प्राण्-योषधि-वृक्ष-वाचिभ्यः शब्देभ्यः षष्ठी-समर्थेभ्यः अवयवे यथाविहितं प्रत्ययो भवति, चकाराद् विकारे च । तत्र प्राणिभ्यः अञं वक्ष्यति । कपोतस्य विकारो अवयवो वा कापोतः । मायूरः । तैत्तिरः । ओषधिभ्यः -- मौर्वं काण्डम् । मौर्वं भस्म । वृक्षेभ्यः -- कारीरं काण्डम् । कारीरं भस्म । इत उत्तरे प्रत्ययाः प्राण्योषधिवृक्षेभ्यः विकारावयवयोः भवन्ति । अन्येभ्यस् तु विकारमात्रे । कथं द्वयम् अप्य् अधिक्रियते तस्य विकारः, अवयवे च प्राण्य्-ओषधि-वृक्षेभ्यः इति ? विकारावयवयोर् युगपदधिकारो ऽपवाद । विधान-अर्थः । कृत-निर्देशौ हि तौ ॥ बिल्व-आदिभ्यो ऽण्
prāṇ-yoṣadhi-vṛkṣa-vācibhyaḥ śabdebhyaḥ ṣaṣṭhī-samarthebhyaḥ avayave yathāvihitaṃ pratyayo bhavati, cakārād vikāre ca / tatra prāṇibhyaḥ añaṃ vakṣyati / kapotasya vikāro avayavo vā kāpotaḥ / māyūraḥ / taittiraḥ / oṣadhibhyaḥ -- maurvaṃ kāṇḍam / maurvaṃ bhasma / vṛkṣebhyaḥ -- kārīraṃ kāṇḍam / kārīraṃ bhasma / ita uttare pratyayāḥ prāṇyoṣadhivṛkṣebhyaḥ vikārāvayavayoḥ bhavanti / anyebhyas tu vikāramātre / kathaṃ dvayam apy adhikriyate tasya vikāraḥ, avayave ca prāṇy-oṣadhi-vṛkṣebhyaḥ iti ? vikārāvayavayor yugapadadhikāro 'pavāda / vidhāna-arthaḥ / kṛta-nirdeśau hi tau // bilva-ādibhyo 'ṇ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.