Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·6·6.2·6.2.81

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 6.2.81

JV 6.2.81

उपमानवाचि पूर्वपदं शब्दार्थंप्रकृतौ एव णिनन्ते उत्तरपदे आद्युदात्तं भवति । उपमानं नियम्यते । उष्ट्रक्रोशी । ध्वाङ्क्षरावी । खरनादी । उपमानग्रहनम् अस्य पूर्वस च योगस्य विषयविभागार्थम् । शब्दार्थप्रकृतौ इति किम् ? वृकवञ्ची । वृकप्रेक्षी । प्रकृतिग्रहणं किम् ? प्रकृतिर् एव यत्र+उपसर्गनिरपेक्षा शब्दार्था भवति तत्र+एव यथा स्याद्, इह मा भूद् गर्दभोच्चारी, कोकिलाभिव्याहारी इति । एवकारकरणम् उपमानावधारणार्थम् । शब्दार्थम् । शब्दार्थप्रकृतौ त्व् अनुपमानमुपमानं च आद्युदात्तं भवति । सिंहविनर्दी । पुष्कलजल्पी ॥ युक्तारोह्य्-आदयश् च

upamānavāci pūrvapadaṃ śabdārthaṃprakṛtau eva ṇinante uttarapade ādyudāttaṃ bhavati / upamānaṃ niyamyate / uṣṭrakrośī / dhvāṅkṣarāvī / kharanādī / upamānagrahanam asya pūrvasa ca yogasya viṣayavibhāgārtham / śabdārthaprakṛtau iti kim ? vṛkavañcī / vṛkaprekṣī / prakṛtigrahaṇaṃ kim ? prakṛtir eva yatra+upasarganirapekṣā śabdārthā bhavati tatra+eva yathā syād, iha mā bhūd gardabhoccārī, kokilābhivyāhārī iti / evakārakaraṇam upamānāvadhāraṇārtham / śabdārtham / śabdārthaprakṛtau tv anupamānamupamānaṃ ca ādyudāttaṃ bhavati / siṃhavinardī / puṣkalajalpī // yuktārohy-ādayaś ca

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/6.2.81

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 6.2.81, in HREEM (hreem.cc/library/JV/6.2.81), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text