तदापीतेः संसारव्यपदेशात् ऽतेजः परस्यां देवतायाम्ऽ (छा। ६।८।६) इति अत्र प्रकरणसामर्थ्यात् तत् यथाप्रकृतं तेजः साध्यक्षं सप्राणं सकरणग्रामं भूतान्तरसहितं प्रयतः पुंसः परस्यां देवतायां संपद्यत इति एतत् उक्तं भवति । कीदृशी पुनः इयं संपत्तिः स्यात् इति चिन्त्यते । तत्र आत्यन्तिक एव तावत् स्वरूपप्रविलय इति प्राप्तम् । तत् प्रकृतित्व उपपत्तेः । सर्वस्य हि जनिमतो वस्तुजातस्य प्रकृतिः परा देवता इति प्रतिष्ठापितम् । तस्मात् आत्यन्तिकीयम् अविभागापत्तिः इति । एवं प्राप्ते ब्रूमः - तत् तेज आदि भूतसूक्ष्मं श्रोत्रादिकरणाश्रयभूतमापीतेरा संसारमोक्षात् सम्यक् ज्ञाननिमित्तात् अवतिष्ठते । ऽयोनिमन्ये प्रपद्यन्ते शरीरत्वाय देहिनः । स्थाणुमन्ये ऽनुसंयन्ति यथाकर्मयथाश्रुतम्ऽ (क। ५।७) इत्यादि संसारव्यपदेशात् । अन्यथा हि सर्वः प्रायणसमय एव उपाधिप्रत्यस्तमयात् अत्यन्तं ब्रह्म संपद्येत । तत्र विधिशास्त्रम् अनर्थकं स्यात् विद्याशास्त्रं च । मिथ्याज्ञाननिमित्तः च बन्धो न सम्यक् ज्ञानात् ऋते विस्रंसितुम् अर्हति । तस्मात् तत् प्रकृतित्वे अपि सुषुप्तप्रलयवत् बीजभाव अवशेष एव एषा संत्सपत्तिः इति ॥ ८ ॥
tadāpīteḥ saṃsāravyapadeśāt 'tejaḥ parasyāṃ devatāyām' (chā. 6.8.6) iti atra prakaraṇasāmarthyāt tat yathāprakṛtaṃ tejaḥ sādhyakṣaṃ saprāṇaṃ sakaraṇagrāmaṃ bhūtāntarasahitaṃ prayataḥ puṃsaḥ parasyāṃ devatāyāṃ saṃpadyata iti etat uktaṃ bhavati / kīdṛśī punaḥ iyaṃ saṃpattiḥ syāt iti cintyate / tatra ātyantika eva tāvat svarūpapravilaya iti prāptam / tat prakṛtitva upapatteḥ / sarvasya hi janimato vastujātasya prakṛtiḥ parā devatā iti pratiṣṭhāpitam / tasmāt ātyantikīyam avibhāgāpattiḥ iti / evaṃ prāpte brūmaḥ - tat teja ādi bhūtasūkṣmaṃ śrotrādikaraṇāśrayabhūtamāpīterā saṃsāramokṣāt samyak jñānanimittāt avatiṣṭhate / 'yonimanye prapadyante śarīratvāya dehinaḥ / sthāṇumanye 'nusaṃyanti yathākarmayathāśrutam' (ka. 5.7) ityādi saṃsāravyapadeśāt / anyathā hi sarvaḥ prāyaṇasamaya eva upādhipratyastamayāt atyantaṃ brahma saṃpadyeta / tatra vidhiśāstram anarthakaṃ syāt vidyāśāstraṃ ca / mithyājñānanimittaḥ ca bandho na samyak jñānāt ṛte visraṃsitum arhati / tasmāt tat prakṛtitve api suṣuptapralayavat bījabhāva avaśeṣa eva eṣā saṃtsapattiḥ iti // 8 //
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.