Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·3·3.3·3.3.21

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 3.3.21

JV 3.3.21

परिमाण-आख्यायां गम्यमानायां सर्वेभ्यो धातुभ्यः घञ् प्रत्ययो भवति । एकस्तण्डुल-निश्चायः । द्वौ शूर्पनिष्पावौ । कॄ विक्षेपे -- द्वौ कारौ । क्रयः काराः । सर्व-ग्रहणम् अपो ऽपि बाधन-अर्थम् । पुरस्ताद् अपवाद-न्यायेन ह्य् अचम् एव बाधेत, न अपम् । परिमाण-आख्यायाम् इति किम् ? निश्चयः । आख्या-ग्रहणं रूढिनिरास-अर्थम् । तेन सङ्ख्या ऽपि गृह्यते, न प्रस्थाद्य् एव । घञ्-अनुक्रमणम् अजपोर् विषये, स्त्री-प्रत्ययास् तु न बाध्यन्ते । एका तिलोच्छित्तिः । द्वे प्रसृती । दारजारौ कर्तरि णिलुक् च । दारयन्ति इति दाराः । जरयन्ति इति जाराः ॥ इङश् च

parimāṇa-ākhyāyāṃ gamyamānāyāṃ sarvebhyo dhātubhyaḥ ghañ pratyayo bhavati / ekastaṇḍula-niścāyaḥ / dvau śūrpaniṣpāvau / kṝ vikṣepe -- dvau kārau / krayaḥ kārāḥ / sarva-grahaṇam apo 'pi bādhana-artham / purastād apavāda-nyāyena hy acam eva bādheta, na apam / parimāṇa-ākhyāyām iti kim ? niścayaḥ / ākhyā-grahaṇaṃ rūḍhinirāsa-artham / tena saṅkhyā 'pi gṛhyate, na prasthādy eva / ghañ-anukramaṇam ajapor viṣaye, strī-pratyayās tu na bādhyante / ekā tilocchittiḥ / dve prasṛtī / dārajārau kartari ṇiluk ca / dārayanti iti dārāḥ / jarayanti iti jārāḥ // iṅaś ca

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/3.3.21

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 3.3.21, in HREEM (hreem.cc/library/JV/3.3.21), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text