravadravyabhūyastvaṃ dṛśyate / nanu pārthivo dhāturbhūyiṣṭho deheṣūpalakṣyate / naiṣa doṣaḥ / itarāpekṣayāpyapā bāhulyaṃ bhaviṣyati / dṛśyate ca śukraśoṇitalakṣaṇe 'pi dehabīje dravabāhulyam / karma ca nimittakāraṇaṃ dehāntarārambhe / karmāṇi cāgnihotrādīni somājyapayaḥprabhṛtidravadravyavyapāśrayāṇi / karmasamavāyiścāpaḥ śraddhāśabdoditāḥ saha karmabhirdyulokākhye 'gnau hūyanta iti vakṣyati / tasmādapyapāṃ bāhulyaprasiddhiḥ / bāhulyāccāpśabdena sarveṣāmeva dehabījānāṃ bhūtasūkṣmāṇāmupādānamiti niravadyam // 2 //

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/BSBh/3.1.2

Cite as: Badarayana: Brahmasutra, with Samkara's Sarirakamimamsabhasya 3.1.2, in HREEM (hreem.cc/library/BSBh/3.1.2), after GRETIL …, Each unit is one sūtra followed by Śaṅkara's commentary on it; ref = adhyāya.pāda.sūtra..

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/vedanta/brssbh1u.htm … brssbh4u.htm — Each unit is one sūtra followed by Śaṅkara's commentary on it; ref = adhyāya.pāda.sūtra.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text