चरण-शब्दः शाखा-निमित्तकः पुरुषेषु वर्तते । चरणानां द्वन्द्वः एकवद् भवति अनुवादे गम्यमाने । प्रमाण-अन्तरावगतस्य अर्थस्य शब्देन सङ्कीर्तनमात्रम् अनुवादः । उदगाद् कठकालापम् । प्रत्यष्ठात् कठकौथुमम् । कठकालाप-आदीनाम् उदय-प्रतिष्ठे प्रमाण-अन्तरवगते यदा पुनः शब्देन अनूद्येते तदा+एवम् उदाहरणम् । यदा तु प्रथमत एव+उपदेशस्तदा प्रत्युदाहरणम् । अनुवादे इति किम् ? उदगुः कठकालापाः । प्रत्यष्ठुः कठकौथुमाः । स्थेणोरद्यतन्यां चेति वक्तव्यम् । स्थेणोः इति किम् ? अनन्दिषुः कठकालापाः । अद्यतन्याम् इति किम् ? उद्यन्ति कथकालापाः ॥ अध्वर्यु-क्रतुर् अनपुंसकम्
caraṇa-śabdaḥ śākhā-nimittakaḥ puruṣeṣu vartate / caraṇānāṃ dvandvaḥ ekavad bhavati anuvāde gamyamāne / pramāṇa-antarāvagatasya arthasya śabdena saṅkīrtanamātram anuvādaḥ / udagād kaṭhakālāpam / pratyaṣṭhāt kaṭhakauthumam / kaṭhakālāpa-ādīnām udaya-pratiṣṭhe pramāṇa-antaravagate yadā punaḥ śabdena anūdyete tadā+evam udāharaṇam / yadā tu prathamata eva+upadeśastadā pratyudāharaṇam / anuvāde iti kim ? udaguḥ kaṭhakālāpāḥ / pratyaṣṭhuḥ kaṭhakauthumāḥ / stheṇoradyatanyāṃ ceti vaktavyam / stheṇoḥ iti kim ? anandiṣuḥ kaṭhakālāpāḥ / adyatanyām iti kim ? udyanti kathakālāpāḥ // adhvaryu-kratur anapuṃsakam
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.