Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·5·5.1·5.1.39

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 5.1.39

JV 5.1.39

तस्य इति षष्ठीसमर्थात् निमित्तम् इत्य् एतस्मिन्न् अर्थे यथाविहितं प्रत्ययो भवति, यत् तन् निमित्तं संयोगश् चेत् स भवति उत्पातो वा संयोगः सम्बन्धः प्राणिनां शुभाशुभसूचकः । महाभूत-परिणामः उत्पातः शतस्य निमित्त धनपतिना संयोगः शत्यः, शतिकः । साहस्रः । उत्पतः खल्व् अपि - शतस्य निमित्तं उत्पातः दक्षिणाक्षिस्पन्दनम् शत्यम्, शतिकम् । साहस्रम् । तस्य निमित्त-प्रकरणे वातपित्तश्लेष्मभ्यः शमनकोपनयोर् उपसङ्ख्यानम् । वातस्य शमनं कोपनं वा वातिकम् । पैत्तिकम् । श्लैष्मिकम् । सन्निपाताच् च+इति वक्तव्यम् । सान्निपातिकम् ॥ गोद्व्यचो ऽसङ्ख्या-परिमाण-अश्व-अदेर् यत्

tasya iti ṣaṣṭhīsamarthāt nimittam ity etasminn arthe yathāvihitaṃ pratyayo bhavati, yat tan nimittaṃ saṃyogaś cet sa bhavati utpāto vā saṃyogaḥ sambandhaḥ prāṇināṃ śubhāśubhasūcakaḥ / mahābhūta-pariṇāmaḥ utpātaḥ śatasya nimitta dhanapatinā saṃyogaḥ śatyaḥ, śatikaḥ / sāhasraḥ / utpataḥ khalv api - śatasya nimittaṃ utpātaḥ dakṣiṇākṣispandanam śatyam, śatikam / sāhasram / tasya nimitta-prakaraṇe vātapittaśleṣmabhyaḥ śamanakopanayor upasaṅkhyānam / vātasya śamanaṃ kopanaṃ vā vātikam / paittikam / ślaiṣmikam / sannipātāc ca+iti vaktavyam / sānnipātikam // godvyaco 'saṅkhyā-parimāṇa-aśva-ader yat

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/5.1.39

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 5.1.39, in HREEM (hreem.cc/library/JV/5.1.39), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text