Ksemendra: Bharatamanjari 19

सो ऽवदत्सचिवानन्तःकोपे ऽप्यविकृताननः । असूययेव देवानां मुहुरालोकयन्नभः

so 'vadatsacivānantaḥkope 'pyavikṛtānanaḥ / asūyayeva devānāṃ muhurālokayannabhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो नु भेदशीलेन मुनिना मूढचेतसा । नाकौकसामविषये कथितो मन्त्र एष नः

aho nu bhedaśīlena muninā mūḍhacetasā / nākaukasāmaviṣaye kathito mantra eṣa naḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नितरां प्रतिकूलो ऽहं देवानामधुना स्थितः । केशिमुख्याः क्षयायोर्व्यां विचरन्तु मदाशया

nitarāṃ pratikūlo 'haṃ devānāmadhunā sthitaḥ / keśimukhyāḥ kṣayāyorvyāṃ vicarantu madāśayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रलम्बलेनुकारिष्टपूतनाकालियादयः । कुर्वन्ति यज्वनां लोके देवद्वेषात्पराभवम्

pralambalenukāriṣṭapūtanākāliyādayaḥ / kurvanti yajvanāṃ loke devadveṣātparābhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवकीगर्भनिधने तिष्ठन्त्ववहिताः सदा । आप्तवादेन नार्यस्तु पुरुषाश्च हिता मम

devakīgarbhanidhane tiṣṭhantvavahitāḥ sadā / āptavādena nāryastu puruṣāśca hitā mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्तः सचिवान्कंसो निर्विकारो ऽभवद्बहिः । अन्तस्तु चिन्तासंतापमुवाह विषदुःसहम्

ityuktaḥ sacivānkaṃso nirvikāro 'bhavadbahiḥ / antastu cintāsaṃtāpamuvāha viṣaduḥsaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्नवसरे कृष्णो जगद्रक्षाकृतक्षणः । पातालमेत्य तान्गर्भानपश्यत्कालनेमिजान्

tasminnavasare kṛṣṇo jagadrakṣākṛtakṣaṇaḥ / pātālametya tāngarbhānapaśyatkālanemijān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपसोग्रेण ते प्रापुः पुरा कमलजाद्वरात् । हिरण्यकशिपुश्चैतानशपह्ब्रह्मनिन्दकः

tapasogreṇa te prāpuḥ purā kamalajādvarāt / hiraṇyakaśipuścaitānaśapahbrahmanindakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मामनादृत्य युष्माभिर्यस्मादाराधितो विधिः । तस्मात्पूर्वं पितुर्वध्या यूयं गर्भान्मृता भुवि

māmanādṛtya yuṣmābhiryasmādārādhito vidhiḥ / tasmātpūrvaṃ piturvadhyā yūyaṃ garbhānmṛtā bhuvi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तच्छापविवशान्सलिलान्तरनिश्चलान् । तान्सुप्तान्वीक्ष्य भगवान्निद्रामूचे स्वरूपिणीम्

iti tacchāpavivaśānsalilāntaraniścalān / tānsuptānvīkṣya bhagavānnidrāmūce svarūpiṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षट्सु गर्भेषु देवक्या जीवानेतान्क्षिप स्वयम् । भविष्यत्यन्तकस्तत्र तेषां कंसः स्वचिन्तया

ṣaṭsu garbheṣu devakyā jīvānetānkṣipa svayam / bhaviṣyatyantakastatra teṣāṃ kaṃsaḥ svacintayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्तमो रोहिणीगर्भो त्याज्यो विनिमयेन तु । गर्भस्तदन्ते देवक्या भविष्याम्यहमष्टमः

saptamo rohiṇīgarbho tyājyo vinimayena tu / garbhastadante devakyā bhaviṣyāmyahamaṣṭamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोव्रजे नन्दगोपस्य यशोदाख्या कुटुम्बिनी । मज्जन्म समकालत्वं तद्गर्भे ऽवतर स्वयम्

govraje nandagopasya yaśodākhyā kuṭumbinī / majjanma samakālatvaṃ tadgarbhe 'vatara svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मासे ऽष्टमे नवम्यां तु कृष्णरात्र्यां मृगेक्षणे । व्यत्यासस्तत्र भविता तुल्ये जन्मन्यथावयोः

māse 'ṣṭame navamyāṃ tu kṛṣṇarātryāṃ mṛgekṣaṇe / vyatyāsastatra bhavitā tulye janmanyathāvayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्त्वं कंसपुरुषैः शिलायामाहता भृशम् । गमिष्यसि दिवं देवि दिव्येन वपुषान्विता

tatastvaṃ kaṃsapuruṣaiḥ śilāyāmāhatā bhṛśam / gamiṣyasi divaṃ devi divyena vapuṣānvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र त्वं शक्रभगिनी भूत्वा पूज्या दिवौकसाम् । दुर्गा निसुम्भसुम्भघ्नी पदं विन्ध्ये करिष्यसि

tatra tvaṃ śakrabhaginī bhūtvā pūjyā divaukasām / durgā nisumbhasumbhaghnī padaṃ vindhye kariṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चन्द्रानना कृष्णतनुः सिंहवाहा शिखिध्वजा । व्यक्ताव्यक्ता परा शक्तिः कालरात्रिर्जया धृतिः

candrānanā kṛṣṇatanuḥ siṃhavāhā śikhidhvajā / vyaktāvyaktā parā śaktiḥ kālarātrirjayā dhṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रीः श्रीर्माया मतिः पुष्टिर्देवानामधिदेवता । जननी व्यापिनी काली पार्वती धरणी प्रभा

hrīḥ śrīrmāyā matiḥ puṣṭirdevānāmadhidevatā / jananī vyāpinī kālī pārvatī dharaṇī prabhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वक्षयकरी घोरा शिवा पीयूषवर्षिणी । नवमी संनिधिः सिद्धिदायिनी त्वं भविष्यसि

sarvakṣayakarī ghorā śivā pīyūṣavarṣiṇī / navamī saṃnidhiḥ siddhidāyinī tvaṃ bhaviṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यादिश्य हरिर्निद्रामुन्निद्राम्बुरुहेक्षणः । तत्कार्यं मनसा ध्यात्वा स्वधाम भगवान्ययौ

ityādiśya harirnidrāmunnidrāmburuhekṣaṇaḥ / tatkāryaṃ manasā dhyātvā svadhāma bhagavānyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ गर्भेषु देवक्याः षट्सु कंसस्य शासनात् । हतेषु तेषु क्रमशः किंकरैः क्रूरकारिभिः

atha garbheṣu devakyāḥ ṣaṭsu kaṃsasya śāsanāt / hateṣu teṣu kramaśaḥ kiṃkaraiḥ krūrakāribhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्तमे ऽपि समाकृष्य नीते संकर्षणाभिधे । विन्तस्तरोहिणीगर्भगेहे स्वजननीधिया

saptame 'pi samākṛṣya nīte saṃkarṣaṇābhidhe / vintastarohiṇīgarbhagehe svajananīdhiyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टमं जगतां नाथं गर्भमादत्त देवकी । येन प्रभातवेलेव साभूदासन्नभास्करा

aṣṭamaṃ jagatāṃ nāthaṃ garbhamādatta devakī / yena prabhātaveleva sābhūdāsannabhāskarā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पूर्णे ऽष्टमे मासि रात्र्यर्धे ऽभिजिता युते । असूत देवकी विष्णुं हुताशनमिवारणिः

tataḥ pūrṇe 'ṣṭame māsi rātryardhe 'bhijitā yute / asūta devakī viṣṇuṃ hutāśanamivāraṇiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्नेव क्षणे कन्यां यशोदा विषदद्युतिम् । अजीजनत्प्रसन्नेषु लोकेष्वच्युतजन्मना

tasminneva kṣaṇe kanyāṃ yaśodā viṣadadyutim / ajījanatprasanneṣu lokeṣvacyutajanmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कम्पिते भुवने देवगणे मङ्गलभाषिणि । पुष्पवर्षैः प्रकाशासु दिक्षु कीर्त्या हरेरिव

kampite bhuvane devagaṇe maṅgalabhāṣiṇi / puṣpavarṣaiḥ prakāśāsu dikṣu kīrtyā hareriva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निद्रया मोहिते रक्षिजने तत्प्रेरिताशयः । वसुदेवो रहश्चक्रे गर्भयोर्व्यत्ययं स्वयम्

nidrayā mohite rakṣijane tatpreritāśayaḥ / vasudevo rahaścakre garbhayorvyatyayaṃ svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नन्दगोपगृहे पुत्रं विन्यस्यादाय तत्सुताम् । देवकीगर्भशयने तत्याज भयशङ्कितः

nandagopagṛhe putraṃ vinyasyādāya tatsutām / devakīgarbhaśayane tatyāja bhayaśaṅkitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रबुद्धैः कन्येयं जातेत्यद्भुतवादिभिः । कंसाय दर्शिता गर्भसलिलार्द्रैव रक्षिभिः

tataḥ prabuddhaiḥ kanyeyaṃ jātetyadbhutavādibhiḥ / kaṃsāya darśitā garbhasalilārdraiva rakṣibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छासनादाहताथ सा तैः पृथुशिलातले । दीप्तायुधानेकभुजा शिखेवाग्नेः स्वमाविशत्

tacchāsanādāhatātha sā taiḥ pṛthuśilātale / dīptāyudhānekabhujā śikhevāgneḥ svamāviśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हारनक्षत्रमालाङ्का शशाङ्करुचिरानना । भूतसंमोहजननी रजनीव सविग्रहा

hāranakṣatramālāṅkā śaśāṅkarucirānanā / bhūtasaṃmohajananī rajanīva savigrahā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हंसरत्नप्रभादीप्तकुण्डलाभ्यां विराजिता । द्यौरिवास्तोदयासक्तशशिमार्ताण्डमण्डला

haṃsaratnaprabhādīptakuṇḍalābhyāṃ virājitā / dyaurivāstodayāsaktaśaśimārtāṇḍamaṇḍalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयूरबर्हाभरणा मायूरध्वजभूषिता । श्यामा सशक्रचापेव प्रावृट्पीनपयोधरा

mayūrabarhābharaṇā māyūradhvajabhūṣitā / śyāmā saśakracāpeva prāvṛṭpīnapayodharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुकुटेन त्रिशृङ्गेण नानारत्नाट्टहासिना । विभूषितकचाबन्धा रोहिणाद्रिवतीव भूः

mukuṭena triśṛṅgeṇa nānāratnāṭṭahāsinā / vibhūṣitakacābandhā rohiṇādrivatīva bhūḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा भूतसंघानुगता हसन्ती सखनं मुहुः । दारयन्ती तमः कंसं तर्जयन्ती समभ्यधात्

sā bhūtasaṃghānugatā hasantī sakhanaṃ muhuḥ / dārayantī tamaḥ kaṃsaṃ tarjayantī samabhyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कंस कंसान्तकाले ऽहं कृष्यमाणस्य वैरिणा । विदार्य जीवितं देहे पास्यामि तव शौणितम्

kaṃsa kaṃsāntakāle 'haṃ kṛṣyamāṇasya vairiṇā / vidārya jīvitaṃ dehe pāsyāmi tava śauṇitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वाभिमतं देशं ययौ कात्यायनी दिवः । चकम्पे विफलोद्योगलज्जितश्चोग्रसेनजः

ityuktvābhimataṃ deśaṃ yayau kātyāyanī divaḥ / cakampe viphalodyogalajjitaścograsenajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स गत्वा देवकीं मूर्ध्ना प्रणिपत्य प्रसाद्य च । गर्भाः कालेन ते मातः क्षपिता इत्यभाषत

sa gatvā devakīṃ mūrdhnā praṇipatya prasādya ca / garbhāḥ kālena te mātaḥ kṣapitā ityabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शङ्कितो वसुदेवस्तु रोहिणीसुतमत्यजत् । नन्दगोपगृहेष्वेव शीतांशुसुभगद्युतिम्

śaṅkito vasudevastu rohiṇīsutamatyajat / nandagopagṛheṣveva śītāṃśusubhagadyutim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यासीकृत्य यशोदायां ज्येष्ठं संकर्षणं शिशुम् । गूढे च कृष्णवृत्तान्ते तच्चिन्तानिरतो ऽभवत्

nyāsīkṛtya yaśodāyāṃ jyeṣṭhaṃ saṃkarṣaṇaṃ śiśum / gūḍhe ca kṛṣṇavṛttānte taccintānirato 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेरितो नन्दगोपस्तु तेन पुत्रहितैषिणा । त्यक्त्वा वृन्दावनं घोरं दैत्यकण्टकपन्नगैः

prerito nandagopastu tena putrahitaiṣiṇā / tyaktvā vṛndāvanaṃ ghoraṃ daityakaṇṭakapannagaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोवर्धनवनोपान्ते यमुनास्निग्धपादपे । वीतविघ्ने व्रजं चक्रे बहुभिर्गोकुलैर्वृतः

govardhanavanopānte yamunāsnigdhapādape / vītavighne vrajaṃ cakre bahubhirgokulairvṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गम्भीरमन्थनिर्घोषघनानन्दितचातके । पाकावर्तिघृतामोदसंपूरितसमीरणे

gambhīramanthanirghoṣaghanānanditacātake / pākāvartighṛtāmodasaṃpūritasamīraṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनप्राप्यप्रतिच्छन्नवत्सहुंकारगोगणे । गोपालीकाकलीगीतनिश्चलाङ्गकुरङ्गके

vanaprāpyapraticchannavatsahuṃkāragogaṇe / gopālīkākalīgītaniścalāṅgakuraṅgake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालिन्दीतीरवानीरलतादोलायितार्भके । भ्रात्रा सहेन्दुशुभ्रेण कृष्णो मरकतद्युतिः

kālindītīravānīralatādolāyitārbhake / bhrātrā sahenduśubhreṇa kṛṣṇo marakatadyutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यवर्धत वनोद्भेदः स गाङ्ग इव यामुनः । प्रसुप्तं शकटस्याधस्तृप्ते स्तन्येन निश्चलम्

vyavardhata vanodbhedaḥ sa gāṅga iva yāmunaḥ / prasuptaṃ śakaṭasyādhastṛpte stanyena niścalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदाचित्तं समुत्सृज्य यशोदा यमुनां ययौ । प्रबुद्धः सो ऽथ शनकैः पाणिपादं क्षिपन्मुहुः

kadācittaṃ samutsṛjya yaśodā yamunāṃ yayau / prabuddhaḥ so 'tha śanakaiḥ pāṇipādaṃ kṣipanmuhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुरोद दशनोद्द्योतैः क्षीरपूरैरिवाङ्कितः । चरणौ च प्रसार्योर्ध्वं जृम्भाविकसिताननः

ruroda daśanoddyotaiḥ kṣīrapūrairivāṅkitaḥ / caraṇau ca prasāryordhvaṃ jṛmbhāvikasitānanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पादेनैकेन शकटं विपर्यस्तमधो व्यधात् । अत्रान्तरे सम्भ्येत्य यशोदा प्रस्नुतस्तनी

pādenaikena śakaṭaṃ viparyastamadho vyadhāt / atrāntare sambhyetya yaśodā prasnutastanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शकटं भग्नमालोक्य चकम्पे सुतवत्सला । सा शिशुं स्वस्थमादायेत्यूचे नन्दो विशङ्कितः

śakaṭaṃ bhagnamālokya cakampe sutavatsalā / sā śiśuṃ svasthamādāyetyūce nando viśaṅkitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केनेदं शकटं भग्नं विना मत्तवृषाहतीः । तेनेति पृष्टाः शिशवः कृष्णेनेति बभाषिरे

kenedaṃ śakaṭaṃ bhagnaṃ vinā mattavṛṣāhatīḥ / teneti pṛṣṭāḥ śiśavaḥ kṛṣṇeneti babhāṣire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः कृष्णोत्सवे लोके सुप्ते निशि निशाचरी । आययौ पूतना नाम मायया प्रस्नुतस्तनी

tataḥ kṛṣṇotsave loke supte niśi niśācarī / āyayau pūtanā nāma māyayā prasnutastanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा दधौ वदने तस्य शिशोर्निधनकाङ्क्षिणी । स्तनं प्राणैः सहास्याश्च तमाकृष्योच्चकर्त सः

sā dadhau vadane tasya śiśornidhanakāṅkṣiṇī / stanaṃ prāṇaiḥ sahāsyāśca tamākṛṣyoccakarta saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हतायां व्याघ्रघोषायां तस्यामभ्युत्थितो भयात् । सभार्यो नन्दगोपोओ ऽभून्मग्नोन्मग्न इवाम्बुधौ

hatāyāṃ vyāghraghoṣāyāṃ tasyāmabhyutthito bhayāt / sabhāryo nandagopoo 'bhūnmagnonmagna ivāmbudhau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो विदितवृत्तान्तौ विस्मयानन्दनिर्भरौ । तौ दम्पती बहिः कंसभयान्नो कंसभयान्नो किंचिदूचतुः

tato viditavṛttāntau vismayānandanirbharau / tau dampatī bahiḥ kaṃsabhayānno kaṃsabhayānno kiṃcidūcatuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शनकैश्चरणन्यासमक्रूरैः सगतागतैः । हर्षं ववर्ष बन्धूनां त्रैलोक्याक्रमणक्षमः

śanakaiścaraṇanyāsamakrūraiḥ sagatāgataiḥ / harṣaṃ vavarṣa bandhūnāṃ trailokyākramaṇakṣamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालेन वर्धमानौ तौ कृष्णसंकर्षणौ वने । पूर्यमाणौ मदेनेव पञ्चाननकिशोरकौ

kālena vardhamānau tau kṛṣṇasaṃkarṣaṇau vane / pūryamāṇau madeneva pañcānanakiśorakau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरेजतुः शिशुक्रीडायां सुभूषितविग्रहौ । रक्ष्यमाणाविवालिङ्ग्य भुवो भारक्षयक्षमौ

virejatuḥ śiśukrīḍāyāṃ subhūṣitavigrahau / rakṣyamāṇāvivāliṅgya bhuvo bhārakṣayakṣamau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कान्तौ कमलपत्त्राक्षौ चलत्कुटिलकुन्तलौ । स्मितेन चक्रतुः कण्ठे सितमुक्तावलीरिव

kāntau kamalapattrākṣau calatkuṭilakuntalau / smitena cakratuḥ kaṇṭhe sitamuktāvalīriva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुल्यलावण्यमाधुर्यधुर्यं वपुरभूत्तयोः । महतां संश्रये नूनमेककार्यविरोधिने

tulyalāvaṇyamādhuryadhuryaṃ vapurabhūttayoḥ / mahatāṃ saṃśraye nūnamekakāryavirodhine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वेच्छागोपतनौ तत्र देवे त्रैलोक्यगोप्तरि । स्पृहा तत्सङ्गधन्येभ्यो गोपेभ्यो ऽबूद्दिवौकसाम्

svecchāgopatanau tatra deve trailokyagoptari / spṛhā tatsaṅgadhanyebhyo gopebhyo 'būddivaukasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्तुं यदा यशोदा तं न शशाक महाजवम् । आबबन्धोदरे धीरा दाम्ना दामोदरं तदा

dhartuṃ yadā yaśodā taṃ na śaśāka mahājavam / ābabandhodare dhīrā dāmnā dāmodaraṃ tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तरसा स समाकृष्य दामबद्धमुलूखलम् । विचचार वने केलिचतुरो विगतश्रमः

tarasā sa samākṛṣya dāmabaddhamulūkhalam / vicacāra vane kelicaturo vigataśramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विस्मयं प्रययुर्गोपास्तस्योलूखलकर्षणात् । मन्दराधारधैर्ये ऽपि जगद्यस्मिन्न विस्मितम्

vismayaṃ prayayurgopāstasyolūkhalakarṣaṇāt / mandarādhāradhairye 'pi jagadyasminna vismitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपुलौ यमुनातीरे संहातावर्जुनद्रुमौ । स प्राप्य तन्मध्यगतश्चकर्षोलूखलं बलात्

vipulau yamunātīre saṃhātāvarjunadrumau / sa prāpya tanmadhyagataścakarṣolūkhalaṃ balāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्बलोन्मूलितौ वेगात्पेततुरथ तौ द्रुमौ । येनाभूत्क्षोभगम्भीरः संरम्भो यमुनाम्भसः

tadbalonmūlitau vegātpetaturatha tau drumau / yenābhūtkṣobhagambhīraḥ saṃrambho yamunāmbhasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोपबालास्तदालोक्य भयस्मयतयाकुलाः । यशोदामूचिरे गत्वा संभ्रमाकुलितस्वराः

gopabālāstadālokya bhayasmayatayākulāḥ / yaśodāmūcire gatvā saṃbhramākulitasvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयि प्रमादशीले त्वं सुखसुप्तेन मोहिता । पूज्यौ तौ तव पुत्रस्य पतितावुपरि द्रुमौ

ayi pramādaśīle tvaṃ sukhasuptena mohitā / pūjyau tau tava putrasya patitāvupari drumau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवान्महाभयान्मुक्तं गत्वा तं पश्य दारकम् । श्रुत्वेति स्वेदमग्नेव यशोदा कम्पिता ययौ

devānmahābhayānmuktaṃ gatvā taṃ paśya dārakam / śrutveti svedamagneva yaśodā kampitā yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा विलोक्य तयोर्मध्ये महापादपयोः सुतम् । संत्रासं च प्रसादं च विस्मयं च ययौ क्रमात्

sā vilokya tayormadhye mahāpādapayoḥ sutam / saṃtrāsaṃ ca prasādaṃ ca vismayaṃ ca yayau kramāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सर्वे समभ्येत्य गोपवृद्धाः ससंभ्रमम् । अवदन्केन घोषस्य दैवतौ(?) पातिताविमौ

tataḥ sarve samabhyetya gopavṛddhāḥ sasaṃbhramam / avadankena ghoṣasya daivatau(?) pātitāvimau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाभवन्मेघनिर्घातो व्यभ्रे का विद्युतां कथा । नेह मत्तो द्विपः कस्मादकस्माद्द्रुमयोः क्षयः

nābhavanmeghanirghāto vyabhre kā vidyutāṃ kathā / neha matto dvipaḥ kasmādakasmāddrumayoḥ kṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति वादिनि गोपालमण्डले सुतमग्रहीत् । विमुच्य नन्दः सासूयं यशोदामवलोकयन्

iti vādini gopālamaṇḍale sutamagrahīt / vimucya nandaḥ sāsūyaṃ yaśodāmavalokayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निन्दति स्ववधूं याते नन्दगोपे सहानुगे । गृहे गृहे भवत्को ऽपि द्रुमभङ्गकथास्मयः

nindati svavadhūṃ yāte nandagope sahānuge / gṛhe gṛhe bhavatko 'pi drumabhaṅgakathāsmayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किंचिदुन्मुक्तबाल्यौ तावथ संकर्षणाच्युतौ । नीलपीताम्बरौ काकपक्षाङ्कौ चेरतुर्वने

kiṃcidunmuktabālyau tāvatha saṃkarṣaṇācyutau / nīlapītāmbarau kākapakṣāṅkau ceraturvane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तंसकुसुमापीडैः फलविभ्रमकारिणौ । रक्षातिलकरत्नाग्राविव नागकुमारकौ

uttaṃsakusumāpīḍaiḥ phalavibhramakāriṇau / rakṣātilakaratnāgrāviva nāgakumārakau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयूरपक्षाभरणप्रभापल्लवशालिनौ । लावण्यामृतनिष्यन्दौ पारिजातात्मजाविव

mayūrapakṣābharaṇaprabhāpallavaśālinau / lāvaṇyāmṛtaniṣyandau pārijātātmajāviva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रस्ववेणुकलक्वाणस्वभावमधुरस्वनौ । प्रांशुशैलशिलासीनाविव किन्नरदारकौ

hrasvaveṇukalakvāṇasvabhāvamadhurasvanau / prāṃśuśailaśilāsīnāviva kinnaradārakau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्पतत्कन्दुकोदारगुलिकाचतुरभ्रमौ । विचित्रमाल्यललितौ विद्याधरसुताविव

utpatatkandukodāragulikācaturabhramau / vicitramālyalalitau vidyādharasutāviva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाणौ दधानौ बाणाङ्ककेलिकोदण्डण्डिकाम् । पुनर्वनमिवायातौ वीरौ राघवलक्ष्मणौ

pāṇau dadhānau bāṇāṅkakelikodaṇḍaṇḍikām / punarvanamivāyātau vīrau rāghavalakṣmaṇau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विहरन्तौ मदोदारौ तौ राजीवविलोचनौ । रेजतुः किंचिदासन्ननवयौवनविभ्रामौ

viharantau madodārau tau rājīvavilocanau / rejatuḥ kiṃcidāsannanavayauvanavibhrāmau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिरभोगपरिम्लानविरलौषधिपादपे । नारंस्त केशवस्तत्र नवकाननकौतुकी

cirabhogaparimlānaviralauṣadhipādape / nāraṃsta keśavastatra navakānanakautukī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स कृत्वा व्रजसंत्रासं गूढं मायामयैर्वृकैः । रन्तुं वृन्दावनोपान्तं कालिन्दीसुन्दरं ययौ

sa kṛtvā vrajasaṃtrāsaṃ gūḍhaṃ māyāmayairvṛkaiḥ / rantuṃ vṛndāvanopāntaṃ kālindīsundaraṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निविष्टे गोकुले तत्र निर्भये सेव्यसंश्रये । नवकाननसंभोगः को ऽपि गोपकुले ऽभवत्

niviṣṭe gokule tatra nirbhaye sevyasaṃśraye / navakānanasaṃbhogaḥ ko 'pi gopakule 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदृश्यत ततः श्यामा नवोद्गतपयोधरा । वधूर्नवेव कृष्णस्य प्रावृड्विहितकौतुका

adṛśyata tataḥ śyāmā navodgatapayodharā / vadhūrnaveva kṛṣṇasya prāvṛḍvihitakautukā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नववारिधरैर्व्योम्नि चलत्कलभविभ्रमैः । वियोगिनीमनोजन्मवह्निधूमोद्गमायितम्

navavāridharairvyomni calatkalabhavibhramaiḥ / viyoginīmanojanmavahnidhūmodgamāyitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जयिनः स्मरराजस्य वीजयन्व्यजनैरिव । ततो विरहिणीचिन्तानिःश्वासप्रसभो ऽनिलः

jayinaḥ smararājasya vījayanvyajanairiva / tato virahiṇīcintāniḥśvāsaprasabho 'nilaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुवि कान्तास्मितसिता बभुः केतकसूचयः । मेघामर्दविशीर्णस्य शिशिरांशोः कला इव

bhuvi kāntāsmitasitā babhuḥ ketakasūcayaḥ / meghāmardaviśīrṇasya śiśirāṃśoḥ kalā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बलाकावलयाश्चेरुर्गुरुगर्जरता दिवि । मत्तमेघगजेन्द्राणां दन्तकान्तिचया इव

balākāvalayāścerurgurugarjaratā divi / mattameghagajendrāṇāṃ dantakānticayā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घनानां शक्रचापेन वनानां शिखिताण्डवैः । परस्परप्रभापुञ्जस्पर्धेव समजायत

ghanānāṃ śakracāpena vanānāṃ śikhitāṇḍavaiḥ / parasparaprabhāpuñjaspardheva samajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षाक्षालितसच्छायतमालकदलीभराः । स्निग्धस्नातेव युवतिर्विरराज वसुंधरा

varṣākṣālitasacchāyatamālakadalībharāḥ / snigdhasnāteva yuvatirvirarāja vasuṃdharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वङ्गत्तुरङ्गभ्रूभङ्गा फेनकूटाह्व(ट्ट)हासिनी । मत्तेव यौवनवती बभ्राम यमुनावने

tvaṅgatturaṅgabhrūbhaṅgā phenakūṭāhva(ṭṭa)hāsinī / matteva yauvanavatī babhrāma yamunāvane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बभौ सौदामिनीदामकान्तिः कापि पयोमुचाम् । मेरुशेखरलग्नेव तप्तजाम्बूनदच्छटा

babhau saudāminīdāmakāntiḥ kāpi payomucām / meruśekharalagneva taptajāmbūnadacchaṭā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीलाभ्रचकिताः क्वापि राजहंसगणा ययुः । चिरं नष्टमिवान्वेष्टुं शशाङ्कं कुमुदाकराः

nīlābhracakitāḥ kvāpi rājahaṃsagaṇā yayuḥ / ciraṃ naṣṭamivānveṣṭuṃ śaśāṅkaṃ kumudākarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्कदम्बकुटजामोदप्रमुद(?)निर्भरे । काले विरहिणां काले कृष्णं संकर्षणो ऽब्रवीत्

tasminkadambakuṭajāmodapramuda(?)nirbhare / kāle virahiṇāṃ kāle kṛṣṇaṃ saṃkarṣaṇo 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूरितं परिसर्पद्भिर्बलाकाफेनहासिभिः । पश्य कृष्ण घनैर्व्योम यामुनैरिव वारिभिः

pūritaṃ parisarpadbhirbalākāphenahāsibhiḥ / paśya kṛṣṇa ghanairvyoma yāmunairiva vāribhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तडित्पीताम्बरजुषां वनमालावलम्बिनाम् । विभाति वारिवाहानां तवेव श्यामलं वपुः

taḍitpītāmbarajuṣāṃ vanamālāvalambinām / vibhāti vārivāhānāṃ taveva śyāmalaṃ vapuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यग्रजवचः श्रुत्वा प्रणयाभरणं हरिः । ललास लीलाभरणो मधूराभरणे वने

ityagrajavacaḥ śrutvā praṇayābharaṇaṃ hariḥ / lalāsa līlābharaṇo madhūrābharaṇe vane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षच्छेदप्रकाशे ऽथ नवीभूत इवाखिले । कदाचिद्विहरन्कृष्णः कानने भ्रातरं विना

varṣacchedaprakāśe 'tha navībhūta ivākhile / kadācidviharankṛṣṇaḥ kānane bhrātaraṃ vinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यग्रोधं प्राप विपुलं वृतो गोपकुमारकैः । प्रवृद्धभुजसंभारैर्नभो मातुमिवोद्गतम्

nyagrodhaṃ prāpa vipulaṃ vṛto gopakumārakaiḥ / pravṛddhabhujasaṃbhārairnabho mātumivodgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्याधरसनाधानि त्रिदशाध्युषितानि च । कुलाद्रिशिखराणीव कौतुकाद्द्रष्टुमुत्थितम्

vidyādharasanādhāni tridaśādhyuṣitāni ca / kulādriśikharāṇīva kautukāddraṣṭumutthitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाशापूरणोदारसच्छायं भूषणं भुवः । प्रासादं वन्देवीनां भाण्डीरं नाम पादपम्

sarvāśāpūraṇodārasacchāyaṃ bhūṣaṇaṃ bhuvaḥ / prāsādaṃ vandevīnāṃ bhāṇḍīraṃ nāma pādapam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा स्निग्धमानन्दबन्धुं शौरिर्निरन्तरम् । हृष्टश्चचार तन्मूले गीतवाद्यविनोदकृत्

taṃ dṛṣṭvā snigdhamānandabandhuṃ śaurirnirantaram / hṛṣṭaścacāra tanmūle gītavādyavinodakṛt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ददर्श कालिन्दीं जगद्द्विपमदच्छटाम् । त्वङ्गत्तरङ्गकुटिलां दीर्घवेणीमिवावनेः

tato dadarśa kālindīṃ jagaddvipamadacchaṭām / tvaṅgattaraṅgakuṭilāṃ dīrghaveṇīmivāvaneḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फेनबुद्बुदनक्षत्रमालां पुण्यजनोचिताम् । यातां तापिच्छसच्चायां द्रवतामिव शर्वरीम्

phenabudbudanakṣatramālāṃ puṇyajanocitām / yātāṃ tāpicchasaccāyāṃ dravatāmiva śarvarīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विस्फारशफरोत्फालस्फुरत्स्फीतफणाङ्किताम् । सेनामिव भुजङ्गानां तरङ्गाभोगभङ्गुराम्

visphāraśapharotphālasphuratsphītaphaṇāṅkitām / senāmiva bhujaṅgānāṃ taraṅgābhogabhaṅgurām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उन्निद्रपद्मवदनां विकचोत्पललोचनाम् । चक्रवाककुचाभोगां श्यामां हंससितस्मिताम्

unnidrapadmavadanāṃ vikacotpalalocanām / cakravākakucābhogāṃ śyāmāṃ haṃsasitasmitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चण्डांशुतापविगलन्मणिपर्वतकन्दराम् । संप्रवृत्तामिवावर्तस्फूर्जन्मरकतद्रवाम्

caṇḍāṃśutāpavigalanmaṇiparvatakandarām / saṃpravṛttāmivāvartasphūrjanmarakatadravām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वचित्सुप्तामिवास्पन्दां क्वचिन्मत्तामिवोद्धताम् । मूर्छितां विषवेगेन क्वचिद्दष्टामिवाहिना

kvacitsuptāmivāspandāṃ kvacinmattāmivoddhatām / mūrchitāṃ viṣavegena kvaciddaṣṭāmivāhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वचिद्भीतामिव च्छन्नां क्वचिद्व्याग्रमिवाकुलाम् । अमन्दविभ्रमालोलां क्वचिन्मानवतीमिव

kvacidbhītāmiva cchannāṃ kvacidvyāgramivākulām / amandavibhramālolāṃ kvacinmānavatīmiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मज्जद्गोपाङ्गनातुङ्गकुचकुम्भोन्नतोदकाम् । ननन्द कृष्णस्तां दृष्ट्वा तरुणीमिव हारिणीम्

majjadgopāṅganātuṅgakucakumbhonnatodakām / nananda kṛṣṇastāṃ dṛṣṭvā taruṇīmiva hāriṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ददर्श पातालतलगम्भीरभीषणम् । करालकालभ्रूभङ्गभङ्गुरोर्मिशताकुलम्

tato dadarśa pātālatalagambhīrabhīṣaṇam / karālakālabhrūbhaṅgabhaṅgurormiśatākulam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमोमलिनमत्युग्रमकारणभयप्रदम् । दूरात्परिहृतं सर्वैः खलं नरमिवेश्वरम्

tamomalinamatyugramakāraṇabhayapradam / dūrātparihṛtaṃ sarvaiḥ khalaṃ naramiveśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्यापि न जगद्ग्रस्तं मयेति ज्वलिताशयम् । धूमोद्गमायितैस्तोयैर्निःश्वसन्तमिवानिशम्

adyāpi na jagadgrastaṃ mayeti jvalitāśayam / dhūmodgamāyitaistoyairniḥśvasantamivāniśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्याप्तमाशीर्विषैर्घोरैस्तीरकोटरशायिभिः । वीतचन्द्रार्कनक्षत्रं स्वमिवातङ्कदं ह्रदम्

vyāptamāśīrviṣairghoraistīrakoṭaraśāyibhiḥ / vītacandrārkanakṣatraṃ svamivātaṅkadaṃ hradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निक्षीक्ष्य दूराक्षोभ्यं क्षणं हरिरचिन्तयत् । अस्मिन्स कालियो नाम कालकूटोत्कटः फणी

nikṣīkṣya dūrākṣobhyaṃ kṣaṇaṃ hariracintayat / asminsa kāliyo nāma kālakūṭotkaṭaḥ phaṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवासत्यसिताकारः सर्वप्राणिभयंकरः । येनेयं विषनिःश्वासैर्दूषिता यमुनातटी

nivāsatyasitākāraḥ sarvaprāṇibhayaṃkaraḥ / yeneyaṃ viṣaniḥśvāsairdūṣitā yamunātaṭī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽयं मत्तो ऽतिदर्पेण मत्तो नाशमिहार्हति । संभवो ऽयं मम प्रायो विनाशाय दुरात्मनाम्

so 'yaṃ matto 'tidarpeṇa matto nāśamihārhati / saṃbhavo 'yaṃ mama prāyo vināśāya durātmanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचिन्त्येति ह्रदोपान्ताकदम्बतरुपुत्रकम् । बद्धकक्ष्यः समारुह्य पपात नभसो ऽम्भसि

vicintyeti hradopāntākadambataruputrakam / baddhakakṣyaḥ samāruhya papāta nabhaso 'mbhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गर्जता कृष्णमेघेन सा वेगमवपातिना । उद्ययौ क्षोभितां वारि विकरालोर्मिशेखरम्

garjatā kṛṣṇameghena sā vegamavapātinā / udyayau kṣobhitāṃ vāri vikarālormiśekharam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.