अधिकारो ऽयम् आसप्तमाध्यायपरिसमाप्तेः । यद् इत ऊर्ध्वम् अनुक्रमिष्यामः अङ्गस्य इत्य् एवं तद् वेदितव्यम् । वक्ष्यति - हलः (*६,४।२) - हूतः । जीनः । संवीतः । अङ्गस्य इति किम् ? निरुतम् । दुरुतम् । नामि दीर्घः (*६,४।६) - अग्नीनाम् । वायूनाम् । अङ्गस्य इति किम् ? क्रिमिणां पश्य । पामनां पश्य । अतो भिस ऐस् (*७,१।९) - वृक्षैः । प्लक्षैः । अङ्गस्य इति किम् ? ब्राह्मणभिस्सा । ओदनभिस्सिटा । अङ्गाधिकारः कृतो ऽन्यार्थो नामि दीर्घत्वाद्यपि व्यवस्थापयति इति तदर्थम् अर्थवद्ग्रहणपरिभाषा नाश्रयितव्या भवति । अङ्गस्य इति सम्बन्धसामान्ये एषा षष्ठी यथायोगं विशेषेषु अवतिष्ठते । अथ वा प्रातिपदिकार्थमात्रम् अविवक्षितविभक्त्यर्थम् अधिक्रियते । तत् उत्तरत्र यथायोगं विपरिणम्यते । ततो ऽकारान्ताद् अङ्गात् भिस ऐस् इत्य् एवम् आद्य् अपि सम्यक् सम्पन्नं भवति ॥ हलः
adhikāro 'yam āsaptamādhyāyaparisamāpteḥ / yad ita ūrdhvam anukramiṣyāmaḥ aṅgasya ity evaṃ tad veditavyam / vakṣyati - halaḥ (*6,4.2) - hūtaḥ / jīnaḥ / saṃvītaḥ / aṅgasya iti kim ? nirutam / durutam / nāmi dīrghaḥ (*6,4.6) - agnīnām / vāyūnām / aṅgasya iti kim ? krimiṇāṃ paśya / pāmanāṃ paśya / ato bhisa ais (*7,1.9) - vṛkṣaiḥ / plakṣaiḥ / aṅgasya iti kim ? brāhmaṇabhissā / odanabhissiṭā / aṅgādhikāraḥ kṛto 'nyārtho nāmi dīrghatvādyapi vyavasthāpayati iti tadartham arthavadgrahaṇaparibhāṣā nāśrayitavyā bhavati / aṅgasya iti sambandhasāmānye eṣā ṣaṣṭhī yathāyogaṃ viśeṣeṣu avatiṣṭhate / atha vā prātipadikārthamātram avivakṣitavibhaktyartham adhikriyate / tat uttaratra yathāyogaṃ vipariṇamyate / tato 'kārāntād aṅgāt bhisa ais ity evam ādy api samyak sampannaṃ bhavati // halaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.