Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·4·4.1·4.1.53

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 4.1.53

JV 4.1.53

क्तात् इत्य् एव । बहुव्रीहिर् यो ऽन्तोदात्तः, तस्मात् स्त्रियां ङीष् प्रत्ययो भवति । स्वाङ्ग-पूर्व-पदो बहुव्रीहिर् इह+उदाहरणम् । अस्वाङ्ग-पूर्वपदाद् विकल्पं वक्ष्यति । शङ्ख्यभिन्नी । ऊरुभिन्नी । गललोत्कृत्ती । केशलूनी । बहुव्रीहेः इति किम् ? पादपतिता । अन्तोदात्ताज् जातप्रतिषेधः । दन्तजाता । स्तनजाता । पाणिगृहीत्यादीनाम् अर्थविशेषे । पाणिगृहीती भार्या । यस्य अस्तु कथञ्चित् पाणिर् गृह्यते पाणिगृहीता सा भवति । अबहुनञ्सुइआलसुखादि-पूर्वाद् इति वक्तव्यम् । बहुकृता । नङ् - अकृता । सु - सुकृता । काल - मासजाता । संवत्सर-जाता । सुखादि - सुखजाता । दुःखजाता । जाति-काल-सुख-आदिभ्यो ऽनाच्छादनात् क्तो ऽकृत-मित। प्रतिपन्नाः (*६,२।१७०) इत्य् एवम् आदिना भौव्रीहेर् अन्तोदात्तत्वम् ॥ अस्वाङ्ग-पूर्वपदाद् वा

ktāt ity eva / bahuvrīhir yo 'ntodāttaḥ, tasmāt striyāṃ ṅīṣ pratyayo bhavati / svāṅga-pūrva-pado bahuvrīhir iha+udāharaṇam / asvāṅga-pūrvapadād vikalpaṃ vakṣyati / śaṅkhyabhinnī / ūrubhinnī / galalotkṛttī / keśalūnī / bahuvrīheḥ iti kim ? pādapatitā / antodāttāj jātapratiṣedhaḥ / dantajātā / stanajātā / pāṇigṛhītyādīnām arthaviśeṣe / pāṇigṛhītī bhāryā / yasya astu kathañcit pāṇir gṛhyate pāṇigṛhītā sā bhavati / abahunañsuiālasukhādi-pūrvād iti vaktavyam / bahukṛtā / naṅ - akṛtā / su - sukṛtā / kāla - māsajātā / saṃvatsara-jātā / sukhādi - sukhajātā / duḥkhajātā / jāti-kāla-sukha-ādibhyo 'nācchādanāt kto 'kṛta-mita. pratipannāḥ (*6,2.170) ity evam ādinā bhauvrīher antodāttatvam // asvāṅga-pūrvapadād vā

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/4.1.53

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 4.1.53, in HREEM (hreem.cc/library/JV/4.1.53), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text