Library·Divyāvadāna·150
सप्ताहपरिनिर्वृतस्य शासनमन्तर्हितम्। स च श्रेष्ठी संसिद्धयानपात्रेण देवतामानुष्यपरिगृहीतेन तस्मान्महासमुद्रात् तीर्णः।
saptāhaparinirvṛtasya śāsanamantarhitam/ sa ca śreṣṭhī saṃsiddhayānapātreṇa devatāmānuṣyaparigṛhītena tasmānmahāsamudrāt tīrṇaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तीर्य च तं भाण्डं शकटैरुष्ट्रैर्गोभिर्गर्दभैश्च चोत्क्षिप्य अनुपूर्वेण संप्रस्थितः।
uttīrya ca taṃ bhāṇḍaṃ śakaṭairuṣṭrairgobhirgardabhaiśca cotkṣipya anupūrveṇa saṃprasthitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स च पन्थानं गच्छन् प्रातिपथिकान् पृच्छति--किं भवन्तो जानीध्वं क्षेमावत्यां राजधान्यां प्रवृत्तिह्? तैरुक्तम्--जानीमः।
sa ca panthānaṃ gacchan prātipathikān pṛcchati--kiṃ bhavanto jānīdhvaṃ kṣemāvatyāṃ rājadhānyāṃ pravṛttih? tairuktam--jānīmaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथयति--अस्ति कश्चित् क्षेमावत्यां राजधान्यां क्षेमंकरो नाम सम्यक्सम्बुद्धह्? ते कथयन्ति--परिनिर्वृतः स भगवान् क्षेमंकरः सम्यक्सम्बुद्धः।
sa kathayati--asti kaścit kṣemāvatyāṃ rājadhānyāṃ kṣemaṃkaro nāma samyaksambuddhah? te kathayanti--parinirvṛtaḥ sa bhagavān kṣemaṃkaraḥ samyaksambuddhaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स च तच्छ्रुत्वा परं खेदमुपगतः। संमूर्छितश्च भूमौ पतितः।
sa ca tacchrutvā paraṃ khedamupagataḥ/ saṃmūrchitaśca bhūmau patitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माच्च जलाभिषेकेण प्रत्यागतप्राणो जीवित उत्थाय भूयः पृच्छति--किं भवन्तो जानीध्वं श्रावका अपि तावत्तस्य भगवतस्तिष्ठन्ति? तैरुक्तह्--ते ऽपि वशिनो भिक्षवः परिनिर्वृताः।
tasmācca jalābhiṣekeṇa pratyāgataprāṇo jīvita utthāya bhūyaḥ pṛcchati--kiṃ bhavanto jānīdhvaṃ śrāvakā api tāvattasya bhagavatastiṣṭhanti? tairuktah--te 'pi vaśino bhikṣavaḥ parinirvṛtāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्ताहपरिनिर्वृतस्य च बुद्धस्य भगवतः क्षेमंकरस्य सम्यक्सम्बुद्धस्य क्षेमेण राज्ञा चैत्यमल्पेशाख्यं प्रतिष्ठापितम्।
saptāhaparinirvṛtasya ca buddhasya bhagavataḥ kṣemaṃkarasya samyaksambuddhasya kṣemeṇa rājñā caityamalpeśākhyaṃ pratiṣṭhāpitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन च गत्वा श्रेष्ठिना जनपदाः पृष्टाः। अस्ति भवन्तस्तस्य भगवतो बुद्धस्य किंचित् स्तूपं प्रतिष्ठापितम्।
tena ca gatvā śreṣṭhinā janapadāḥ pṛṣṭāḥ/ asti bhavantastasya bhagavato buddhasya kiṃcit stūpaṃ pratiṣṭhāpitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैरुक्तम्--अस्ति, क्षेमेण राज्ञा अल्पेशाख्यं चैत्यं प्रतिष्ठपितम्।
tairuktam--asti, kṣemeṇa rājñā alpeśākhyaṃ caityaṃ pratiṣṭhapitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य एतदभवत्--एतं मया सुवर्णं क्षेमंकरं सम्यक्सम्बुद्धम् उद्दिश्यानीतम्।
tasya etadabhavat--etaṃ mayā suvarṇaṃ kṣemaṃkaraṃ samyaksambuddham uddiśyānītam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स च परिनिर्वृतः। यन्न्वहमेतेनैव सुवर्णेन तस्यैव भगवतश्चैत्यं महेशाख्यतरं कारयेयम्।
sa ca parinirvṛtaḥ/ yannvahametenaiva suvarṇena tasyaiva bhagavataścaityaṃ maheśākhyataraṃ kārayeyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं विचिन्त्य क्षेमं राजानं विज्ञापयति--महाराज, इदं मया सुवर्णं क्षेमंकरं सम्यक्सम्बुद्धमुद्दिश्यानीतम्।
evaṃ vicintya kṣemaṃ rājānaṃ vijñāpayati--mahārāja, idaṃ mayā suvarṇaṃ kṣemaṃkaraṃ samyaksambuddhamuddiśyānītam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स च भगवान् परिनिर्वृतः। इदानीं महाराज यदि त्वमनुजानीयात्, अहमेतेनैव सुवर्णेनैतत् तस्य भगवतश्चैत्यं महेशाख्यतरं कारयेयम्।
sa ca bhagavān parinirvṛtaḥ/ idānīṃ mahārāja yadi tvamanujānīyāt, ahametenaiva suvarṇenaitat tasya bhagavataścaityaṃ maheśākhyataraṃ kārayeyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स राज्ञा अभिहितह्--यथाभिप्रेतं कुरु।
sa rājñā abhihitah--yathābhipretaṃ kuru/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो ब्राह्मणा नगरं प्रति निवासिनः संभूय सर्वे तस्य महाश्रेष्ठिनः सकाशं गत्वा कथयन्ति--भो महाश्रेष्ठिन्, यदा क्षेमंकरो बुद्धो लोके ऽनुत्पन्न आसीत्, तदा वयं लोकस्य दक्षिणीया आसन्।
tato brāhmaṇā nagaraṃ prati nivāsinaḥ saṃbhūya sarve tasya mahāśreṣṭhinaḥ sakāśaṃ gatvā kathayanti--bho mahāśreṣṭhin, yadā kṣemaṃkaro buddho loke 'nutpanna āsīt, tadā vayaṃ lokasya dakṣiṇīyā āsan/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा तूत्पन्नः, तदा दक्षिणीयो जातः। इदानीं तु तस्य परिनिर्वृतस्य वयमेव दक्षिणीयाः।
yadā tūtpannaḥ, tadā dakṣiṇīyo jātaḥ/ idānīṃ tu tasya parinirvṛtasya vayameva dakṣiṇīyāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् सुवर्णमस्माकं गम्यम्। स तेषां कथयति--नाहम् युष्माकमेतत् सुवर्णं दास्यामि।
etat suvarṇamasmākaṃ gamyam/ sa teṣāṃ kathayati--nāham yuṣmākametat suvarṇaṃ dāsyāmi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते कथयन्ति--यद्यस्माकं न दास्यसि, न वयं तव कामकारं दास्यामः।
te kathayanti--yadyasmākaṃ na dāsyasi, na vayaṃ tava kāmakāraṃ dāsyāmaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते ब्राह्मणा बहवः, श्रेष्ठी चाल्पपरिवारः। तेषां तथा व्युत्पद्यतां न लेभे तच्चैत्यम् यथेप्सितं तेन सुवर्णेन कारयितुम्।
te brāhmaṇā bahavaḥ, śreṣṭhī cālpaparivāraḥ/ teṣāṃ tathā vyutpadyatāṃ na lebhe taccaityam yathepsitaṃ tena suvarṇena kārayitum/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ स श्रेष्ठी राज्ञः सकाशं गत्वा कथयति--महाराज, तच्चैत्यं न लभे ब्राह्मणानां सकाशाद्यथाभिप्रेतं कारयितुम्।
atha sa śreṣṭhī rājñaḥ sakāśaṃ gatvā kathayati--mahārāja, taccaityaṃ na labhe brāhmaṇānāṃ sakāśādyathābhipretaṃ kārayitum/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यतो ऽस्य राज्ञा स्वपुरुषो दत्तः सहस्रयोधी।
yato 'sya rājñā svapuruṣo dattaḥ sahasrayodhī/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं च राज्ञा स्वपुरुष आज्ञप्तह्--यद्यस्य महाश्रेष्ठिनः स्तूपमभिसंस्कुर्वतः कश्चिदपनयं करोति, स त्वया महता दण्डेन शासयितव्यः।
evaṃ ca rājñā svapuruṣa ājñaptah--yadyasya mahāśreṣṭhinaḥ stūpamabhisaṃskurvataḥ kaścidapanayaṃ karoti, sa tvayā mahatā daṇḍena śāsayitavyaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं देवेति सहस्रयोधी पुरुषो राज्ञः प्रतिश्रुत्य निर्गतः।
evaṃ deveti sahasrayodhī puruṣo rājñaḥ pratiśrutya nirgataḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्गम्य च तान् ब्राह्मणानेवं वदति--शृण्वन्तु भवन्तः, अहं राज्ञास्य महाश्रेष्ठिनः स्वपुरुषो दत्तह्--यद्यस्य स्तूपमभिसंस्कुर्वतः कश्चिद्विघातं कुर्यात्, स त्वया महता दण्डेन शासयितव्य इति।
nirgamya ca tān brāhmaṇānevaṃ vadati--śṛṇvantu bhavantaḥ, ahaṃ rājñāsya mahāśreṣṭhinaḥ svapuruṣo dattah--yadyasya stūpamabhisaṃskurvataḥ kaścidvighātaṃ kuryāt, sa tvayā mahatā daṇḍena śāsayitavya iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि यूयमत्र किंचिद् विघ्नं करिष्यथ, अहं वो महता दण्डेनानुशासयिष्यामि।
yadi yūyamatra kiṃcid vighnaṃ kariṣyatha, ahaṃ vo mahatā daṇḍenānuśāsayiṣyāmi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते ब्राह्मणाः सहस्रयोधिनः पुरुषस्यैवं श्रुत्वा भीताः। यतस्तेन महाश्रेष्ठिना संचिन्त्य यथैतत् सुवर्णं तत्रैव गर्भसंस्थं स्यात् तथा कर्तव्यमिति तस्य स्तूपस्य सर्वैरेव चतुर्भिः पार्श्वैः प्रतिकण्ठुकया चत्वारि सोपानानि आरब्धानि कारयितुम्।
te brāhmaṇāḥ sahasrayodhinaḥ puruṣasyaivaṃ śrutvā bhītāḥ/ yatastena mahāśreṣṭhinā saṃcintya yathaitat suvarṇaṃ tatraiva garbhasaṃsthaṃ syāt tathā kartavyamiti tasya stūpasya sarvaireva caturbhiḥ pārśvaiḥ pratikaṇṭhukayā catvāri sopānāni ārabdhāni kārayitum/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावदनुपूर्वेण<१५१> प्रथमा मेढी ततो ऽनुपूर्वेण द्वितीया ततस्तृतीया मेढी यावदनुपूर्वेणाण्डम्।
yāvadanupūrveṇa<151> prathamā meḍhī tato 'nupūrveṇa dvitīyā tatastṛtīyā meḍhī yāvadanupūrveṇāṇḍam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.