Ksemendra: Bharatamanjari 19

ततः प्राप्यायुधागारं पूजितं दैत्यदानवैः । उत्साहार्हं शिलास्तम्भसारं ददृशतुर्धनुः

tataḥ prāpyāyudhāgāraṃ pūjitaṃ daityadānavaiḥ / utsāhārhaṃ śilāstambhasāraṃ dadṛśaturdhanuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दामोदरस्तदादाय दोर्भ्यामाकृष्य दुर्धरम् । बभञ्ज स्फारिटाङ्कारं मृणालीनाललीलया

dāmodarastadādāya dorbhyāmākṛṣya durdharam / babhañja sphāriṭāṅkāraṃ mṛṇālīnālalīlayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन शब्देन पवनस्कन्धसंघट्टकारिणा । ररास दारितेव द्यौश्चकम्पे च वसुंधरा

tena śabdena pavanaskandhasaṃghaṭṭakāriṇā / rarāsa dāriteva dyauścakampe ca vasuṃdharā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयुधागारिको ऽप्याशु धनुर्भङ्गं न्यवेदयत् । कंसायाकम्पितमनाश्चक्रे दर्पात्स चाश्रुतम्

āyudhāgāriko 'pyāśu dhanurbhaṅgaṃ nyavedayat / kaṃsāyākampitamanāścakre darpātsa cāśrutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भग्नं केनापि मल्लेन श्रुत्वा चापं नरेश्वरः । दिदेश सर्वमल्लानां युद्धप्रेक्षामहोत्सवम्

bhagnaṃ kenāpi mallena śrutvā cāpaṃ nareśvaraḥ / dideśa sarvamallānāṃ yuddhaprekṣāmahotsavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वैरं ततः समाहूय मल्लौ चाणूरमौष्टिकौ । चिरसंधारितौ चक्रे वधसज्जौ मुरद्विषः

svairaṃ tataḥ samāhūya mallau cāṇūramauṣṭikau / cirasaṃdhāritau cakre vadhasajjau muradviṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गजशालाधिपं कंसः संग्रामसचिवं रहः । ऊचे मोहे ऽपि संप्राप्तसुकृतः शौरिचिन्तया

gajaśālādhipaṃ kaṃsaḥ saṃgrāmasacivaṃ rahaḥ / ūce mohe 'pi saṃprāptasukṛtaḥ śauricintayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातर्धनुर्महीरङ्गमागन्ता वसुदेवजः । साग्रजो दर्पसंमत्तो मत्तः स वधर्महति

prātardhanurmahīraṅgamāgantā vasudevajaḥ / sāgrajo darpasaṃmatto mattaḥ sa vadharmahati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रङ्गद्वारि त्वया चासौ निर्घाती व्यालकुञ्जरः । कार्यः कुवलयापीडः क्रोधात्तन्निधनोद्यतः

raṅgadvāri tvayā cāsau nirghātī vyālakuñjaraḥ / kāryaḥ kuvalayāpīḍaḥ krodhāttannidhanodyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हतपुत्रं करोम्येव वसुदेवं निरंशकम् । बन्धुच्छद्मप्रतिच्छन्नान्नृपांश्चान्धकयादवान्

hataputraṃ karomyeva vasudevaṃ niraṃśakam / bandhucchadmapraticchannānnṛpāṃścāndhakayādavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरा ममार्तववती जननी नवकौतुकात् । प्रियासनादिकटके चचार कुसुमोज्ज्वले

purā mamārtavavatī jananī navakautukāt / priyāsanādikaṭake cacāra kusumojjvale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र वालानिलोल्लासवेल्लिताशोकपल्लवे । स्फूर्जद्बकुलकिञ्जल्कपिञ्जरीकृतषट्पदे

tatra vālānilollāsavellitāśokapallave / sphūrjadbakulakiñjalkapiñjarīkṛtaṣaṭpade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुञ्जीकृतलताकुञ्जमञ्जुगुञ्जद्विहङ्गमे । रतिरागरसोदारस्मरसंजीवने वने

puñjīkṛtalatākuñjamañjuguñjadvihaṅgame / ratirāgarasodārasmarasaṃjīvane vane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददर्श तां सौरपतिर्द्रुमिलो दानवेश्वरः । लतां स्तनस्तबकिनीं कामकल्पतरोरिव

dadarśa tāṃ saurapatirdrumilo dānaveśvaraḥ / latāṃ stanastabakinīṃ kāmakalpataroriva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयो योगीश्वरः सो ऽथ रूपं कृत्वा पितुर्मम । भेजे तां मन्मथाविष्टः सतीं प्रेमनिरर्गलाम्

mayo yogīśvaraḥ so 'tha rūpaṃ kṛtvā piturmama / bheje tāṃ manmathāviṣṭaḥ satīṃ premanirargalām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सा वृत्तकर्तव्या शङ्किता वीक्ष्य दानवम् । पापं शशाप कुपिता दूषितास्मीति दुःखिता

tataḥ sā vṛttakartavyā śaṅkitā vīkṣya dānavam / pāpaṃ śaśāpa kupitā dūṣitāsmīti duḥkhitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वधं प्राप्स्यसि दुर्वृत्त मद्भर्तृकुलजाद्युधि । अयं च मम गर्भे ऽद्य त्वया यस्तनयो धृतः

vadhaṃ prāpsyasi durvṛtta madbhartṛkulajādyudhi / ayaṃ ca mama garbhe 'dya tvayā yastanayo dhṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा शनकैः प्रायादिति मामाह नारदः । तस्मादहं दैत्यपतेर्द्रुमिलस्यात्मजो मतः

ityuktvā śanakaiḥ prāyāditi māmāha nāradaḥ / tasmādahaṃ daityapaterdrumilasyātmajo mataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुतो ऽहं नोग्रसेनस्य यादवा मे न बान्धवाः । ते हिर् वे ममोच्छेद्याः कृष्णोत्साहप्रतीक्षिणः

suto 'haṃ nograsenasya yādavā me na bāndhavāḥ / te hir ve mamocchedyāḥ kṛṣṇotsāhapratīkṣiṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संदिश्येति महामात्यं संकॢप्तमपे ऽहनि । संगतप्रेक्षकं रङ्गं विवेश विषदांशुकः

saṃdiśyeti mahāmātyaṃ saṃkḷptamape 'hani / saṃgataprekṣakaṃ raṅgaṃ viveśa viṣadāṃśukaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वलभीतुङ्गरत्नांशुंतरङ्गालिङ्गिताम्बरे । संगतानन्तसामन्तसमागमनिरन्तेर

valabhītuṅgaratnāṃśuṃtaraṅgāliṅgitāmbare / saṃgatānantasāmantasamāgamanirantera

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोजवृष्ण्यन्धकैस्तत्र वीरैः परिवृतो बभौ । हेमसिंहासनासीनः पीनांसः कंसभूपतिः

bhojavṛṣṇyandhakaistatra vīraiḥ parivṛto babhau / hemasiṃhāsanāsīnaḥ pīnāṃsaḥ kaṃsabhūpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोलिकुण्डलकेयूररत्नांशुशबलद्युतिः । कान्ताभिश्चामरप्रान्तकम्पितोष्णीषपल्लवः

molikuṇḍalakeyūraratnāṃśuśabaladyutiḥ / kāntābhiścāmaraprāntakampitoṣṇīṣapallavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानादेशागतास्तस्य शासनादथ दुर्मदाः । समुत्पेतुर्महामल्ला भुजास्फालनशालिनः

nānādeśāgatāstasya śāsanādatha durmadāḥ / samutpeturmahāmallā bhujāsphālanaśālinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संकर्षणाच्युतौ वीरौ नीलपीताम्बरौ ततः । सितासितघनच्छायौ रङ्गद्वारमवापतुः

saṃkarṣaṇācyutau vīrau nīlapītāmbarau tataḥ / sitāsitaghanacchāyau raṅgadvāramavāpatuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गात्रैः कुवालयापीडाकारिणं तत्र गौरवात् । पुनः कुवलयीपीडं सज्जं ददृशतुर्गजम्

gātraiḥ kuvālayāpīḍākāriṇaṃ tatra gauravāt / punaḥ kuvalayīpīḍaṃ sajjaṃ dadṛśaturgajam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोगीन्द्राभोगसंभ्रान्तिकरं कज्जलमेचकम् । कालकूटच्छटाटोपनिर्दग्धमिव मन्दिरम्

bhogīndrābhogasaṃbhrāntikaraṃ kajjalamecakam / kālakūṭacchaṭāṭopanirdagdhamiva mandiram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आधोरणेन दुर्वारदर्पप्रेरितमोजसा । तं युद्धसंमुखं दृष्ट्वा दन्ताघातक्षताचलम्

ādhoraṇena durvāradarpapreritamojasā / taṃ yuddhasaṃmukhaṃ dṛṣṭvā dantāghātakṣatācalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः कुण्डलितोद्दण्डघोरशुण्डालमण्डलम् । त्रैलोक्यकवलीकारविकरालमिवान्तकम्

punaḥ kuṇḍalitoddaṇḍaghoraśuṇḍālamaṇḍalam / trailokyakavalīkāravikarālamivāntakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मण्डलानि चरन्कृष्णः सव्यदक्षिणपार्शवयोः । स्वसहस्तालम्बनं कुर्वन्वेगेन तममोहयत्

maṇḍalāni carankṛṣṇaḥ savyadakṣiṇapārśavayoḥ / svasahastālambanaṃ kurvanvegena tamamohayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आघताकुलितः सो ऽथ विवलत्पर्वताकृतिः । प्रवृद्दश्रमशूत्कारशीकरापुरिताम्बरः

āghatākulitaḥ so 'tha vivalatparvatākṛtiḥ / pravṛddaśramaśūtkāraśīkarāpuritāmbaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दन्ताभिघावैफल्याज्जानुभ्यामवनिं गतः । सहसोत्थाय गोविन्दं लघुचित्रपराक्रमम्

dantābhighāvaiphalyājjānubhyāmavaniṃ gataḥ / sahasotthāya govindaṃ laghucitraparākramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चरन्तं करदन्ताग्रचरणाभ्यन्तरे ऽपि सः । न प्राप कृतयत्नो ऽपि भाग्यहीन इवोप्सितम्

carantaṃ karadantāgracaraṇābhyantare 'pi saḥ / na prāpa kṛtayatno 'pi bhāgyahīna ivopsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिर्ददत्सुकटकं दत्वास्य चरणं मुखे । संग्रामतोरणस्तम्भं पाणिभ्यां दन्तमग्रहीत्

harirdadatsukaṭakaṃ datvāsya caraṇaṃ mukhe / saṃgrāmatoraṇastambhaṃ pāṇibhyāṃ dantamagrahīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कंसश्रीनलिनीमूलमिवोत्पाट्य द्विपाननात् । तीक्ष्णाग्रं दन्तमुसलं तेनैव निजघान तम्

kaṃsaśrīnalinīmūlamivotpāṭya dvipānanāt / tīkṣṇāgraṃ dantamusalaṃ tenaiva nijaghāna tam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निजदन्तप्रहारेण रक्तोद्गारी विदारितः । हस्ती स्रुतशकृन्मूत्रश्चचालाचलसंनिभः

nijadantaprahāreṇa raktodgārī vidāritaḥ / hastī srutaśakṛnmūtraścacālācalasaṃnibhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आकृष्टपृच्छो रामेण हतारोहः स शौरिणा । दन्तनिर्दारितकटः पपात विकटः क्षितौ

ākṛṣṭapṛccho rāmeṇa hatārohaḥ sa śauriṇā / dantanirdāritakaṭaḥ papāta vikaṭaḥ kṣitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हत्वा कुवलयापीडं जगत्पीडाक्षयोद्यतः । रङ्गं विवेश गोविन्दः कामिनीकौतुकप्रदः

hatvā kuvalayāpīḍaṃ jagatpīḍākṣayodyataḥ / raṅgaṃ viveśa govindaḥ kāminīkautukapradaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गजरक्तच्छटाङ्कस्य लीलावल्गितवाससः । रूपं तस्य बभौ रङ्गे मेघस्येव सविद्युतः

gajaraktacchaṭāṅkasya līlāvalgitavāsasaḥ / rūpaṃ tasya babhau raṅge meghasyeva savidyutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दन्तिदन्तः स शुशुभे करे कालियविद्विषः । अष्टमीशीतकिरणः प्रभादीप्त इवाम्बरे

dantidantaḥ sa śuśubhe kare kāliyavidviṣaḥ / aṣṭamīśītakiraṇaḥ prabhādīpta ivāmbare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः कंसाज्ञया मल्लो बलवानन्ध्रदेशजः । चाणूरः पर्वताकारस्तत्र कृष्णमयोधयत्

tataḥ kaṃsājñayā mallo balavānandhradeśajaḥ / cāṇūraḥ parvatākārastatra kṛṣṇamayodhayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तयोर्जानुभुजाबन्धैः प्रेरणाकर्षणाच्चनैः । पीडनास्फालनाघातैः पृथिवी समकम्पतः

tayorjānubhujābandhaiḥ preraṇākarṣaṇāccanaiḥ / pīḍanāsphālanāghātaiḥ pṛthivī samakampataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रः पीयूषवर्षीति हर्षबाष्पार्द्रचक्षुषा । सकम्पं वसुदेवेन मात्रा च जयसंश्रये

putraḥ pīyūṣavarṣīti harṣabāṣpārdracakṣuṣā / sakampaṃ vasudevena mātrā ca jayasaṃśraye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीकान्त इत्यप्सरोभिर्दैत्यच्छेदीति खेचरैः । बन्धुरित्यादराद्गोपैः प्रवीर इति यादवैः

śrīkānta ityapsarobhirdaityacchedīti khecaraiḥ / bandhurityādarādgopaiḥ pravīra iti yādavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मल्लो वराको ऽस्य कियानिति संकर्षणेन च । तरस्वी वीक्ष्यमाणो ऽसौ मल्लानां विस्मयं व्यधात्

mallo varāko 'sya kiyāniti saṃkarṣaṇena ca / tarasvī vīkṣyamāṇo 'sau mallānāṃ vismayaṃ vyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः कोपाकुलः कंसः कृष्णोत्साहविवर्धनम् । भुजमुद्यम्य विपुलं तूर्यस्वनमवारयत्

tataḥ kopākulaḥ kaṃsaḥ kṛṣṇotsāhavivardhanam / bhujamudyamya vipulaṃ tūryasvanamavārayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्साहवाद्ये कंसेन कृष्णद्वेषान्निवारिते । देवदुन्दुभयो नेदुस्तारतूर्यरवैर्दिवि

utsāhavādye kaṃsena kṛṣṇadveṣānnivārite / devadundubhayo nedustāratūryaravairdivi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मल्लं कृष्ण जहीत्याशु सप्तर्षिभिरुदीरिते । पपातोद्द्योतिताकाशः कंसस्य मुकुटान्मणिः

mallaṃ kṛṣṇa jahītyāśu saptarṣibhirudīrite / papātoddyotitākāśaḥ kaṃsasya mukuṭānmaṇiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ दैत्यावतारस्य मल्लस्याद्भुतविक्रमः । मुष्टिप्रहारेण शिरश्चकार दलितेन्द्रियम्

atha daityāvatārasya mallasyādbhutavikramaḥ / muṣṭiprahāreṇa śiraścakāra dalitendriyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य स्फुटल्ललाटस्य लोचने दीपसंनिभे । निपेततुः क्षितितले तारायुगलशोभने

tasya sphuṭallalāṭasya locane dīpasaṃnibhe / nipetatuḥ kṣititale tārāyugalaśobhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो निपतिताशेषमल्ले मल्ले निपातिते । अभूत्क्षुब्धाब्धिगम्भीरो रङ्गक्षोभभवः स्वनः

tato nipatitāśeṣamalle malle nipātite / abhūtkṣubdhābdhigambhīro raṅgakṣobhabhavaḥ svanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संकर्षणो ऽपि जग्राह मल्लं मण्डलकोविदः । मौष्टिकं नाम विकटं तामराख्यं च केशवः

saṃkarṣaṇo 'pi jagrāha mallaṃ maṇḍalakovidaḥ / mauṣṭikaṃ nāma vikaṭaṃ tāmarākhyaṃ ca keśavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मावर्तं परिभ्राम्य तोमलं कालियान्तकः । पपात भुवि निष्पिष्य मौष्टिकं च हलायुधः

janmāvartaṃ paribhrāmya tomalaṃ kāliyāntakaḥ / papāta bhuvi niṣpiṣya mauṣṭikaṃ ca halāyudhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हतेषु तेषु मल्लेषु शल्येषु त्रिदिवौकसाम् । विस्मिते यादवकुले लुलिते रङ्गमण्डले

hateṣu teṣu malleṣu śalyeṣu tridivaukasām / vismite yādavakule lulite raṅgamaṇḍale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुधासारैरिवासिक्ते वसुदेव वधूसखे । चुकोप भ्रुकुटीभीष्मः कंसः कम्पितमानसः

sudhāsārairivāsikte vasudeva vadhūsakhe / cukopa bhrukuṭībhīṣmaḥ kaṃsaḥ kampitamānasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सावेगैस्तस्य निःश्वासैरिव प्रलयतां गते । कोपाग्नौ सर्वभूतानां घोरमाविरभूद्भयम्

sāvegaistasya niḥśvāsairiva pralayatāṃ gate / kopāgnau sarvabhūtānāṃ ghoramāvirabhūdbhayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य गण्डतटे स्पष्टं खेदबिन्दुलता बभौ । लडत्कुण्डलसक्तेव बिम्बिता मौक्तिकावली

tasya gaṇḍataṭe spaṣṭaṃ khedabindulatā babhau / laḍatkuṇḍalasakteva bimbitā mauktikāvalī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रूभङ्गेन निवार्यैव रङ्गकोलाहलस्वनम् । वेत्रिप्रोत्सारितजनो जगाद जगतीपतिः

bhrūbhaṅgena nivāryaiva raṅgakolāhalasvanam / vetriprotsāritajano jagāda jagatīpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं सरलता जातु जाता सारक्षयाय नः । कथं प्रथितसाराणां मध्ये गोपः प्रदृश्यते

iyaṃ saralatā jātu jātā sārakṣayāya naḥ / kathaṃ prathitasārāṇāṃ madhye gopaḥ pradṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जम्बुकेन हताः सिंहा यदि तत्क्रियते ऽत्र किम् । निष्कास्यन्तामितो गोपा नन्दगोपश्च बध्यताम्

jambukena hatāḥ siṃhā yadi tatkriyate 'tra kim / niṣkāsyantāmito gopā nandagopaśca badhyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बान्धवव्यसनश्चायं वसुदेवः कुलाधमः । निधीयतां क्षयमुखे स्वपक्षैः सह यादवैः

bāndhavavyasanaścāyaṃ vasudevaḥ kulādhamaḥ / nidhīyatāṃ kṣayamukhe svapakṣaiḥ saha yādavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उग्रसेनसुतस्येति शासनादुग्रविक्रमः । समुद्ययुर्यथादिष्टं कर्तुं तन्मतिवर्तिनः

ugrasenasutasyeti śāsanādugravikramaḥ / samudyayuryathādiṣṭaṃ kartuṃ tanmativartinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्त्रासाकुलान्वीक्ष्य गोपान्गोप्ता दिवौकसाम् । देवीं च देवकीं पुत्रस्नेहवैक्लव्यविक्लवाम्

tatastrāsākulānvīkṣya gopāngoptā divaukasām / devīṃ ca devakīṃ putrasnehavaiklavyaviklavām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हेमसंहासनोपान्तमभिपत्य त्रिविक्रमः । जग्राह लोलमाल्येषु कंसं केशेषु केशवः

hemasaṃhāsanopāntamabhipatya trivikramaḥ / jagrāha lolamālyeṣu kaṃsaṃ keśeṣu keśavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्रे दिग्भिरिव न्यस्तमवतीर्णमिवाम्बरात् । सहसा पतितं कृष्णं कंसः कालममन्यत

agre digbhiriva nyastamavatīrṇamivāmbarāt / sahasā patitaṃ kṛṣṇaṃ kaṃsaḥ kālamamanyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णेनाकृष्यमाणेषु माल्यवत्सु महीपतेः । केशेषु विललापेव राजश्रीर्भङ्गशिञ्जितैः

kṛṣṇenākṛṣyamāṇeṣu mālyavatsu mahīpateḥ / keśeṣu vilalāpeva rājaśrīrbhaṅgaśiñjitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाम्यमानाननः कंसः शौरिणा भारपीडिताम् । वधे निमित्ततां यातामालुलोके महीमिव

nāmyamānānanaḥ kaṃsaḥ śauriṇā bhārapīḍitām / vadhe nimittatāṃ yātāmāluloke mahīmiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वक्त्राम्बररविर्लक्ष्मीविहारमणिपर्वतः । मौलिस्तस्यापतत्स्रस्तमुक्तास्रुकणसंततिः

vaktrāmbararavirlakṣmīvihāramaṇiparvataḥ / maulistasyāpatatsrastamuktāsrukaṇasaṃtatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमाकृष्य स्फुटन्मुक्ताहारकेयूरकुण्डलम् । स्फारैश्वर्यादिव महाहेमसिंहासनाच्च्युतम्

tamākṛṣya sphuṭanmuktāhārakeyūrakuṇḍalam / sphāraiśvaryādiva mahāhemasiṃhāsanāccyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्तकुट्टिमनिर्घृष्टगात्रप्रस्रुतशोणितम् । उत्ससर्ज विशीर्णासुं कंसं दूरे हरिर्व्यसुम् । अजितं सर्वभूपालैरभग्नं वज्रिसंगरे

raktakuṭṭimanirghṛṣṭagātraprasrutaśoṇitam / utsasarja viśīrṇāsuṃ kaṃsaṃ dūre harirvyasum / ajitaṃ sarvabhūpālairabhagnaṃ vajrisaṃgare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं वीक्ष्य सर्वभूतानामवश्यं शौरिणा हतम् । रङ्गे समुदभूद्धोरः क्षणं हलहलारवः

taṃ vīkṣya sarvabhūtānāmavaśyaṃ śauriṇā hatam / raṅge samudabhūddhoraḥ kṣaṇaṃ halahalāravaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्वीरकुलोत्तंसे हते कंसे मुरारिणा । कंसानुजं सुनामानं निजघान हलायुधः

tasminvīrakulottaṃse hate kaṃse murāriṇā / kaṃsānujaṃ sunāmānaṃ nijaghāna halāyudhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवो ऽथ देवकीसूनुर्ववन्दे देववन्दितः । वसुदेवस्य पादाब्जो(ब्जे) मातुश्चानन्दनिर्भरः

devo 'tha devakīsūnurvavande devavanditaḥ / vasudevasya pādābjo(bje) mātuścānandanirbharaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सहसा हतमाकर्ण्य कंसं कंसवधूजनः । अकाण्डवज्रपातेन निर्दारित इवाययौ

sahasā hatamākarṇya kaṃsaṃ kaṃsavadhūjanaḥ / akāṇḍavajrapātena nirdārita ivāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं पांसुरूषितं भूमौ सिंहाहतमिव द्विपम् । संवीक्ष्योन्मथितं वेगाद्वातेनेव महाद्रुमम्

taṃ pāṃsurūṣitaṃ bhūmau siṃhāhatamiva dvipam / saṃvīkṣyonmathitaṃ vegādvāteneva mahādrumam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रोशन्त्यस्तारकरुणं छिन्नहारविबूषणाः । विवेष्टन्त्यः क्षितितले जगदुस्तुं मृगीदृशः

krośantyastārakaruṇaṃ chinnahāravibūṣaṇāḥ / viveṣṭantyaḥ kṣititale jagadustuṃ mṛgīdṛśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हा नाथ ललनाकेलिकलनाकुसुमायुध । युधि प्रचण्डदोर्दण्डखण्डितारातिमण्डल

hā nātha lalanākelikalanākusumāyudha / yudhi pracaṇḍadordaṇḍakhaṇḍitārātimaṇḍala

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं प्रियासु विमुखः प्रेमप्रणयभूमिषु । भूमिमालिङ्ग्य सुप्तो ऽसि भुभाभ्यां विस्मृतादरः

kathaṃ priyāsu vimukhaḥ premapraṇayabhūmiṣu / bhūmimāliṅgya supto 'si bhubhābhyāṃ vismṛtādaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जरासंधितो वारिनाथरत्नापहारिणः । क्षतयक्षस्य ते वीरः वधः कथमनायुधः

jarāsaṃdhito vārinātharatnāpahāriṇaḥ / kṣatayakṣasya te vīraḥ vadhaḥ kathamanāyudhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऐरावणविषाणाग्रविषमोल्लिखितोरसः । वधे तवापि भूपाल कथं न क्षुभितं जगत्

airāvaṇaviṣāṇāgraviṣamollikhitorasaḥ / vadhe tavāpi bhūpāla kathaṃ na kṣubhitaṃ jagat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अक्षौहिणीनां नाथस्य राजराजस्य ते कथम् । निजः परो वा संग्रामे नैको ऽपि निहतः पुरः

akṣauhiṇīnāṃ nāthasya rājarājasya te katham / nijaḥ paro vā saṃgrāme naiko 'pi nihataḥ puraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदञ्चय दृशं देव विलोकय वधूजनम् । इयं कृतकनिद्रा वा कोपः प्रणयिनीषु वा

udañcaya dṛśaṃ deva vilokaya vadhūjanam / iyaṃ kṛtakanidrā vā kopaḥ praṇayinīṣu vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयं निष्करुणः को ऽपि पुंसां पर्यन्तयात्रिकः । पन्थाः प्रतीक्ष्यते क्षिप्रं न यत्र दयितो जनः

ayaṃ niṣkaruṇaḥ ko 'pi puṃsāṃ paryantayātrikaḥ / panthāḥ pratīkṣyate kṣipraṃ na yatra dayito janaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यन्तःपुरनारीषु विलपन्तीषु कम्पिता । आययौ कंसजननी सहसा शोकविक्लवा

ityantaḥpuranārīṣu vilapantīṣu kampitā / āyayau kaṃsajananī sahasā śokaviklavā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्सङ्गे सा शिरः कृत्वा पुत्रस्य क्षितिशायिनः । बाष्पं दुर्धरमादाय शुशोचार्तप्रलापिनी

utsaṅge sā śiraḥ kṛtvā putrasya kṣitiśāyinaḥ / bāṣpaṃ durdharamādāya śuśocārtapralāpinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो नु त्वां नृशंसेन पुत्र कालेन निघ्नता । छिन्नः पितुस्ते वृद्धस्य जलाञ्जलिमनोरथः

aho nu tvāṃ nṛśaṃsena putra kālena nighnatā / chinnaḥ pituste vṛddhasya jalāñjalimanorathaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकाकी पांशुशयने महार्हशयनोचितः । कथं पृथग्जन इव स्थितो ऽसि पृथिवीपते

ekākī pāṃśuśayane mahārhaśayanocitaḥ / kathaṃ pṛthagjana iva sthito 'si pṛthivīpate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञातिभ्यो दुःसहं पुंसां जायते नान्यतो भयम् । इति रक्षः सभासीनः सत्यमूचे दशाननः

jñātibhyo duḥsahaṃ puṃsāṃ jāyate nānyato bhayam / iti rakṣaḥ sabhāsīnaḥ satyamūce daśānanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वभुजोपार्जिता येन बन्धुसाधारणीकृता । लक्ष्मीः स त्वं हतः पुत्र ज्ञातिना ज्ञातिवत्सलः

svabhujopārjitā yena bandhusādhāraṇīkṛtā / lakṣmīḥ sa tvaṃ hataḥ putra jñātinā jñātivatsalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा नृपतिं वृद्धमुग्रसेनमुवाच सा । भर्तारं पुत्रशोकेन विषेणेवातिमूर्छितम्

ityuktvā nṛpatiṃ vṛddhamugrasenamuvāca sā / bhartāraṃ putraśokena viṣeṇevātimūrchitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयं ते तनयो राजन्बान्धवैः परिवर्जितः । हतश्चौर इवैकाकी संस्कारं याचतां हरिम्

ayaṃ te tanayo rājanbāndhavaiḥ parivarjitaḥ / hataścaura ivaikākī saṃskāraṃ yācatāṃ harim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राज्ये प्रवीरो भोजो ऽस्मिन्नथवा माधवो विभुः । इयं श्रीः सततं राजन्वीरवक्त्रावलोकिनी

rājye pravīro bhojo 'sminnathavā mādhavo vibhuḥ / iyaṃ śrīḥ satataṃ rājanvīravaktrāvalokinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छ विज्ञापय विभो कृष्णं यादवसंसदि । कंसो ऽयं पृथिवीपालस्त्यज्यतामैर्ध्वदैहिके

gaccha vijñāpaya vibho kṛṣṇaṃ yādavasaṃsadi / kaṃso 'yaṃ pṛthivīpālastyajyatāmairdhvadaihike

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्य नाम हते वैरं प्राणैः संशोधितागसि । त्यक्त्वा प्रयातः सर्वस्वं नोत्तिष्ठिति हतः पुनः

kasya nāma hate vairaṃ prāṇaiḥ saṃśodhitāgasi / tyaktvā prayātaḥ sarvasvaṃ nottiṣṭhiti hataḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उग्रसेनो निशम्येति संध्यारक्तांशुमानिव । वसुदेवालयं प्रायाद्गले दष्ट इवाहिना

ugraseno niśamyeti saṃdhyāraktāṃśumāniva / vasudevālayaṃ prāyādgale daṣṭa ivāhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स बन्धुसहितः कृष्णं ददर्शावनताननः । स्वबन्धुनिधनध्यानपश्चात्तापाकुलाशयम्

sa bandhusahitaḥ kṛṣṇaṃ dadarśāvanatānanaḥ / svabandhunidhanadhyānapaścāttāpākulāśayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमब्रवीदुग्रसेनः क्रियतामुचितं त्वया । अपरिम्लानसद्वृत्तान्परिपालय यादवान्

tamabravīdugrasenaḥ kriyatāmucitaṃ tvayā / aparimlānasadvṛttānparipālaya yādavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वदाज्ञया करोम्येष क्रियां कंसस्य पश्चिमाम् । दत्वा जलाञ्जलिं चास्य भवामि विपिने मुनिः

tvadājñayā karomyeṣa kriyāṃ kaṃsasya paścimām / datvā jalāñjaliṃ cāsya bhavāmi vipine muniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राप्ते विधेर्नियोगेन वियोगे योगिनो नये । कानने कानने तेषां बाष्पमात्रोचिते प्रभा

prāpte vidherniyogena viyoge yogino naye / kānane kānane teṣāṃ bāṣpamātrocite prabhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वोवाच कंसारिः सकत्यमेतत्कुलोचितम् । सदृशं तव भूपाल श्रुतस्य चरितस्य च

tacchrutvovāca kaṃsāriḥ sakatyametatkulocitam / sadṛśaṃ tava bhūpāla śrutasya caritasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवाभवपरिच्छेदरेखेयं भवितव्यता । जन्तोर्ललाटपाषाणलिखितेवाविनाशिनी

bhavābhavaparicchedarekheyaṃ bhavitavyatā / jantorlalāṭapāṣāṇalikhitevāvināśinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मा कृथाः शोकमधुना वृत्ते ऽस्मिन्ननिवर्तिनि । काले कलितकालाग्रा न हि मुह्यन्ति धीधनाः

mā kṛthāḥ śokamadhunā vṛtte 'sminnanivartini / kāle kalitakālāgrā na hi muhyanti dhīdhanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्क्रियां भजतां कंसो राज्यं च भजतां भवान् । राज्यार्थिनो न हि वयं न कंसस्तत्कृते हतः

satkriyāṃ bhajatāṃ kaṃso rājyaṃ ca bhajatāṃ bhavān / rājyārthino na hi vayaṃ na kaṃsastatkṛte hataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जगत्कार्यकृते ऽस्मासु प्रसन्नं यदि ते मनः । तद्राज्यमपरित्याज्यं निजं निर्व्याजकारिणः

jagatkāryakṛte 'smāsu prasannaṃ yadi te manaḥ / tadrājyamaparityājyaṃ nijaṃ nirvyājakāriṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वाधोमुखः कृष्णो यदुवंशविभूषणः । वृद्धमैश्वर्यविमुखं बलान्नृपपदे व्यधात्

ityuktvādhomukhaḥ kṛṣṇo yaduvaṃśavibhūṣaṇaḥ / vṛddhamaiśvaryavimukhaṃ balānnṛpapade vyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः कंसस्य राजार्हे सत्कार्ये बन्धुभिः कृते । उवास सानुजः कृष्णस्तत्र वृष्णिभिरर्चितः

tataḥ kaṃsasya rājārhe satkārye bandhubhiḥ kṛte / uvāsa sānujaḥ kṛṣṇastatra vṛṣṇibhirarcitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः संदीपनेर्गत्वा कश्यपस्यान्तवासिनः । तौ गुरोर्व्रतसंपन्नौ सर्वविद्याविधेर्गृहम्

tataḥ saṃdīpanergatvā kaśyapasyāntavāsinaḥ / tau gurorvratasaṃpannau sarvavidyāvidhergṛham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यास्त्रेषु सशब्देषु वेदेषु विदितात्मसु । निरवद्यासु विद्यासु कलास्वविकलासु च

divyāstreṣu saśabdeṣu vedeṣu viditātmasu / niravadyāsu vidyāsu kalāsvavikalāsu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवापतुः परं पारं प्रतिभामणिदर्पणौ । पूजयन्तौ शिवं साक्षात्तौ पर्वसु विसंभ्रमम्

avāpatuḥ paraṃ pāraṃ pratibhāmaṇidarpaṇau / pūjayantau śivaṃ sākṣāttau parvasu visaṃbhramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्तस्ततो गुरुस्ताभ्यां दक्षिणा गृह्यतामिति । उवाच प्राप्तुमिच्छामि प्रभावाद्युवोयरहम् । पुत्रं प्रभासयात्रायां समुद्रे तिमिना हृतम्

uktastato gurustābhyāṃ dakṣiṇā gṛhyatāmiti / uvāca prāptumicchāmi prabhāvādyuvoyaraham / putraṃ prabhāsayātrāyāṃ samudre timinā hṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरोरिति गिरा कृष्णः संकर्षणमते स्थितः । गत्वा जलनिधिं घोरं ममज्ज महसां निधिः

guroriti girā kṛṣṇaḥ saṃkarṣaṇamate sthitaḥ / gatvā jalanidhiṃ ghoraṃ mamajja mahasāṃ nidhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरोर्मम सुतः क्वासाविति वादिनमाशु तम् । कृताञ्जलिर्जलनिधिर्जगाद जगतां पतिम्

gurormama sutaḥ kvāsāviti vādinamāśu tam / kṛtāñjalirjalanidhirjagāda jagatāṃ patim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इह पञ्चजनो नाम दैत्यो वसति दुःसहः । तिमिरूपेण तेनासौ हृतः सांदीपनेः सुतः

iha pañcajano nāma daityo vasati duḥsahaḥ / timirūpeṇa tenāsau hṛtaḥ sāṃdīpaneḥ sutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यम्बुधिगिरा वीरो हत्वा पञ्चजनं हरिः । अवाप पाञ्चजन्याख्यं शङ्खं न तु गुरोः सुतम्

ityambudhigirā vīro hatvā pañcajanaṃ hariḥ / avāpa pāñcajanyākhyaṃ śaṅkhaṃ na tu guroḥ sutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वैवस्वतं जित्वा गुरोः प्रेतपुरादपि । सशरीरं समादाय ददौ दामोदरः सुतम्

tato vaivasvataṃ jitvā guroḥ pretapurādapi / saśarīraṃ samādāya dadau dāmodaraḥ sutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मथुरामथ संप्राप्य कृतास्त्रः सर्वयादवान् । रामेण सार्धं विदधे विस्मयानन्दनिर्भरान्

mathurāmatha saṃprāpya kṛtāstraḥ sarvayādavān / rāmeṇa sārdhaṃ vidadhe vismayānandanirbharān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रान्तरे कंसवधार्मर्षदीप्तानलाकुलः । स्वसुते विधवे दृष्ट्वा दुःखितः कंसवल्लभे

atrāntare kaṃsavadhārmarṣadīptānalākulaḥ / svasute vidhave dṛṣṭvā duḥkhitaḥ kaṃsavallabhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समभ्यायाज्जरासंधो मगधाधिपतिर्बली । राज्यं यत्संश्रयात्कंसो बद्ध्वा पितरमाप्तवान्

samabhyāyājjarāsaṃdho magadhādhipatirbalī / rājyaṃ yatsaṃśrayātkaṃso baddhvā pitaramāptavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वीरास्तदनुगाश्चान्ये भूमिपालाः समाययुः । कारीषो दन्तवक्राख्यः शिशुपालश्च चेदिपः

vīrāstadanugāścānye bhūmipālāḥ samāyayuḥ / kārīṣo dantavakrākhyaḥ śiśupālaśca cedipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कलिङ्गः कौशिकः पौण्ड्रः क्राथो रुक्मी सभीष्मकः । अंशुमानाहृतः साल्ववेणुदारिसमुद्रगाः

kaliṅgaḥ kauśikaḥ pauṇḍraḥ krātho rukmī sabhīṣmakaḥ / aṃśumānāhṛtaḥ sālvaveṇudārisamudragāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.